Khơi thông dòng chảy ngũ cốc từ Ukraine

Chuyến tàu chở ngũ cốc xuất khẩu đầu tiên kể từ khi nổ ra xung đột đã rời cảng Ukraine và tới Thổ Nhĩ Kỳ, mở ra triển vọng tuyến đường xuất khẩu xuyên Biển Đen được khơi thông trở lại. Tuy nhiên, để bảo đảm dòng chảy lương thực này thông suốt và an toàn, điều quan trọng là các bên tuân thủ thỏa thuận đã ký, với sự bảo trợ của LHQ.
Tàu Razoni chở ngũ cốc từ Ukraine theo Thỏa thuận Istanbul. Ảnh: GLOBALHAPPENINGS
Tàu Razoni chở ngũ cốc từ Ukraine theo Thỏa thuận Istanbul. Ảnh: GLOBALHAPPENINGS

Truyền thông Thổ Nhĩ Kỳ đưa tin, tàu Razoni mang cờ Sierra Leon chở hơn 26.000 tấn ngô đã vào lãnh hải Thổ Nhĩ Kỳ hôm 2/8, một ngày sau khi rời cảng Odessa của Ukraine. Sau khi trải qua cuộc kiểm tra ở ngoài khơi gần thành phố Istanbul, tàu Razoni sẽ tiếp tục hành trình qua eo biển Bosphorus tới cảng Tripoli ở Lebanon. Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ xác nhận hoạt động kiểm tra tàu chở ngũ cốc của Ukraine có sự giám sát của giới chức Nga và Ukraine. Trung tâm điều phối chung (JCC) do LHQ điều hành yêu cầu tất cả các bên thông báo cho lực lượng quân đội để bảo đảm tàu đi qua tuyến đường một cách an toàn.

Chuyến hàng ngũ cốc đầu tiên của Ukraine nêu trên được thực hiện theo thỏa thuận về xuất khẩu ngũ cốc mà Nga và Ukraine ký hồi tháng 7 tại Istanbul, với LHQ và Thổ Nhĩ Kỳ trong vai trò đồng bảo trợ. Thỏa thuận được kỳ vọng khai thông tuyến đường xuất khẩu từ Ukraine, với mức năm triệu tấn ngũ cốc mỗi tháng, qua đó giúp “giải phóng” hơn 20 triệu tấn lương thực hiện mắc kẹt tại các cảng Odessa, Chornomorsk và Pivdenny, mở đường cho đợt thu hoạch mới của Ukraine. Theo thỏa thuận, hoạt động kiểm tra, giám sát được tiến hành để bảo đảm tàu đến các cảng trên không mang theo vũ khí và tàu rời đi chỉ mang theo ngũ cốc. Các bên cam kết phối hợp giám sát và bảo đảm an toàn cho các tàu chở ngũ cốc Ukraine đi qua Biển Đen.

Cả Nga và Ukraine đều là những nhà xuất khẩu nông sản hàng đầu thế giới. Tuy nhiên, sau khi xung đột nổ ra hồi cuối tháng 2, hoạt động xuất khẩu ngũ cốc từ Ukraine gián đoạn do các cảng bị phong tỏa và tuyến đường qua Biển Đen thiếu an toàn do có nhiều thủy lôi. Hiệp hội Doanh nghiệp trồng trọt Ukraine (UCAB) xác nhận, hoạt động xuất khẩu từ ba cảng nêu trên đã được nối lại theo thỏa thuận do LHQ làm trung gian. UCAB đánh giá, chỉ khi ba cảng này vận hành đầy đủ trở lại và kết hợp các tuyến đường xuất khẩu khác được nối lại, thì xuất khẩu của Ukraine mới có thể trở về mức trước khi xảy ra xung đột, khoảng sáu triệu tấn ngũ cốc mỗi tháng.

Ngay khi chuyến hàng ngũ cốc đầu tiên rời cảng Ukraine, Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres đã lên tiếng hoan nghênh và bày tỏ hy vọng có thêm nhiều chuyến tàu thương mại được thực hiện theo thỏa thuận giữa Nga và Ukraine. LHQ nhấn mạnh, việc khôi phục hoạt động xuất khẩu ngũ cốc của Ukraine sẽ giúp hạ nhiệt “cơn sốt giá lương thực”, góp phần giải quyết cuộc khủng hoảng lương thực toàn cầu hiện nay. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết, Nga đánh giá tích cực thông tin liên quan tàu Razoni và hy vọng các bên liên quan thực thi đầy đủ thỏa thuận ký tại Istanbul. Bộ trưởng Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ Hulusi Akar cho biết, Ankara cũng sẵn sàng hỗ trợ vận chuyển lương thực và phân bón từ các tàu của Nga ở Biển Đen, tách biệt với thỏa thuận về xuất khẩu ngũ cốc của Ukraine. Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cũng hoan nghênh việc nối lại các chuyến tàu chở ngũ cốc từ Ukraine, coi đây là bước khởi đầu hướng tới giải quyết cuộc khủng hoảng lương thực toàn cầu.

Thông tin về khơi thông dòng ngũ cốc từ Ukraine được dư luận quan tâm đặc biệt và thỏa thuận gỡ “nút thắt” về lương thực xuất khẩu giúp cộng đồng quốc tế thở phào. Tuy nhiên, vẫn còn những rủi ro tiềm ẩn, chẳng hạn vấn đề thủy lôi ở khu vực ven biển, hay chi phí vận chuyển... Quan trọng nhất vẫn là các bên bảo đảm thực thi đầy đủ thỏa thuận Istanbul.

Có thể bạn quan tâm

Hội nghị ICCOS-2026 tại Phnom Penh. Ảnh: NEW ASIA

Còn đó nỗi nhức nhối

Bất chấp những nỗ lực triệt phá thời gian qua, nạn lừa đảo trực tuyến xuyên biên giới vẫn không ngừng mở rộng, biến dạng và tinh vi hơn. Khi tội phạm đã vận hành như một “nền kinh tế” toàn cầu, cuộc chiến chống tội phạm không thể chỉ dừng ở từng vụ án, từng đường dây, mà phải nhằm phá vỡ cả hệ sinh thái đứng phía sau.

Hai nhà lãnh đạo Trung Quốc (bên trái) và Mỹ gặp gỡ tại Nhà Trắng. Ảnh: XINHUA

Tầm nhìn ổn định chiến lược Trung - Mỹ

Chuyến thăm Mỹ của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tuần trước là cuộc gặp thứ hai giữa lãnh đạo hai nước trong năm nay, sau Hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh tháng 5 vừa qua. Cuộc trao đổi sâu rộng ở Washington D.C đã tạo định hướng mới cho quan hệ song phương, qua đó củng cố tầm nhìn về quan hệ Trung-Mỹ mang tính xây dựng và ổn định chiến lược dựa trên sự tôn trọng, công bằng và có đi có lại.

Biếm họa: JAVIER

Khói mù xuyên biên giới

Sau hơn hai thập kỷ, ASEAN có hiệp định về ô nhiễm khói mù xuyên biên giới, vấn đề này không những chưa được giải quyết căn cơ mà hiện nay vượt khỏi khuôn khổ môi trường, trở thành thách thức an ninh phi truyền thống đòi hỏi trách nhiệm và hành động quyết liệt hơn ở cấp khu vực.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Chảo lửa” Trung Đông chưa yên bình

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vừa tấn công và bắt giữ một tàu chở dầu tại Eo biển Hormuz, trong khi Eo biển Bab al-Mandab của Yemen cũng chứng kiến các cuộc giao tranh đẫm máu giữa lực lượng Houthi và quân đội Chính phủ Yemen. Những động thái trên thực địa cho thấy triển vọng hòa bình ở chảo lửa Trung Đông vẫn còn xa vời.

Biếm họa: RAHMA

Khi “yết hầu” dầu mỏ bị siết chặt

Dòng chảy năng lượng toàn cầu đang đứng trước nguy cơ bị siết chặt, khi hai “yết hầu” hàng hải chiến lược là Eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb đồng thời trở thành điểm nóng. Nếu Hormuz nằm trong tầm khống chế của Iran thì lực lượng Houthi mới đây tuyên bố phong tỏa Bab el-Mandeb, dẫn tới những tác động trực tiếp tới giá dầu, vận tải biển và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Biếm họa: TJEERD ROYAARDS

Hệ quả tất yếu

Một số quốc gia phương Tây đã tung ra đòn trừng phạt nhằm vào Israel, liên quan những chính sách gây tranh cãi của Tel Aviv đối với khu Bờ Tây chiếm đóng trái phép và Dải Gazza của Palestine. Sau nhiều năm thực thi những hành động bị lên án, Nhà nước Do Thái đang trong tình trạng “một mình một chiếu” trước cộng đồng quốc tế.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Canh bạc” dầu mỏ

Thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Venezuela thoạt nhìn là một “món hời” khi trao cho Washington có cơ hội tiếp cận và kiểm soát hơn 65 tỷ thùng dầu, tương đương khoảng 20% tổng trữ lượng dầu của Venezuela - quốc gia đang sở hữu kho dầu lớn nhất thế giới. Song, nếu tính toán chi ly thì thực tế lại không đã hẳn “ngon ăn”.

Biếm họa: FARES GARABET

Vòng đối đầu mới

Bất chấp xung đột leo thang, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian một lần nữa khẳng định, nước này không tìm kiếm chiến tranh, sẵn sàng đối thoại và hợp tác. Phát biểu được đưa ra trong bối cảnh Iran và Mỹ đã nối lại các cuộc tấn công lẫn nhau sau khoảng một tháng yên tĩnh.

Biếm họa: SHADI GHANIM

Thế giằng co ở Trung Đông

Ngày 21/8, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho rằng, đã đến lúc chấm dứt cuộc chiến kéo dài nhiều tháng giữa Iran với Mỹ và Israel, song nhấn mạnh Tehran sẽ không khuất phục trước những sức ép của Washington. Động thái này diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán giữa hai bên lâm vào bế tắc, trong khi căng thẳng liên quan việc kiểm soát Eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng.

Biếm họa: HASSAN BLEIBEL

Tái định vị quan hệ Nga - Syria

Việc Nga và Syria đạt thỏa thuận về tương lai hai căn cứ quân sự Hmeymim và Tartus cho thấy quan hệ giữa hai nước đang được tái định vị, sau khi quốc gia Trung Đông này có chính quyền mới thay thế chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad.

Các nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ, Saudia Arabia và Pakistan (trái sang) tại lễ ký Hiệp định Phòng thủ chung Mecca. Ảnh: SAUDI PRESS AGENCY

Cái bắt tay chiến lược

Với việc cùng đặt bút ký kết Hiệp định Phòng thủ chung Mecca, ba quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia và Pakistan đã bắt đầu cùng hợp tác xây dựng một cơ chế phòng thủ tập thể được cho là tương tự Điều 5 của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Hai nhà lãnh đạo Mỹ (bên phải) và Israel tại một cuộc gặp ở Nhà Trắng. Ảnh: THE NEW YORK TIMES

Vết rạn đồng minh Mỹ - Israel

Việc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu công khai bác bỏ lộ trình 15 điểm của Tổng thống Mỹ Donald Trump về Gaza để tìm kiếm sự ủng hộ khi cuộc bầu cử đang đến gần được cho là một canh bạc khá mạo hiểm, có thể làm rạn nứt quan hệ đồng minh với Washington vốn có vai trò không thể thay thế của Tel Aviv.

Học sinh Thái Lan động viên lẫn nhau sau biến cố. Ảnh: THE NATIONE

Thái Lan bảo vệ trẻ em trước bạo lực súng đạn

Sau vụ xả súng tại Trường Debsirin Nonthaburi khiến nhiều người thiệt mạng và bị thương, Chính phủ Thái Lan đang thúc đẩy xây dựng “Tiêu chuẩn an toàn trường học quốc gia” trong vòng 90 ngày. Kế hoạch tập trung vào tăng cường sàng lọc sức khỏe tâm thần, phòng chống tình trạng bắt nạt, kiểm soát vũ khí và các vật dụng bị cấm trong trường học.

Biếm họa: VASCO GARGALO

Phép thử với EU

Vấn đề người di cư tiếp tục gây sức ép với Liên minh châu Âu (EU) sau cuộc vượt biển của hàng nghìn người Morocco sang thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha. Hiện tượng này đã bộc lộ những bất đồng của EU, đồng thời được xem là phép thử đối với sự đoàn kết của khối.

Cảnh sát Thái Lan triệt phá một ổ nhóm lừa đảo trực tuyến. Ảnh: GETTY IMAGES

Cảnh báo đỏ về nạn lừa đảo trực tuyến

Một mẩu tin tuyển dụng có thể che giấu cả một mạng lưới tội phạm. Một cú nhấp chuột có thể dẫn đến một cơn ác mộng. Mỗi năm, hàng trăm nghìn người bị buôn bán với lời hứa về công việc ở nước ngoài, để rồi bị giam giữ, ép buộc tham gia hoạt động lừa đảo trực tuyến. Đây là “cảnh báo đỏ” của Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) về “ngành công nghiệp tội phạm” trị giá hàng tỷ USD đang nổi lên nhanh chóng, biến người tìm việc thành tội phạm mạng.

Biếm họa: NAYER TALAL

Cuộc chiến phía sau chiến tuyến

Việc Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky buộc phải thay thế Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang Ukraine Oleksandr Syrsky, sau khi cách chức Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov, khiến bùng nổ làn sóng biểu tình phản đối tại Thủ đô Kiev và nhiều thành phố lớn khác. Diễn biến này phần nào cho thấy một cuộc chiến khác - cuộc chiến không tiếng súng phía sau chiến tuyến xung đột quân sự với Nga trên chính trường Ukraine.

Biếm họa: HAMZEH HAJJAJ

Khi Hormuz thành “quân bài tẩy”

Khi thỏa thuận ngừng bắn đổ vỡ, chiến sự leo thang nguy hiểm khiến Eo biển Hormuz không còn đơn thuần là một tuyến vận tải biển chiến lược, mà đã trở thành "quân bài tẩy" của cả hai bên. Một bên tìm cách phong tỏa để tạo sức ép tối đa, bên còn lại tìm cách khai thông bằng mọi giá.

Biếm họa: AHMAD QADDURA

Thách thức với chương trình nghị sự quốc gia Syria

Quốc hội chuyển tiếp của Syria đã chính thức tổ chức phiên họp đầu tiên. Đây được xem là một cột mốc lịch sử, đánh dấu phiên họp lập pháp đầu tiên của Syria sau khi chế độ cựu Tổng thống Bashar al-Assad sụp đổ cuối năm 2024, đồng thời khởi động triển khai chương trình nghị sự quốc gia trong giai đoạn mới.

Biếm họa: RAHMA

“Nắm đấm thép” của EU

Ủy ban châu Âu (EC) vừa đề xuất thiết lập một cơ chế trừng phạt mới nhằm đối phó các mối đe dọa từ nhiều hình thức tội phạm có tổ chức, bao gồm đưa người di cư trái phép, buôn bán người, buôn lậu vũ khí, ma túy và rửa tiền. Bảo đảm an ninh và các giá trị của khối cũng như bảo vệ tính mạng của người di cư là những mục đích chính của đề xuất này.

Hai nhà lãnh đạo Pháp (bên phải) và Syria gặp gỡ tại Damascus. Ảnh: GETTYIMAGES

Mở rộng hợp tác Pháp-Syria

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron vừa có chuyến công du chớp nhoáng tới Syria. Tuy chỉ là cuộc ghé thăm trên đường tới Thổ Nhĩ Kỳ tham dự Hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), nhưng Paris tỏ ra rất coi trọng việc mở rộng hợp tác với Damascus, thể hiện qua hình ảnh một đoàn doanh nghiệp hùng hậu tháp tùng “ông chủ” Điện Elysee trong chuyến thăm Syria.

Biếm họa: STELLINA CHEN

Động lực tìm lại vị thế

Với sự ủng hộ của các đối tác trong liên minh cầm quyền, Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã bày tỏ lạc quan về triển vọng phát triển của nước Đức sau một thời gian dài lâm vào trì trệ. Ông Merz khẳng định các biện pháp cải cách của liên minh cầm quyền sẽ tạo nền tảng tăng trưởng mới và phục hồi tích cực hơn trong thời gian tới.

Biếm họa: TOSO BORKOVIC

Cái giá phải trả

Đợt nắng nóng kỷ lục đang bao trùm nhiều khu vực ở châu Âu trong tháng 6 này được xem là biểu hiện rõ rệt từ tác động của biến đổi khí hậu (BĐKH). Theo cảnh báo của Liên hợp quốc (LHQ), tình trạng ô nhiễm do hoạt động đốt nhiên liệu hóa thạch là một trong những “thủ phạm” chính gây ra làn sóng nhiệt hoành hành tại “lục địa già”.

Biếm họa: MIKAIL çIFTçI

Thách thức kép ở Gaza

Liên hợp quốc (LHQ) bày tỏ quan ngại về các vụ bắn phá vẫn tiếp diễn ở Dải Gaza. Cùng với đó, việc Israel đóng các cửa khẩu và áp đặt những hạn chế trong vận tải hàng hóa khiến người dân ở dải đất hẹp ven Địa Trung Hải phải đối diện thách thức kép, nghĩa là vừa bị mất an ninh vừa lâm vào khủng hoảng nhân đạo.

Biếm họa: SIMON REGIS

Tình thế lưỡng nan

Đụng độ vẫn tiếp tục nổ ra giữa lực lượng Israel và Phong trào Hezbollah ở Lebanon đang cản trở việc thực thi thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ và Iran. Nhằm bảo đảm thỏa thuận không bị đổ vỡ, phái đoàn Mỹ, Pakistan và Iran đã lên đường tới Thụy Sĩ tham gia vòng đàm phán mới.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

Điểm nóng chiến lược “hạ nhiệt”

Căng thẳng tại “chảo lửa Trung Đông” tạm rời điểm sôi sau khi Mỹ và Iran công bố thỏa thuận hòa bình sơ bộ nhằm chấm dứt xung đột quân sự kéo dài hơn ba tháng qua. Đây chưa phải một hiệp định hoàn chỉnh và hai bên còn tiếp tục đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran, song điểm nóng chiến lược “hạ nhiệt” tác động tích cực tới môi trường an ninh khu vực và thị trường năng lượng toàn cầu.

Biếm họa: KAP

Bài toán khó

Làn sóng di cư trên tuyến đường Đại Tây Dương và Địa Trung Hải tới châu Âu đang có dấu hiệu gia tăng trở lại, bất chấp nhiều hiểm nguy rình rập trong suốt quá trình lênh đênh trên biển. Trước tình hình đó, Hội đồng châu Âu (EUC) đã thông qua một tuyên bố chính trị quan trọng về quản lý di cư nhằm giải quyết những thách thức hiện tại, đặc biệt là việc trục xuất người di cư bất hợp pháp trong khi vẫn duy trì các giá trị nhân quyền cốt lõi.

Biếm họa: ALEX FALCO CHANG

Thách thức lớn của “lục địa đen”

Chính phủ các quốc gia châu Phi cùng nhiều tổ chức y tế thế giới đang nỗ lực hết sức nhằm ngăn chặn dịch Ebola lan rộng. Tuy nhiên, nhiều khó khăn và trở ngại trong công tác chống dịch đang đe dọa sự hợp tác của các cơ chế ứng phó khẩn cấp quốc gia.