Khác với các phương thức truyền thống, quy trình Luồng xanh cho phép thực hiện kiểm nghiệm từ khâu lấy mẫu đất tại vườn trồng, cho đến quả tươi sau thu hái chế biến, gắn tem truy xuất lên cây và dán tem lên quả khi thu hái; kiểm dịch thực vật và cấp chứng chỉ nguồn gốc xuất xứ (C/O) ngay tại địa phương nơi có vườn trồng. Điều này không chỉ giúp bảo đảm chất lượng trái cây tươi ngon nhất mà còn tiết kiệm tối đa thời gian thông quan tại cửa khẩu, giảm thiểu rủi ro ách tắc hàng hóa.
Việc vận hành thành công sẽ đánh dấu sự khởi đầu cho một mô hình hiện đại, minh bạch và số hóa toàn trình, đáp ứng những tiêu chuẩn khắt khe nhất của thị trường quốc tế.
Trao đổi với phóng viên Báo Nhân Dân, đồng chí Nguyễn Quang Tin, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, Vụ được Bộ giao làm đầu mối, phối hợp chặt chẽ với đơn vị giải pháp công nghệ, cốt lõi là công ty NETACOM và các đơn vị đồng hành gồm IntrustDSS, CheckVN, đơn vị logistics InterLink và các nhà sản xuất, chế biến sầu riêng tại Lâm Đồng và Đồng Tháp. Đội ngũ kỹ thuật của NETACOM trực tiếp có mặt tại các vùng trồng để hướng dẫn doanh nghiệp, hợp tác xã và nông hộ thực hiện khai báo dữ liệu thời gian thực.
“Truy xuất nguồn gốc không chỉ là yêu cầu kỹ thuật của nước nhập khẩu mà còn là cam kết về uy tín và chất lượng của nông sản Việt Nam xuất khẩu ra thế giới. Việc áp dụng thành công mô hình Luồng xanh sẽ là tiền đề để triển khai rộng rãi cho các loại nông, lâm, thủy sản khác, hướng tới một nền nông nghiệp minh bạch, trách nhiệm và bền vững”, đồng chí Phó Vụ trưởng khẳng định.
“Hệ thống tem xác thực điện tử truy xuất nguồn gốc do Trung tâm chúng tôi chủ trì cung cấp đã đóng vai trò là 'căn cước điện tử' cho từng trái sầu riêng. Mỗi tem QR code đều được mã hóa, kích hoạt và xác thực gắn liền với dữ liệu cụ thể của lô hàng, từ vùng trồng, gắn tem truy xuất lên từng quả khi thu hái, lên từng thùng và từng xe trong quá trình đóng gói và vận chuyển", Trung tá Đỗ Phi Long, Giám đốc Trung tâm Tem và Vật liệu chống giả, Cục Công nghiệp an ninh, Bộ Công an cho biết.
Lô hàng sầu riêng lần đầu thông quan theo diện Luồng xanh tại Lạng Sơn trong ngày 10/7 là hai xe chứa khoảng 7.000 trái trong mỗi container, quả tươi đóng trong thùng bìa cứng loại 10kg và 18kg/thùng, được thu hoạch từ vùng nguyên liệu tại phường Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng.
Là một trong 2 đơn vị tham gia thông quan theo diện Luồng xanh lần này, theo đại diện Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại nông sản Thiện Tâm, tỉnh Đồng Tháp, doanh nghiệp kỳ vọng lô hàng thí điểm sẽ vận hành thông suốt, chứng minh tính khả thi của hệ thống.
“Chúng tôi cho rằng truy xuất nguồn gốc không còn là lựa chọn mà sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc trong thời gian tới. Doanh nghiệp nào chuẩn bị sớm sẽ có lợi thế. Chúng tôi hy vọng kết quả thí điểm sẽ tạo động lực để các doanh nghiệp khác cùng tham gia, góp phần nâng cao hình ảnh nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế", ông Nguyễn Ngọc Phú Quí, Phó Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại nông sản Thiện Tâm, tỉnh Đồng Tháp tin tưởng.
Dự kiến, lô hàng sẽ đến điểm tập kết tại Thị Bằng Tường, Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, Trung Quốc vào ngày 11/4, đánh dấu hoàn tất một chu kỳ thí điểm toàn diện chỉ còn 6 ngày so với cách làm truyền thống thường kéo dài 8 tới 11 ngày hoặc lâu hơn.
Dữ liệu hành trình của xe hàng và thùng container được niêm phong bằng seal điện tử gắn GPS, giúp việc giám sát toàn bộ hành trình vận chuyển trở nên thuận lợi.
Có thể nói, việc thông quan Luồng xanh cho mặt hàng sầu riêng xuất khẩu không chỉ là giao dịch thương mại thông thường, đó còn là tấm “hộ chiếu” xanh để nông sản Việt Nam tự tin vươn xa, minh chứng cho sức mạnh của chuyển đổi số theo đúng tinh thần của Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị.
