“Go Global” đặt mục tiêu thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam mở rộng hiện diện quốc tế, hội nhập sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu và nâng cao giá trị thương hiệu quốc gia, doanh nghiệp (DN), hàng hóa, dịch vụ Việt Nam.
Cần cơ chế hỗ trợ mạnh hơn
Hiện nay, xuất khẩu của Việt Nam vẫn chủ yếu do khối đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) dẫn dắt, trong khi DN tư nhân trong nước mới tham gia ở những công đoạn có giá trị gia tăng thấp. Đây là ý kiến ghi nhận tại Hội nghị Xúc tiến thương mại với Hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài tháng 10, với chủ đề “Thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân, mở rộng hiện diện quốc tế, hội nhập sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu, nâng cao giá trị thương hiệu quốc gia” do Cục Xúc tiến thương mại (Vietrade) - Bộ Công thương tổ chức ngày 29/10 tại Hà Nội.
Ông Trương Văn Cẩm, Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS) cho biết, ngành dệt may Việt Nam đã vươn ra thị trường thế giới từ khá lâu và đã đạt những con số ấn tượng. Ông Cẩm cho hay: “Sự vươn ra thị trường thế giới của ngành dệt may Việt Nam rất mạnh mẽ trong 25 năm qua. Một phần tận dụng quá trình hội nhập, một phần nhờ thu hút đầu tư nước ngoài”. Các DN dệt may trong nước từ khu vực tư nhân, nhà nước hay DN có vốn nhà nước đã đạt nhiều thành tích ấn tượng, có vị trí xứng đáng khi vươn ra thị trường thế giới, song con số vẫn chưa tương xứng với nội lực. Đó cũng là tình trạng chung với những ngành khác, đặc biệt là với DN có tỷ trọng FDI cao như điện tử, da giày…
Đại diện của VITAS đề xuất đội ngũ thương vụ ở nước ngoài tích cực chia sẻ thông tin về thị trường nước bạn như văn hóa kinh doanh, luật lao động, chính sách thuế quan… trong bối cảnh nhiều DN dệt may lớn của Việt Nam mong muốn đầu tư ra thị trường quốc tế. “Nhiều DN dệt may mạnh lên rồi muốn xây dựng hệ thống nhà máy, đưa sản xuất ra nước ngoài và cần thông tin về pháp luật nước sở tại, về pháp lý, lao động. Chúng tôi đề nghị các thương vụ, tham tán hỗ trợ rõ rệt hơn”, ông Trương Văn Cẩm nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, một số DN Việt Nam khi xuất khẩu hàng hóa đi nước ngoài đối mặt các vướng mắc về thuế quan, bị áp thuế chống bán phá giá hoặc biện pháp phòng vệ thương mại đã kêu gọi các thương vụ có tiếng nói mạnh mẽ hơn để bảo vệ DN, đặc biệt là DN xuất khẩu.
Kinh nghiệm vươn ra thị trường thế giới
Chuyên gia Hàn Quốc Bok Dug Gyou - Phó Giám đốc Cơ quan Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Hàn Quốc (Kotra) - người đã có kinh nghiệm nhiều năm làm việc tại Kotra chia sẻ một số kinh nghiệm và mô hình hỗ trợ DN hội nhập quốc tế. Theo ông, Hàn Quốc có khung hợp tác đa cơ quan trong việc hỗ trợ DN toàn cầu hóa, trong đó có đại diện các bộ, ngành chủ chốt bao gồm ngành thương mại, công nghệ, năng lượng và chuyên gia khởi nghiệp, đại diện các DN vừa và nhỏ. Những cơ quan này có chức năng hỗ trợ toàn diện cho DN từ thiết kế, công nghệ, đổi mới sáng tạo.
Ông Bok Dug Gyou nhấn mạnh: “Dù có nhiều chương trình hỗ trợ của Chính phủ, nhưng quan trọng vẫn nằm ở tư duy đổi mới của DN muốn vươn ra thị trường thế giới. Khi DN nắm được và hiểu biết về tiêu chuẩn thị trường thế giới, đó sẽ là động lực phát triển năng lực nội tại”.
Còn theo ông Đỗ Ngọc Hưng, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Mỹ, gần đây Việt Nam đã có những chính sách phát triển kinh tế tư nhân rất quyết liệt, mỗi địa phương, đơn vị được giao triển khai kế hoạch phát triển DN có mục tiêu rõ ràng. Hiện nay, hàng xuất khẩu Việt Nam sang Mỹ mang tính chất bổ sung, không xung đột với hàng hóa sản xuất ở Mỹ và được người tiêu dùng sở tại đón nhận, đó là lợi thế lớn cho hàng hóa Việt Nam. “DN cũng tích cực tham gia hội chợ, giới thiệu quảng bá sản phẩm, xúc tiến kết nối giao thương tại Mỹ, qua đó đưa hình ảnh của DN Việt Nam ngày càng rõ nét hơn”, ông Hưng chia sẻ, đồng thời khẳng định các cơ quan đại diện thương mại tại Mỹ tích cực phối hợp cảnh báo, ứng phó với rào cản thuế quan, chính sách bảo hộ.
Tham tán Thương mại tại Đức, bà Đặng Thị Thanh Phương chia sẻ những mô hình và bài học kinh nghiệm từ Đức trong vươn ra thị trường quốc tế. “DN Đức luôn chú trọng xây dựng thương hiệu, tiêu chuẩn khắt khe cho sản phẩm. Hàng hóa “Made in Germany” không cạnh tranh bằng giá mà bằng chất lượng, độ tin cậy, bền vững”, bà Phương cho hay.
Ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Xúc tiến thương mại, Bộ Công thương cho biết: “Đối với Việt Nam, công nghệ số và thương mại điện tử không chỉ là xu hướng mà đã trở thành động lực tăng trưởng mới cho xuất khẩu, giúp doanh nghiệp Việt tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng toàn cầu, giảm chi phí trung gian và gia tăng giá trị thương hiệu. Nhận thức rõ tầm quan trọng đó, Cục Xúc tiến thương mại đã và đang triển khai nhiều chương trình hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng công nghệ số trong xúc tiến thương mại, kết nối với các sàn thương mại điện tử lớn trong và ngoài nước”.
Vietrade và các đơn vị khẳng định, tích cực đồng hành cùng DN, phối hợp với những đối tác trong và ngoài nước để mở rộng mạng lưới xúc tiến thương mại, đào tạo nguồn nhân lực và xây dựng hệ sinh thái xuất khẩu thông minh, góp phần thực hiện mục tiêu nâng cao vị thế hàng Việt Nam trên thị trường toàn cầu. Đồng tình với ý kiến trên, bà Võ Thị Hiền, Phó Vụ trưởng Thị trường quốc tế, Bộ Công thương nhấn mạnh quá trình hội nhập chưa phát huy được nội lực sẵn có của doanh nghiệp trong nước.
Từ thực tiễn này, Bộ Công thương chủ trì xây dựng Chương trình “Go Global” với sự tham gia, vào cuộc của hệ thống thương vụ, xúc tiến thương mại Việt Nam ở nước ngoài cũng như trong nước. “Go Global” được kỳ vọng giúp DN Việt chuyển mình và hội nhập sâu hơn trong chuỗi cung ứng hàng hóa toàn cầu, qua đó nâng tầm thương hiệu quốc gia.
