Một nghị định, hai nhịp vận hành

Nghị định 46/2026/NĐ-CP về an toàn thực phẩm được ban hành trong bối cảnh xã hội đòi hỏi ngày càng cao về chất lượng bữa ăn, sức khỏe cộng đồng và trách nhiệm của doanh nghiệp. Về nguyên tắc, rất khó phản đối một chính sách nhằm bảo vệ con người khỏi thực phẩm bẩn.

Nhưng ngay khi đi vào thực thi, nghịch lý xuất hiện. Tại nhiều cửa khẩu phía bắc, hàng trăm nghìn tấn nông sản và thực phẩm nhập khẩu phải dừng chờ kiểm tra theo quy định mới. Những lô hàng vốn có vòng đời ngắn, phụ thuộc thời gian, đứng trước nguy cơ hư hỏng chỉ vì… chờ đủ giấy tờ. Trong khi đó, năng lực kiểm nghiệm tại chỗ chưa kịp mở rộng, quy trình mới chưa có hướng dẫn chi tiết. Cuối cùng thì doanh nghiệp không biết phải chuẩn bị hồ sơ theo chuẩn nào.

Điều 151 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015, được sửa đổi bởi khoản 48, Điều 1, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật sửa đổi 2020 quy định văn bản của cơ quan trung ương phải có ít nhất 45 ngày “đệm” trước khi có hiệu lực. Trên thực tế, khoảng đệm đã bị rút ngắn và nhiều bên không kịp trở tay.

Sự lệch pha giữa mục tiêu dài hạn và nhịp vận hành ngắn hạn của nền kinh tế xuất hiện. An toàn thực phẩm là câu chuyện của tiêu chuẩn và kỷ luật. Trong khi đó, thương mại, sản xuất và logistics lại chạy theo từng giờ, từng chuyến hàng. Khi hai nhịp này chưa được nối với nhau bằng một cơ chế chuyển tiếp đủ mềm, những ách tắc là điều khó tránh.

Càng siết để bảo vệ, càng dễ làm nghẽn dòng chảy nếu thiếu chuẩn bị tương xứng. Doanh nghiệp không phản đối quản lý chặt, họ chỉ lo ngại sự bất định. Người tiêu dùng muốn thực phẩm sạch, nhưng cũng không mong giá cả đội lên vì chi phí phát sinh từ thủ tục kéo dài. Một chuỗi những mâu thuẫn kéo dài.

Cơ quan thực thi đứng giữa sự giằng co của hai lực kéo, một bên là yêu cầu tuân thủ nghiêm pháp luật, một bên là “không để tắc hàng, đứt chuỗi cung ứng”. Không ít cán bộ buộc phải chọn giải pháp an toàn cho mình trước. Rủi ro pháp lý luôn treo lơ lửng và rất khó khắc phục.

Câu chuyện Nghị định 46 vì thế không chỉ là câu chuyện của an toàn thực phẩm. Nó là lát cắt của một bài toán lớn hơn, làm sao để chính sách theo kịp đời sống.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Công điện số 08/CĐ-TTg ngày 3/2/2026 về việc tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức triển khai thực hiện Nghị định số 46/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật An toàn thực phẩm. Trong khi chờ đợi những hiệu quả thấy được, chúng ta vẫn phải đối mặt với câu hỏi còn lại và rộng hơn nhiều. Liệu hệ thống của chúng ta đã đủ linh hoạt để những cái đúng không làm đời sống bị chậm lại? Nếu ở góc nhìn khác, trong hành trình phát triển, chúng ta chọn ưu tiên sự hoàn hảo trên giấy, hay khả năng vận hành trơn tru trong thực tế?

Đó không chỉ là câu chuyện của an toàn thực phẩm. Đó là câu chuyện của cách một quốc gia bước vào giai đoạn phát triển mới.

Có thể bạn quan tâm

Giải pháp tình thế

Hai tuần trôi qua kể từ khi quy định cấm xe tải có tổng trọng tải từ 2 tấn trở lên hoạt động vào ban ngày (6 giờ đến 21 giờ) trong đường vành đai 3,5 của Hà Nội có hiệu lực, người dân Thủ đô vui mừng trước những biến chuyển rõ rệt về giao thông.

Lãng phí tài nguyên trên tuyến BRT Hà Nội

Đã 10 năm, tính từ khi tuyến xe bus nhanh (BRT) đầu tiên được triển khai tại Hà Nội, mang theo bao sự kỳ vọng cho một loại hình dịch vụ công cộng được cho là hiện đại lần đầu tiên được áp dụng ở Thủ đô, để rồi chỉ có thể triển khai được tuyến duy nhất trong số 8 tuyến đã được quy hoạch.

AI và khoảng trống của chuẩn mực

Giải thưởng của Hội Nhà văn Việt Nam được công bố ngày 19/1. Một trong ba giải Tác giả Trẻ được trao cho tác giả Lâu Văn Mua với tập thơ “Nhặt xác em chất chồng bảo tàng”.

Vững bước vào kỷ nguyên mới

Hôm nay, ngày 19/1, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam bắt đầu khai mạc. Đây không chỉ là sự kiện chính trị trọng đại nhất của Đảng, mà còn là cột mốc khởi đầu cho kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Trăm triệu trái tim người dân Việt Nam đang hướng về Thủ đô với niềm tin son sắt và kỳ vọng lớn lao.

Không gian sống tạm

Trong một con ngõ nhỏ điển hình của thành phố, chiều rộng chỉ vừa đủ cho hai xe máy tránh nhau. Căn nhà năm tầng nằm im lìm cuối ngõ, tầng một chật kín xe máy.

Thực hiện đúng quy trình

Có thể hiểu rằng quy trình là một chuỗi các bước hoặc hoạt động được sắp xếp theo một trình tự logic, chặt chẽ và có hệ thống, nhằm mục đích biến đổi đầu vào thành đầu ra, để đạt được một kết quả hoặc mục tiêu cụ thể. 

Khi hấp dẫn đi cùng rủi ro

Chỉ cách nhau vài centimet, đoàn tàu lao qua giữa hai dãy quán cà-phê chật kín du khách, một hình ảnh từng khiến phố đường tàu Hà Nội trở thành biểu tượng du lịch mạo hiểm trên bản đồ thế giới.

Chặng nước rút của “dân số vàng”

Báo cáo Dự báo dân số Việt Nam giai đoạn 2024-2074 do Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố gần đây đưa ra cảnh báo mới nhất về sự chuyển dịch nhân khẩu học quốc gia: Nước ta sẽ kết thúc thời kỳ “dân số vàng” vào năm 2036, sớm hơn ba năm so các tính toán trước đó, để chuyển sang giai đoạn dân số già và siêu già.

Hứa hẹn từ chuyển động quyết liệt

Năm 2025 khép lại như một năm bản lề thực sự, không chỉ bởi những sự kiện lớn gắn với mốc son lịch sử dân tộc, mà còn vì trong một khoảng thời gian ngắn ngủi, đất nước đã phải đối diện với hàng loạt thử thách chồng chéo.

Biến quyết tâm thành hiện thực

Đã thành thói quen, khi những cuốn lịch đánh dấu thời gian của một năm chỉ còn lại vỏn vẹn vài tờ cuối cùng, cũng là lúc mỗi người trong chúng ta dành thời gian ngồi lại, ngẫm cho mình, cho gia đình và quê hương, đất nước những gì đã qua.

Ảo mộng khởi nghiệp

Khoảng 10 năm gần đây, “startup” (khởi nghiệp) trở thành từ khóa “quốc dân” tại Việt Nam. Từ giảng đường đại học đến quán trà đá vỉa hè, đâu đâu cũng nghe bàn chuyện gọi vốn, xây dựng hệ sinh thái hay khát vọng làm “kỳ lân”. Người người khởi nghiệp, nhà nhà khởi nghiệp.

Ảnh: NAM ANH

Chuyện điều hành giao thông và xử lý vi phạm

Mỗi quốc gia trên thế giới có những bộ luật, chính sách và phương án điều hành giao thông cũng như xử lý vi phạm rất riêng biệt. Mức độ thì tùy thuộc vào sự phát triển kinh tế, công nghệ quản lý, dân trí, dân số, cơ sở hạ tầng, thu nhập và chế tài áp dụng.

Công cụ thông minh, người dùng phụ thuộc

Trên chuyến xe khách cuối năm, duy nhất bà lão đã ngoài 80 đang say ngủ. Phần còn lại đang dán mắt vào màn hình chiếc điện thoại trên tay. Ai đó vô ý, tiếng nhạc của đoạn video ngắn vang lên, phá vỡ không gian yên tĩnh khoang hành khách.

Lời giải cho bài toán ô nhiễm liên vùng

Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú vừa ký ban hành Kết luận số 224-KL/TW của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 06-NQ/TW, ngày 24/1/2022 của Bộ Chính trị về quy hoạch, xây dựng, quản lý và phát triển bền vững đô thị Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Phản ứng tự nhiên hay xã hội?

Chỉ thông tin cỏn con về Ban Quản lý Chung cư HH Linh Đàm, thuộc phường Hoàng Liệt (Hà Nội) từ chối trông giữ xe điện tại tầng hầm mà lập tức thu hút sự quan tâm rộng rãi và khơi lên nhiều băn khoăn. Chẳng lẽ đó cũng là một “hiệu ứng cánh bướm” từ cú vỗ rất nhỏ giữa Thái Bình Dương?

Cuộc chơi không cần người chơi

Ly cà-phê đặt nhẹ, giọt nước lạnh trên thành cốc chảy dài. Hai người bạn thân quay đầu vào nhau, những nếp nhăn hằn sâu theo khóe mắt. Câu chuyện họ chia sẻ giống hệt hàng nghìn câu chuyện khác ngoài kia: Giá nhà tăng từng ngày, còn tiền gửi ngân hàng chỉ nhích từng năm.

Bao cấp cho người... giàu

Với quan điểm xuyên suốt “Giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu”, Đảng và Nhà nước đã triển khai, đề xuất nhiều chính sách nhân văn nhằm bảo đảm quyền học tập cho mọi trẻ em, nâng cao an sinh xã hội và giảm gánh nặng tài chính cho người dân.

Quản trị rủi ro công bằng

Những ngày qua, lũ lụt hoành hành suốt dải duyên hải Nam Trung Bộ từ Phú Yên, Khánh Hòa đến Đắk Lắk, gây thiệt hại về người và tài sản vô cùng lớn.

Việt Nam đang thiếu lao động trình độ cao. Ảnh: ANH QUÂN

Tìm đúng cánh cửa cho mình

Năm nay, các sự kiện quốc gia đều được mọi người quan tâm đặc biệt. Sau những kỳ lễ tiết tưng bừng phấn khởi, phải có một khoảng thời gian để mỗi cá nhân “nguội” lại.

Ngập do triều cường tại TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: THẾ ANH

“Nước tới bánh xe”

Giữa cơn mưa xối xả cuối năm, trên đoạn đường Tôn Thất Thuyết, dòng xe hơi đứng im, kiên nhẫn. Xe máy xoay xở lao lên vỉa hè để rồi cũng chịu trận vì quá đông. Nước bắt đầu dâng, nhiều đoạn không thể phân biệt lòng đường và vỉa hè. Tiến không được, lùi cũng không xong.

Ăn quá nhiều đồ ăn vặt dễ dẫn đến mất cảm giác khi vào bữa chính.

Quan tâm đúng cách

Trong thời đại phát triển như vũ bão của tên lửa, internet… vấn nạn béo phì không còn là vấn đề của riêng các nước phát triển.

Ảnh: ANH QUÂN

Xét học bạ, dễ tuyển sinh nhưng khó công bằng

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến về việc có nên tiếp tục hay dừng áp dụng xét tuyển đại học bằng học bạ. Đây là một trong những phương thức phổ biến nhất nhiều năm qua, được nhiều thí sinh lựa chọn nhưng cũng gây ra những tranh luận về tính công bằng và minh bạch.

Kiểm soát lạm quyền

Một ngày đẹp trời, tôi nhận được cuộc gọi từ người quen. Anh khá am hiểu pháp luật và bày tỏ sự bức xúc: “Ông xem thế nào, giờ thấy có những hành vi lạm quyền quá mức”.

Người trẻ lạc nhịp

Theo số liệu từ Cục Thống kê, trong quý III/2025, hơn 1,6 triệu thanh niên Việt Nam (15 - 24 tuổi) không có việc làm, cũng không tham gia học tập hay đào tạo nghề.

Nhẹ đầu mối, nặng lo toan

Sáng thứ 6, điểm phục vụ hành chính công phường Khương Đình (Hà Nội) đông nghẹt. Ghế ngồi đã kín chỗ, nhiều người phải đứng ra tận cửa vào. Không gian khoảng 30 m² huyên náo những âm thanh thúc giục. Anh công chức xua cao tay, nói lớn: “Các bác cứ bình tĩnh. Giờ việc của 5-6 phường gộp một, phải từ từ để chúng cháu giải quyết!”.