"Mùa mới" của sân khấu thiếu nhi

Nhiều nhà hát, đoàn nghệ thuật trên cả nước đã chuẩn bị kịch mục đón mùa hè sôi động cùng khán giả thiếu nhi. Bên cạnh việc chỉnh lý các chương trình được dàn dựng từ trước, không ít đơn vị nghệ thuật đã đầu tư chương trình hoàn toàn mới. Sự xuất hiện của các đơn vị lần đầu tiên dàn dựng chương trình hướng đến khán giả nhí đem lại sức sống cho địa hạt nghệ thuật biểu diễn lý thú này.
Cảnh trong vở Hai viên ngọc thần. Nguồn: Nhà hát Kịch Hà Nội.
Cảnh trong vở Hai viên ngọc thần. Nguồn: Nhà hát Kịch Hà Nội.

Sức hấp dẫn từ những tác phẩm mới

Nhà hát Chèo Hà Nội đã khởi công vở Chuyện thằng Bờm (tác giả: NSƯT Tạ Tấn Minh; đạo diễn: NSƯT Lê Tuấn) từ đầu tháng 4/2023 để kịp ra mắt khán giả nhí vào đúng Ngày Quốc tế Thiếu nhi 1/6. Đây là tác phẩm thuộc chương trình Giới thiệu và biểu diễn các vở diễn được chuyển thể từ tác phẩm văn học nổi tiếng của Việt Nam và thế giới có trong chương trình giáo dục phổ thông tại các trường học của thành phố Hà Nội giai đoạn 2022-2030.

Nhà hát Kịch Hà Nội nổi tiếng với các tác phẩm sân khấu chính luận cũng đã kịp ra mắt khán giả nhỏ tuổi vở Hai viên ngọc thần hay còn gọi là Cổ tích dã tràng (tác giả: Nhật Linh; đạo diễn: NSND Tuấn Hải) với một suất diễn ra mắt tại rạp Công Nhân vào tối chủ nhật cuối cùng của tháng 5 này. Sân khấu tư nhân Lệ Ngọc đã chuẩn bị từ rất sớm để đón thời điểm vàng của sân khấu thiếu nhi bằng vở Đám cưới con gái chuột, đưa vào biểu diễn, phục vụ khán giả nhỏ tuổi từ đầu tháng 5/2023. Liên đoàn Xiếc Việt Nam, Nhà hát Galaxy cũng đã có những bước chuẩn bị với chủ đề kịch mục, chương trình tạp kỹ hoàn toàn mới, tăng sức hấp dẫn khán giả nhỏ tuổi.

Năm nay, Nhà hát Tuổi Trẻ dàn dựng cùng lúc hai vở diễn mới là Chú mèo dạy hải âu bay và Giấc mơ của Bờm. Việc thương lượng để mua bản quyền tác phẩm Chú mèo dạy hải âu bay của nhà văn Chile Luis Sepulveda đã được triển khai từ năm 2022. Giám đốc, NSƯT Sĩ Tiến cho biết, Nhà hát Tuổi Trẻ đã mua được bản quyền với mức giá khá "dễ chịu". Sau đó tác phẩm được đưa vào dàn dựng và tập luyện luôn với đội ngũ gồm các nghệ sĩ có kinh nghiệm. Tác phẩm được kỳ vọng sẽ đáp ứng thị hiếu của các khán giả nhỏ tuổi và mang thông điệp về việc giữ lời hứa, lòng quyết tâm vững tin không bỏ cuộc trước khó khăn, lòng can đảm và khát khao vươn tới bầu trời cao rộng…

Từ cuối năm 2022, TP Hồ Chí Minh có thêm một địa chỉ mới của kịch nghệ: sân khấu Trương Hùng Minh. Đơn vị này cũng đã nhanh chóng nhập cuộc với vở kịch chuyển thể từ cổ tích Cây tre trăm đốt, tiêu đề Bí mật trăm đốt tre, do diễn viên Huỳnh Lập là tác giả kịch bản kiêm đạo diễn. Cùng với địa chỉ mới này, một số sân khấu quen thuộc của trẻ em thành phố như IDECAF, sân khấu 5B vẫn duy trì đều đặn các suất diễn.

Thông điệp về tình người

Dù khác nhau ở thể loại, đề tài song có thể nhận thấy nội dung kịch bản nhiều chương trình nghệ thuật dành cho thiếu nhi được chuyển thể từ các tác phẩm văn học dân gian hoặc kinh điển thế giới.

Theo NSND Lệ Ngọc-Giám đốc Sân khấu tư nhân Lệ Ngọc, việc chuyển thể tác phẩm văn học phù hợp với lứa tuổi thiếu nhi, trong đó chú trọng tác phẩm của Việt Nam, được sân khấu tư nhân của bà tập trung hơn cả, bởi cốt truyện sẵn mang thông điệp nhân văn rõ ràng, chứa đựng văn hóa, hồn cốt của từng dân tộc. Khi thêm một lần được chuyển thể lên sân khấu, các tác phẩm sân khấu như thế sẽ góp phần nuôi dưỡng tâm hồn và trí tuệ trẻ nhỏ. Đây cũng là một cách giáo dục tình yêu đất nước và quê hương với những tâm hồn thơ bé. "Người cầm bút và người làm ra các sản phẩm văn hóa nghệ thuật phải chọn trúng tác phẩm và định hướng đúng để nhân lên cái tốt, truyền tải các giá trị về văn hóa, dân tộc. Do vậy, các chương trình dàn dựng cho thiếu nhi cần có tầm nhìn, có cả cái tâm và cái tầm", NSND Lệ Ngọc nhấn mạnh.

Có một điều đáng mừng là lượng vé phát hành sớm của các chương trình nghệ thuật dành cho trẻ em năm nay đạt kết quả khá tốt. Nhiều chương trình được các cơ quan, đoàn thể, bậc phụ huynh đặt mua từ sớm. Hai vở diễn mới của Nhà hát Tuổi Trẻ hiện đã lên lịch cho hơn 20 suất diễn. Nhà hát chủ trương không tăng giá vé trong mùa hè năm nay nhằm tạo điều kiện tốt nhất để các phụ huynh cho con tới rạp. Với kinh nghiệm dựng vở cho thiếu nhi ở nhà hát dành riêng cho thanh thiếu niên, theo NSƯT Sĩ Tiến, cái khó trong dựng vở cho thiếu nhi chính là đổi mới chính mình, không lặp lại cái cũ nhưng cũng không nên đi quá xa, quá mới mẻ tới mức con trẻ không nhận ra, không tiếp thu được thông điệp của vở.

Có thể bạn quan tâm

Các sự kiện nghệ thuật lớn đã góp phần khơi dậy, lan tỏa tình yêu Tổ quốc. Ảnh: Thành Đạt

Thước đo cho phát triển

Hơn bao giờ hết, văn hóa – đặt trong chiến lược phát triển quốc gia – được nhận diện đúng tầm mức vị thế, và từng bước trở thành thước đo giá trị cho sự phát triển phồn vinh của đất nước!

Nguồn ảnh: Long Biên Art Fair

Niềm hứng khởi

125 tác giả trên khắp cả nước, phần lớn trong số đó đều rất trẻ, gửi gần 300 tác phẩm hội họa, điêu khắc tới tham gia Hội chợ nghệ thuật Long Biên/ Long Biên Art Fair lần thứ 5.

Chi tiết tác phẩm vật lý của Lê Tuấn Ry ở Hà Nội.

Một biểu hiện thú vị của đời sống nghệ thuật

Công nghệ là phương tiện hỗ trợ nghệ sĩ hoàn thành tác phẩm nghệ thuật theo ý muốn. Giờ đây, hơn thế, công nghệ còn được nghệ sĩ xem như một thành tố, cấu phần không thể thay thế trong toàn bộ trình hiện của tác phẩm. 

Học sinh Hope School sôi nổi tham gia "Chấm - Chạm" và giao lưu cùng họa sĩ Trương Vũ Trung. (Ảnh HUỲNH NGỌC)

Mỗi “chấm” sáng tạo “chạm” vào cộng đồng để tạo nên những vòng tròn yêu thương

Chỉ trong hai ngày 17 và 18/1, chương trình nghệ thuật “Chấm - Chạm” đã đến với học sinh Trường Hy Vọng tại Đà Nẵng nhằm lan tỏa thông điệp “Yêu thương trao yêu thương”. Nhân sự kiện, Nhân Dân cuối tuần đã phỏng vấn ông Phạm Anh Đới, Founder of Riz, một trong số đối tác tổ chức, về hành trình kết nối ý nghĩa này.

CHẠM MÀU – CHẠM YÊU THƯƠNG

CHẠM MÀU – CHẠM YÊU THƯƠNG

Trong hai ngày từ ngày 17/01-18/01, tại Đà Nẵng, Trường HOPE School phối hợp cùng Ban Tổ Chức chương trình “Chấm • Chạm” triển khai chương trình nghệ thuật cộng đồng “Chạm Màu - Chạm Yêu Thương” thu hút sự tham gia của 200 học sinh và 20 thầy cô giáo, cán bộ trường, cùng 30 cá nhân và tổ chức đồng hành.

Việc thành thạo các kỹ năng sử dụng công nghệ số giúp chị Hà Thị Thảo điều hành Hợp tác xã dệt bông tốt hơn.

Khai thác và làm giàu từ tiềm năng văn hóa

Nhiều người trẻ vùng cao Tây Bắc đang tích cực tham gia khôi phục nghề truyền thống phù hợp với bối cảnh xã hội mới, học hỏi, tiếp thu kiến thức mới trong quản trị và phát triển doanh nghiệp để phát huy tiềm năng văn hóa sẵn có tại địa phương.

Diễn viên Steven Nguyễn (bên phải ảnh) đảm nhận vai chính trong phim.

Xúc cảm đặc biệt

Tiếp sau bộ phim đầu tiên về người lính trong thời bình, nhan đề Cuộc chiến không giới tuyến (năm 2024), ghi dấu ấn đặc biệt trong lòng khán giả màn ảnh nhỏ, Đài Truyền hình Việt Nam công chiếu bộ phim truyền hình thứ hai về đề tài này, nhan đề Không giới hạn.

Không gian trong tháp nước Hàng Đậu trở thành không gian nghệ thuật trong Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2023. (Ảnh: Duy Linh)

Đi nhanh, nhưng đừng vội vã

Sự phát triển bùng nổ của nhiều ngành công nghiệp văn hóa trong năm 2025 đang tạo tiền đề, nền tảng và sự khích lệ cho nhiều cá nhân, doanh nghiệp, nhất là người trẻ, hào hứng thử sức, tham gia vào lĩnh vực rất giàu tiềm năng này, cùng với những nỗ lực tích cực điều chỉnh, hoàn thiện chính sách hỗ trợ của các cơ quan chức năng.

Hình ảnh đại diện một ca khúc của ca sĩ AI Rayn (ảnh chụp màn hình)

AI - Cơ hội thúc đẩy sự sáng tạo

Anh là A I là tên ca khúc mang phong cách Blues Rock, do Rayn hát, đạt hơn 54.000 lượt xem trên kênh YouTube chính thức của giọng ca tạo nên bởi trí tuệ nhân tạo (AI). Nó được xem là lời “thú nhận” của Rayn trước nhiều thắc mắc “ai là ai” của công chúng gửi đến kênh.

Quang cảnh chợ Rồng Nam Định. Báo Nam Định

Chuyện tưởng chẳng có gì đáng kể

Gửi xe nơi khoảng sân rợp bóng cây cao niên của tòa nhà có từ thời thuộc Pháp kế bên cổng chợ Rồng, nay thuộc phường Nam Định, tỉnh Ninh Bình, chúng tôi quyết định đi bộ, thăm thú thành Nam trong khoảng hai giờ của một buổi trưa đầu năm mới.

Trải nghiệm sống động

Trải nghiệm sống động

Những sáng tạo đồ chơi từ tạo hình nhiều nhân vật trong sân khấu biểu diễn truyền thống, truyện cổ, trò chơi, lễ hội và tranh dân gian Việt Nam là nội dung chính trong Triển lãm Làng Toys của Xưởng chế tác Oleander Workshop, diễn ra tại Annam Gallery, phường Xuân Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh, từ ngày 13/12/2025 đến 11/1/2026.

Nghệ sĩ Nhân dân Quế Trân, vai Linh Nhân Hoàng thái hậu trong vở Câu thơ yên ngựa.

Hạnh phúc được tiếp nối truyền thống nghệ thuật của gia tộc

Ghi dấu mốc 100 năm gia tộc hát bội - cải lương tuồng cổ Vĩnh Xuân-bầu Thắng-Minh Tơ-Thanh Tòng, bởi thế, với Nghệ sĩ Nhân dân Quế Trân, năm 2025 là một năm hạnh phúc. Đây cũng là gia tộc duy nhất ở miền nam, đến nay có đến sáu đời duy trì nghề hát. Bên thềm năm mới, chúng tôi có cuộc trò chuyện cùng chị.

Không gian sáng tạo Phố Bên Đồi là điểm hẹn âm nhạc không thể bỏ lỡ của công chúng Đà Lạt. (Ảnh Phố Bên Đồi)

Định hình hệ sinh thái công nghiệp văn hóa

Lĩnh vực công nghiệp văn hóa đang ghi nhận sự chuyển biến mạnh mẽ, từ chính sách đến thực tiễn. Các ngành điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, trò chơi điện tử, báo chí, phát thanh truyền hình, xuất bản và du lịch văn hóa từng bước trở thành động lực mới cho tăng trưởng kinh tế đất nước.

Một góc vườn tháp Huệ Quang.

Cuộc đối thoại xuyên thời gian

Nếu như Yên Tử được coi là trung tâm của quần thể di tích và danh thắng Yên Tử-Vĩnh Nghiêm-Côn Sơn, Kiếp Bạc thì vườn tháp Huệ Quang chính là trái tim của Yên Tử.

Tác phẩm Phượng Vũ của họa sĩ Hà Phạm tương tác cùng tác phẩm Vũ môn của họa sĩ Phan Minh Bạch, trong triển lãm Đạo học ngàn năm.

Ánh sáng và niềm vui

Lần thứ tư, nhóm nghệ sĩ Dấu xưa Văn hiến tổ chức triển lãm chung, mang tên Đạo học ngàn năm. 10 nghệ sĩ đã dành nhiều thời gian nghiên cứu sâu về vị thế, vai trò, ý nghĩa của Văn Miếu-Quốc Tử Giám, của đạo học qua dòng chảy lịch sử dân tộc, cùng trao đổi, thảo luận để tạo nên nội dung triển lãm phong phú.

Vũ điệu của nắng, tác giả Lê Bá Tài, là một trong những bức ảnh đạt giải của tháng tại cuộc thi Noirfotocontest năm 2025.

Những câu chuyện được kể "rất Việt Nam"

Từ thực tế hoạt động trong các lĩnh vực nghệ thuật khác nhau, một số nhà sản xuất, nghệ sĩ chia sẻ với Nhân Dân cuối tuần những nhận xét, dự cảm và hy vọng về đời sống văn hóa đất nước trong năm mới 2026.

Với chuỗi hoạt động: Đêm diễn tại sân vận động Mỹ Đình, phát hành "Tổ quốc trong tim: The concert film" tại các rạp chiếu và đưa bộ phim đến nhiều trường đại học trên toàn quốc, Chương trình nghệ thuật chính luận đặc biệt "Tổ quốc trong tim" do Báo Nhân Dân phối hợp Thành phố Hà Nội tổ chức đã tạo nên một hiện tượng văn hóa-nghệ thuật đặc biệt. Ảnh: Thành Đạt

Chuẩn mực mới đã được thiết lập

Một đời sống văn hóa sôi động, lan tỏa trên nhiều không gian, từ các lĩnh vực giải trí, sáng tạo đến môi trường số là những nét phác họa tiêu biểu cho bức tranh văn hóa năm 2025.

Một bức tranh sơn dầu của hoạ sĩ Phan Ngọc Khuê được giới thiệu trong triển lãm.

Nơi tình yêu ở lại

Bên cạnh các sự kiện nghệ thuật lớn đón chào năm mới ở các không gian công cộng trên cả nước, còn có nhiều điểm hẹn nghệ thuật có phần sâu lắng hơn, nơi khán giả nhận thêm cơ hội thưởng lãm và chiêm nghiệm về tình quê hương, tình người, về những vẻ đẹp tinh thần mới.

Minh Đàm, Văn Miếu-Quốc Tử Giám Hà Nội, 31 x 41 cm, 2024. Ảnh: NVCC

Muốn làm người kết nối nhiều nền văn hóa

Sinh ra và trải qua thời thơ ấu tại phố cổ Hà Nội, nhưng sớm theo gia đình sang Ba Lan sinh sống và học tập từ khi lên bảy tuổi, họa sĩ Minh Đàm đã lựa chọn đa văn hóa làm điểm tựa trong sáng tác hội họa. Anh là đồng sáng lập Hiệp hội Họa sĩ mầu nước Ba Lan, có tác phẩm được chọn trưng bày tại hơn 30 nước trên thế giới.

Nghệ nhân Nguyễn Hữu Quả giới thiệu kỹ thuật in tranh Đông Hồ tới du khách quốc tế, tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.

Lời nhắc nhở gay gắt

Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ vừa hiện hữu trong danh sách di sản “cần bảo vệ khẩn cấp” của UNESCO là lời nhắc nhở gay gắt: Không chỉ tự hào, mà chúng ta còn cần hành động kịp thời và hiệu quả.

Đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, trao giải Phụng sự thầm lặng tới bác sĩ Lê Thành Đô. (Ảnh Minh Lê)

Hành trình bền bỉ và mạnh mẽ

Giải thưởng Hành động vì Cộng đồng là giải thưởng cấp quốc gia được tổ chức thường niên từ năm 2023, do Báo Nhân Dân chủ trì cùng sự đồng hành của Công ty cổ phần VCCorp.

Bức tranh do họa sĩ Trương Vũ Trung xây dựng ý tưởng về bố cục và mầu sắc đã sẵn sàng để được công chúng "Chấm và Chạm", kết nối lan tỏa vì miền trung.

Kết yêu thương gửi đến đồng bào miền trung

Đây là thông điệp từ hoạt động cộng đồng Chấm và Chạm, do Hệ sinh thái sáng tạo Radical Insight Zone-RIZ, Tổ hợp giáo dục và công nghệ Agilead và Tổ chức giáo dục Libero kết hợp cùng họa sĩ Trương Vũ Trung khởi xướng. 

Bản đồ số hành trình tham quan Tứ trấn Thăng Long được thiết kế dễ hiểu và sinh động (Nguồn ipathanoi.vietnamica.online)

Một cú chạm tới nhiều tầng trầm tích di sản

Thông qua kết hợp khảo cứu học thuật và công nghệ số hiện đại, dự án "Hành trình du lịch di sản Hà Nội" đưa ra phương pháp nhận diện, kết nối và giới thiệu một cách hệ thống nhiều di tích chùa, đền, đình, phủ, đang ẩn mình, trầm mặc giữa nhịp sống hiện đại tại thủ đô Hà Nội.

Một trong những bộ phim tại Liên hoan.

Thế giới rộng mở

10 bộ phim Nhật Bản thuộc 5 dòng phim: tình cảm, lịch sử, hài, kịch tính và hoạt hình được lựa chọn công chiếu trong Liên hoan phim Nhật Bản tại Việt Nam, diễn ra lần lượt tại bốn thành phố Hà Nội, Hải Phòng, Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng.

Các nghệ nhân xoan trình diễn tại đình Thét, xã Kim Đức, tỉnh Phú Thọ.

Tôi đến, chỉ vì bạn đẹp

Có một thực tế không mới, là rất nhiều dự án khôi phục các giá trị văn hóa, lịch sử đang được triển khai không phải vì tự thân giá trị đó, mà được dẫn hướng bởi mục tiêu phục vụ phát triển du lịch, và đích cuối, là lợi ích kinh tế.

Diễn viên Đỗ Thị Hải Yến. Ảnh: Kim Bánh Trôi Nước

Điện ảnh là hành trình không có điểm dừng

Sau một thập kỷ lặng tiếng trên màn ảnh để ưu tiên cho gia đình, Đỗ Thị Hải Yến trở lại với ba phim điện ảnh liên tiếp là Quán Kỳ Nam, 1982 và Hộ linh Tráng sĩ: Bí ẩn mộ vua Đinh, lần lượt ra mắt trong năm 2025 và 2026.

Cán bộ, chiến sĩ các đơn vị thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Đắk Lắk tham gia "Chiến dịch Quang Trung" thần tốc xây dựng nhà cho nhân dân vùng lũ. (Ảnh Công Lý)

Tái thiết cộng đồng

Hết sức thần tốc và đặc biệt nhân văn, chiến dịch dựng lại nhà cho người dân vùng lũ miền trung vừa phải gánh chịu những thiệt hại nặng nề trong đợt mưa lũ vừa qua đã được khởi động từ 1/12/2025, với mục tiêu người dân sẽ có nhà mới trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ.