Chợ sắt An Lạc có vị trí nằm trên đường Điện Biên Phủ, ngay trung tâm thành phố Cần Thơ, gần với khu vực Bến Ninh Kiều. Khác với những khu chợ khác họp từ tờ mờ sáng, ở chợ sắt An Lạc mãi đến 8-9 giờ sáng, tiểu thương mới dọn hàng. Đi dọc khu chợ, không gì khác ngoài máy móc, sắt thép, phụ tùng máy móc chất dọc lối đi. Chợ cũng ít lời rao chào hàng, khách hàng chỉ đến đây khi thật sự cần và cuộc trao đổi mua bán thường diễn ra nhanh chóng. Ông Mạch Phước Thái, tiểu thương ở chợ cho biết: “Khách đến chợ thường là thợ hoặc là người rành về máy móc cho nên giữa người mua và người bán khá hiểu ý, giá cả cũng thỏa thuận nhanh. Tiểu thương chợ này lấy uy tín đặt hàng đầu, làm ăn lâu dài”.
Ông Phạm Lương Ngọc, tiểu thương ở chợ kể rằng: Sau ngày miền nam giải phóng, đất nước thống nhất, khu vực chợ lúc đó chưa sầm uất như bây giờ. Bà con có thói quen mang đồ phế liệu ra lề đường để bán, từ cây búa, cây dao, bu-lông, ốc vít, đến máy móc không cần dùng… Thấy vậy, một người, hai người cũng mang đồ đến, rồi ngày này qua ngày khác, dần dần chợ phụ tùng ra đời, bà con quen gọi là “chợ trời”, vì chỉ ngồi ngoài trời để mua bán. Đến nay đã gần 50 năm, từ chợ trời nay là chợ sắt An Lạc sầm uất, nức tiếng gần xa.
Mặt hàng ở chợ rất phong phú, từ dụng cụ máy móc dùng cho sinh hoạt hằng ngày, sửa chữa trong gia đình đến dùng trong nông nghiệp, vận tải, thủy động cơ… Cơ sở của ông Ngọc chuyên đồ máy móc cho cần cẩu, sà-lan. Cơ sở của ông Đông thì chuyên phớt máy thủy động cơ, nông nghiệp, xe ủi… Xưởng tiện gia công của ông La Vĩ Thuận chuyên thiết kế máy móc theo đơn đặt hàng, nhu cầu của khách, từ mài cốt, đóng sơ-mi, xoay bánh răng đến thiết kế máy theo bản vẽ. Mỗi người một sở trường và theo các tiểu thương ở chợ, tất cả đều là “cha truyền con nối” cho nên không chỉ đơn thuần là nghề mưu sinh, mà việc buôn bán ở chợ còn xuất phát từ tình yêu nghề xưa, với dày dặn kiến thức được trao truyền.
Ông Đông, một tiểu thương, kể rằng, hồi còn là học sinh, ông hay lui tới chợ coi người anh buôn bán, dần dà mê nghề máy móc lúc nào không hay, rồi gắn bó từ đó đến nay, cũng đã hơn 30 năm. “Phải yêu nghề mới trụ được, người ngoài nhìn vô cái gì cũng nặng nề, dầu nhớt, dơ và hôi, cho nên ngại lắm. Còn bà con ở chợ thì thấy điều đó là bình thường”.
Chính nhờ những tiểu thương nhiều kinh nghiệm, khu chợ được duy trì và mở rộng cho nên các mặt hàng kim khí điện máy ngày càng đa dạng. Chú Năm Hụi, tiểu thương chợ sắt An Lạc, nói vui rằng: “Về sắt thép thì chợ này cái gì cũng có, từ hàng mới đến đồ đã qua sử dụng, gần 100 lô sạp ở đây bảo đảm nặng ký nhất Cần Thơ”. Khách hàng của chợ không chỉ người dân Cần Thơ mà người dân các tỉnh khác trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long cũng đều là “mối ruột”.
Một điều cũng rất thú vị ở chợ sắt An Lạc là mặc dù chợ không bán đồ ăn nhưng khu vực chung quanh chợ lại bán nhiều món ngon nổi tiếng bậc nhất ở Cần Thơ. Người dân lý giải, các gánh bún, quán ăn ra đời từ nhu cầu ăn uống của bà con tiểu thương và khách hàng ở chợ sắt, lúc chợ còn thịnh vượng. Tiếng lành đồn xa, dần dà ẩm thực chợ sắt có sức hút đặc biệt với người dân Cần Thơ cũng như du khách. Nổi tiếng nhất là món bún thịt nướng kim tiền của Dì Út. Với cách tẩm ướp thịt và nướng bí quyết riêng, miếng thịt kim tiền của Dì Út mềm, đậm vị và không bị cháy khét. Nước mắm pha chế dùng kèm với bún cũng rất đặc biệt, hương vị không pha lẫn.
Bún mắm Chợ Sắt cũng là món ngon mùi nhớ. Tô bún mắm đầy đủ gia vị và đặc sản như heo quay, tép bạc đất, các loại rau… tổng hòa đầy đủ màu sắc, hương vị. Tiệm mở cửa từ 12 giờ nhưng chỉ chưa đầy 2 giờ đã hết sạch. Bánh tằm bì có chan nước cốt dừa cũng là ẩm thực “thương hiệu” chợ sắt, ai ăn một lần nhớ mãi. Và cũng không thể không nhắc xe bán bánh pateso nóng hôi hổi, giòn rụm với nhân bánh rất hài hòa, vừa miệng. Ai đó vẫn gọi khu chợ sắt An Lạc là “thiên đường ẩm thực” ở Cần Thơ.
Vài năm gần đây, sức mua ở chợ sắt An Lạc giảm dần, khách cũng ngày càng thưa vắng, chủ yếu là khách quen, hoặc cần đặt hàng theo yêu cầu, thiết kế. Nguyên nhân được các tiểu thương giải thích là do bây giờ việc vận chuyển dễ dàng, khách hàng có thể mua hàng qua nhiều kênh khác nhau, chứ không cần phải đến tận chợ. Dù vậy, bà con vẫn đều đặn mở cửa vào mỗi sáng, vẫn bền bỉ chờ khách để giữ nghề xưa, gìn giữ chợ cũ.
