Đề thi Ngữ văn lớp 10 của Hà Nội: Đổi mới nhưng gần gũi và vừa sức học sinh

Theo nhận xét của giáo viên, đề thi Ngữ văn chính thức của kỳ thi vào lớp 10 Hà Nội năm nay có đổi mới mạnh mẽ khi toàn bộ đề thi không lấy ngữ liệu trong sách giáo khoa. Tuy nhiên, đề ra vừa sức với học sinh khi vấn đề nghị luận xã hội được lựa chọn gần gũi, thiết thực. 

Thí sinh Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 Hà Nội (Ảnh: THẾ ĐẠI)
Thí sinh Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 Hà Nội (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Đề thi Ngữ văn Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2025-2026 của Hà Nội giữ cấu trúc gồm 2 phần Đọc hiểu và Viết, giống với định dạng đề thi tham khảo được Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội công bố.

Các giáo viên nhận xét, đề thi năm nay có một số điểm mới. Theo cô Đinh Thị Hương, giáo viên Ngữ văn Tuyensinh247, đề thi chính thức vào 10 môn Ngữ văn năm nay có bước chuyển biến mạnh mẽ khi toàn bộ đề thi không lấy ngữ liệu trong sách giáo khoa.

Vào năm 2024, đề thi được chia thành 2 phần với thang điểm lần lượt là 6,5 và 3,5 điểm, thì năm nay, là 4,0 và 6,0 điểm cho hai phần tương ứng với yêu cầu cụ thể của phần Đọc hiểu: đọc văn bản thơ tự do và trả lời các câu hỏi liên quan: thể thơ, hình ảnh, nội dung, biện pháp tu từ …; phần Viết: đoạn văn nghị luận văn học phân tích khổ thơ và bài văn nghị luận xã hội về cách để tìm thấy niềm vui tuổi học trò.

Với cấu trúc đề như trên, theo cô Đinh Thị Hương, thí sinh vẫn tiếp tục được rèn luyện kỹ năng đọc hiểu ở phần I, nhưng sẽ tập trung nhiều hơn vào việc thể hiện cảm xúc, suy nghĩ và quan điểm cá nhân.

Ở phần II, đoạn văn nghị luận văn học giúp học sinh phân tích, cảm nhận được giá trị nội dung, nghệ thuật 5 câu thơ cuối. Theo giáo viên, bài văn nghị luận xã hội rất hay và ý nghĩa, vấn đề nghị luận xã hội được lựa chọn gần gũi với đời sống, giúp học sinh bày tỏ ý kiến và suy nghĩ của bản thân về những chủ đề thiết thực, phù hợp với lứa tuổi: “Làm thế nào để tìm thấy niềm vui tuổi học trò”.

“Đề thi vừa sức học sinh, không quá khó và có nội dung gần gũi, thời sự. Các câu hỏi phù hợp, cho phép học sinh được bày tỏ quan điểm, ý kiến cá nhân. Sự phân hóa đề thi sẽ chủ yếu nằm trong phần viết đoạn văn, bài văn”, cô Đinh Thị Hương nhận xét.

Nội dung trích đoạn bài thơ “Hạnh phúc” của tác giả Giang Nam rất gần với cuộc sống học trò và gia đình, thể hiện ước mơ giản dị, niềm vui bình dị của mỗi người dân sau chiến tranh. Đặc biệt, trong thời điểm hiện nay, khi giá trị gia đình, của hạnh phúc giản đơn được đề cao trước những biến động xã hội, đề thi này càng có tính thời sự, ý nghĩa nhân văn sâu sắc.

Thạc sĩ Lê Minh Thư, Tổ trưởng chuyên môn tổ Ngữ văn, Trường THPT Hòa Bình - La Trobe - Hà Nội đánh giá đề Ngữ văn thi lớp 10 của Hà Nội năm nay bảo đảm phân loại được học sinh. Các câu hỏi với các mức độ nhận thức: nhận biết, thông hiểu, vận dụng trong 120 phút làm bài bảo đảm sự hợp lý, vừa sức, nhưng cũng yêu cầu học sinh cần làm chủ thời gian để đạt được kết quả tốt.

Ở phần Đọc hiểu, bên cạnh các yêu cầu quen thuộc, học sinh có thể nhanh chóng đưa ra đáp án, như: xác định thể thơ, ghi lại các từ ngữ, hình ảnh thể hiện mong ước của cha, thì câu 3 với yêu cầu cách hiểu về nội dung câu thơ kết hợp với hoàn cảnh sáng tác của bài thơ - là câu hỏi hay đánh giá khả năng phân tích, cảm nhận và cả khả năng liên hệ, suy luận của học sinh.

Phần nghị luận xã hội với nội dung “làm thế nào để luôn tìm thấy niềm vui của tuổi học trò” đặt ra vấn đề nghị luận thiết thực, gần gũi. Tuy nhiên, để đạt điểm cao cũng sẽ là thách thức với học sinh khi phải đưa ra giải pháp sao cho thực tiễn, phù hợp, thể hiện nhìn nhận sâu sắc, chân thành.

Theo giáo viên Ngữ văn Đinh Thị Hương, đề thi Ngữ văn tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2025-2026 của Hà Nội bám sát kiến thức trong chương trình, bám sát chuẩn đầu ra của Chương trình giáo dục phổ thông 2018, tránh tình trạng học vẹt, học tủ. Bên cạnh đó, đề thi còn đặc biệt chú trọng vào việc đánh giá mức độ hiểu biết, năng lực tiếp nhận và phản hồi của học sinh.

Nội dung các câu hỏi xoay quanh hệ thống kỹ năng đọc-viết, kết hợp yêu cầu phân tích, cảm thụ văn bản thơ - thể loại văn học giàu tính nghệ thuật, góp phần rèn luyện tư duy thẩm mỹ, khả năng cảm xúc và diễn đạt ngôn ngữ cho học sinh. Vấn đề nghị luận được lựa chọn không quá xa lạ mà gần gũi với thực tế, phù hợp với tâm lý, tình cảm và nhận thức của lứa tuổi học trò, đồng thời phản ánh được những chuyển biến trong tư duy, quan niệm của thế hệ trẻ trong bối cảnh xã hội hiện đại.

"Thông qua việc bày tỏ chính kiến và quan điểm cá nhân về các hiện tượng, sự việc hoặc giá trị đạo đức-xã hội, học sinh được rèn luyện khả năng lập luận, tư duy phản biện và kỹ năng trình bày ý kiến một cách thuyết phục, từ đó hình thành tư duy độc lập", giáo viên nhận xét.

Có thể bạn quan tâm

Lựa chọn ngành nghề ban đầu với học sinh trung học phổ thông có thể đúng, nhưng không còn đủ để định hình một hành trình nghề nghiệp dài hạn.

Chọn nghề giữa làn sóng AI

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang tạo nên những đổi thay mạnh mẽ ở các ngành nghề, trong khi hệ thống giáo dục, đào tạo nghề ở nước ta cũng đang bước vào một giai đoạn cấu trúc lại. Hai “làn sóng” ấy ảnh hưởng không nhỏ đến cách vận hành của thị trường lao động, đặt người học trước nhiều lựa chọn mới và không ngừng biến đổi.

Giờ học của học sinh Trường phổ thông dân tộc nội trú trung học phổ thông tỉnh Tuyên Quang. (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Nhiều nhiệm vụ năm học đáp ứng yêu cầu

Năm học 2025-2026 chỉ còn hơn một tháng nữa sẽ khép lại. Trong giai đoạn nước rút, toàn ngành giáo dục tiếp tục nỗ lực triển khai đồng bộ nhiều nhiệm vụ trọng tâm, đặc biệt chú trọng tăng cường các điều kiện bảo đảm về cơ sở vật chất, phát triển đội ngũ nhà giáo và đổi mới phương pháp dạy học.

Nhiều hoạt động tri của sinh viên Thành phố Hồ Chí Minh tri ân người có công trong dịp lễ 30/4 và 1/5.

Ngày chiến thắng 30/4 không chỉ là ký ức

Kỷ niệm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4) năm nay vượt ra khỏi ý nghĩa của một lần trở về ký ức, trở thành phép thử đối với giáo dục: làm thế nào để những giá trị của quá khứ không dừng lại ở cảm xúc.

[Ảnh] Trân quý những món quà vượt nghìn cánh sóng

[Ảnh] Trân quý những món quà vượt nghìn cánh sóng

Đồng hành cùng Đoàn công tác số 10 năm 2026 đến thăm quần đảo Trường Sa có cô giáo Phạm Hoàng Phương, Phó Hiệu trưởng Trường tiểu học Chu Văn An A (Hà Nội) và cô giáo Ngô Thị Lan. Trong hải trình của mình, các cô mang theo những lá thư viết tay và món quà nhỏ do chính tay các em học sinh làm, gửi tặng các bạn trên đảo Đá Tây.

(Ảnh minh họa: Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam)

Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% trong năm học 2026-2027

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, đồng thời chia sẻ khó khăn với phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Tiết dạy minh họa "Ứng dụng AI hỗ trợ dạy học lớp 3".

Bước chuyển mạnh mẽ của lớp học truyền thống khi ứng dụng trí tuệ nhân tạo

Những ngày này, khi cây phượng nơi sân Trường tiểu học thực hành sư phạm Ngụy Như Kon Tum đỏ rực báo hiệu hè về, cũng là lúc nơi đây trở thành “điểm hẹn” của 57 thầy, cô giáo cốt cán khu vực tây Quảng Ngãi để cùng sinh hoạt chuyên môn với chủ đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào quản lý và dạy học trong giáo dục tiểu học”.

Thừa ủy quyền của Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh Quảng Trị Phạm Thị Hân trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho nhà trường.

Quảng Trị: Trường trung học phổ thông chuyên Võ Nguyên Giáp đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất

Sáng 29/4, tại phường Đồng Hới, Trường trung học phổ thông chuyên Võ Nguyên Giáp, tỉnh Quảng Trị tổ chức Lễ kỷ niệm 30 năm thành lập và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất. Đến dự có các đại biểu của tỉnh cùng đông đảo các thế hệ cán bộ, giáo viên, học sinh nhà trường qua các thời kỳ. 

Thầy, cô giáo Trường trung học phổ thông Tam Đảo trao quà, đồ dùng học tập tặng em Trần Văn Thiên.

Ngôi trường ấm áp tình yêu thương

Với khoảng 28% số học sinh là người dân tộc thiểu số cùng sự nâng cao chất lượng dạy học, thời gian qua, các thầy, cô giáo Trường trung học phổ thông Tam Đảo (xã Tam Dương Bắc, tỉnh Phú Thọ) luôn chú trọng giáo dục, vun đắp những giá trị nhân văn bằng tình yêu thương, chia sẻ với học sinh...

Học sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh tại Đại học Kinh tế quốc dân.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong tuyển sinh đại học năm 2026

Công tác tuyển sinh đại học những năm gần đây ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực với xu hướng ổn định, tỷ lệ nhập học tăng cao và phương thức tuyển sinh ngày càng minh bạch. Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được vẫn còn những “nút thắt” cần tháo gỡ.