Nối lại thỏa thuận Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen

LHQ và các quốc gia liên quan tạm dừng hoạt động của các chuyến tàu chở lương thực trên Biển Đen. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh Nga thông báo đình chỉ tham gia thỏa thuận Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen từ cuối tháng 10 vừa qua. Tuy nhiên, tối 2/11 (giờ Việt Nam), Moscow tuyên bố tham gia trở lại thỏa thuận này.
Một tàu chở ngũ cốc từ cảng Ukraine tới Lebanon. Ảnh: OCHA
Một tàu chở ngũ cốc từ cảng Ukraine tới Lebanon. Ảnh: OCHA

Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen

Thỏa thuận xuất khẩu ngũ cốc mang tên Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen được Nga và Ukraine ký kết hồi tháng 7, dưới sự trung gian của LHQ và Thổ Nhĩ Kỳ nhằm nối lại việc xuất khẩu lương thực của Ukraine và phân bón của Nga ra thị trường quốc tế. Từ khi thỏa thuận được triển khai, hơn chín triệu tấn ngũ cốc Ukraine đã được xuất khẩu. Theo kế hoạch, thỏa thuận sẽ được tự động gia hạn vào ngày 19/11 tới nếu không có bên nào phản đối. Tuy nhiên, ngày 29/10, Nga thông báo đình chỉ tham gia sáng kiến trên với lý do “không thể bảo đảm an toàn cho các tàu dân sự” sau khi Hạm đội Biển Đen bị tấn công. Sau tuyên bố của Moscow, các chuyến tàu chở ngũ cốc của Ukraine vẫn tiếp tục hoạt động. Trong hai ngày 31/10 và 1/11, có 15 tàu chở ngũ cốc rời các cảng của Ukraine.

Ngày 2/11, Trung tâm Điều phối chung (JCC), cơ quan giám sát thỏa thuận xuất khẩu ngũ cốc Ukraine cho biết, tạm ngừng hoạt động của các tàu chở ngũ cốc di chuyển trên Biển Đen. Đề cập thỏa thuận do LHQ và Thổ Nhĩ Kỳ làm trung gian đạt được hồi tháng 7 vừa qua, JCC nêu rõ, Ban Thư ký LHQ tại JCC ghi nhận rằng, các phái đoàn Ukraine, Thổ Nhĩ Kỳ và LHQ đã nhất trí không lên kế hoạch cho bất kỳ hoạt động di chuyển nào của tàu thuyền trong Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen vào ngày 2/11.

Về vấn đề này, Bộ trưởng Quốc phòng Nga Sergei Shoigu đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Hulusi Akar. Theo Bộ Quốc phòng Nga, trong cuộc điện đàm thứ hai chỉ trong vòng bốn ngày qua, Bộ trưởng Quốc phòng hai nước tiếp tục thảo luận về việc Nga ngừng thực hiện các thỏa thuận xuất khẩu nông sản từ các cảng của Ukraine trong khuôn khổ Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen. Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu cũng có cuộc điện đàm với người đồng cấp Nga Sergey Lavrov về cùng chủ đề trên.

Hành lang ngũ cốc giúp hạ nhiệt khủng hoảng lương thực toàn cầu. Ảnh: CLOUDFRONT

Hành lang ngũ cốc giúp hạ nhiệt khủng hoảng lương thực toàn cầu. Ảnh: CLOUDFRONT

Nỗ lực khôi phục thỏa thuận

Phó Tổng Thư ký LHQ phụ trách các vấn đề nhân đạo, kiêm Điều phối viên cứu trợ khẩn cấp, ông Martin Griffiths cho biết, LHQ mong muốn Nga tham gia trở lại Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen, đồng thời khẳng định tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh sẵn sàng giải quyết những lo ngại và lắng nghe đề xuất của tất cả các bên. Phó Tổng Thư ký LHQ nhấn mạnh rằng, Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen rất quan trọng và không thể đổ vỡ. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố, hành lang vận chuyển ngũ cốc ra khỏi nước này, một phần của thỏa thuận mà Nga vừa rút khỏi, cần được bảo vệ lâu dài với độ tin cậy cao và quốc tế sẽ phản ứng gay gắt đối với bất kỳ biện pháp nào làm gián đoạn hoạt động xuất khẩu lương thực của Ukraine.

Điều phối viên LHQ về Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen, ông Amir Abdulla nhấn mạnh, các tàu chở hàng dân sự không thể trở thành mục tiêu quân sự hoặc bị bắt làm con tin và lương thực phải được vận chuyển theo thỏa thuận. Bộ trưởng Nông nghiệp Pháp Marc Fesneau cho biết, Paris đã làm việc theo hướng cho phép Ukraine xuất khẩu lương thực trên các tuyến đường bộ qua Ba Lan hoặc Romania thay vì tuyến Biển Đen.

Tổng thống Nga Vladimir Putin nêu rõ, Ukraine phải bảo đảm rằng, không có mối đe dọa nào nhằm vào các tàu trong hành lang ngũ cốc, trong đó có các tàu dân sự và tàu tiếp tế của Moscow. Nhà lãnh đạo Nga khẳng định, quyết định đình chỉ thỏa thuận ngũ cốc của Moscow có liên quan các mối đe dọa đối với hành lang nhân đạo. Trong khi đó, tại cuộc điện đàm với người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu, Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov đã nêu điều kiện tiến hành thảo luận việc nối lại hoạt động đi lại qua hành lang an ninh, được thiết lập theo Sáng kiến Ngũ cốc Biển Đen. Theo đó, Bộ trưởng Sergey Lavrov nhấn mạnh sự cần thiết phải có các bảo đảm từ phía Ukraine rằng, hành lang nhân đạo và các cảng của Ukraine liên quan hoạt động vận chuyển ngũ cốc không bị sử dụng cho các hành động chống Liên bang Nga. Bộ trưởng Ngoại giao Nga khẳng định, chỉ trong trường hợp này, những cuộc thảo luận về nối lại hoạt động đi lại qua hành lang an ninh được thiết lập theo Sáng kiến Biển Đen mới có thể thực hiện.

Cuối cùng, những nỗ lực không ngừng nghỉ của các bên liên quan đã cho kết quả tích cực. Cuối ngày 2/11, Bộ Quốc phòng Nga thông báo, Moscow sẽ tham gia trở lại thỏa thuận Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen sau khi nhận được cam kết bằng văn bản của Ukraine bảo đảm không sử dụng các hành lang nhân đạo và các cảng biển của nước này cho các hoạt động quân sự chống lại Nga. Thông báo của phía Nga nhấn mạnh kết quả này có được nhờ vai trò trung gian tích cực của LHQ và Thổ Nhĩ Kỳ.

Có thể bạn quan tâm

Hội nghị ICCOS-2026 tại Phnom Penh. Ảnh: NEW ASIA

Còn đó nỗi nhức nhối

Bất chấp những nỗ lực triệt phá thời gian qua, nạn lừa đảo trực tuyến xuyên biên giới vẫn không ngừng mở rộng, biến dạng và tinh vi hơn. Khi tội phạm đã vận hành như một “nền kinh tế” toàn cầu, cuộc chiến chống tội phạm không thể chỉ dừng ở từng vụ án, từng đường dây, mà phải nhằm phá vỡ cả hệ sinh thái đứng phía sau.

Hiện trường vụ xả súng ở thành phố Durban. Ảnh: REUTERS

Bài toán an ninh tại Nam Phi

Chỉ trong vòng một tuần, gần 40 người đã thiệt mạng trong ba vụ xả súng hàng loạt tại Nam Phi. Vụ thảm sát một lần nữa phơi bày thách thức an ninh dai dẳng về sự hoành hành của tội phạm có tổ chức mà quốc gia này đang phải đối mặt.

Rừng ngập mặn tại đặc khu Côn Đảo (Thành phố Hồ Chí Minh). Ảnh: KHIẾU MINH

Lộ trình hành động quốc gia về carbon xanh dương

Các hệ sinh thái ven biển như rừng ngập mặn, thảm cỏ biển và đầm lầy thường được gọi là khu vực "carbon xanh dương", đang trở thành một trong những trọng tâm chiến lược trong nỗ lực ứng phó biến đổi khí hậu (BĐKH) toàn cầu. Tuy nhiên, việc huy động tài chính và phát triển cơ chế cấp vốn cho các dự án này vẫn đối mặt với nhiều rào cản về pháp lý và kỹ thuật.

Sự hiện diện của doanh nghiệp Việt Nam ở nước ngoài không chỉ được đo bằng kim ngạch xuất khẩu.

Đưa doanh nghiệp Việt ra thế giới

Chương trình vươn ra thị trường quốc tế (GoGlobal) do Bộ Công thương chủ trì, hướng tới hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam mở rộng xuất khẩu, xây dựng thương hiệu, phát triển hệ thống phân phối, đầu tư và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Quân đội Mỹ hoàn tất rút quân khỏi Iraq. Ảnh: NBCNEWS

Bước chuyển trong quan hệ Mỹ-Iraq

Ngày 30/9, toàn bộ lực lượng Mỹ và các nước hoàn tất rút quân, chấm dứt sứ mệnh của liên minh quốc tế do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq. Sự kiện này cũng đánh dấu bước chuyển quan trọng trong quan hệ Mỹ-Iraq, từ hợp tác quân sự sang đối tác kinh tế dài hạn, cũng như trong hợp tác an ninh giữa Iraq với NATO và các nước.

EU hướng tới quản lý trẻ em sử dụng mạng xã hội theo nhóm tuổi. Ảnh: CANVA

EU siết “hàng rào số” với trẻ em

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen tuyên bố Liên minh châu Âu (EU) dự kiến cấm trẻ em dưới 13 tuổi sử dụng mạng xã hội, đồng thời quy định người dưới 15 tuổi chỉ được sử dụng các nền tảng mạng xã hội trong phạm vi giới hạn và có sự giám sát. Trước đó, những đề xuất áp một lệnh cấm “cứng” chưa nhận được sự thống nhất của tất cả các quốc gia thành viên.

Ethiopia đang hướng tới mục tiêu trồng 50 tỷ cây xanh vào năm 2030. Ảnh: AP

Ethiopia nỗ lực phủ xanh đất nước

Sau nhiều thập kỷ rừng bị tàn phá, Ethiopia đang khuyến khích người dân tham gia trồng cây trên quy mô lớn nhằm phục hồi những vùng đất suy thoái, cải thiện sinh kế và tăng khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.

Biếm họa: AHMED RAHMA

Giận cá chém thớt

Phát biểu ý kiến tại phiên thảo luận của Đại hội đồng LHQ khóa 81 hồi cuối tuần qua, Thủ tướng Lebanon Nawaf Salam bày tỏ lo ngại về “khoảng trống an ninh" nếu Lực lượng lâm thời LHQ tại Lebanon (UNIFIL) rút quân khỏi miền nam nước này mà không có lực lượng thay thế.

Giới chức Pháp phát hiện người di cư trên xuồng bơm hơi. Ảnh: PA

Làn sóng nhập cư trái phép qua Eo biển Manche

Theo Bộ Nội vụ Anh, trong ngày 23/9, tổng cộng 781 người đã đến Anh bằng tuyến đường vượt Eo biển Manche trên 10 chiếc xuồng bơm hơi. Đây là số người di cư cao nhất qua Manche trong một ngày kể từ đầu năm 2026 trong bối cảnh tuyến đường biển này tiếp tục diễn biến phức tạp.

Giá nhiên liệu tại châu Âu tăng cao do xung đột tại Trung Đông và Ukraine. Ảnh: MARKET WATCH

Châu Âu ứng phó giá năng lượng leo thang

Châu Âu đang triển khai hàng loạt biện pháp như trợ cấp, giảm thuế nhiên liệu và điều chỉnh chính sách năng lượng nhằm hạn chế tác động của giá xăng, dầu diesel tăng cao trong bối cảnh nguồn cung năng lượng toàn cầu chịu ảnh hưởng từ các cuộc xung đột tại Trung Đông và Ukraine.

Một tàu cảnh sát biển Italy giải cứu người di cư. Ảnh: REUTERS

Châu Âu đấu tranh với tội phạm buôn người

Cơ quan Cảnh sát châu Âu (Europol) vừa triệt phá một đường dây buôn người và bóc lột lao động hoạt động tại nhiều quốc gia ở "lục địa già", thu lợi bất chính hàng triệu euro. Vụ việc tiếp tục cho thấy tính chất phức tạp của tội phạm buôn người xuyên quốc gia, khi các mạng lưới tội phạm ngày càng tinh vi trong việc lợi dụng các cơ chế tuyển dụng và di chuyển lao động hợp pháp để che giấu hành vi phạm pháp.

Các nhà lãnh đạo Asean bày tỏ đoàn kết tại một sự kiện chung của khối. Ảnh: MEKONG ASEAN

Timor Leste quyết tâm hội nhập sâu rộng ASEAN

Timor Leste đang chuẩn bị 60 công cụ pháp lý nhằm tuân thủ các cam kết và bảo đảm quá trình hội nhập đầy đủ ASEAN. Động thái trên cho thấy quyết tâm của Timor Leste khi chuẩn bị kỷ niệm một năm trở thành thành viên thứ 11 của hiệp hội.

Khách tham quan tìm hiểu các hiện vật trưng bày tại Dinh thự Pháp.

Đưa di sản đến gần với công chúng

Không chỉ chiêm ngưỡng vẻ đẹp của Dinh thự Pháp - một công trình kiến trúc tiêu biểu cuối thế kỷ 19, trong khuôn khổ “Ngày di sản châu Âu” vừa được tổ chức tại Thành phố Hồ Chí Minh, khách tham quan còn có dịp khai thác những câu chuyện độc đáo xoay quanh các hiện vật đang trưng bày tại đây.

Khai mạc Liên hoan phim tài liệu châu Âu - Việt Nam. Ảnh: Ban tổ chức

Không gian kết nối các góc nhìn điện ảnh

Không chỉ giới thiệu những tác phẩm giàu giá trị nghệ thuật của Việt Nam và châu Âu, Liên hoan phim tài liệu châu Âu - Việt Nam lần thứ 16 còn cho thấy sự mở rộng của dòng phim này tới công chúng trẻ và những người làm phim độc lập. Qua những câu chuyện khác biệt về lịch sử, con người và đời sống, điện ảnh trở thành cầu nối đối thoại giữa các nền văn hóa.

Biếm họa: FOREX PORTAL

Đồng khí tương cầu

Việc Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen đề xuất mở cánh cửa để Canada trở thành “thành viên liên kết” đầu tiên của Liên minh châu Âu (EU) được xem như là “sự gặp gỡ” của nhu cầu tự chủ của cả Brussels và Ottawa, mong muốn tăng cường sức mạnh, khả năng chống chịu trong một môi trường quốc tế nhiều biến động.

Quân đội Mỹ sử dụng robot tích hợp AI. Ảnh: BỘ QUỐC PHÒNG MỸ

Kế hoạch sử dụng AI trong quân sự

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 19/9 cho biết đang lên kế hoạch thành lập “Lực lượng Trí tuệ nhân tạo (AI)” và sẽ công bố “Tư lệnh AI” trong thời gian tới. "Ông chủ" Nhà Trắng khẳng định Mỹ không cản trở hay kìm hãm sự phát triển của ngành công nghiệp AI, mà sẽ hỗ trợ và theo sát sự phát triển của lĩnh vực này.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Chảo lửa” Trung Đông chưa yên bình

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vừa tấn công và bắt giữ một tàu chở dầu tại Eo biển Hormuz, trong khi Eo biển Bab al-Mandab của Yemen cũng chứng kiến các cuộc giao tranh đẫm máu giữa lực lượng Houthi và quân đội Chính phủ Yemen. Những động thái trên thực địa cho thấy triển vọng hòa bình ở chảo lửa Trung Đông vẫn còn xa vời.

Ảnh: NBC News

Moscow sẵn sàng đàm phán với Ukraine

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov (trong ảnh) tuyên bố Moscow sẵn sàng tìm kiếm các thỏa hiệp về vấn đề Ukraine, song không thay đổi lập trường về việc ngăn Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) hiện diện sát biên giới Nga.

Cử tri Nga đi bỏ phiếu trong Ngày Bầu cử thống nhất. Ảnh: THE MOSCOW TIMES

Nga bầu cử Duma Quốc gia khoá mới

Từ ngày 18 đến 20/9, cử tri Nga bỏ phiếu bầu Duma Quốc gia (Hạ viện) khóa 9, đồng thời bầu Hội đồng lập pháp và các thống đốc khu vực. Với quy mô lớn và phạm vi rộng, kỳ bầu cử lần này là sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng, tác động tới cả cơ quan lập pháp liên bang và các cơ quan quyền lực ở địa phương trên khắp nước Nga.

Biếm họa: RAHMA

Khi “yết hầu” dầu mỏ bị siết chặt

Dòng chảy năng lượng toàn cầu đang đứng trước nguy cơ bị siết chặt, khi hai “yết hầu” hàng hải chiến lược là Eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb đồng thời trở thành điểm nóng. Nếu Hormuz nằm trong tầm khống chế của Iran thì lực lượng Houthi mới đây tuyên bố phong tỏa Bab el-Mandeb, dẫn tới những tác động trực tiếp tới giá dầu, vận tải biển và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Chiến dịch truy bắt Gregorio Gómez Paiz tại Las Espuelas. Ảnh: Bộ Nội vụ Guatemala

Bước tiến chống tội phạm xuyên quốc gia

Gregorio Gómez Paiz, đối tượng bị cáo buộc cầm đầu đường dây buôn lậu vũ khí xuyên biên giới, mới đây bị cảnh sát Mexico và Guatemala phối hợp bắt giữ. Chiến dịch này được xem là bước tiến quan trọng trong nỗ lực ngăn chặn các mạng lưới tội phạm có tổ chức đang hoạt động ngày càng tinh vi tại khu vực này.

Cây rooibos mọc tự nhiên tại vùng Cederberg, Nam Phi. Ảnh: ROOIBOS LTD

Rooibos vươn ra thị trường thế giới

Từ một loài cây bản địa chỉ sinh trưởng trên những vùng đất khô hạn của Nam Phi, rooibos đang từng bước khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế khi sản lượng và kim ngạch xuất khẩu liên tục tăng nhờ hương vị đặc trưng cùng những lợi ích đối với sức khỏe.

Lễ khởi động dự án WTP. Ảnh: VB

Thúc đẩy bảo tồn thiên nhiên

Cục Bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học (NBCA), Bộ Nông nghiệp và Môi trường (MAE) và Chương trình Phát triển LHQ (UNDP) mới đây khởi động dự án “Thúc đẩy bảo tồn loài hoang dã và du lịch dựa vào thiên nhiên có trách nhiệm vì sự phát triển bền vững ở Việt Nam” (Dự án WTP), do Quỹ Môi trường toàn cầu (GEF) tài trợ thông qua UNDP tại Việt Nam.

Lao động nhập cư tại EU sẽ được hưởng nhiều quyền lợi hơn trước. Ảnh: GETTYIMAGES

EU tạo điều kiện thuận lợi cho lao động di cư

Ủy ban châu Âu (EC) vừa thông qua gói biện pháp về dịch chuyển lao động công bằng, nhằm bảo đảm người lao động trong Liên minh châu Âu (EU) có thể thực hiện và bảo vệ các quyền về an sinh xã hội, bảo hiểm y tế, được công nhận bằng cấp chuyên môn khi sinh sống và làm việc tại các quốc gia thành viên.