Vừa mới đây, Viện Nghiên cứu Quản lý Phát triển Bền vững (MSD-United Way Vietnam) phối hợp Công ty Cổ phần An ninh mạng (SCS) và SafeOnline đã khởi động dự án “SafeGate School Plus - Bảo vệ trẻ em khỏi các nguy hại và rủi ro trên môi trường mạng” tại Hà Nội, đồng thời triển khai hoạt động đồng thiết kế giải pháp Internet an toàn trong trường học.
Trong quá trình chuyển đổi số của giáo dục, Internet đang trở thành hạ tầng thiết yếu của trường học. Tuy nhiên, khi học sinh truy cập mạng ngay trong nhà trường, chỉ một cú nhấp chuột cũng có thể dẫn tới những nội dung độc hại, nguy cơ lừa đảo hoặc quấy rối trực tuyến. Điều này đặt ra nhu cầu thiết kế hệ thống Internet trong trường học theo hướng an toàn ngay từ đầu, giúp phòng ngừa và giảm thiểu các rủi ro trực tuyến đối với học sinh.
Thực tế, mô hình dự án SafeGate School Plus được phát triển từ kinh nghiệm giáo dục công dân số của MSD kết hợp với giải pháp kỹ thuật SafeGate School của Công ty cổ phần An ninh mạng (SCS), với định hướng Safety-by-Design – nghĩa là an toàn được tích hợp ngay từ khâu thiết kế hạ tầng Internet trong trường học, thay vì chỉ xử lý khi sự cố đã xảy ra. Dự án không chỉ tập trung vào các giải pháp kỹ thuật, mà còn hướng tới xây dựng một thế hệ công dân số chuẩn, có năng lực sử dụng Internet an toàn, lành mạnh và có trách nhiệm.
Thông qua dự án, hệ thống Internet trường học được tăng cường các lớp bảo vệ giúp phòng ngừa-phát hiện-ứng phó với rủi ro trực tuyến, nhất là phòng chống quấy rối và lạm dụng tình dục trẻ em trên môi trường mạng.
Bên cạnh việc tăng cường hạ tầng bảo vệ Internet trường học, SafeGate School Plus còn áp dụng một cách tiếp cận mới: đưa học sinh vào trung tâm của quá trình thiết kế giải pháp. Trong đó, học sinh, giáo viên và phụ huynh có thể cùng tham gia cuộc họp đồng thiết kế giải pháp Internet an toàn, trực tiếp trải nghiệm hệ thống SafeGate School Plus và đóng góp ý kiến cho quá trình hoàn thiện, tập trung vào: Những tính năng cần có trong môi trường Internet an toàn tại trường học; Nhu cầu hỗ trợ khi học sinh gặp rủi ro trực tuyến; Cách thiết kế chatbot, trò chơi giáo dục và khóa học trực tuyến theo hướng thân thiện, tôn trọng và phù hợp với tâm lý lứa tuổi.
Dịp này, bà Trần Thị Vân Anh, Phó Viện trưởng Viện MSD nhấn mạnh, trong chuyển đổi số, an toàn cần được thiết kế ngay từ đầu. “SafeGate School Plus không chỉ cung cấp giải pháp kỹ thuật, mà còn hướng tới nâng cao năng lực và trải nghiệm số cho học sinh, giáo viên và phụ huynh. Dự án đồng thời đặt trẻ em ở vị trí trung tâm, bảo đảm tiếng nói và trải nghiệm của các em được phản ánh vào quá trình xây dựng và vận hành hệ thống”, bà Vân Anh thông tin.
Cũng theo bà Vân Anh, đây là một phần của sáng kiến Trường học Hạnh phúc sáng tạo do MSD thúc đẩy, với mục tiêu xây dựng môi trường giáo dục an toàn, sáng tạo, bao trùm và thân thiện với trẻ em.
Mục tiêu dài hạn của dự án là góp phần hình thành “công dân số chuẩn” - những người trẻ có khả năng sử dụng internet an toàn, có đủ kỹ năng để tự bảo vệ mình trên môi trường mạng và sử dụng công nghệ một cách có trách nhiệm.
Trước đó, dự án đã phát động tại Quảng Trị và dự tính sẽ tiếp tục diễn ra với 35 trường tại Lào Cai trong thời gian tới nhằm thu thập thêm dữ liệu và ý kiến từ học sinh, giáo viên và phụ huynh ở nhiều bối cảnh khác nhau, từ đó hoàn thiện hệ thống SafeGate School Plus trước khi triển khai rộng rãi tại các trường học.
