Hướng tới an ninh lương thực bền vững

Liên hợp quốc hoan nghênh việc Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen tiếp tục được gia hạn, song lưu ý rằng còn nhiều vấn đề mà Nga, Ukraine, Thổ Nhĩ Kỳ và Liên hợp quốc cần tiếp tục thảo luận. Hơn 30 triệu tấn hàng hóa đã được xuất khẩu an toàn theo sáng kiến này, góp phần quan trọng vào ổn định tình hình an ninh lương thực trên toàn cầu.
Ảnh minh họa. (Nguồn: REUTERS)
Ảnh minh họa. (Nguồn: REUTERS)

Theo Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen đạt được hồi tháng 7/2022 do Liên hợp quốc và Thổ Nhĩ Kỳ làm trung gian, cùng với thỏa thuận mà Nga và Ukraine ký riêng rẽ liên quan bảo đảm an toàn cho hoạt động xuất khẩu ngũ cốc từ các cảng của Ukraine, còn có bản ghi nhớ về việc tạo thuận lợi cho việc cung cấp các sản phẩm nông nghiệp và phân bón của Nga ra thị trường thế giới. Sáng kiến này đã hai lần được gia hạn và có hiệu lực đến ngày 18/5.

Một ngày trước khi thỏa thuận về xuất khẩu ngũ cốc qua Biển Đen hết hiệu lực, ngày 17/5, các bên xác nhận nhất trí tiếp tục thực hiện Sáng kiến thêm 60 ngày. Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres hoan nghênh việc Nga tiếp tục tham gia Sáng kiến và nhấn mạnh đây là "tin tốt cho thế giới". Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan nêu rõ nỗ lực của Liên hợp quốc và Thổ Nhĩ Kỳ, cùng sự ủng hộ của Nga và đóng góp của Ukraine đã giúp các bên đi đến quyết định gia hạn thỏa thuận quan trọng này.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova xác nhận Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen được gia hạn hai tháng nhằm hỗ trợ các nước đang gặp khó khăn. Moskva khẳng định, thông qua việc gia hạn thỏa thuận, Nga góp phần bảo đảm an ninh lương thực toàn cầu, giúp những nước cần hỗ trợ nhất bằng hành động, chứ không phải lời nói. Đại diện chính quyền Ukraine cũng hoan nghênh việc Sáng kiến được duy trì.

Hơn 30 triệu tấn hàng hóa, trong đó có thực phẩm và phân bón, đã được xuất khẩu an toàn theo Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen.

Trong báo cáo mới nhất, Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc Martin Griffiths cho biết, hơn 30 triệu tấn hàng hóa, trong đó có thực phẩm và phân bón, đã được xuất khẩu an toàn theo Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen. Trong các chuyến hàng, có khoảng 600.000 tấn lúa mì do Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) vận chuyển nhằm hỗ trợ trực tiếp cho hoạt động nhân đạo ở các nước như Afghanistan, Ethiopia, Kenya, Somalia và Yemen.

Cũng theo ông Griffiths, tháng 4 vừa qua, giá lúa mì trên thế giới đã xuống mức thấp nhất kể từ tháng 7/2021, một phần nhờ việc xuất khẩu ngũ cốc từ Ukraine và số lượng lớn hàng hóa xuất khẩu có sẵn ở Nga và các địa điểm khác.

Trước đó, Nga cảnh báo rút khỏi thỏa thuận và nêu rõ Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen chưa được thực hiện đầy đủ, khi các chuyến hàng lương thực, phân bón xuất khẩu của Nga vẫn bị cản trở.

Cuộc xung đột tại Ukraine đẩy giá lương thực tăng lên mức kỷ lục vào năm 2022. Hoạt động vận chuyển gián đoạn do xung đột khiến nhiều quốc gia phụ thuộc nhập khẩu ngũ cốc chịu nhiều tổn thất, làm trầm trọng thêm thách thức kinh tế, đẩy thêm hàng triệu người vào cảnh đói nghèo, mất an ninh lương thực. Ủy ban Cứu hộ Quốc tế (IRC) nêu rõ, các quốc gia vùng Sừng châu Phi đang bước vào mùa giáp hạt, trong đó có Somalia, quốc gia nhập 90% nhu cầu ngũ cốc từ Ukraine, bị nạn hạn hán bủa vây và cận kề bờ vực của nạn đói.

Khẳng định tầm quan trọng của Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres nhấn mạnh rằng, các sản phẩm nông nghiệp của Ukraine và Nga góp phần "nuôi sống thế giới". Nhà lãnh đạo Liên hợp quốc nêu bật sự cần thiết duy trì và mở rộng Sáng kiến, tiến tới một thỏa thuận toàn diện và lâu dài hơn, góp phần ổn định an ninh lương thực toàn cầu.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.