KỶ NIỆM 80 NĂM CÁCH MẠNG THÁNG TÁM VÀ QUỐC KHÁNH 2/9

Mùa xuân Độc lập trong lớp sơn mài

1. Trong không khí kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, triển lãm “Mùa Xuân Độc Lập” của họa sĩ Chu Nhật Quang cùng cộng sự tại Bảo tàng Hồ Chí Minh giới thiệu 17 tác phẩm sơn mài khổ lớn, minh chứng cho quá trình sáng tác công phu.

Thành công của những bức tranh sơn mài khổ lớn là công sức của cả một ê-kíp. Ảnh: NVCC
Thành công của những bức tranh sơn mài khổ lớn là công sức của cả một ê-kíp. Ảnh: NVCC

Bộ tranh tái hiện sống động hình ảnh Bác Hồ kính yêu và là lời tự sự, tình yêu sâu sắc dành cho non sông đất nước và công lao của thế hệ cha ông đã hy sinh vì nền độc lập tự do của dân tộc.

Trong hội họa, sơn mài vốn đã đòi hỏi sự kiên nhẫn, từng lớp sơn ta được phủ, chờ khô, rồi mài đi để lộ lớp bên dưới. Với khổ lớn, mọi công đoạn đều khó khăn gấp bội. Những tấm vóc cao quá đầu người, nặng hàng chục cân, phải giữ được độ phẳng, không cong vênh hay nứt rạn trong điều kiện nhiệt độ, độ ẩm thay đổi. Xưởng vẽ phải duy trì như một “phòng thí nghiệm”, nơi từng lớp sơn và chất liệu được kiểm soát chặt chẽ.

Tác phẩm lớn nhất tại triển lãm dài 7,2 m, cao 2,4 m, vẽ hai mặt, một mặt mang tên “Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập”, tái hiện Quảng trường Ba Đình ngày 2/9/1945. Mặt còn lại là “Mùa xuân dân tộc”, với hình ảnh nhân dân cả nước hân hoan mừng ngày độc lập, tự do. Chỉ riêng việc gia cố khung, xử lý lớp nền để giữ được độ phẳng cho khổ tranh này đã tiêu tốn nhiều năm và công sức của cả nhóm. Sau 7 năm, bức tranh cũng được hoàn thành. “Điều thú vị là tôi không hề đặt ra mốc thời gian hoàn thành. Với những bức tranh khổ lớn, thời gian nghiên cứu, sáng tác, cộng thêm sự hỗ trợ của một ê-kíp đông đảo là yếu tố sống còn. Đó là công việc đòi hỏi sức bền, sự kiên nhẫn và tinh thần tập thể”, họa sĩ cho biết.

2. Họa sĩ chia sẻ, đằng sau mỗi bức tranh là quá trình nghiên cứu kỹ lưỡng. “Không chỉ đọc sách, xem phim tư liệu, tôi còn đi đến nhiều địa danh lịch sử: Quảng trường Ba Đình, đường Trường Sơn, thành cổ Quảng Trị, bến Nhà Rồng... Tìm gặp các nhà sử học, lắng nghe câu chuyện từ người dân địa phương để hình dung rõ bối cảnh và cảm xúc của từng thời khắc”, họa sĩ Chu Nhật Quang chia sẻ.

Đánh giá về cuộc triển lãm, họa sĩ Lương Xuân Đoàn, Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam cho rằng, việc một họa sĩ còn rất trẻ như Chu Nhật Quang chọn sơn mài khổ lớn để tái hiện lịch sử là một lựa chọn táo bạo. Sơn mài vốn khó kiểm soát, khi mở rộng ra khổ lớn thì từng chi tiết từ bề mặt đến độ phẳng, ánh sáng đều trở thành thách thức. Đây là cách “thử sức” với giới hạn của cả họa sĩ và chất liệu truyền thống. “Điều quan trọng không chỉ là quy mô bức tranh, mà là sự chuẩn xác trong từng chi tiết nhỏ. Chu Nhật Quang đã cho thấy mình không bị tây hóa trong từng tác phẩm và đầu tư nghiêm túc khi thu thập tư liệu và chuyển hóa chúng vào bề mặt sơn mài”, họa sĩ Lương Xuân Đoàn nhấn mạnh.

Triển lãm sẽ diễn ra cho đến hết 10/9 tại Bảo tàng Hồ Chí Minh (Hà Nội).

Có thể bạn quan tâm

Thương những phận đời trên dòng thác

Thương những phận đời trên dòng thác

Tập truyện ngắn “Bể người thăm thẳm” (NXB Hội Nhà văn) của nhà văn Nguyễn Thị Lê Na chứa gần 10 truyện ngắn. Mỗi truyện ngắn tập trung vào một nội dung, điểm chung là đều xoáy vào những bi kịch, tổn thương, trăn trở của con người, đặc biệt là số phận những nhân vật nữ luôn tự ý thức về bản thân và khát khao hạnh phúc.

Nhà thơ Hoàng Thụy Anh (bên trái) trong lễ trao giải thưởng Hội nhà văn Việt Nam.

Cuộc lội ngược dòng của nội lực và cảm xúc

Hoàng Thụy Anh là một trong số ít tác giả nữ thể hiện dấu ấn rõ nét ở cả hai thể loại: Lý luận - phê bình và thơ ca. Năm 2025, chị được vinh danh tại Giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam ở hạng mục thơ với tác phẩm “Thơm từ nỗi đau” (NXB Hội Nhà văn).

Điểm tựa chữ Tâm, chữ Tình

Điểm tựa chữ Tâm, chữ Tình

Ngày 20/3, tại Văn phòng Hội Nhà văn Việt Nam diễn ra lễ ra mắt tập ký và tùy bút “Chữ Tâm và chữ Tình” (NXB QĐND) của nhà thơ Lê Tuấn Lộc, có sự tham dự của đại diện Hội đồng hương Thanh Hóa cùng đông đảo các nhà văn, nhà thơ, nhà khoa học.

Nhớ. Ảnh: NAM NGUYỄN

Vọng cố hương

Ngày nào trong tuần ông cũng ở nhà một mình, như đứa trẻ được con cháu dặn dò đủ thứ cần lưu ý, nhưng tâm trí của ông cứ nhớ nhớ quên quên, vì nay ông đã ngoài tám mươi.

Nhà báo, nhà nghiên cứu Trần Nhật Vy.

Đi tìm ký ức chữ nghĩa

Ông ngồi đó với chiếc pipe cũ. Trông ông dáng vẻ bình dị, ánh mắt vẫn sáng rực như còn giữ nguyên ngọn lửa của thời tuổi trẻ. Được biết, trước năm 1975, ông học đại học Văn khoa Sài Gòn.

Minh họa: NGUYỄN NGHĨA CƯƠNG

Gió phai màu tóc

Bây giờ người ta thấy chú thím Sáu tôi tóc hai màu mà vẫn ríu rít bên nhau thì bảo là sến quá. Gì mà ông chồng phải nhổ tóc sâu cho vợ? Nắng gió đã phai hết màu nước đen óng ả mà sao thím cứ sến súa thả mái tóc muối nhiều hơn tiêu cho chồng chải giúp thật sến súa quá đi.

Nhà thơ Hoài Vũ.

Nhà thơ Hoài Vũ và tôi

Năm 1963, ông cùng các văn nghệ sĩ: Trần Đình Vân, Ngô Y Linh, Kim Chi, Hồng Sến, Thái Ly… đã có mặt ở chiến trường Nam Bộ (B2). Tới năm 1971, tôi mới có mặt ở chiến trường Nam Bộ (B2).

Ảnh: K.MINH

Sáng tác, sưu tầm tôn vinh đường sắt

Cuộc vận động “Viết về những ký ức, kỷ niệm sâu sắc về ngành Đường sắt Việt Nam” vừa được Tổng công ty Đường sắt Việt Nam phát động. Cùng với đó là hoạt động sưu tầm, trưng bày ảnh “Bác Hồ, Lãnh đạo Đảng, Nhà nước với ngành Đường sắt Việt Nam”.

Bức ảnh về người mẹ Pù Luông của Catherine Juillerat chụp năm 2018.

Người mẹ Pù Luông

Sáng sớm mờ sương Pù Luông (Thanh Hóa) ngày cuối tháng 1/2026, nữ họa sĩ Pháp Catherine Juillerat mở điện thoại cho tôi xem lần hai bức ảnh đen trắng thể hiện chân dung một người phụ nữ dân tộc Thái rất gày và già nua, nói rằng đây là một người mẹ sống trong ngôi nhà sàn này.

Một buổi sinh hoạt của câu lạc bộ.

Tiếng hát gửi gắm thanh xuân

Tình cờ qua Facebook, tôi được biết đến Câu lạc bộ ca múa nhạc Hà Nội. Theo chỉ dẫn của chị chủ nhiệm Thu Minh, tôi đã tới đây. Câu lạc bộ nằm trong nhà văn hóa ở ngõ Lệnh Cư, phố Khâm Thiên, phường Văn Miếu Quốc Tử Giám.

Tái hiện hình thức hát canh quan họ tại hội làng Ngang Nội.

Gặp thêm để càng say quan họ

Bên những hội hè đình đám, những sự kiện trình diễn lớn, trong đời sống quan họ còn hiển hiện nhiều lấp lánh của lối chơi, cách chơi, cách sống nghệ sĩ, nghệ nhân, người hát quan họ hôm qua, hôm nay. Có cơ hội bước vào, người ta mới biết quan họ càng hay, càng đắm say, cuốn hút.

Câu chuyện của ký ức và cảm xúc

Câu chuyện của ký ức và cảm xúc

Nhà thơ Hoàng Anh Tuấn vừa tái ngộ độc giả bằng tập tản văn “Về nghe hoa hòe kể chuyện”, do NXB Kim Đồng phát hành. Với 20 bài tản văn và gần 200 trang giấy in, Hoàng Anh Tuấn chứng tỏ mình là người kể chuyện duyên dáng.

Nhà nghiên cứu, nhà thơ, nhà báo Lê Minh Quốc (thứ hai, bên phải sang) luôn gắn bó với bạn bè.

Lê Minh Quốc - Dấu ấn của nghị lực và văn chương

Trong từng trang viết, ta thấy thấp thoáng bóng dáng của một người con Đà Nẵng: Chân thành, mạnh mẽ, nhưng cũng đầy tình cảm và nỗi niềm. Quê hương là nơi chôn nhau cắt rốn, là điểm tựa tinh thần, là ngọn lửa âm ỉ cháy trong trái tim Lê Minh Quốc suốt hành trình sáng tác.

Khi công nghệ định hình đời sống

Khi công nghệ định hình đời sống

Nhà xuất bản Tri thức vừa ra mắt cuốn “Lũng đoạn công nghệ” của Neil Postman, do dịch giả Nguyễn Quang Kính chuyển ngữ, thuộc Tủ sách Tri thức mới.

Một cảnh trong tác phẩm "Dó".

Phía sau những làn gió mới

Một số tác phẩm mới mẻ gần đây là thành quả từ nỗ lực của cá nhân các nghệ sĩ, nhà sản xuất tư nhân trong việc tìm tiếng nói mới cho sân khấu biểu diễn, kết hợp hài hòa giữa truyền thống, đặc trưng, thành tựu văn học nghệ thuật Việt Nam với ngôn ngữ sân khấu quốc tế.

Công nghệ thực tế ảo cho phép du khách trải nghiệm các địa điểm du lịch một cách sống động, chân thực mà không cần di chuyển. Ảnh: SONG ANH

Số hóa đồng hành

Trong ba ngày cuối tuần qua, một sự kiện tiêu biểu nổi bật ở Thủ đô là Lễ hội Du lịch Hà Nội qua AI với chủ đề “Du lịch xanh, trải nghiệm số” do Sở Du lịch Hà Nội tổ chức đã diễn ra tại Công viên Thống Nhất.

Hai cha con Đào Anh Khánh, Đào Anh Thơ.

Cha và con gái cùng bày tranh chào xuân

Tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (66 Nguyễn Thái Học, Hà Nội) chiều 13/3 đã khai mạc triển lãm của hai cha con nghệ sĩ Đào Anh Khánh và Đào Anh Thơ, lấy cái tên “Dòng chảy đột biến”.

Đèo Đá Trắng. Ảnh: NAM HẢI

Trên đèo Đá Trắng

Chiếc xe bán tải đỗ xịch lại ngay cạnh cái lán được dựng bên khúc cua trên đèo Đá Trắng. Xe được dán chằng chịt những logo khá “hầm hố”. Cả cánh cửa bên hông được trang trí hình ảnh của một thổ dân da đỏ với những chiếc lông chim gắn ở trên đầu, cho thấy chủ nhân của chiếc xe có vẻ là những “tay chơi” thứ thiệt.

Ảnh: HẢI ANH

Thăm nhà cũ ngày xuân nắng nhạt

T rong vùng ký ức xưa cũ nhất của tôi là hình ảnh chập chờn một đứa trẻ lên ba, lên bốn, ngồi trên chiếc giường đặt tạm giữa sân.

Minh họa: NGUYỄN MINH

Bóng trăng

Ngày nhiều gió, Hoàng chở cây hoàng yến sau xe máy, gạt chống xe rồi mở khóa cổng vào nhà. Anh loay hoay trồng cây hoàng yến, nhắm hướng cho vừa tầm với góc nhìn của My từ ô cửa sổ trên căn gác.

Chia vui cùng tác giả giành giải.

Gieo thói quen đọc sách

Phát động từ tháng 6/2025, cuộc thi Kể chuyện sách với thiếu nhi của báo Phụ nữ Thành phố Hồ Chí Minh đã thu hút đông đảo thiếu nhi và phụ huynh cả nước.

“Giá trị tác phẩm báo chí phải được kiểm chứng bởi cuộc sống và bạn đọc”

“Giá trị tác phẩm báo chí phải được kiểm chứng bởi cuộc sống và bạn đọc”

Kỷ niệm 75 năm Báo Nhân Dân ra số đầu, nhìn lại hành trình phát triển báo chí cách mạng đặt trong bối cảnh truyền thông số biến đổi nhanh chóng, nhà báo Hồ Quang Lợi - nguyên Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam chia sẻ suy nghĩ về vai trò của “tính nhân dân” trong báo chí cũng như trách nhiệm của thế hệ nhà báo trẻ.

Người yêu nghệ thuật tham quan Triển lãm mỹ thuật quốc tế “CHON’S HANOI MINI ART FAIR 2026.

Nhịp cầu hội họa

N hững ngày đầu tháng 3, Hà Nội trở thành điểm hẹn của chuỗi hoạt động giao lưu mỹ thuật quốc tế với các nghệ sĩ Việt Nam, Hàn Quốc... Từ triển lãm giao lưu tranh Việt - Hàn đến CHONs Hanoi Mini Art Fair 2026, các hoạt động này đã tạo nên không gian gặp gỡ đáng chú ý của mỹ thuật đương đại.

Tặng sách cho Hội đồng Đội Trung ương

Tặng sách cho Hội đồng Đội Trung ương

Tại Thành phố Hồ Chí Minh, Hội Xuất bản Việt Nam vừa phối hợp cùng các đơn vị tổ chức chương trình Trao tặng Tủ sách Thiếu nhi cho Hội đồng Đội Trung ương nhằm tiếp tục lan tỏa văn hóa đọc đến các trường học, các cơ sở Đoàn - Đội và các điểm sinh hoạt thiếu nhi trên cả nước.

Hành trình để nhớ, để yêu

Hành trình để nhớ, để yêu

Nhà thơ Phan Hoàng vừa ra tuyển tập “Theo dấu bụi vàng tích Việt” (NXB Hội nhà văn), tập hợp nhiều bài ký giúp người đọc bước vào cuộc hành trình trên cả chiều dài lịch sử và không gian đất nước.