Ngày Người khuyết tật Việt Nam 18/4/2022

Giữ lửa nghề cho làng thêu Quất Động

Mong ước cháy bỏng của Hoàng Thị Khương là đưa những sản phẩm thêu tay truyền thống của làng nghề Quất Động đến với thị trường trong và ngoài nước… Đó là cánh cửa mở ra cơ hội nâng cao đời sống của người làng nghề, đặc biệt là những người khuyết tật yêu và gắn bó sâu đậm với nghề thêu.

Hoàng Thị Khương bên khung thêu.
Hoàng Thị Khương bên khung thêu.

HOÀNG THỊ KHƯƠNG được sinh ra ở đúng "cái nôi" của nghề thêu tay truyền thống nổi tiếng từ xưa của xã Quất Động, huyện Thường Tín, Hà Nội. Thật éo le, mới được ba tháng tuổi, sau một trận sốt cao, cô bé Khương bị mắc bệnh bại liệt. Dù được chữa trị qua cơn nguy kịch, nhưng di chứng để lại khiến cho chân phải Khương bị teo và không duỗi thẳng được.

Dẫu vận động rất khó khăn, nhưng cô vẫn bền bỉ đến trường huyện học con chữ. Nhưng cuộc đời vẫn tiếp tục thử thách cô gái trẻ khi sớm mồ côi cha. Bao nhiêu yêu thương, lo lắng được người mẹ, cũng là một người nổi tiếng về thêu, dồn cả vào chăm sóc cho Khương. Dù bị di chứng khuyết tật vận động nhưng Hoàng Thị Khương lại rất thông minh, có khiếu thẩm mỹ và đôi bàn tay khéo léo. Vậy nên, sau mười năm được mẹ dạy từng đường kim, mũi chỉ, cô đã cùng mẹ tạo nên những bức tranh thêu được nhiều người ưa thích và rất "đắt hàng". Năm 2001, tại cuộc thi Thiết kế mẫu sản phẩm thủ công mỹ nghệ Hà Nội, tác phẩm Chùa Thầy của Khương đoạt giải nhất.

Ngay từ năm 2005, Hoàng Thị Khương đã tham gia hàng chục cuộc triển lãm tranh thêu tay mỹ thuật trong và ngoài nước. Trong dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long-Hà Nội, tranh thêu của Hoàng Thị Khương được bày trong các cuộc triển lãm tại Cung văn hóa Hữu nghị Việt-Xô và trong Hoàng thành Thăng Long. Cùng năm ấy, tranh thêu của Khương được nhận danh hiệu Tác phẩm thủ công mỹ nghệ tinh hoa làng nghề Việt Nam và cơ sở của cô được nhận giấy khen Cơ sở thêu tranh mỹ nghệ cao cấp, đóng góp tích cực cho thành công của Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam lần thứ VI và "Dấu ấn Thăng Long".

Năm 2011, Khương được mời sang Seoul (Hàn Quốc) tham gia cuộc thi tay nghề của nghệ nhân là người khuyết tật. Năm 2015, cô được phong tặng danh hiệu nghệ nhân của thành phố Hà Nội. Đến năm 2019, cô lại được tổ chức SAMBHAV (một diễn đàn quốc tế lớn nhằm tôn vinh các nghệ sĩ khuyết tật) mời sang tham gia các hoạt động như hội thảo, triển lãm nghệ thuật tại New Delhi (Ấn Độ) và được nhận kỷ niệm chương dành cho các tác phẩm tranh thêu tay xuất sắc.

Trong đời sống riêng, gần 60 tuổi, Hoàng Thị Khương vẫn đơn chiếc chăm sóc người mẹ đã đau yếu đi nhiều. Nhưng nỗi buồn riêng, sự vất vả không khiến cho cô giảm đi sự tận tâm với các hoạt động xã hội. Cô đã dạy nghề cho hơn 300 người khuyết tật cùng xã cũng như trong huyện Thường Tín. Nghe danh về cô giáo đặc biệt, có nhiều người ở các địa phương khác cũng xin đến học nghề. Có một số học viên được Hội Chữ thập đỏ Việt Nam tài trợ bằng các quỹ từ thiện quốc tế từ Tây Ban Nha, Phần Lan,... Từ năm 2016 đến nay, nhờ những hoạt động bền bỉ trong chăm lo đời sống và bảo vệ quyền lợi của người khuyết tật, Hoàng Thị Khương liên tục được tín nhiệm bầu làm Chủ tịch Hội Người khuyết tật huyện Thường Tín.

Nghề thêu Quất Động và những người làm nghề thêu đã chịu không ít tác động từ dịch bệnh khiến cho thị trường du lịch, và đầu ra cho sản phẩm bị đứt gãy. Để đưa nghề thêu vượt qua giai đoạn khó khăn này, Chủ tịch Hội Người khuyết tật huyện Thường Tín mong mỏi được Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và Hội Người khuyết tật Việt Nam hỗ trợ để sản phẩm thêu của làng nghề có cơ hội quảng bá và mở rộng thị trường mạnh mẽ hơn nữa.

Có thể bạn quan tâm

Nhà điêu khắc Lê Trọng Nghĩa, Chi hội trưởng Mỹ thuật tỉnh Gia Lai.

Một đời sống mỹ thuật mạnh cần nhiều tiếng nói khác biệt cùng tồn tại và đối thoại

257 tác phẩm hội họa, đồ họa và điêu khắc của 217 tác giả được lựa chọn trưng bày và trao giải thưởng tại Triển lãm Mỹ thuật khu vực V (theo phân vùng của Hội Mỹ thuật Việt Nam), gồm các tỉnh, thành phố nam miền trung và Tây Nguyên: Đắk Lắk, Gia Lai, Khánh Hòa, Quảng Ngãi, thành phố Đà Nẵng. Triển lãm diễn ra từ ngày 6 đến 15/8, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Gia Lai (thuộc phường Quy Nhơn).

Nhiều phiên bản tiếng Việt truyện Doraemon của Nhà xuất bản Kim Đồng bị làm giả, một biểu hiện vi phạm bản quyền nghiêm trọng. Ảnh minh họa từ nguồn: Nhà xuất bản Kim Đồng

Hợp tác quốc tế để bảo vệ thị trường sáng tạo

Trong vòng 5 năm trở lại đây, Nhà xuất bản Kim Đồng có khoảng 1.000 đầu sách bị vi phạm bản quyền, góp phần dẫn đến hệ quả tổng số lượng bản in bị giảm 30%. Tính đến tháng 7/2026, tổng số website tiếng Việt vi phạm bản quyền truyện tranh Nhật Bản đứng vị trí thứ ba trong số các ngôn ngữ vi phạm nhiều nhất trên thế giới, chỉ sau tiếng Anh và tiếng Nhật, trong đó, phần lớn website vi phạm tiếng Anh và tiếng Việt có nguồn gốc từ Việt Nam.

Giới trẻ nay khó để rời bỏ chiếc điện thoại thông minh.

Ăn cùng điện thoại

Mấy tháng trước tôi đưa đứa em tên Linh đi ăn gà ở phố Lãn Ông. Quán khá nổi tiếng, loại quán mà người ta thường phải chụp địa chỉ quán trước khi bước vào, như một thủ tục nhập môn. Tôi vốn là kiểu người ăn một miếng cũng phải bình phẩm đôi câu, thành ra vừa gắp vừa bảo Linh rằng gà ở đây được cái thịt thơm, da giòn mà không béo, luộc vừa lửa nên phần đùi không bị đỏ.

Nghệ sĩ chèo Lê Tiến Đạt

Cần cơ chế giữ người tài ở lại với chèo!

Lê Tiến Đạt là gương mặt đa năng của làng chèo. Anh thể hiện tốt nhiều loại vai, từ hề đến kép chính, được ghi nhận bằng các huy chương vàng, bạc tại những kỳ hội diễn sân khấu chuyên nghiệp toàn quốc. Anh là một trong ba diễn viên chèo được trao danh hiệu Diễn viên chèo xuất sắc của Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam, năm 2025. Bước qua tuổi 30, anh vẫn đang ấp ủ nhiều ý tưởng sáng tạo để phát huy vốn quý của dân tộc.

Nghệ thuật múa rối của Việt Nam thu hút sự quan tâm của đông đảo khán giả tại Tuần Văn hóa Việt Nam tại Lào, tháng 5/2026. Nguồn: Cục hợp tác quốc tế Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch

Đổi mới phương thức quảng bá giá trị văn hóa Việt Nam

Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1306/QĐ-TTg ngày 17/7/2026 về Phê duyệt Chiến lược văn hóa đối ngoại đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Bên cạnh mục tiêu tổng quát, Chiến lược xác định rõ mục tiêu và chỉ tiêu cụ thể cho từng giai đoạn: Từ nay đến năm 2030 và từ năm 2030 đến năm 2045.

Tiếng Việt nuôi dưỡng lòng tự hào về văn hóa Việt Nam

Tiếng Việt nuôi dưỡng lòng tự hào về văn hóa Việt Nam

Tiến sĩ Nguyễn Giáng Hương là chuyên gia, phụ trách tủ sách ngôn ngữ và văn học Đông Nam Á tại Thư viện Quốc gia Pháp (BnF). Bên cạnh công việc chuyên môn vốn đã bận rộn tại một trong những thư viện có lịch sử lâu đời và lớn nhất châu Âu, chị còn dành không ít thời gian để học hỏi, nghiên cứu phương pháp sư phạm và mở các khóa dạy tiếng Việt cho người Việt Nam xa xứ, người nước ngoài có mong muốn học để kết nối sâu sắc hơn với Việt Nam.

Chùa Thiên Mụ, điểm du lịch văn hóa đặc sắc của Huế. Ảnh: Lê Đình Hoàng

Thời cơ cho các đô thị di sản

Trong bối cảnh mới hiện nay, bản sắc văn hóa, chất lượng môi trường sống, sức hấp dẫn du lịch và năng lực sáng tạo đang trở thành những yếu tố quyết định sức cạnh tranh của một đô thị. Nói cách khác, những gì từng được xem là “di sản của quá khứ” đang dần trở thành “nguồn lực của tương lai”.

Nhạc sĩ Giáng Son. Ảnh: NVCC

Giao hưởng Việt Nam cần được đầu tư từ gốc

Được đông đảo công chúng biết tới và mến mộ qua nhiều ca khúc, nổi bật như Giấc mơ trưa hay Hà Nội 12 mùa hoa, nhưng ít ai biết trong nhiều năm qua, nhạc sĩ Giáng Son vẫn đau đáu giấc mơ của riêng mình: Chinh phục địa hạt khí nhạc, giao hưởng.

Người dân lấy số thực hiện các thủ tục chuyển đổi Bảo hiểm Y tế tại các trụ sở phường/xã. Nguồn: CAND

Cản trở sự thông minh

(… Nghe dồn dập những câu hỏi về thủ tục, chị Cúc cán sự khu phố thở dài nói một câu hệt như thời chưa có chuyển đổi số: “Thôi đầu tuần bác cứ lên hỏi trực tiếp cán bộ phường!”).

Lễ hội pháo hoa Đà Nẵng được xem là sản phẩm công nghiệp văn hóa thành công ở Việt Nam, góp phần quan trọng thúc đẩy tăng trưởng du lịch tại địa phương. Ảnh: DIFF.VN

Thời điểm tăng tốc

Hàng loạt nhiệm vụ, kế hoạch, đề án thuộc lĩnh vực văn hóa và du lịch đã và đang được các cơ quan chức năng triển khai quyết liệt, nhằm tăng tốc về đích trong năm đầu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội 5 năm 2026-2030, đồng thời với việc triển khai các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ, trọng tâm là Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam.

 Nghiên cứu tộc người cung cấp tri thức nền tảng cho sáng tạo

Nghiên cứu tộc người cung cấp tri thức nền tảng cho sáng tạo

Tiến sĩ Lý Viết Trường, nhà dân tộc học người Nùng Phàn Slình, là một trong chín nhà khoa học trẻ (không quá 35 tuổi) được trao giải Khuê Văn Các lần thứ nhất, năm 2024. Đây là giải thưởng của Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh dành cho các nhà khoa học trẻ người Việt Nam, có thành tích xuất sắc trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn ở trong và ngoài nước.

Trưng bày nghệ thuật Tĩnh lặng trong chuyển động, từ 11/6 đến 31/8, tại Bệnh viện Việt Pháp Hà Nội. Nguồn: HFH

Khi nghệ thuật “gần ta hơn ta tưởng”

Bên cạnh hình thức triển lãm tiêu chuẩn tại các định chế quen thuộc như bảo tàng, gallery, trung tâm chuyên ngành, trong một vài năm gần đây, giới sáng tác mỹ thuật đã có nhiều hơn cơ hội kết nối với công chúng thông qua hoạt động giới thiệu, gặp gỡ và trò chuyện về nghề, về tác phẩm tại đa dạng không gian, từ di tích lịch sử văn hóa đến các trung tâm thương mại, tổ hợp sáng tạo, bệnh viện, phòng khám đa khoa…

Nhà ngoại giao Lý Đức Trung.

Văn hóa là điểm tựa vững chắc để phát triển toàn diện đất nước

Sau khi hoàn thành nhiệm kỳ Đại sứ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tại Israel (2022 - 2025), nhà ngoại giao Lý Đức Trung hiện đảm nhiệm vị trí Phó Vụ trưởng, Ban Thư ký quốc gia APEC 2027. Dưới góc nhìn của một nhà ngoại giao chuyên nghiệp, ông chia sẻ với chúng tôi một số cảm nhận về quá trình chuyển mình của hệ sinh thái văn hóa, văn hóa sáng tạo và công nghiệp văn hóa Việt Nam hiện nay.

Chủ tịch tổ chức Women in Film Korea Kim Seon Ah

Việt Nam là thị trường điện ảnh rất tiềm năng

Bên thềm Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng (DANAFF) lần thứ tư, diễn ra từ ngày 28/6 đến 4/7, chúng tôi có cuộc trò chuyện với bà Kim Seon Ah, thành viên ban giám khảo hạng mục Phim châu Á dự thi, về quan sát của bà dành cho điện ảnh Việt Nam cũng như mối quan hệ giữa hai nền điện ảnh Việt Nam và Hàn Quốc.

Bộ phim ca nhạc Cảm ơn người đã thức cùng tôi là trái ngọt từ Vườn ươm dự án DANAFF 2025.

Kỳ vọng mới từ “phòng thí nghiệm kịch bản”

Tiếp tục là một trong các hoạt động nòng cốt của Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng (DANAFF), Vườn ươm dự án năm nay ghi dấu sự “thay da đổi thịt” khi đào sâu vào việc huấn luyện tay nghề biên kịch và chỉnh sửa kịch bản, gói ghém ước vọng thể hiện được những câu chuyện chọn lọc bằng ngôn ngữ điện ảnh mới mẻ.

Không gian Đêm hội World Cup tại Cư xá Adidas, Hà Nội.

Điểm hẹn World Cup và nghệ thuật tại Hà Nội

Lần đầu, một không gian giao hòa giữa đời sống, nghệ thuật và thể thao được tổ chức tại Hà Nội, nơi công chúng có dịp ngắm nhìn trái bóng mang tên Trionda của FIFA World Cup 2026, cao 2,6 mét và nặng 280 kg, hòa mình vào những trải nghiệm với thể thao và tham dự nhiều chương trình nghệ thuật hấp dẫn.

Đồng sáng lập và Giám đốc Major Books Trần Thủy Thiên Kim.

Tôi muốn thế giới thấy được sức hấp dẫn của văn học Việt Nam

Sau hơn ba năm kể từ khi ra đời, Major Books, công ty xuất bản sách độc lập tại Anh quốc, đã đưa "Truyện Kiều" của Nguyễn Du, "Kho tàng truyện cổ tích Việt Nam" (bản kể của Nguyễn Đổng Chi), "Làm đĩ" của Vũ Trọng Phụng, và nhiều tác phẩm văn học đương đại Việt Nam tới với bạn đọc trên thế giới thông qua các bản chuyển ngữ tiếng Anh ấn tượng.