Điều chỉnh môn Lịch sử ra sao khi năm học mới sắp bắt đầu?

Môn Lịch sử trong chương trình giáo dục phổ thông đang được điều chỉnh theo đúng định hướng là môn học có phần bắt buộc với tất cả học sinh trung học phổ thông và có phần lựa chọn cho học sinh có định hướng chuyên sâu về Lịch sử. Việc điều chỉnh diễn ra trong thời điểm chỉ còn khoảng hơn một tháng nữa năm học mới sẽ bắt đầu. Vụ trưởng Vụ Giáo dục trung học, Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Xuân Thành trao đổi chung quanh kế hoạch điều chỉnh này.
Vụ trưởng Vụ Giáo dục trung học, Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Xuân Thành
Vụ trưởng Vụ Giáo dục trung học, Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Xuân Thành

Phóng viên: Thưa Vụ trưởng Nguyễn Xuân Thành, triển khai Nghị quyết số 63/2022/QH15 ngày 16/6/2022 của Quốc hội, Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Kế hoạch thực hiện điều chỉnh môn Lịch sử trong chương trình giáo dục phổ thông 2018. Tại Kế hoạch này, Bộ Giáo dục và Đào tạo đề cập tới việc thực hiện điều chỉnh Lịch sử là môn học bắt buộc. Có nên hiểu môn Lịch sử được điều chỉnh từ môn lựa chọn thành môn bắt buộc?

Vụ trưởng Nguyễn Xuân Thành: Nghị quyết số 63/2022/QH15 ngày 16/6/2022 (Nghị quyết 63) của Quốc hội yêu cầu nghiên cứu ý kiến cử tri, nhân dân và đại biểu Quốc hội, thiết kế môn Lịch sử trong chương trình giáo dục cấp trung học phổ thông, bao gồm cả phần bắt buộc và phần lựa chọn một cách hợp lý, khoa học, bảo đảm hiệu quả cao nhất trong việc giáo dục truyền thống và phát triển nhân cách cho học sinh.

Kế hoạch của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành để tổ chức việc điều chỉnh phần bắt buộc, nên trong kế hoạch này không đề cập tới phần lựa chọn.

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang điều chỉnh môn Lịch sử theo đúng yêu cầu nói trên của Nghị quyết 63, bảo đảm môn học này có phần bắt buộc với tất cả học sinh trung học phổ thông và có phần lựa chọn cho học sinh có định hướng chuyên sâu về Lịch sử.

Kế hoạch của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành để tổ chức việc điều chỉnh phần bắt buộc, nên trong kế hoạch này không đề cập tới phần lựa chọn. Việc thực hiện phần lựa chọn theo đúng Chương trình giáo dục phổ thông đã ban hành năm 2018.

Phóng viên: Theo ông việc điều chỉnh môn Lịch sử có ảnh hưởng tới tổ hợp các môn lựa chọn ra sao và được bố trí như thế nào để phù hợp khi triển khai tại các cơ sở đào tạo?

Vụ trưởng Nguyễn Xuân Thành: Theo yêu cầu của Nghị quyết 63, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư số 32/2018/TT-Bộ GDĐT ngày 26/12/2018 ban hành Chương trình Giáo dục phổ thông, trong đó môn Lịch sử được giữ nguyên phần chuyên đề học tập lựa chọn (35 tiết/năm học) theo định hướng nghề nghiệp; chuyển phần chủ đề môn Lịch sử 70 tiết/năm học thành phần bắt buộc và điều chỉnh chương trình còn 52 tiết/năm học để bảo đảm sự phù hợp với tất cả học sinh và cơ cấu đội ngũ giáo viên Lịch sử hiện nay. Đối với các môn lựa chọn, các trường xây dựng các tổ hợp 4 môn học lựa chọn (thay vì 5 môn theo thiết kế ban đầu) để vừa đáp ứng nhu cầu của người học vừa bảo đảm phù hợp với điều kiện về đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất, thiết bị dạy học của nhà trường.

Với phương án điều chỉnh đang dự thảo như trên, chương trình cấp trung học phổ thông đối với mỗi học sinh được giảm 18 tiết/năm học so với thiết kế ban đầu (tương ứng với số tiết giảm của chương trình môn Lịch sử); các trường cần căn cứ vào đội ngũ giáo viên của trường mình để điều chỉnh giảm 1 môn học trong các tổ hợp 5 môn học lựa chọn đã chuẩn bị, xây dựng trong thời gian qua (thực tế chỉ cần điều chỉnh giảm 1 môn đối với tổ hợp không có môn Lịch sử).

Các trường cần căn cứ vào đội ngũ giáo viên của trường mình để điều chỉnh giảm 1 môn học trong các tổ hợp 5 môn học lựa chọn đã chuẩn bị, xây dựng trong thời gian qua.

Để kịp thời triển khai năm học 2022-2023, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang thực hiện theo Kế hoạch đã ban hành, trong đó sẽ báo cáo Thủ tướng Chính phủ cho phép thực hiện quy trình rút gọn trong việc xây dựng Thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư số 32.

Phóng viên: Chỉ còn khoảng hơn 1 tháng nữa là bắt đầu năm học mới, thời gian gấp rút như vậy có ảnh hưởng tới chất lượng và kế hoạch khi thực hiện điều chỉnh môn học hay không, thưa ông?

Vụ trưởng Nguyễn Xuân Thành: Để chuẩn bị sẵn sàng các phương án điều chỉnh kịp thời cho năm học mới, việc nghiên cứu để điều chỉnh tinh giảm chương trình môn Lịch sử 70 tiết/năm học thành phần Lịch sử bắt buộc đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo đề nghị Ban phát triển Chương trình môn Lịch sử nghiên cứu, thực hiện từ sau khi có ý kiến đề xuất môn Lịch sử là môn học bắt buộc. Chương trình môn Lịch sử phần bắt buộc 52 tiết/năm học không phải là chương trình được xây dựng mới từ đầu mà được điều chỉnh tinh giảm từ chương trình môn Lịch sử 70 tiết/năm học đã được xây dựng trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018 nên việc thực hiện sẽ bảo đảm về tiến độ và chất lượng như Kế hoạch đã ban hành.

Phóng viên: Theo Kế hoạch, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ hoàn thành việc tập huấn và hướng dẫn thực hiện trước ngày 20/9, khi đã vào năm học mới được một thời gian?

Vụ trưởng Nguyễn Xuân Thành: Việc bồi dưỡng giáo viên triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, trong đó có môn Lịch sử (70 tiết/năm học) đã được tổ chức thực hiện trong những năm qua và sẵn sàng triển khai năm học 2022-2023. Nay, việc điều chỉnh chương trình được thực hiện tinh giảm từ chính chương trình mà giáo viên đã được bồi dưỡng nên giáo viên đã bảo đảm năng lực để thực hiện.

Tuy nhiên, để giáo viên nắm chắc hơn về chương trình đã được điều chỉnh, giúp nhà trường, giáo viên xây dựng kế hoạch giáo dục, kế hoạch bài dạy và tổ chức dạy học đạt hiệu quả cao nhất, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức bồi dưỡng cho một số cán bộ quản lý, giáo viên cốt cán của các địa phương, cơ sở giáo dục trong quá trình tổ chức thực hiện để nắm chắc hơn và kịp thời áp dụng, đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học môn Lịch sử theo chương trình mới.

Xin trân trọng cảm ơn ông!

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa: NAM HẢI)

Đề xuất tổ chức đánh giá định kỳ học sinh bằng bài kiểm tra trên máy tính

Các nhà trường phổ thông khi đáp ứng các điều kiện về cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ thông tin, phần mềm kiểm tra, đánh giá và nhân lực vận hành theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo có thể tổ chức kiểm tra, đánh giá định kỳ học sinh bằng bài kiểm tra trên máy tính, theo đề xuất của Bộ Giáo dục và Đào tạo. 

Kết quả điểm thi lại của thí sinh tự do có nhiều môn thấp hơn mức điểm trung bình thi lại của điểm thi. Ảnh: Thí sinh tự do chỉ đạt 3 điểm môn Vật lý.

Điểm thi lại của các thí sinh tự do tại điểm thi Trường chuyên Tuyên Quang nhiều môn dưới trung bình

Theo kết quả điểm thi lại tốt nghiệp vừa được Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố, điểm trung bình thi lại theo môn của các thí sinh tự do tại điểm thi Trường chuyên Tuyên Quang đạt từ 3 điểm đến cao nhất là 7,25 điểm (tùy môn), nhiều môn điểm thấp dưới mức trung bình của nhóm thí sinh thi lại. 

Điểm thi lại của nhóm thí sinh chuyên Tuyên Quang: Dữ liệu hợp lý, năng lực được đánh giá đúng

Điểm thi lại của nhóm thí sinh chuyên Tuyên Quang: Dữ liệu hợp lý, năng lực được đánh giá đúng

Phân tích kết quả dữ liệu điểm thi lại tốt nghiệp của nhóm thí sinh chuyên Tuyên Quang, một số chuyên gia cho rằng năng lực thực chất của thí sinh đã được đánh giá đúng. Kết quả này góp phần lấy lại niềm tin của xã hội nhưng đồng thời cho thấy mức độ nghiêm trọng của những sai phạm xảy ra tại điểm thi Trường chuyên Tuyên Quang.

Nụ cười học sinh xã Lóng Luông (cũ), một trong những địa phương từng là điểm nóng về ma túy. (Ảnh: LINH PHAN)

Chương trình "Chia sẻ cùng thầy cô" năm 2026 sẽ tổ chức school tour chủ đề "Lớp học reo vui"

Bước qua năm thứ 12 triển khai, chương trình "Chia sẻ cùng thầy cô" chuyển từ hình thức vinh danh, trao tặng sang đồng hành và tiếp sức toàn diện với nhiều hoạt động như tuyên dương gần 200 nhà giáo tiêu biểu, đến các điểm trường trong ngày đầu năm học mới, tổ chức school tour tri ân, triển lãm, cuộc thi trên mạng xã hội.

Đông đảo học sinh tham dự diễn đàn. (Ảnh: LONG THÀNH)

Trang bị kiến thức, kỹ năng bảo vệ bản thân cho học sinh trên không gian mạng

Ngày 17/8, Diễn đàn "Điều em muốn nói 2026" với chủ đề “Vaccine số cho em” diễn ra tại Trường trung học cơ sở và trung học phổ thông Nguyễn Siêu (Hà Nội) với mục tiêu tạo không gian để học sinh, phụ huynh, nhà trường và các chuyên gia cùng trao đổi về sức khỏe tâm thần học đường... từ áp lực và tác động của môi trường mạng.

[Video] Sắp xếp trường học: Ngày 30/8 là mốc hoàn thành, không phải điểm kết thúc

[Video] Sắp xếp trường học: Ngày 30/8 là mốc hoàn thành, không phải điểm kết thúc

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, ngày 30/8 là mốc hoàn thành việc sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập, nhưng không phải điểm kết thúc của quá trình này. Hiệu quả sau sắp xếp phải tiếp tục được đánh giá bằng chất lượng giáo dục, việc sử dụng đội ngũ, cơ sở vật chất và cơ hội tiếp cận giáo dục của học sinh.

Nghệ nhân làng Chuông hướng dẫn du khách trải nghiệm các công đoạn làm nón tại không gian học tập cộng đồng ở đình làng Chuông.

Khi lớp học trở về làng

Từ xa xưa, nhiều thế hệ người làng Chuông đã biết khâu nón, và những chiếc nón lá được hình thành qua bàn tay khéo léo của các nghệ nhân đã theo chân các bà, các mẹ, các chị đi muôn nơi, góp phần lan tỏa thương hiệu nón làng Chuông nổi tiếng.