Khi nghệ thuật tuyên truyền về bình đẳng giới

Cuộc thi sáng tác thơ, ca khúc đầu tiên tại Việt Nam về bình đẳng giới vừa trao giải tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam. Trong sự kiện này, triển lãm thơ “Áng thơ trên những cánh diều” cũng trưng bày hơn 40 bài thơ chọn lọc từ cuộc thi.
Trao giải cuộc thi “Áng thơ trên những cánh diều”.
Trao giải cuộc thi “Áng thơ trên những cánh diều”.

1/Hoạt động này do Cơ quan LHQ về Bình đẳng giới và Trao quyền cho phụ nữ (UN Women) tại Việt Nam và Trung tâm Truyền thông tài nguyên và môi trường tổ chức, với sự hỗ trợ tài chính từ Chính phủ Australia.

Hưởng ứng Tháng hành động quốc gia về bình đẳng giới và phòng ngừa, ứng phó bạo lực trên cơ sở giới (15/11-15/12) và chiến dịch toàn cầu 16 Ngày hành động chấm dứt bạo lực giới (25/11-10/12), cuộc thi được đánh giá là thành công. Cùng với đó, là gợi mở cho việc đa dạng hóa các hình thức truyền thông tăng cường sự tham gia hưởng ứng của cộng đồng trong việc truyền tải thông điệp về bình đẳng giới nhằm xóa bỏ mọi hình thức phân biệt và bạo lực trên cơ sở giới. Bà Caroline Nyamayemombe, Quyền Trưởng văn phòng UN Women Việt Nam cho rằng: “Âm nhạc và thơ ca có một khả năng đặc biệt có thể đi sâu vào tâm hồn con người, vượt qua mọi ranh giới và truyền cảm hứng, thôi thúc tinh thần đoàn kết trong việc cùng tạo ra một thế giới công bằng và bình đẳng hơn cho mọi cá nhân trong xã hội”.

Sáu tháng phát động, cuộc thi nhận được hơn 310 bài thơ và 42 bài hát từ mọi miền Tổ quốc với các lứa tuổi khác nhau. Điểm nhấn được nhiều người ghi nhận, là khá đông các em học sinh, các bạn trẻ đã tích cực hưởng ứng cuộc thi, với cách thể hiện theo đánh giá của Ban tổ chức là: Thể hiện góc nhìn về một thế giới bình đẳng, nơi mọi cá nhân có thể phát huy hết các tiềm năng. Ở đó bình đẳng giới có thể là giấc mơ của các bé gái được làm tổng thống hoặc được chơi đá bóng giỏi như nữ cầu thủ Huỳnh Như, hay việc được để tóc dài của các bé trai và làm việc nhà hằng ngày của bố hay ông nội. Tất cả được thể hiện rất bình dị, nhẹ nhàng diễn ra trong cuộc sống quanh ta mà không phải một giấc mơ xa vời.

Trình diễn ca khúc đoạt giải.

Trình diễn ca khúc đoạt giải.

2/Nhiều giải thưởng cũng đã thuộc về các tác giả tuổi “teen” và lứa tuổi thanh niên. Cuộc trao giải thân tình, nhỏ gọn đã gợi một số suy nghĩ với việc trình diễn một số ca khúc giành giải, với những bài thơ được họa sĩ Kim Duẩn trình bày đẹp, trẻ trung và những gương mặt trẻ lên nhận giải. Về mặt truyền thông, cách truyền tải qua báo chí, mạng xã hội của cuộc thi tỏ ra phù hợp với đối tượng trẻ - thế hệ của công nghệ, thông tin và những vấn đề xã hội nổi cộm. Về mặt chủ đề, đề tài, thế hệ trẻ cho thấy mối quan tâm nghiêm túc và trách nhiệm đối với thực trạng mà lâu nay vẫn luôn là “điểm nóng”; vẫn có nhiều thách thức trong việc tìm các “phương thuốc” điều trị hữu hiệu. Khi các em lên biểu diễn, đọc rap về sự bình đẳng bạn nam - bạn nữ, khích lệ sự tự tin cần có trong mỗi giới; khi những bài thơ được trưng bày, truyền tải những suy nghĩ hồn nhiên và mạch lạc của các em nhỏ chỉ trên dưới 10 tuổi, về hình tượng cá ngựa bố ấp ủ đàn cá con, về câu chuyện Bà Trưng, Bà Triệu mà bà kể cháu nghe, hay đưa ra lời khuyên về sự tôn trọng của các bạn trai với bạn gái ở lớp…, thì từ đó cũng gợi lên những kỳ vọng. Đó là niềm tin về một thế hệ mới sẽ lên tiếng mạnh mẽ hơn và hành động tích cực, sáng tạo hơn cho bình đẳng giới. Cũng như những con người của thế hệ đó, không đợi đến khi trưởng thành, lập gia đình, mà ngay từ khi còn nhỏ, còn ngồi trên ghế nhà trường, các em đã là những người thực hành, củng cố sự cân bằng, bình đẳng giới một cách tích cực và tự nhiên. Bà Khúc Thị Hoa Phượng, Giám đốc NXB Phụ nữ, thành viên Ban giám khảo chia sẻ niềm hạnh phúc, xúc động khi đọc hàng trăm bài thơ của các em gửi đến cuộc thi. Theo bà Phượng, việc dùng các tác phẩm văn học nghệ thuật để truyền thông về những vấn đề xã hội phức tạp như bình đẳng giới cho thấy hiệu quả trong việc tạo ra sức cuốn hút công chúng. Các tác phẩm hay, chất lượng sẽ gây ấn tượng, được chú ý còn hơn những khóa tập huấn, các bộ tài liệu với những cách truyền tải quen thuộc.

Bài thơ “Chuyện chàng cá ngựa” của bé Trần Trúc Linh, giải nhất khung giải cho học sinh tiểu học có những hình ảnh độc đáo và thuyết phục như: “Tròn bụng yêu thương/Ngàn bé cá con/Đang ngủ cuộn tròn/Trong lòng cá bố//Bố thương cá mẹ/Mình mỏng trứng dày/Tháng tháng ngày ngày/Việc này bố liệu”, “Cá bố gập mình/Nhìn lũ cá con/Rón rén, vụng về/Bơi sau đuôi bố”, “Cá mẹ dịu dàng/Cá bố oai phong/Con cái thuận hòa/Cả nhà vui quá”.

Khi văn học nghệ thuật nói về bình đẳng giới, một điều ý nghĩa nữa cũng được nhận rõ thêm. Đó là đến với văn học nghệ thuật, tinh thần bình đẳng luôn được lan tỏa, không khí bình đẳng luôn được khẳng định. Bởi dù nam, nữ hay các giới khác, đối diện văn học nghệ thuật và đắm mình trong đó, sẽ luôn có chung đối tượng để hướng tới. Đó chính là cái đẹp, cái thiện, sự tôn trọng và hợp tác, lắng nghe và sẻ chia. Đây cũng là một định hướng giá trị, nhằm xây dựng một đời sống đậm chất văn hóa, một xã hội có nhiều tác phẩm văn học, nghệ thuật tốt phục vụ cộng đồng. Khi sáng tạo, thưởng thức, lan tỏa những vẻ đẹp văn học nghệ thuật thì đối với nhau, mọi người càng thêm bình đẳng.

Có thể bạn quan tâm

Một số trang Đông Dương tạp chí xưa.

Đông Dương tạp chí: Ánh khai minh còn sáng

Hơn một thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày số đầu tiên của Đông Dương tạp chí ra mắt độc giả, nhưng nhiều giá trị mà tạp chí này theo đuổi vẫn còn nguyên tính thời sự. Đông Dương tạp chí lúc ra đời đã mở ra không gian đối thoại giữa truyền thống và hiện đại, giữa tri thức Đông phương và tư duy khoa học phương Tây, góp phần đặt nền móng cho sự hình thành tư duy công dân hiện đại ở Việt Nam.

Đọc niềm tự hào chung của Nhà Búp

Đọc niềm tự hào chung của Nhà Búp

Đây là một tập thơ khá đặc biệt. Vì nó đến từ quá khứ, là tuyển tập văn thơ thiếu nhi Thái Bình 1973-1988, được NXB Văn học xuất bản quý II, năm 2026.

Minh họa: TÙNG NGUYỄN

Tạm biệt Chân Mây

Mây sà rất thấp. Buổi sáng ở ga thường thế. Từ phía Chân Mây, những dải mây trắng bò qua sườn núi, tràn khắp đường ray, phủ lên mái ga bàng bạc. Nhiều hôm, Phước đứng ngoài sân, chỉ còn thấy lờ mờ ánh đèn tín hiệu phía trước, đoàn tàu hiện ra chậm chạp như cũng đến từ cõi mây.

Nhặt từ sách

Nhặt từ sách

“Nếu là người lãnh đạo, bạn sẽ làm thế nào để mọi người có cùng mức độ tận tâm như bạn? Với cương vị lãnh đạo, Sam Walton có một khả năng rất đặc biệt là làm cho mọi người tin tưởng vào cách làm việc của Wal-Mart. Nhóm nhân viên điều hành đã áp dụng triết lý của ông khi ông còn sống, và cho đến nay họ vẫn tiếp tục theo gương ông.

Mãi mãi trường tồn giao thoa Văn với Báo

Mãi mãi trường tồn giao thoa Văn với Báo

Nhà văn, nhà báo lão thành Nguyễn Uyển, nguyên Tổng Biên tập báo Vĩnh Phú, nguyên Trưởng ban Công tác Hội - Hội Nhà báo Việt Nam. Ở tuổi 86, với gần 60 năm trong nghề viết, ông đã có nhiều tập bút ký, tiểu luận tập hợp những bài viết trong suốt những năm làm báo theo đuổi chủ đề “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Chủ tịch Hồ Chí Minh”. Ông chia sẻ nhân kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam.

Văn nghệ sĩ tham gia góp ý xây dựng nội dung cho các ấn phẩm của Báo Nhân Dân. Ảnh: KHIẾU MINH

Giữa dòng thời sự, vẫn cần những giọng văn

Nhiều nhà văn, nhà thơ còn hiện diện trong đời sống báo chí bằng những chuyên mục, bài bình luận, tản văn hay phóng sự. Họ mang vào báo chí giọng điệu, cách nhìn, khiến những trang báo nhiều khi không chỉ để đọc lấy thông tin mà còn để nhớ.

Ảnh: ANH QUÂN

Mùi báo giấy còn vương

Hồi tờ Tuổi trẻ thông báo ra số Cuối tuần cuối cùng để chuyển sang mô hình Tuổi trẻ cuối tháng, tôi hơi khựng lại, như thể có một thứ vốn quen thuộc, từng nằm yên trong nhịp sống suốt rất nhiều năm bỗng cũng bị cuốn vào sự dịch chuyển của thời cuộc, của cách con người đọc tin tức…

Triển lãm "Minh họa trên báo"

Triển lãm "Minh họa trên báo"

Từ ngày 18-23/6, tại trụ sở 71 Hàng Trống, Hà Nội, Báo Nhân Dân tổ chức triển lãm “Minh họa trên báo”, giới thiệu khoảng 90 bức tranh minh họa cho truyện ngắn, thơ, tùy bút trên các ấn phẩm của Báo và một số báo, tạp chí khác.

Tiến về miền chưa biết

Tiến về miền chưa biết

Trong cuốn du ký “Từ nhà anh về nhà em” do NXB Kim Đồng vừa phát hành, tác giả Thibault Clemenceau đã kể lại chặng đường cùng vợ đạp xe 16 nghìn km suốt hơn một năm từ Pháp về Việt Nam với rất nhiều trải nghiệm đáng nhớ.

Nghệ sĩ Thanh Miền với các chiến sĩ.

Luôn thấy cảm hứng mới qua từng mùa vụ

Hơn một thập niên cầm máy, nghệ sĩ nhiếp ảnh Thanh Miền ghi dấu ấn với các tác phẩm về ruộng bậc thang và đời sống vùng cao Tây Bắc, đặc biệt là Mù Cang Chải. Nhiều tác phẩm của ông đoạt giải tại các cuộc thi ảnh trong nước và quốc tế, góp phần quảng bá vẻ đẹp thiên nhiên, văn hóa Việt Nam.

Ra mắt vở xiếc - rối “Mơ show”

Ra mắt vở xiếc - rối “Mơ show”

“Mơ show” vừa mở màn ấn tượng tại Thành phố Hồ Chí Minh. Vở diễn quy mô lớn này do UBND thành phố chỉ đạo, Sở Văn hóa và Thể thao đầu tư, Trung tâm Nghệ thuật thành phố thực hiện.

Ảnh: ANH QUÂN

Sôi nổi hoạt động hè

Tại Huế, đang trong thời gian của Festival Huế, tối cuối tuần qua (13/6), đã khai mạc Tuần lễ Âm nhạc quốc tế Huế 2026. Chương trình sẽ diễn ra trong 6 đêm liên tiếp với 15 suất diễn kết hợp giữa nghệ thuật truyền thống và đương đại mới nhất của 8 đoàn đến từ 5 quốc gia: Hàn Quốc, Nhật Bản, Pháp, Tây Ban Nha, Australia và Việt Nam.

Ga Hà Nội xứng đáng được ghi nhận như một di sản của ngành đường sắt, của lĩnh vực giao thông. Ảnh: KHIẾU MINH

Ga Hà Nội: Dấu xưa trong chuyển động quy hoạch hôm nay*

Khi không gian đường sắt nội đô đứng trước những yêu cầu tổ chức mới, câu chuyện về Ga Hà Nội cũng gợi ra cách nhìn thận trọng hơn với một công trình vừa mang giá trị giao thông, vừa lưu dấu lịch sử quy hoạch của Thủ đô.

Thời trang Việt Nam đang nỗ lực vươn ra khu vực và thế giới.

Bứt tốc khẳng định thương hiệu quốc gia

Để hiện thực hóa khát vọng thương hiệu quốc gia về công nghiệp văn hóa đòi hỏi những bước chuyển mình toàn diện từ hệ thống cơ chế đến vận hành thực tế. Một lộ trình cần được vạch ra, nhằm kết nối nguồn lực, biến vốn văn hóa thành những giá trị thương mại có tầm ảnh hưởng xuyên biên giới.

Ảnh: SONG ANH

Một quãng đê hoa vàng, cỏ xanh

Quãng đê nào cũng hấp dẫn, và quãng đê dẫn lên đầu cầu Đuống thật sự khác biệt. Bất thình lình, một triền đê hoa vàng, cỏ xanh mở ra mênh mang. Không dài nhưng đủ để gieo vào lòng lữ khách một chút bồi hồi, man mác. Một cảm xúc rất Pau (Paustovsky - nhà văn Nga)!

Bộ phim “Mưa trên cánh bướm” (2024) của đạo diễn Dương Diệu Linh từng sở hữu 2 giải thưởng lớn: Phim hay nhất và Phim sáng tạo nhất tại Tuần lễ Phê bình phim Quốc tế, thuộc khuôn khổ Liên hoan Phim Venice năm 2024.

40 năm đổi mới: Điện ảnh Việt có gì?

40 năm nhìn lại để nhắc rằng, điện ảnh không chỉ là công nghiệp mà còn là nghệ thuật. Và nếu không có những tiến triển trong nghệ thuật ấy thì càng ngày điện ảnh sẽ càng khô cứng và thiếu đi chiều sâu nhân văn cũng như sự sáng tạo.

Báo và thơ đều đi tìm sự thật

Báo và thơ đều đi tìm sự thật

Sáng tạo trên các miền đất của thơ, nhạc, báo chí, Lê Cảnh Nhạc (ảnh) lúc nào cũng rất sung sức. Ông chia sẻ, dù dưới bất cứ ngôn ngữ, hình thức nào, việc viết chính là đi tìm sự thật, để giúp thấu hiểu con người cũng như thời đại mình đang sống.

"Hồ Gươm", acrylic, 31x41cm, 2026.

Giữ vào tranh một ánh nhìn Hà Nội

Vừa từ đường Thanh Niên ồn ào rẽ vào, trên con phố Yên Hoa uốn lượn ở góc này Hồ Tây, bao nhiêu cấp tập ngay lập tức bỏ lại. Trước mặt đã vội thoáng đãng, sáng bừng lên với gió hồ trên mặt nước bàng bạc, man mát. Họa sĩ Bùi Lê Dũng lắng lại cho mình và không cố ý nhưng cũng đang giữ lại cho những người yêu tranh của anh, cái không khí bình yên đó.

Lạm dụng AI làm công cụ hỗ trợ sẽ dẫn đến nguy cơ thụ động trong sáng tạo.

AI tạo nên sự lười biếng?

Sự phát triển vũ bão của Trí tuệ nhân tạo (AI) đã mang đến những đặc quyền chưa từng có cho ngành công nghiệp sáng tạo. Tuy nhiên, khi rào cản kỹ thuật bị phá vỡ, sự lười biếng dễ dàng lên ngôi.

Hình ảnh 2D ca khúc "Mạnh Bà chê ta phiền" của Uy Mãnh Tiên Sinh.

Có không ca khúc AI thành công trong vài giây?

Vào một đêm khuya tháng 3 năm 2026, trong đầu tôi hiện ra một câu chuyện thần thoại tình yêu về canh Mạnh Bà. Nhưng tôi không có đủ công cụ để phối khí, cũng không có diễn viên để quay hình. AI đã giúp tôi chạm tới giấc mơ” - Uy Mãnh Tiên Sinh, tác giả gốc của ca khúc tỷ view Trung Quốc "Mạnh Bà chê ta phiền" chia sẻ.

CHUYÊN ĐỀ: NHẠC AI: RANH GIỚI GIỮA “TẠO RA” VÀ “SÁNG TẠO”

CHUYÊN ĐỀ: NHẠC AI: RANH GIỚI GIỮA “TẠO RA” VÀ “SÁNG TẠO”

AI đã bắt đầu xâm nhập vào đời sống nghệ thuật ngày một nhiều. Nhiều ca khúc trong một đêm tràn ngập các nền tảng số mà người nghe không thể tìm ra một thông tin nào về ca sĩ hay nhạc sĩ trước đó. Trong nhiều trường hợp, khán giả thậm chí còn không phân biệt được đâu là một tác phẩm có sự tham gia của AI.