Đời sống văn hóa

Hàng loạt nhiệm vụ, kế hoạch, đề án thuộc lĩnh vực văn hóa và du lịch đã và đang được các cơ quan chức năng triển khai quyết liệt, nhằm tăng tốc về đích trong năm đầu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội 5 năm 2026-2030, đồng thời với việc triển khai các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ, trọng tâm là Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam.

Tiến sĩ Lý Viết Trường, nhà dân tộc học người Nùng Phàn Slình, là một trong chín nhà khoa học trẻ (không quá 35 tuổi) được trao giải Khuê Văn Các lần thứ nhất, năm 2024. Đây là giải thưởng của Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh dành cho các nhà khoa học trẻ người Việt Nam, có thành tích xuất sắc trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn ở trong và ngoài nước.

Bên cạnh hình thức triển lãm tiêu chuẩn tại các định chế quen thuộc như bảo tàng, gallery, trung tâm chuyên ngành, trong một vài năm gần đây, giới sáng tác mỹ thuật đã có nhiều hơn cơ hội kết nối với công chúng thông qua hoạt động giới thiệu, gặp gỡ và trò chuyện về nghề, về tác phẩm tại đa dạng không gian, từ di tích lịch sử văn hóa đến các trung tâm thương mại, tổ hợp sáng tạo, bệnh viện, phòng khám đa khoa…

Sau khi hoàn thành nhiệm kỳ Đại sứ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tại Israel (2022 - 2025), nhà ngoại giao Lý Đức Trung hiện đảm nhiệm vị trí Phó Vụ trưởng, Ban Thư ký quốc gia APEC 2027. Dưới góc nhìn của một nhà ngoại giao chuyên nghiệp, ông chia sẻ với chúng tôi một số cảm nhận về quá trình chuyển mình của hệ sinh thái văn hóa, văn hóa sáng tạo và công nghiệp văn hóa Việt Nam hiện nay.

Bên thềm Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng (DANAFF) lần thứ tư, diễn ra từ ngày 28/6 đến 4/7, chúng tôi có cuộc trò chuyện với bà Kim Seon Ah, thành viên ban giám khảo hạng mục Phim châu Á dự thi, về quan sát của bà dành cho điện ảnh Việt Nam cũng như mối quan hệ giữa hai nền điện ảnh Việt Nam và Hàn Quốc.

Tiếp tục là một trong các hoạt động nòng cốt của Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng (DANAFF), Vườn ươm dự án năm nay ghi dấu sự “thay da đổi thịt” khi đào sâu vào việc huấn luyện tay nghề biên kịch và chỉnh sửa kịch bản, gói ghém ước vọng thể hiện được những câu chuyện chọn lọc bằng ngôn ngữ điện ảnh mới mẻ.

Lần đầu, một không gian giao hòa giữa đời sống, nghệ thuật và thể thao được tổ chức tại Hà Nội, nơi công chúng có dịp ngắm nhìn trái bóng mang tên Trionda của FIFA World Cup 2026, cao 2,6 mét và nặng 280 kg, hòa mình vào những trải nghiệm với thể thao và tham dự nhiều chương trình nghệ thuật hấp dẫn.

Sau hơn ba năm kể từ khi ra đời, Major Books, công ty xuất bản sách độc lập tại Anh quốc, đã đưa "Truyện Kiều" của Nguyễn Du, "Kho tàng truyện cổ tích Việt Nam" (bản kể của Nguyễn Đổng Chi), "Làm đĩ" của Vũ Trọng Phụng, và nhiều tác phẩm văn học đương đại Việt Nam tới với bạn đọc trên thế giới thông qua các bản chuyển ngữ tiếng Anh ấn tượng.

Công nghệ thực tế tăng cường (augmented reality/AR), 3D Mapping, hologram, công nghệ chiếu sáng đã và đang được ứng dụng rộng rãi ở Việt Nam, mở ra các mô hình triển lãm, bảo tàng, không gian trưng bày hoàn toàn mới và có sức cuốn hút công chúng trẻ, mang tới nhiều lối cảm thụ mới các giá trị văn hóa nghệ thuật.

Khoảng 5 năm trở lại đây, Phó Giáo sư, Nhà giáo Nhân dân, họa sĩ Lê Anh Vân dành khá nhiều thời gian cộng tác vẽ bìa các ấn phẩm đặc biệt và minh họa cho truyện ngắn, thơ in trên Báo Nhân Dân. Phía sau mỗi bức minh họa, có khi chỉ chiếm diện tích rất nhỏ trên trang báo, là cả một câu chuyện dài với nhiều cung bậc cảm xúc, nhiều suy tư về nghề và nghiệp.
Bên thềm triển lãm "Minh họa trên báo", do Ban Chuyên đề, Báo Nhân Dân tổ chức, diễn ra tại Trụ sở Tòa soạn Báo Nhân Dân, từ ngày 18 đến 23/6, Nhân Dân cuối tuần có cuộc trò chuyện cùng ông.

Hội chợ nghệ thuật Đà Nẵng (Da Nang Art Fair) lần đầu đã diễn ra trong mùa hè 2025 và đang được chuẩn bị phiên hai, vào mùa xuân năm 2027. Hội chợ nghệ thuật Ô Lý (Ô Lý Art Fair) lần đầu vừa diễn ra tại Huế và tiếp tục được hoàn thiện mô hình tổ chức theo hướng mở, có thể di động tới với các khu vực nghệ thuật trên cả nước. Điểm chung của hai sự kiện này là được khởi sự bởi các cá nhân, tổ chức nghệ thuật độc lập, với sự hỗ trợ của nhiều bên.

Giữa những biến chuyển vô cùng nhanh chóng của thời đại công nghệ, việc phát triển công nghiệp văn hóa của Việt Nam trên nền tảng số đứng trước nhiều thách thức lớn.

Vì một biến cố sức khỏe, cô bé Thanh Thanh buộc phải gắn đời mình với chiếc xe lăn, dở dang việc học phổ thông. Không chịu đầu hàng số phận, theo thời gian, cô gái rất giàu nghị lực ấy đã nỗ lực tự học, để trở thành một tác giả viết kịch bản dành nhiều tâm huyết cho những sáng tác về thiếu nhi, và... rất có duyên với giải thưởng.

Mới đây, ca sĩ Nhật Huyền ra mắt dự án âm nhạc có tên gọi “Màu của đất nước - Màu của hòa bình”. Dự án gồm tuyển tập tám ca khúc là những câu chuyện mang chủ đề về Tổ quốc, về Đảng, Bác Hồ kính yêu, về người lính, người chiến sĩ Công an nhân dân… được kết nối liền mạch, do nhạc sĩ Tạ Duy Tuấn sáng tác, chỉ đạo nghệ thuật và hòa âm phối khí.

Là hoa hậu hiếm hoi tiếp tục phát triển sự nghiệp riêng trong lĩnh vực văn hóa sau khi giành vương miện, tới nay, Ngọc Hân đã khẳng định được tên tuổi với những thiết kế áo dài ấn tượng và đặc sắc.Một trong số bộ sưu tập áo dài “đắt hàng” do chị thiết kế được lấy cảm hứng từ họa tiết hoa sen trên Văn bia Tiến sĩ tại Trung tâm Hoạt động văn hóa khoa học Văn Miếu-Quốc Tử Giám, Hà Nội. Mới đây, bộ sưu tập này được giới thiệu trong khuôn khổ một triển lãm thời trang diễn ra tại chính khuôn viên Trung tâm. Bên lề sự kiện, chúng tôi có cuộc trò chuyện cùng chị.

Ngày càng có nhiều bảo tàng trong và ngoài công lập trên cả nước chủ động thay đổi phương thức vận hành theo hướng hợp tác với nhiều bên liên quan để xây dựng những chương trình hoạt động, dự án thể nghiệm đầy màu sắc sáng tạo. Tất cả nhằm mục đích mở rộng khả năng tiếp cận và kết nối với công chúng bền chặt hơn, để bảo tàng trở thành một điểm đến luôn tràn đầy sức sống.

Một doanh nghiệp phải mất 16 tháng mới đàm phán thành công để mua bản quyền khai thác bộ giáo trình dạy tiếng Anh từ một nhà xuất bản Anh quốc. Nguyên do của việc kéo dài thời gian này là đối tác “có thể tin doanh nghiệp nhưng không tin cộng đồng người dùng ở Việt Nam”, về việc tôn trọng bản quyền.