Tin tức Sản phẩm Câu chuyện phát triển Multimedia Hỏi/Đáp

Kinh tế

Chi phí tăng mạnh, đơn hàng sụt giảm: Doanh nghiệp đối mặt với cú sốc từ xung đột tại Trung Đông

Theo khảo sát của Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân, tác động của xung đột tại Trung Đông đã tạo nên những áp lực thực tế trong hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, ghi nhận cao hơn ở các ngành gắn trực tiếp với nhiên liệu, vận tải, xuất nhập khẩu, sản xuất công nghiệp, nông nghiệp và chuỗi cung ứng quốc tế.

Doanh nghiệp trong nước đang phải gánh chi phí đầu vào tăng cao cũng như khó khăn khi tìm đầu ra cho sản phẩm trong bối cảnh bị tác động bởi tình hình địa-chính trị trên thế giới. (Ảnh minh họa: THÀNH ĐẠT)
Doanh nghiệp trong nước đang phải gánh chi phí đầu vào tăng cao cũng như khó khăn khi tìm đầu ra cho sản phẩm trong bối cảnh bị tác động bởi tình hình địa-chính trị trên thế giới. (Ảnh minh họa: THÀNH ĐẠT)

Chi phí sản xuất tăng từ 5-10%

Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV, Hội đồng tư vấn cải cách Thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ) đã phối hợp với Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể, Bộ Tài chính triển khai khảo sát nhanh để đánh giá tác động của xung đột quân sự Trung Đông lên hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Có tới 87,7% doanh nghiệp khảo sát cho biết chi phí đầu vào tăng, trong đó 50,4% đánh giá tăng mạnh. Phần lớn doanh nghiệp ghi nhận mức tăng trong khoảng 5-10%, đặc biệt có 18,4% doanh nghiệp cho biết chi phí tăng hơn 20%.

Nguyên nhân chính đến từ giá năng lượng, giá nguyên vật liệu, chi phí logistics và chi phí tài chính. Trong đó, các doanh nghiệp logistics-vận tải, thương mại-xuất nhập khẩu, sản xuất công nghiệp và xây dựng là những nhóm chịu áp lực lớn hơn cả. Kết quả này cho thấy nếu không có giải pháp ứng phó phù hợp, áp lực chi phí có thể tiếp tục lan sang giá thành, lợi nhuận, dòng tiền, khả năng duy trì đơn hàng và sức chống chịu của doanh nghiệp nói chung.

11.jpg
Nghiên cứu của Ban IV về những tác động của cuộc xung đột tại Trung Đông đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp trong nước. (Nguồn: Ban IV)

Áp lực về đầu ra cho sản phẩm

Khảo sát cho thấy 52,2% doanh nghiệp đã bị ảnh hưởng bởi gián đoạn vận tải quốc tế và logistics; biểu hiện rõ nhất là giá cước vận tải tăng, thời gian vận chuyển kéo dài và phát sinh thêm chi phí giao nhận. Phần lớn doanh nghiệp ghi nhận chi phí logistics tăng từ 5-15%, đặc biệt có 8,1% doanh nghiệp cho biết chi phí logistics tăng hơn 30%. Đồng thời, 53,5% doanh nghiệp cho biết bị giảm đơn hàng tại các thị trường xuất khẩu, chủ yếu tại châu Á và Trung Đông.

Điều này cho thấy tác động từ xung đột tại Trung Đông không chỉ đến đầu vào mà đã bắt đầu lan sang đầu ra, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện đơn hàng, năng lực cạnh tranh và khả năng duy trì thị trường của doanh nghiệp.

Theo ý kiến của nhiều chuyên gia quốc tế, trong nước, xung đột địa-chính trị không phải là các sự kiện có tính “ngắn hạn, trước mắt” mà có thể trở thành bối cảnh phức tạp và tạo ra nhiều hệ lụy khó lường.

Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân nhận định cú sốc địa chính trị bên ngoài đang truyền dẫn khá nhanh vào nền kinh tế trong nước thông qua các chiều cạnh khác nhau.

Bàn về vấn đề này, Tiến sĩ Nguyễn Quốc Việt, Trường đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, Việt Nam là một nền kinh tế có độ mở rất cao, trong đó tăng trưởng GDP phụ thuộc đáng kể vào xuất khẩu và các dòng dịch chuyển xuyên biên giới, các động lực tăng trưởng từ bên ngoài của Việt Nam sẽ chịu tác động tiêu cực, vì vậy những cú sốc này sẽ hưởng trực tiếp đến triển vọng tăng trưởng kinh tế trong năm 2026, tới mục tiêu tăng trưởng hai con số mà Chính phủ đã đề ra.

Tái cấu trúc nền kinh tế trong nước từ biến động bên ngoài

“Trong nguy vẫn có cơ”, trao đổi với phóng viên Báo Nhân Dân, Tiến sĩ Nguyễn Quốc Việt khẳng định. Ông phân tích, quá trình tái cơ cấu chuỗi thương mại và chuỗi đầu tư toàn cầu sẽ được thúc đẩy nhanh hơn thông qua tác động của xung đột địa-chính trị và “Việt Nam, với lợi thế ổn định chính trị, an ninh và đối ngoại cân bằng, có thể trở thành điểm đến của làn sóng dịch chuyển sản xuất và đầu tư mới”.

Đồng quan điểm với Tiến sĩ Nguyễn Quốc Việt, Ban IV cho biết, nhiều chuyên gia đánh giá việc khủng hoảng chuỗi cung ứng lương thực thế giới đang có nguy cơ lớn xảy ra do các xung đột quân sự đặc biệt là Mỹ với Iran. Đây là cơ hội để Việt Nam thực sự phát huy vai trò mạnh mẽ và gia tăng vị thế trong chuỗi cung lương thực toàn cầu.

Trước bối cảnh nêu trên, Ban IV đã đề xuất những giải pháp để hỗ trợ doanh nghiệp; đồng thời chủ động ứng phó trước những tác động từ cuộc xung đột tại Trung Đông.

Theo đó, bên cạnh các việc bình ổn giá năng lượng, giảm áp lực chi phí đầu vào và hỗ trợ ổn định nguồn cung, sớm triển khai các giải pháp hỗ trợ tín dụng, cơ cấu nợ, giảm lãi suất và cải thiện dòng tiền cho doanh nghiệp.

Trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng mạnh và khả năng tiếp cận vốn, tiếp cận thị trường bị ảnh hưởng và dự báo còn kéo dài, cần nghiên cứu các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp duy trì thanh khoản và vốn lưu động, nhất là đối với các ngành chịu tác động mạnh, doanh nghiệp sản xuất, doanh nghiệp xuất khẩu, doanh nghiệp nông nghiệp, đặc biệt các doanh nghiệp nhỏ và vừa nói chung. Các giải pháp có thể bao gồm hỗ trợ lãi suất, cơ cấu lại thời hạn trả nợ, giãn nợ, mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng ngắn hạn và đẩy nhanh hoàn thuế để tạo dư địa dòng tiền cho doanh nghiệp duy trì hoạt động.

Bên cạnh đó, cần tập trung thảo luận và đối thoại công-tư để đa dạng hóa nguồn cung, tìm kiếm tuyến vận tải thay thế, mở rộng thị trường mới và giảm phụ thuộc vào một số khu vực, tuyến cung ứng hoặc nhà cung cấp có rủi ro cao.

Ban IV kiến nghị, trong bối cảnh doanh nghiệp đang chịu tác động từ bên ngoài, cần giảm bớt gánh nặng thủ tục và tăng tính ổn định, nhất quán trong thực thi chính sách trong nước, nhất là các thủ tục liên quan đến nhập khẩu, hoàn thuế, tiếp cận vốn… và tăng cường hướng dẫn, tháo gỡ vướng mắc trong thực thi để doanh nghiệp có điều kiện tập trung nguồn lực cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và ứng phó rủi ro.

Điều cốt lõi, trước những biến động không ngừng của tình hình địa-chính trị trên thế giới trong thời gian qua, Việt Nam cần kiên định thúc đẩy tăng trưởng bền vững dựa trên năng lực nội sinh. Theo Ban IV, cần cấp thiết thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa việc thực thi Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị bởi năng lực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số sẽ giúp tiết kiệm chi phí, tăng năng suất lao động và cũng là cơ chế bảo đảm an toàn, an ninh kinh tế, công nghệ quốc gia, giúp Việt Nam tự lực, tự cường, và giảm thiểu những tác động từ những cú sốc bên ngoài.

NHA TRANG

Tin liên quan

xung đột Trung Đông logistics năng lượng

Có thể bạn quan tâm

Để đạt mục tiêu tăng trưởng từ 10%/năm trở lên, khu vực kinh tế tư nhân chính là động lực quan trọng để nền kinh tế bứt phá.

Kinh tế tư nhân mở khóa tăng trưởng

Tại hội thảo "Mở khóa tăng trưởng: Động lực từ kinh tế tư nhân" do Báo Thanh niên tổ chức ngày 8/6 tại Hà Nội, các đại biểu đã nhận diện 3 điểm nghẽn lớn đang cản trở khu vực kinh tế tư nhân phát triển. Đó là điểm nghẽn về nguồn vốn; thể chế và thủ tục hành chính; tiếp cận đất đai và các chính sách hỗ trợ.

Khu vực kinh tế tư nhân đang được tạo điều kiện tiếp cận tốt hơn các nguồn lực phục vụ sản xuất, kinh doanh. (Ảnh: MINH PHƯƠNG)

Khơi thông nguồn lực, tạo động lực mới cho kinh tế tư nhân bứt phá

Bộ Tài chính vừa có báo cáo kết quả 1 năm thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân. Đáng chú ý, nhiều chính sách hỗ trợ tiếp cận đất đai, tín dụng, nhân lực, chuyển đổi số và mở rộng thị trường đang được triển khai, tạo thêm nguồn lực để khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ hơn.

Chỉ số hiệu quả kinh tế tư nhân (BPI) - chỉ số lần đầu được công bố trong năm 2025, Tây Ninh đạt 4,01 điểm, xếp thứ 24/34 tỉnh, thành phố.

Tây Ninh tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, tạo động lực cho kinh tế tư nhân phát triển

Với tinh thần “Chủ động-Đồng bộ-Quyết liệt-Thực chất-Hiệu quả”, Tây Ninh đang tập trung triển khai nhiều giải pháp tháo gỡ các điểm nghẽn, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi để khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế hai con số và phát triển bền vững.

Dịp cao điểm hè, Vietnam Airlines Group sẽ khai thác 28.300 chuyến bay nội địa với gần 5,5 triệu ghế.

Vietnam Airlines Group tăng tải dịp hè, mở bán gần 5,5 triệu ghế nội địa

Trong dịp cao điểm hè (từ nay đến ngày 16/8), Vietnam Airlines Group (gồm Vietnam Airlines, Pacific Airlines và VASCO) sẽ cung ứng gần 5,5 triệu ghế trên mạng bay nội địa để phục vụ nhu cầu du lịch cao điểm hè. Cùng với đó, hãng mở bán nhiều mức giá vé ưu đãi và triển khai các chương trình khuyến mại trên kênh trực tuyến.

Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương) đã ban hành Văn bản số 1781 gửi các thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu và thương nhân yêu cầu chủ động nguồn hàng, duy trì hoạt động cung ứng liên tục cho thị trường.

Yêu cầu bảo đảm nguồn cung xăng sinh học trên cả nước

Nhằm bảo đảm nguồn cung xăng sinh học theo lộ trình trên toàn quốc, ngày 8/6, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương) đã ban hành Văn bản số 1781 gửi các thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu và thương nhân yêu cầu chủ động nguồn hàng, duy trì hoạt động cung ứng liên tục cho thị trường.

Nhiều cải cách được triển khai nhằm nâng cao tính minh bạch và hiệu quả hoạt động của thị trường chứng khoán. (Ảnh: Minh An)

Thị trường vốn Việt Nam tăng tốc hoàn thiện các điều kiện nâng hạng

Cải cách về hạ tầng giao dịch, cơ chế vận hành, khung pháp lý đang giúp thị trường vốn Việt Nam tiến gần hơn tới các chuẩn mực quốc tế. Theo Ngân hàng UBS, quá trình cải cách đang diễn ra theo hướng thực chất, có thể đo lường được, góp phần củng cố niềm tin của nhà đầu tư vào triển vọng nâng hạng thị trường trong thời gian tới.

Dây chuyền sản xuất các sản phẩm tại Công ty Sen vòi Viglacera, Tổng công ty Viglacera (Ảnh: ĐĂNG ANH)

Mở kênh huy động vốn cho doanh nghiệp nhà nước

Đẩy mạnh cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước tại doanh nghiệp gắn với niêm yết, đăng ký giao dịch trên thị trường chứng khoán giúp doanh nghiệp nâng cao chất lượng quản trị, mở rộng khả năng tiếp cận vốn, đồng thời thúc đẩy quá trình gia tăng quy mô vốn hóa và nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam.

Tại khu chế biến của Công ty trách nhiệm hữu hạn Vĩnh Hiệp, từng khay cà-phê được đảo đều để bảo đảm chất lượng, phục vụ nhu cầu xuất khẩu.

Nâng tầm giá trị, tạo cơ hội phát triển nông sản

Ngành nông nghiệp tỉnh Gia Lai đang bước vào giai đoạn tăng trưởng mới, chuyển từ lợi thế tự nhiên sang năng lực cạnh tranh thực chất để khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế. Trong đó, xuất khẩu được xác định là hướng đi chiến lược, giúp nâng cao giá trị và tạo động lực phát triển cho nông sản địa phương.

Các đại biểu tìm hiểu về sản phẩm nông nghiệp địa phương tại gian trưng bày của Hội Nông dân thành phố Đồng Nai.

[Ảnh] Tinh hoa nông sản Việt tại Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Nông dân Việt Nam lần thứ IX

Trong khuôn khổ Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Nông dân Việt Nam lần thứ IX (nhiệm kỳ 2026-2031), không gian trưng bày, giới thiệu nông sản, sản phẩm OCOP, mô hình sản xuất tiêu biểu,... của các Hội Nông dân trên cả nước góp phần quảng bá hình ảnh nền nông nghiệp Việt Nam năng động, sáng tạo trong thời kỳ mới.