Bài 2: Tiếp tục chủ động, tăng cường phân cấp, phân quyền

Khẳng định hiệu quả của chính quyền địa phương hai cấp

(Tiếp theo và hết) (★)

Bên cạnh những kết quả đạt được, các xã, phường tại Hà Nội cũng còn một số hạn chế, khó khăn về cơ sở vật chất, nhân lực, nguồn lực. Nhìn rõ vấn đề này, thành phố tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền để các địa phương chủ động hoạt động hơn.

Thứ Năm, ngày 18/12/2025 - 20:56

Người dân làm thủ tục hành chính tại điểm phục vụ hành chính công phường Tây Hồ.

Bí thư Đảng ủy phường Vĩnh Tuy Nguyễn Quang Trung chia sẻ, sau 5 tháng đi vào hoạt động, địa bàn phường gặp một số khó khăn về cơ sở vật chất. Trụ sở làm việc của các cơ quan Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể, trạm y tế, lực lượng vũ trang, nhà văn hóa, nhà sinh hoạt cộng đồng tại các tổ dân phố, địa bàn dân cư… đều thiếu thốn, chật hẹp, phân tán. Bên cạnh đó, lãnh đạo phường Vĩnh Tuy cho biết, các dự án phát triển hạ tầng đô thị, giao thông đều đang bị chậm tiến độ kéo dài, gặp nhiều vướng mắc về chủ đầu tư, thủ tục, giải phóng mặt bằng, gây áp lực cho công tác quản lý của chính quyền địa phương, nhất là với quỹ đất công, đất nông nghiệp nằm trong phạm vi dự án.

Đối với công tác giải ngân đầu tư công, tại phường Hoàng Mai, một số dự án quan trọng thi công vẫn còn chậm, chỉ giải ngân dưới 50% vốn được giao, đơn cử như dự án xây dựng tuyến đường Minh Khai- Vĩnh Tuy-Yên Duyên nối tiếp từ đường Vành đai 2,5 đến Vành đai 3. Phường Hoàng Liệt cũng có một số dự án số vốn khá lớn nhưng tỷ lệ giải ngân thấp hoặc trung bình, trong đó có các dự án: Xây dựng tuyến đường giáp đường sắt Bắc-Nam và hồ Linh Đàm, đoạn kết nối đường Nguyễn Hữu Thọ và phố Hoàng Liệt; xây dựng, cải tạo công viên, vườn hoa tại ô đất F5/ CXKVI.

Mới đây, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội đã thành lập các đoàn giám sát tại tất cả 126 xã, phường để đánh giá về mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Bên cạnh những kết quả quan trọng mà địa phương đạt được, theo các đoàn giám sát, dù đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo song việc xử lý, tháo gỡ, giải quyết dự án chậm tiến độ vẫn còn khó khăn; giải quyết các vấn đề dân sinh bức xúc chưa quyết liệt. Tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè, chợ cóc, chợ tạm, đỗ xe không đúng nơi quy định vẫn còn tái diễn sau các đợt cao điểm, nhất là tại một số khu vực phức tạp; nhiều bãi xe, kho bãi không phép, lấn chiếm đất công cộng, vi phạm đất đai và trật tự xây dựng. Một số điểm ngập úng cục bộ chưa được xử lý dứt điểm do hạ tầng thoát nước quá tải, lạc hậu, xuống cấp, cốt nền thấp, hạn chế về kinh phí đầu tư; thường xuyên xảy ra tình trạng ùn tắc vào giờ cao điểm tại các nút giao thông trọng điểm.

Đại diện các địa phương cũng thẳng thắn nhìn nhận nhiều khó khăn đến từ chủ quan. Lãnh đạo xã Phúc Thọ cho biết, lực lượng công chức chuyển từ cấp xã lên còn hạn chế về năng lực; thiếu nhân sự có chuyên môn công nghệ thông tin, y tế, giáo dục. Khối lượng công việc tăng mạnh do tiếp nhận nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc cấp huyện, dẫn tới quá tải. Từ đó, xã đề nghị thành phố cử cán bộ chuyên gia hỗ trợ chuyển đổi số, bổ sung biên chế Ban Chỉ huy quân sự và có quy định thống nhất tiêu chuẩn trình độ đối với bí thư chi bộ, trưởng thôn... Tại xã Phúc Lộc, lãnh đạo xã kiến nghị tiếp tục ủy quyền toàn diện cho cấp xã trong phê duyệt chủ trương đầu tư các dự án công; cho phép điều chỉnh kế hoạch đầu tư công do thành phố giao nhằm tăng tính chủ động và bảo đảm giải ngân 100% vốn. Xã Ngọc Hồi đề nghị xem xét chính sách đặc thù trong giải phóng mặt bằng Quốc lộ 1A để bảo đảm chỗ ở và ổn định sinh kế cho người dân bị thu hồi đất.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Nguyễn Mạnh Quyền cho rằng, đây đang là thời gian kiểm nghiệm thực tiễn mô hình chính quyền địa phương hai cấp. “Mô hình là hướng đi đúng, rất hiệu quả trong việc giảm khâu trung gian, tăng tính chủ động cho cơ sở. Trên cơ sở mô hình mới, cán bộ phải đổi mới tư duy, sáng tạo phương pháp, tổ chức thực hiện để đạt kết quả tốt nhất”, đồng chí nhấn mạnh. Theo đó, thành phố đang tiếp tục đánh giá, nghiên cứu để lựa chọn mô hình tối ưu, mạnh nhất cho cấp cơ sở. Trung ương cũng đang khảo sát, lắng nghe ý kiến thực tiễn từ Hà Nội để hoàn thiện thể chế. Bên cạnh đó, thành phố tiếp tục phân cấp, phân quyền để địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm, với mục tiêu hướng đến là phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn và kiến tạo phát triển Thủ đô.

Trực tiếp đi làm việc tại 5 xã: Sóc Sơn, Nội Bài, Trung Giã, Đa Phúc, Kim Anh, Bí thư Thành ủy Nguyễn Duy Ngọc yêu cầu các xã tiếp tục nêu cao tinh thần trách nhiệm, quán triệt tinh thần không trông chờ, cầu toàn mà phải chủ động xây dựng các mô hình đặc thù, nhất là kinh tế sinh thái, du lịch, dịch vụ. Đồng chí cũng yêu cầu các sở, ngành sớm hướng dẫn cơ chế, thủ tục để các xã chủ động triển khai, tránh tình trạng thủ tục kéo dài, làm ảnh hưởng hiệu quả của chính quyền địa phương hai cấp.

(★) (Xem Trang Hà Nội, Báo Nhân Dân từ số ra ngày 16/12/2025).

KHẢI HƯNG