Hội thảo quy tụ đại diện các cơ quan quản lý, cơ sở giáo dục đại học cùng trao đổi về các giải pháp ứng dụng công nghệ trong giảng dạy, nghiên cứu và triển khai chính sách ngôn ngữ trong bối cảnh chuyển đổi số.
Phát biểu tại hội thảo, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Vũ Thanh Mai cho biết: Đây là chủ đề có ý nghĩa chiến lược, không chỉ đối với ngành giáo dục và đào tạo mà còn gắn trực tiếp với yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và thúc đẩy hội nhập quốc tế sâu rộng trong bối cảnh đất nước đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới.
Thời gian qua, việc triển khai các chủ trương của Đảng và Nhà nước về nâng cao năng lực ngoại ngữ đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Hệ thống giáo dục quốc dân từng bước mở rộng việc dạy và học tiếng Anh; nhiều cơ sở giáo dục đại học đã chủ động triển khai các chương trình đào tạo tiên tiến, chương trình chất lượng cao, tăng cường giảng dạy chuyên ngành bằng tiếng Anh; hoạt động nghiên cứu khoa học và công bố quốc tế có bước phát triển; ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong dạy và học ngoại ngữ bước đầu được đẩy mạnh. Những kết quả đó đã tạo nền tảng quan trọng để chuyển sang giai đoạn phát triển mới.
Tuy nhiên, năng lực tiếng Anh của người học vẫn còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng; sự chênh lệch giữa các vùng miền, giữa các cơ sở giáo dục còn khá lớn… Trong bối cảnh đó, việc lựa chọn “giải pháp công nghệ” làm trọng tâm đột phá là hoàn toàn đúng đắn và có ý nghĩa quyết định.
Đồng chí Vũ Thanh Mai đề nghị các cơ quan quản lý, nhà khoa học, cơ sở giáo dục đại học và cộng đồng doanh nghiệp công nghệ tiếp tục làm sâu sắc cơ sở lý luận và thực tiễn của chủ trương đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai, đặt trong tổng thể chiến lược phát triển nguồn nhân lực quốc gia trong kỷ nguyên số. Việc này không chỉ dừng ở phạm vi giáo dục, mà phải được tiếp cận như một chính sách phát triển quốc gia có tính liên ngành, liên vùng, gắn với chiến lược khoa học công nghệ, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.
Cùng với đó, cần nghiên cứu xây dựng mô hình tổng thể về “hệ sinh thái giáo dục đại học song ngữ dựa trên công nghệ”, trong đó xác định rõ vai trò của các thành tố: chương trình đào tạo, đội ngũ giảng viên, hạ tầng công nghệ, học liệu số, cơ chế quản trị và hệ thống đánh giá.
Bên cạnh đó, cần tập trung phát triển các nền tảng công nghệ mang tính quốc gia phục vụ dạy và học tiếng Anh, đặc biệt là các nền tảng tích hợp trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ cá thể hóa học tập, đánh giá năng lực theo thời gian thực, xây dựng kho học liệu mở, đa dạng, chất lượng cao. Đồng thời, thúc đẩy hình thành hệ sinh thái doanh nghiệp công nghệ giáo dục Việt Nam đủ mạnh, có khả năng đồng hành cùng hệ thống giáo dục đại học trong việc phát triển các giải pháp công nghệ tiên tiến, phù hợp với đặc thù của Việt Nam.
Việc làm rõ các cơ chế phối hợp hiệu quả giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp cũng được xác định và yếu tố then chốt. Trong đó, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, ban hành cơ chế, chính sách; nhà trường là chủ thể tổ chức thực hiện; doanh nghiệp công nghệ là lực lượng cung cấp giải pháp và đồng hành phát triển hệ sinh thái, qua đó bảo đảm tính khả thi và hiệu quả của các giải pháp đề ra.
Phó giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội, Phó giáo sư, Tiến sĩ Đào Thanh Trường cho rằng: Hội thảo không chỉ là hoạt động học thuật, mà còn là nhiệm vụ chính trị có ý nghĩa định hướng chiến lược, góp phần tư vấn chính sách cho Đảng và Nhà nước.
Theo Phó giáo sư, Tiến sĩ Đào Thanh Trường, hai từ khóa của hội thảo là kết hợp và kết nối. Về “kết hợp”, tại Kết luận số 91-KL/TW ngày 12/8/2024 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TW đã đặt ra yêu cầu từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học. Cùng với đó, Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo tiếp tục nhấn mạnh định hướng này, qua đó thu hút sự quan tâm rộng rãi của hệ thống giáo dục đại học.
Thực tiễn cho thấy, việc triển khai các chủ trương lớn không thể tách rời vai trò của công nghệ. Ngày 27/10/2025, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Đề án “Đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2045”, trong đó có đề ra tám nhóm nhiệm vụ và giải pháp với ứng dụng công nghệ tiên tiến, trí tuệ nhân tạo là một nội dung quan trọng.
Các nhiệm vụ như xây dựng học liệu, đổi mới phương pháp giảng dạy, kiểm tra đánh giá, phát triển đội ngũ giáo viên, xây dựng môi trường sử dụng tiếng Anh trong nhà trường… đều gắn chặt với giải pháp công nghệ, cho thấy, sự kết hợp giữa công nghệ và giáo dục là điều kiện then chốt để thực hiện hiệu quả các mục tiêu đề ra.
Với “kết nối”, hội thảo là diễn đàn gắn kết giữa các cơ sở giáo dục đại học, học viện; sự tham gia của các trường thuộc nhiều bộ, ngành, trong đó có các cơ sở đào tạo của Bộ Quốc phòng và Bộ Công an, thể hiện rõ tính liên ngành, liên lĩnh vực của vấn đề.
Đồng thời, hội thảo góp phần tăng cường sự gắn kết giữa các chủ thể gồm cơ quan quản lý nhà nước, cơ sở giáo dục đại học, các chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp, qua đó huy động nguồn lực tổng hợp, phát huy trí tuệ tập thể, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, với tinh thần “muốn đi xa phải đi cùng nhau.
Tại hội thảo, các đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận về định hướng, kế hoạch và lộ trình thực hiện chủ trương đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong giáo dục; thực trạng sử dụng tiếng Anh tại các cơ sở giáo dục Việt Nam; kinh nghiệm trong nước và quốc tế về ứng dụng công nghệ trong giảng dạy, học tập và đánh giá năng lực tiếng Anh; các giải pháp công nghệ và cơ chế phối hợp giữa Nhà nước, nhà trường, chuyên gia và doanh nghiệp nhằm triển khai hiệu quả và đẩy nhanh tiến trình thực hiện chủ trương này.
