Khởi nghiệp từ văn hóa: Nhiều ý tưởng, thiếu bệ đỡ để phát triển

SV STARTUP 2026 ghi nhận sự gia tăng các dự án khai thác giá trị văn hóa theo hướng hiện đại, cho thấy tiềm năng lớn của khởi nghiệp sáng tạo trong sinh viên. Tuy nhiên, để những ý tưởng này phát triển thành mô hình kinh doanh bền vững, vẫn cần một hệ sinh thái hỗ trợ đủ mạnh và đồng bộ.

Các thành viên của Viện Đổi mới sáng tạo Văn hóa, Giáo dục và Khởi nghiệp Việt Nam (VICEE) đồng hành cùng SV STARTUP 2026 với vai trò mentor.
Các thành viên của Viện Đổi mới sáng tạo Văn hóa, Giáo dục và Khởi nghiệp Việt Nam (VICEE) đồng hành cùng SV STARTUP 2026 với vai trò mentor.

Ngày 18/4, tại Học viện Ngân hàng (Hà Nội), diễn ra Lễ khai mạc “Ngày hội Khởi nghiệp quốc gia của học sinh, sinh viên lần thứ VIII năm 2026” (SV STARTUP 2026) với chủ đề “Khởi nghiệp từ trường học - Tăng tốc đổi mới sáng tạo, vươn mình cùng đất nước”. Sự kiện do Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh chủ trì, phối hợp Bộ Khoa học và Công nghệ, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam tổ chức.

Với khoảng 10.000 lượt học sinh, sinh viên, đại biểu và khách mời tham gia trong ba ngày diễn ra sự kiện, cùng hàng trăm dự án đến từ các trường đại học, cao đẳng trên cả nước, SV STARTUP tiếp tục khẳng định vị thế là sân chơi khởi nghiệp quy mô quốc gia dành cho học sinh, sinh viên, đồng thời phản ánh tinh thần đổi mới sáng tạo ngày càng mạnh mẽ của thế hệ trẻ.

Một điểm đáng ghi nhận tại SV STARTUP những năm gần đây là sự xuất hiện ngày càng nhiều dự án khai thác giá trị văn hóa Việt Nam theo hướng hiện đại, có tư duy thị trường rõ nét. Từ sản phẩm thủ công sáng tạo, quà tặng mang bản sắc dân tộc, du lịch trải nghiệm đến các nền tảng số hóa di sản, sinh viên đang cho thấy cách tiếp cận mới: biến chất liệu văn hóa thành sản phẩm có thể tiêu dùng, trải nghiệm và lan tỏa.

Tiêu biểu tại SV STARTUP 2026 là dự án ArtStory Vietnam Culture's Box với các hộp quà, túi quà sử dụng hình ảnh tranh dân gian, họa tiết truyền thống, kết hợp chất liệu thủ công thân thiện với môi trường. Trong khi đó, dự án “Hồn quê giữa phố” xây dựng không gian trải nghiệm nông thôn giữa đô thị, nơi trẻ em và gia đình có thể tiếp cận trò chơi dân gian, nghề thủ công và ký ức làng quê Việt Nam bằng những hình thức mới mẻ.

Những ý tưởng này cho thấy sinh viên không chỉ dừng lại ở việc kể lại câu chuyện văn hóa, mà đã bước đầu tìm cách thương mại hóa các giá trị văn hóa thông qua những mô hình kinh doanh cụ thể.

unnamed.jpg
Ban giám khảo và mentor tại gian trưng bày.

Tuy nhiên, phía sau sự sôi động của các cuộc thi vẫn là một thực tế đáng suy nghĩ: không nhiều dự án có thể đi xa sau khi rời sân khấu. Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo, mỗi năm có hàng nghìn ý tưởng tham gia các cuộc thi khởi nghiệp sinh viên, nhưng tỷ lệ dự án tiếp tục phát triển sau cuộc thi chỉ chiếm một phần nhỏ; với nhóm dự án liên quan văn hóa, tỷ lệ này còn thấp hơn.

Bà Lê An Na, Viện trưởng Viện Đổi mới sáng tạo Văn hóa, Giáo dục và Khởi nghiệp Việt Nam (VICEE), đồng thời là mentor tại SV STARTUP 2026, nhận định, điểm nghẽn lớn nhất nằm ở giai đoạn chuyển tiếp sau cuộc thi. Theo bà, các trường không thiếu ý tưởng tốt xuất phát từ giảng đường, nhưng khi bắt đầu tiếp cận thị trường, nhiều nhóm lại thiếu người hướng dẫn, thiếu kết nối và thiếu nguồn lực để tiếp tục phát triển.

Bà Lê An Na khẳng định, khởi nghiệp từ văn hóa có những đặc thù riêng, không thể áp dụng máy móc mô hình của các lĩnh vực khác. Sản phẩm văn hóa, ngoài yếu tố sáng tạo, còn phải giải được bài toán thị trường và bảo đảm tính bền vững trong dài hạn.

Cùng tham gia chương trình với vai trò mentor, bà Trần Ánh Phương, Trưởng ban Truyền thông Mạng lưới Đổi mới sáng tạo và Khởi nghiệp đại học, cao đẳng Việt Nam (VNEI), một thành viên của VICEE, cho rằng nếu các dự án sinh viên được đặt trong một hệ sinh thái hỗ trợ đầy đủ, khả năng hình thành các startup thực chất sẽ cao hơn đáng kể. Hệ sinh thái đó cần có sự tham gia của các trường đại học, viện nghiên cứu, hiệp hội, doanh nghiệp, nhà đầu tư và các đơn vị ươm tạo.

Việt Nam không thiếu ý tưởng khởi nghiệp từ văn hóa. Điều còn thiếu là cơ chế đủ mạnh để biến những ý tưởng từ giảng đường thành doanh nghiệp thật sự. Khi được tiếp sức đúng cách, vốn văn hóa hoàn toàn có thể trở thành nguồn lực phát triển mới của nền kinh tế sáng tạo trong tương lai.

Có thể bạn quan tâm

Trường đại học Sư phạm Hà Nội khen thưởng 23 tân Tiến sĩ, Thạc sĩ có thành tích tốt nghiệp xuất sắc. (Ảnh: QUỲNH NGUYỄN)

Trường đại học Sư phạm Hà Nội trao bằng tốt nghiệp cho 653 tân Tiến sĩ, Thạc sĩ

Sáng 16/4, Trường đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức Lễ bế giảng và trao bằng cho 653 Tiến sĩ, Thạc sĩ tốt nghiệp năm 2025. Đây là sự kiện thường niên nhằm tôn vinh nỗ lực học tập, nghiên cứu của học viên sau đại học, đồng thời khẳng định vị thế của nhà trường trong công tác đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước.

Kiểm tra thực phẩm chín sau khi chế biến tại Trường tiểu học Tràng An, Hà Nội.

Bảo đảm an toàn thực phẩm tại bếp ăn trường học

Thực phẩm không bảo đảm an toàn, nếu được đưa ra thị trường tiêu thụ sẽ làm gia tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm; gây tác hại lâu dài đến sức khỏe người sử dụng. Thời gian qua, cơ quan chức năng phát hiện hàng trăm tấn thực phẩm mất an toàn được đưa vào bếp ăn trường học để chế biến thức ăn cho học sinh.

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Cà Mau Nguyễn Văn Nguyên phát biểu ý kiến tại hội thảo.

Cà Mau: Kiến tạo giáo dục trong kỷ nguyên số

Hội thảo là cơ sở để tỉnh Cà Mau tiếp tục hoàn thiện Đề án nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo; trong đó, tiếp tục đổi mới mạnh mẽ công tác quản lý Nhà nước về giáo dục; chuyển từ tư duy quản lý hành chính sang kiến tạo phát triển và quản trị hiện đại…

Sinh viên Đại học Quốc gia Hà Nội (Ảnh minh họa)

Nhiều hoạt động kết nối tại Ngày hội Khởi nghiệp quốc gia của học sinh, sinh viên

Ngày hội Khởi nghiệp quốc gia của học sinh, sinh viên lần thứ VIII năm 2026 dự kiến thu hút khoảng 10 nghìn học sinh, sinh viên tham dự. Trong khuôn khổ Ngày hội sẽ diễn ra các hoạt động tư vấn, kết nối đầu tư, diễn đàn truyền cảm hứng khởi nghiệp, vòng Chung kết Cuộc thi học sinh, sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp,...

Giờ học Anh ngữ tại Trường tiểu học Đoàn Thị Điểm, Hà Nội (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Ban hành Khung năng lực ngoại ngữ dùng cho Việt Nam

Cùng với bổ sung mức “Tiền bậc 1” (Pre-A1), Khung năng lực ngoại ngữ của Việt Nam được cập nhật, bảo đảm tính tương thích với các chuẩn đánh giá quốc tế và tạo điều kiện thuận lợi cho việc công nhận văn bằng, chứng chỉ giữa Việt Nam và các quốc gia khác.

Tỉnh Cà Mau ký kết hợp tác toàn diện với Đại học Cần Thơ giai đoạn 2026-2030. (Ảnh: TRỌNG DUY)

Tỉnh Cà Mau ký kết hợp tác toàn diện với Đại học Cần Thơ

Tỉnh Cà Mau và Đại học Cần Thơ ký kết thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2026-2030 hướng đến phát triển toàn diện, mang tính chiến lược, tập trung vào đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao; phát triển khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; thúc đẩy các ngành kinh tế...

Toàn cảnh hội nghị

Từ liên kết đến đồng kiến tạo “3 nhà” trong giáo dục nghề nghiệp

Trong bối cảnh chuyển đổi số và thị trường lao động biến động sâu sắc, gắn kết “3 nhà” trong giáo dục nghề nghiệp đã trở thành điều kiện tiên quyết, không thể trì hoãn. Điều cần bàn không còn là sự tồn tại của liên kết, mà là mức độ thực chất và hiệu quả trong việc nâng cao chất lượng đào tạo và bảo đảm việc làm cho người học.

Chương trình trải nghiệm văn hóa Trung Quốc thu hút đông đảo giảng viên, sinh viên tham gia.

Trải nghiệm văn hóa Trung Quốc, lan tỏa giá trị ngôn ngữ

Chiều 15/4, Trường đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức chương trình trải nghiệm văn hóa Trung Quốc, nhằm hưởng ứng Ngày tiếng Trung Quốc quốc tế, với nhiều hoạt động phong phú, tạo nên không gian giao lưu văn hóa-ngôn ngữ ý nghĩa, thu hút đông đảo giảng viên, sinh viên tham gia. 

Diễn đàn hợp tác giáo dục đại học, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam-Trung Quốc năm 2026 tại Đại học Thanh Hoa (Trung Quốc)

Tăng cường hợp tác giáo dục đại học, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam-Trung Quốc

Trong khuôn khổ Diễn đàn hợp tác giáo dục đại học, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam-Trung Quốc năm 2026 đã diễn ra nhiều hoạt động gặp gỡ, giao lưu, trao đổi học thuật, hợp tác. Dịp này, các cơ sở giáo dục đại học Việt Nam và Trung Quốc đã ký kết 52 văn bản thỏa thuận hợp tác.