Không chỉ dừng ở những khẩu hiệu, tinh thần đổi mới đã thấm sâu vào từng bài giảng, từng lớp học, từng mô hình quản trị của các nhà trường - nơi công nghệ đang dần trở thành “người bạn đồng hành” cùng thầy và trò trong hành trình chinh phục tri thức.
Thực hiện Nghị quyết số 71/NQ-CP ngày 1/4/2025 sửa đổi, bổ sung cập nhật chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, cùng chỉ đạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng, năm học 2025-2026 được xác định là giai đoạn then chốt đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện.
Tinh thần ấy được cụ thể hóa bằng những chuyên đề, dự án thực tiễn ngay tại các cơ sở giáo dục ở thành phố Hải Phòng. Tiêu biểu là chuyên đề “Phát triển hệ thống dạy học - đánh giá tự động bằng công nghệ lập trình ứng dụng” của Trường tiểu học Tô Hiệu (phường Hải Dương). Đây là bước khẳng định quyết tâm làm chủ công nghệ, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào giảng dạy và quản lý.
Theo cô giáo Đặng Thị Kim Thanh, Hiệu trưởng Trường tiểu học Tô Hiệu: Mục tiêu của chuyên đề là giúp giáo viên tự thiết kế, vận hành công cụ công nghệ phục vụ dạy học. Thay vì chỉ sử dụng phần mềm có sẵn, giáo viên được hướng dẫn tự lập trình, xây dựng ứng dụng AI hỗ trợ chấm điểm, ra đề, phân tích kết quả học sinh qua các mô hình như Gemini, Claude, Google Apps Script. Chuyên đề hướng tới mục tiêu mỗi thầy cô giáo đều trở thành người sáng tạo, chứ không chỉ là người sử dụng công nghệ. Khi công nghệ nằm trong tay người thầy, nó sẽ phát huy sức mạnh nhân văn của giáo dục.
Cùng với đó, nhà trường tổ chức các dự án STEM về AI cho học sinh tiểu học, giúp các em tiếp cận công nghệ từ sớm. Qua các công cụ như Lobe hay Teachable Machine, học sinh được học cách huấn luyện mô hình máy học đơn giản, khơi gợi tư duy logic và khả năng sáng tạo.
Ở bậc trung học phổ thông, Trường trung học phổ thông Nguyễn Du (phường Lê Thanh Nghị) triển khai đồng bộ nền tảng học tập trực tuyến https://www.onluyen.vn, giúp học sinh ôn luyện mọi lúc, mọi nơi, còn giáo viên dễ dàng theo dõi, phân tích dữ liệu học tập. Em Nguyễn Hải Đăng, học sinh lớp 12I chia sẻ: “Nền tảng ôn tập trực tuyến giúp bọn em nhận ra điểm mạnh, điểm yếu của mình, hệ thống phản hồi ngay và gợi ý hướng học tập phù hợp, rất thiết thực cho các kỳ thi năng lực trên máy tính”.
Các giáo viên Trường trung học phổ thông Nguyễn Du chia sẻ, nền tảng số đã giúp họ giảm đáng kể công việc hành chính, thay vào đó tập trung nhiều hơn cho đổi mới phương pháp dạy học. Dữ liệu học tập được tự động tổng hợp, báo cáo minh bạch, tạo nên sự liên kết ba chiều giữa nhà trường - giáo viên - phụ huynh. Mỗi bài giảng, mỗi bài kiểm tra giờ đây đều trở thành một “dữ liệu sống” phục vụ quá trình học tập.
Chuyển đổi số còn lan tỏa mạnh mẽ tới bậc mầm non. Tại Trường mầm non Thanh Bình (phường Lê Thanh Nghị), giáo viên đã thành thạo thiết kế giáo án bằng PowerPoint, Canva AI, Leonardo AI, tạo truyện tranh điện tử, video minh họa, trò chơi tương tác với ChatGPT, giúp trẻ “học mà chơi - chơi mà học”. Đáng chú ý, nhà trường đưa chương trình STEAM và Robotics vào giảng dạy cho trẻ.
Ngày 16/10, Trường mầm non Thanh Bình tổ chức chuyên đề cấp thành phố “Đấu trường Robotics thông qua dự án STEAM” cho trẻ trải nghiệm robot Mtiny, hệ thống Whalesbot, bài học thực tế ảo AR/VR trên nền tảng Education XR của Viettel HighTech. Phó hiệu trưởng Lê Thị Minh Châu chia sẻ: “Với trẻ mầm non, công nghệ phải được lồng ghép sinh động và gần gũi. Khi điều khiển robot, các con vừa chơi, vừa học cách quan sát, phối hợp tay, mắt, tư duy logic, giải quyết vấn đề, đó chính là nền móng năng lực công dân số trong tương lai”.
Điều đáng mừng là tại nhiều trường học ở Hải Phòng, chuyển đổi số không còn là phong trào ngắn hạn mà đã trở thành văn hóa quản lý-giảng dạy. Các phần mềm như Sisap (quản lý học phí, dinh dưỡng), Google trang tính, Quizizz hay Zalo Connect được sử dụng thường xuyên, giúp giảm tải cho giáo viên, tăng tính minh bạch và tương tác với phụ huynh.
Hiệu trưởng Trường tiểu học Tô Hiệu Đặng Thị Kim Thanh cho rằng: “Chuyển đổi số không chỉ thay đổi cách dạy, cách học mà còn thay đổi cách tư duy của thầy và trò. Khi công nghệ được sử dụng đúng hướng, nó giúp giáo dục trở nên nhân văn, công bằng và hiệu quả hơn”.
Từ những mô hình như Trường tiểu học Tô Hiệu, Trường trung học phổ thông Nguyễn Du hay Trường mầm non Thanh Bình…, Hải Phòng đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng “Trường học hạnh phúc - Trường học thông minh”. Chuyển đổi số không chỉ là thay đổi công cụ, mà còn là cuộc chuyển mình toàn diện của tư duy và phương pháp giáo dục - nơi thầy cô không ngừng học hỏi, sáng tạo; học sinh được trao quyền tự học, tự đánh giá và công nghệ được đặt trong trung tâm giáo dục, phục vụ con người.
Trên hành trình ấy, mỗi ngôi trường, mỗi nhà giáo đang chung tay dựng xây một nền giáo dục hiện đại, nhân văn và hội nhập. Đó không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn, mà còn là biểu hiện sinh động của tinh thần đổi mới sáng tạo, là niềm tin vào sức mạnh của tri thức Việt Nam trong kỷ nguyên số theo tinh thần Nghị quyết số 71/NQ-CP của Chính phủ: Lấy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực phát triển đất nước trong thời đại mới.
Ngành giáo dục Hải Phòng đang kiên định hướng tới nền giáo dục mở, thông minh, nhân văn, nơi mỗi học sinh đều được truyền cảm hứng học tập suốt đời, mỗi nhà giáo đều là hạt nhân sáng tạo trong công cuộc kiến tạo tri thức. Đó sẽ là hành trang vững chắc để Hải Phòng sớm đạt mục tiêu “thành phố học tập, thành phố đổi mới, thành phố của tri thức và sáng tạo”.
