Linh hoạt bố trí vốn nhà nước tham gia dự án PPP

Theo Bộ Giao thông vận tải, trước khi thời điểm Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công-tư (PPP) ban hành vào năm 2020, cả nước đã huy động gần 319.000 tỷ đồng đầu tư 140 dự án giao thông theo phương thức PPP, hình thức hợp đồng BOT. Đến nay, hầu hết các dự án đã hoàn thành và đưa vào khai thác hiệu quả, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, giảm ùn tắc, tai nạn giao thông, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Đường cao tốc Bắc Giang-Lạng Sơn (đầu tư theo phương thức PPP) hoàn thành và đưa vào khai thác nhưng vấn đề tài chính của dự án lại gặp nhiều khó khăn.
Đường cao tốc Bắc Giang-Lạng Sơn (đầu tư theo phương thức PPP) hoàn thành và đưa vào khai thác nhưng vấn đề tài chính của dự án lại gặp nhiều khó khăn.

Tuy nhiên, kể từ khi Luật PPP có hiệu lực (ngày 1/1/2021), số lượng dự án hạ tầng giao thông đầu tư theo phương thức PPP có xu hướng giảm.

Sửa Luật để “khơi thông” nguồn lực

Theo đánh giá của Chính phủ trong phiên thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch, Luật Đầu tư, Luật PPP và Luật Đấu thầu, kể từ khi Luật PPP có hiệu lực, đã có 31 dự án mới được triển khai và 11 dự án chuẩn bị đầu tư theo phương thức PPP với tổng mức đầu tư khoảng 380.000 tỷ đồng, nhu cầu sử dụng khoảng 190.000 tỷ đồng vốn nhà nước.

Đây đều là các dự án có quy mô lớn, trọng điểm của quốc gia và các địa phương, khi hoàn thành sẽ góp phần mở rộng, nâng cấp các công trình kết cấu hạ tầng giao thông, kinh tế-xã hội,… các địa phương. Tuy nhiên, việc triển khai các dự án đã phát sinh nhiều vướng mắc, bất cập.

Đánh giá chung, các đại biểu Quốc hội cho rằng, Luật PPP là dự luật khó, phức tạp, việc sửa đổi, điều chỉnh là cần thiết, phù hợp với yêu cầu của thực tiễn, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, gỡ vướng mắc cho các địa phương có dự án liên quan, từ đó tạo môi trường thuận lợi, thúc đẩy sự phát triển kinh tế-xã hội cho các vùng miền còn khó khăn. Để tháo gỡ những khó khăn pháp lý và tạo điều kiện cho các dự án giao thông PPP triển khai hiệu quả hơn, Chính phủ đã trình Quốc hội dự thảo sửa đổi Luật PPP.

Trong đó, Chính phủ kiến nghị bãi bỏ hạn mức về quy mô vốn đầu tư tối thiểu để thực hiện dự án PPP, đồng thời giao cho các bộ, ngành và địa phương quyết định lựa chọn dự án phù hợp với nhu cầu và điều kiện của nhà đầu tư. Về cơ chế tài chính, dự thảo Luật đề xuất cơ chế linh hoạt trong việc bố trí nguồn vốn nhà nước tham gia thực hiện dự án PPP. Theo đó, tỷ lệ vốn nhà nước duy trì ở mức 50%, Thủ tướng Chính phủ hoặc Hội đồng nhân dân cấp tỉnh có thể quyết định mức cao hơn nhưng không quá 70% tổng mức đầu tư cho dự án.

Dự thảo Luật cũng bổ sung quy định làm rõ thủ tục thanh toán vốn đầu tư công trong trường hợp chấm dứt hợp đồng sớm, bổ sung các nguồn vốn để chia sẻ rủi ro với doanh nghiệp tham gia dự án PPP. Tăng tỷ lệ vốn nhà nước và giải quyết dứt điểm các vướng mắc tại các dự án đã triển khai là những giải pháp căn bản mà các chuyên gia kinh tế và giao thông nhận định cần thực hiện sớm để tạo dựng niềm tin cho nhà đầu tư trong các dự án giao thông triển khai theo phương thức đối tác công-tư (PPP).

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Dương Đăng Huệ, nguyên Vụ trưởng Pháp luật dân sự - Kinh tế (Bộ Tư pháp), có 2 yếu tố tiên quyết giúp cải thiện hiệu quả việc triển khai các dự án PPP: Thứ nhất, tăng cường vai trò và trách nhiệm của Nhà nước trong các dự án PPP. Dự thảo Luật lần này đã đưa ra nhiều quy định nhằm tăng cường trách nhiệm của Nhà nước, yêu cầu các cơ quan chức năng phối hợp chặt chẽ với nhà đầu tư để cân bằng giữa lợi ích và rủi ro.

Thứ hai, chú trọng bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư bằng cách bổ sung ngân sách nhà nước vào các dự án gặp khó khăn tài chính. “Chỉ khi hai bên cùng có sự hợp tác và tinh thần trách nhiệm mới giúp các dự án vận hành trơn tru, tạo sự yên tâm cho các nhà đầu tư khi tham gia vào các dự án dài hạn và có nhiều rủi ro”, ông Huệ nhấn mạnh.

Cần sự đồng hành của Nhà nước

Tại phiên thảo luận của Quốc hội ngày 26/10, Đại biểu Hoàng Văn Nghiệm, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Lạng Sơn cho biết, trên phạm vi cả nước có 11 dự án đang rất khó khăn về tài chính, tổng nhu cầu hỗ trợ khoảng 15.000 tỷ đồng, cần được quan tâm giải quyết. Các nhà đầu tư cũng như địa phương đã phối hợp tìm giải pháp tháo gỡ, tuy nhiên có những việc vượt quá khả năng, rất cần sự vào cuộc của các cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền. Ngoài ra, cần rà soát cả những vướng mắc tại các dự án đang triển khai hoặc đã vận hành để tháo gỡ cho doanh nghiệp, thí dụ như dự án đường cao tốc Bắc Giang-Lạng Sơn, mặc dù mang lại hiệu quả lớn nhưng vấn đề tài chính đang gặp nhiều khó khăn.

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Chủng, Chủ tịch Hiệp hội các nhà đầu tư công trình giao thông đường bộ Việt Nam (VARSI), một trong các bất cập cần giải quyết trong dự án sửa đổi Luật PPP là cần bảo đảm sự cân bằng lợi ích giữa Nhà nước và nhà đầu tư trong quá trình xử lý các vướng mắc, bất cập.

Tôi kỳ vọng trong lần sửa đổi này, các cơ quan có thẩm quyền điều chỉnh lại quan hệ hợp tác giữa các bên, nhằm bảo đảm tính công bằng và thúc đẩy thành công các dự án.

Tiến sĩ Trần Chủng

Luật PPP năm 2020 quy định vốn nhà nước hỗ trợ xây dựng công trình, hệ thống cơ sở hạ tầng được sử dụng để hỗ trợ thực hiện dự án trong giai đoạn xây dựng nhằm gia tăng tính hiệu quả về tài chính cho dự án (Khoản 1, Điều 70), vẫn còn thiếu quy định về hỗ trợ khi doanh thu của dự án bị sụt giảm không do lỗi của nhà đầu tư, dẫn đến một số dự án gặp khó khăn trong giai đoạn vận hành, khai thác. Điều này khiến nhà đầu tư giảm niềm tin, gây khó khăn trong việc huy động vốn cho các dự án mới.

Đồng tình với ý kiến này, đồng chí Trần Hồng Minh, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Cao Bằng cho rằng, cần bãi bỏ quy định về hạn mức quy mô vốn đầu tư tối thiểu cho các dự án theo hình thức PPP, đồng thời áp dụng cơ chế linh hoạt đối với tỷ lệ vốn nhà nước tham gia vào các dự án này nhằm thu hút nhà đầu tư tại những dự án đi qua vùng kinh tế khó khăn. Hiện nay Luật PPP chưa quy định rõ ràng về trách nhiệm chia sẻ rủi ro. “Muốn thu hút nhà đầu tư, cần vai trò đồng hành của Nhà nước trong hài hòa lợi ích, chia sẻ rủi ro”, Bí thư Tỉnh ủy Cao Bằng chỉ ra.

Để nâng cao hiệu quả chuẩn bị đầu tư đối với các dự án PPP, các chuyên gia giao thông cũng kiến nghị, cần rút gọn hai bước nghiên cứu tiền khả thi và khả thi thành một phần của nội dung dự án đầu tư. Điều này sẽ giúp giảm chi phí, tăng hiệu quả và đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án. Đồng thời, trong hoạt động tư vấn, nên có cơ chế chỉ định thầu và đấu thầu linh hoạt để bảo đảm tiến độ và tiết kiệm chi phí đầu tư.

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Giá vàng chiều 28/1: Vàng miếng, vàng nhẫn tăng từng giờ, vượt 184 triệu đồng/lượng

Ngày 28/1, giá vàng trong nước, thế giới tăng dồn dập, vượt qua tất cả các kỷ lục được ghi nhận trước đó. Trong phiên sáng nay, giá vàng miếng SJC trong nước tăng 4,1 triệu đồng/lượng và tiếp tục điều chỉnh giá tăng thêm 2,8 đồng vào phiên chiều, đưa giá vọt lên mức 184,2 triệu đồng/lượng, cao nhất từ trước đến nay.

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 28/1: Cổ phiếu ngân hàng và bất động sản bị bán mạnh, VN-Index giảm tiếp gần 28 điểm

Phiên giao dịch ngày 28/1, thị trường chứng khoán Việt Nam chìm trong sắc đỏ. Các nhóm ngành cổ phiếu như ngân hàng, bất động sản... cùng hàng loạt cổ phiếu lớn giảm sàn kéo chỉ số VN-Index lao dốc, thủng ngưỡng 1.800 điểm. Dù lực cầu bắt đáy xuất hiện cuối phiên, VN-Index vẫn giảm 27,59 điểm, xuống mức 1.802,91 điểm.

Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc - Cửa ngõ kết nối đảo ngọc với thế giới.

Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc – Cửa ngõ kết nối đảo ngọc với thế giới

Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc là cửa ngõ quan trọng, góp phần đưa đảo ngọc trở thành điểm đến du lịch hàng đầu khu vực và quốc tế. Với vị trí chiến lược tại cực nam Tổ quốc, sân bay Phú Quốc đã và đang khẳng định vai trò then chốt trong việc kết nối Phú Quốc với thế giới, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội.

Công nhân làm việc tại một nhà máy lọc dầu. (Nguồn: THX/TTXVN)

Giá dầu lập đỉnh 15 tháng, kim loại quý kéo MXV-Index giảm mạnh

Thị trường hàng hóa vừa trải qua một phiên giao dịch đầy biến động với diễn biến phân hóa. Áp lực chốt lời mạnh trên thị trường bạc và bạch kim đã góp phần kéo chỉ số MXV-Index giảm 1,7%, xuống còn 2.685 điểm, chấm dứt chuỗi tăng 5 phiên liên tiếp trước đó.

Ủy ban nhân dân xã Cà Ná (Khánh Hòa) dựng pa-nô tuyên truyền về quy hoạch các dự án trọng điểm để thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của địa phương trong tương lai. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa phê duyệt kết quả lựa chọn nhà đầu tư Dự án nhà máy nhiệt điện LNG Cà Ná

Ngày 28/1, Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa ban hành Quyết định số 399/QĐ-UBND phê duyệt kết quả lựa chọn nhà đầu tư thực hiện Dự án nhà máy nhiệt điện LNG Cà Ná - dự án trọng điểm có ý nghĩa chiến lược trong bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của địa phương.

Phú Quốc trước vận hội APEC 2027 - Khẳng định vị thế đô thị biển đảo tầm cỡ quốc tế.

Phú Quốc trước vận hội APEC 2027 - Khẳng định vị thế đô thị biển đảo tầm cỡ quốc tế

Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng đã xác định rõ mục tiêu đưa Việt Nam trở thành điểm đến của những sự kiện quốc tế. Việc đặc khu Phú Quốc là địa điểm tổ chức Hội nghị cấp cao APEC 2027 là vinh dự lớn đối với đất nước, là cơ hội để Đảo Ngọc khẳng định vị thế trung tâm kinh tế-du lịch-đối ngoại tầm vóc khu vực và thế giới.

Đoàn đại biểu cấp cao Đảng, Nhà nước Lào làm việc tại Tập đoàn Điện lực Việt Nam.

Tăng cường hợp tác điện lực Việt Nam-Lào trong bối cảnh nhu cầu năng lượng gia tăng

Những năm qua, hợp tác trong lĩnh vực năng lượng, nhất là trong kết nối hạ tầng hệ thống điện và trao đổi điện năng Việt Nam và Lào được đẩy mạnh, có thể coi là điểm sáng trong quan hệ hợp tác kinh tế giữa hai nước. Hiện tổng công suất từ các nhà máy điện tại Lào đã vận hành và bán điện về Việt Nam là 2.379MW.

Mỗi ngày có hàng trăm công nhân, thiết bị đang tập trung thi công các gói thầu thuộc dự án đường Động lực Điện Biên.

Hối hả trên công trình đường động lực Điện Biên

Nỗ lực vì mục tiêu hoàn thành Đường giao thông kết nối các khu vực kinh tế trọng điểm dọc trục QL279, QL12 (gọi tắt là đường Động lực Điện Biên), suốt nhiều ngày qua hàng nghìn công nhân cùng máy móc, thiết bị miệt mài làm việc. Cả kỳ nghỉ Tết Dương lịch 2026 vừa qua, công trường ngày đêm vẫn rầm rập tiếng máy, tiếng người…

Các giải pháp công nghệ cho ô-tô điện được trưng bày tại Triển lãm Thành tựu đất nước "80 năm hành trình Độc lập-Tự do-Hạnh phúc". (Ảnh: Thế Đại)

Kinh tế số thúc đẩy đổi mới mô hình tăng trưởng

Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng tốc chiến lược để thực hiện thắng lợi mục tiêu đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao.

Lực lượng Quản lý thị trường Quảng Ninh kiểm tra cơ sở kinh doanh của ông Trần Hữu Quyền ở phường Móng Cái 2.

Quảng Ninh: Bảo đảm bình ổn thị trường trong dịp Tết Bính Ngọ 2026

Thực hiện tháng cao điểm đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và an toàn vệ sinh thực phẩm dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026; Lực lượng Quản lý thị trường tỉnh Quảng Ninh đã phát hiện và xử lý vi phạm với tổng số tiền phạt hơn 13 tỷ đồng. Góp phần bình ổn thị trường và bảo đảm sức khỏe cho nhân dân.

Ảnh minh họa.

Thanh khoản suy giảm mạnh, VN-Index mất hơn 13 điểm trước áp lực từ nhóm bất động sản

Phiên giao dịch ngày 27/1, thị trường chứng khoán Việt Nam phân hóa rõ nét. Thanh khoản toàn thị trường giảm sâu, tổng giá trị giao dịch chỉ đạt hơn 27.781 tỷ đồng. Áp lực điều chỉnh mạnh tại nhóm bất động sản cùng diễn biến bán ròng của khối ngoại đã kéo VN-Index giảm 13,22 điểm, xuống mức 1.830,5 điểm khi kết thúc phiên.

[Video] Từ năm 2026, thêm 2 trường hợp được cấp sổ đỏ lần đầu

[Video] Từ năm 2026, thêm 2 trường hợp được cấp sổ đỏ lần đầu

Theo Luật Đất đai năm 2024 và Nghị quyết 254/2025 của Quốc hội, từ năm 2026, Luật Đất đai bổ sung hai trường hợp được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu, nhằm tháo gỡ vướng mắc tồn tại kéo dài trong công tác quản lý, sử dụng đất đai.