Sáng 30/10, Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk tổ chức hội nghị sơ kết thực hiện Kết luận số 67-KL/TW, ngày 16/12/2019 của Bộ Chính trị, Nghị quyết số 72/2022/QH15 ngày 15/11/2022 của Quốc hội và Nghị quyết số 05-NQ/TU ngày 19/4/2021 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về xây dựng, phát triển Buôn Ma Thuột thành đô thị trung tâm vùng Tây Nguyên và công bố Quy hoạch chung đô thị Buôn Ma Thuột đến năm 2050.
Hiệu quả của cơ chế, chính sách đặc thù
Sau sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, chính sách đặc thù phát triển thành phố Buôn Ma Thuột theo Nghị quyết số 72/2022/QH15 tiếp tục được thực hiện đối với địa bàn 6 xã, phường: Buôn Ma Thuột, Tân An, Tân Lập, Thành Nhất, Ea Kao và Hòa Phú theo Nghị quyết số 227/2025/QH15 của Quốc hội.
Báo cáo tại hội nghị, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk Trương Công Thái cho biết, thực hiện Kết luận số 67-KL/TW của Bộ Chính trị, Nghị quyết số 72/2022/QH15 của Quốc hội và Nghị quyết số 05-NQ/TU của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, thời gian qua, tỉnh Đắk Lắk đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo và huy động các nguồn lực để xây dựng, phát triển Buôn Ma Thuột trở thành đô thị trung tâm vùng Tây Nguyên và đạt được những kết quả quan trọng.
Trong 10 chỉ tiêu chủ yếu, có 6 chỉ tiêu đạt và vượt mục tiêu gồm: tỷ lệ lao động qua đào tạo trên 77%; tỷ lệ hộ nghèo dưới 0,01%; tỷ lệ thu gom, xử lý chất thải rắn sinh hoạt đô thị đạt 99,16%; 100% xã, phường đạt tiêu chí quốc gia về y tế; diện tích đất cây xanh công cộng đô thị đạt trên 17m2/người; tổng vốn đầu tư phát triển toàn xã hội giai đoạn 2021-2025 đạt khoảng 125.354 tỷ đồng.
Kinh tế tiếp tục phát triển, các ngành có tiềm năng dần hình thành động lực. Hoạt động hợp tác, liên kết vùng với các tỉnh Tây Nguyên, duyên hải Nam Trung Bộ và các trung tâm kinh tế lớn được tăng cường.
Các lĩnh vực văn hóa, xã hội, môi trường và quốc phòng, an ninh được chú trọng. Chất lượng giáo dục, đào tạo, chăm sóc sức khỏe và an sinh xã hội tiếp tục được nâng lên; bản sắc văn hóa các dân tộc Tây Nguyên được bảo tồn, phát huy; đời sống nhân dân từng bước cải thiện. Quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội cơ bản ổn định, tạo môi trường thuận lợi cho đầu tư và phát triển.
Về kết quả thực hiện thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù theo Nghị quyết số 72/2022/QH15 đã phân bổ nguồn kinh phí tăng thêm giai đoạn 2023-2026 khoảng 1.345 tỷ đồng, hỗ trợ thực hiện các nhiệm vụ chỉnh trang, quản lý đô thị, cung ứng dịch vụ công và bảo đảm an sinh xã hội.
Tuy nhiên, về cơ chế dư nợ vay và ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp chưa thực hiện được. Về thu hút chuyên gia, nhà khoa học, tài năng đặc biệt, tỉnh đã ban hành cơ chế, đề án triển khai nhưng chưa hình thành kết quả thu hút rõ nét.
Về tài chính, ngân sách, tỉnh đã giao dự toán thu, chi ngân sách cho 6 phường, xã có tính phần kinh phí tăng thêm theo chính sách 45% định mức chi thường xuyên, khoảng 336,38 tỷ đồng/năm. Tổng kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025 cho các dự án có liên quan trên địa bàn thành phố trước đây hơn 4.500 tỷ đồng.
Bên cạnh kết quả đạt được, việc thực hiện Kết luận số 67-KL/TW của Bộ Chính trị, Nghị quyết số 72/2022/QH15 của Quốc hội và Nghị quyết số 05-NQ/TU của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh vẫn còn những tồn, hạn chế như: Có 4/10 chỉ tiêu chủ yếu chưa đạt mục tiêu gồm: Tăng trưởng giá trị sản xuất bình quân giai đoạn 2021-2025 khoảng 10,54%/năm so với mục tiêu trên 11%; thu ngân sách bình quân đạt khoảng 8,6%/năm so với mục tiêu trên 15%; tỷ lệ dân số đô thị sử dụng nước sạch tập trung đạt 92,01% so với mục tiêu 95%; cơ cấu kinh tế chuyển dịch chưa bảo đảm theo định hướng đề ra.
Kết cấu hạ tầng chưa đồng bộ; công nghiệp chế biến sâu, dịch vụ chất lượng cao, logistics và khoa học-công nghệ chưa tạo bước đột phá; nguồn lực triển khai dự án trọng điểm còn hạn chế. Quản lý quy hoạch, đất đai, giải phóng mặt bằng ở một số nơi còn vướng mắc. Đặc biệt, sau sắp xếp đơn vị hành chính, không gian đô thị Buôn Ma Thuột nằm trên địa bàn 6 phường, xã nhưng cơ chế điều phối chung về quy hoạch, hạ tầng và phát triển đô thị chưa hoàn chỉnh…
Định hướng chiến lược
Tại hội nghị, Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk công bố Quy hoạch chung đô thị Buôn Ma Thuột đến năm 2050. Theo đó, phạm vi lập quy hoạch đô thị Buôn Ma Thuột bao gồm toàn bộ ranh giới hành chính của 5 phường: Buôn Ma Thuột, Tân An, Tân Lập, Thành Nhất, Ea Kao và xã Hòa Phú, với quy mô khoảng 37.738ha.
Quan điểm quy hoạch đến năm 2050, Buôn Ma Thuột tiếp tục khẳng định vị thế là đô thị trung tâm tiểu vùng dựa trên sự cộng hưởng giữa hạ tầng giao thông đa phương thức và hệ sinh thái cảnh quan suối nguồn và kiến trúc bản địa; nơi không gian đô thị được tái cấu trúc theo định hướng giao thông công cộng (TOD), tạo nền tảng vững chắc cho đô thị đại ngàn, đô thị sáng tạo, một trung tâm lễ hội sự kiện, trung tâm logistics, thương mại, dịch vụ, du lịch, giáo dục, y tế.
Tổ chức không gian Buôn Ma Thuột theo hướng đa cực, dựa trên chức năng, lợi thế và chuỗi giá trị; phát huy vai trò đô thị động lực của Tây Nguyên, tăng cường liên kết với Duyên hải Nam Trung Bộ và hành lang biên giới Việt Nam-Campuchia. Phát triển đô thị xanh, thông minh, đồng bộ hạ tầng và phù hợp sức chịu tải sinh thái theo Nghị quyết số 27-NQ/TW.
Mục tiêu đến năm 2035, củng cố vai trò trung tâm tổng hợp và chuyên ngành cấp vùng, cấp tỉnh; hình thành cấu trúc đô thị đa trung tâm, từng bước hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội. Phát triển đô thị xanh, thông minh, giàu bản sắc; nâng cao chất lượng sống, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Đến năm 2050, xây dựng Buôn Ma Thuột trở thành đô thị sinh thái, thông minh, hiện đại; trung tâm của tiểu vùng trung tâm thuộc vùng duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên, đầu mối liên kết vùng quan trọng. Hệ thống hạ tầng đồng bộ; phát triển bền vững gắn với đổi mới sáng tạo, bảo tồn bản sắc văn hóa, bảo đảm quốc phòng, an ninh.
Quy mô dân số của đô thị Buôn Ma Thuột đến năm 2035 khoảng 550.000-658.000 người. Đến năm 2050 khoảng 750.000-1.025.000 người.
Đồng chí Đỗ Hữu Huy, Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk cho biết, việc công bố Quy hoạch chung đô thị Buôn Ma Thuột đến năm 2050 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo cơ sở pháp lý và định hướng chiến lược lâu dài cho công tác quản lý, đầu tư xây dựng và phát triển đô thị; phát huy vai trò trung tâm vùng Tây Nguyên, kết nối hiệu quả không gian cao nguyên với khu vực duyên hải, góp phần mở rộng không gian phát triển và tạo động lực tăng trưởng mới cho toàn tỉnh.
Điểm mới nổi bật của Quy hoạch chung đô thị Buôn Ma Thuột đến năm 2050 là xác lập một tầm nhìn phát triển mới, gắn với việc phát huy vai trò của các vùng động lực, các hành lang kinh tế và các trung tâm tăng trưởng; đồng thời lựa chọn đúng các nhiệm vụ, công trình và dự án trọng điểm có tính chiến lược để tập trung triển khai, tạo ra những chuyển biến thực chất trong phát triển kinh tế, xã hội và nâng cao đời sống nhân dân.
“Quy hoạch không chỉ xác định Buôn Ma Thuột là đô thị trung tâm của Tây Nguyên, mà còn là đầu mối kết nối không gian phát triển giữa cao nguyên và duyên hải Nam Trung Bộ, mở ra một không gian phát triển mới, một tầm nhìn phát triển mới và những cơ hội hợp tác, đầu tư đầy triển vọng trong giai đoạn mới”, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk Đỗ Hữu Huy khẳng định.
Tại hội nghị, các đại biểu tập trung thảo luận, đánh giá thực chất kết quả thực hiện các nghị quyết, kết luận; làm rõ những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân. Phân tích tính phù hợp, hiệu quả của các cơ chế, chính sách hiện hành; chỉ rõ những điểm nghẽn cần tháo gỡ. Đề xuất các cơ chế, chính sách mới có trọng tâm, trọng điểm, phù hợp với điều kiện thực tiễn, tạo nền tảng và động lực cho sự phát triển của đô thị Buôn Ma Thuột nói riêng và tỉnh Đắk Lắk nói chung trong giai đoạn mới.
Phát biểu tại hội nghị, Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk Lương Nguyễn Minh Triết cho biết, việc triển khai thực hiện các Kết luận, Nghị quyết của Trung ương và Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh đã giúp Buôn Ma Thuột đạt được những chuyển biến quan trọng; tuy nhiên sự phát triển của Buôn Ma Thuột vẫn chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế và yêu cầu của một đô thị trung tâm vùng.
Sau sắp xếp đơn vị hành chính, tỉnh Đắk Lắk có không gian phát triển rộng mở từ cao nguyên đến duyên hải. Yêu cầu đặt ra là tổ chức tốt sự liên kết giữa các vùng sản xuất, đô thị, khu kinh tế, khu công nghiệp và hệ thống cảng biển để lợi thế của từng khu vực bổ trợ cho nhau, tạo động lực tăng trưởng chung của tỉnh.
Trong không gian đó, Buôn Ma Thuột phải phát huy vai trò đô thị trung tâm vùng Tây Nguyên, là cực phát triển quan trọng của tỉnh, có vai trò kết nối vùng nguyên liệu với công nghiệp chế biến, logistics và thị trường, nâng cao năng lực cung cấp các dịch vụ giáo dục, y tế, khoa học, công nghệ và thương mại cho vùng.
Quy hoạch chung đô thị Buôn Ma Thuột đến năm 2050 được công bố cùng với Quy hoạch tỉnh, tạo nền tảng để tổ chức không gian và các hoạt động kinh tế theo định hướng đó. Nhiệm vụ trước mắt là lựa chọn đúng công việc ưu tiên, chuẩn bị các dự án khả thi và huy động nguồn lực thực hiện, gắn với mục tiêu tăng trưởng, nâng cao chất lượng sống và giữ gìn bản sắc Buôn Ma Thuột.
Đồng chí Lương Nguyễn Minh Triết yêu cầu ngay sau hội nghị, Đảng ủy Ủy ban nhân dân tỉnh tiếp thu đầy đủ các ý kiến, hoàn thiện báo cáo, kiến nghị với Trung ương; chỉ đạo triển khai các nhiệm vụ đã xác định, gắn với mục tiêu tăng trưởng của tỉnh theo tinh thần “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ sản phẩm và rõ thẩm quyền.
“Phát triển Buôn Ma Thuột là nhiệm vụ quan trọng của tỉnh, đồng thời là trách nhiệm đối với khu vực Tây Nguyên. Với sự quan tâm của Trung ương, sự quyết tâm, nỗ lực của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân, Buôn Ma Thuột sẽ phát huy tốt hơn tiềm năng, lợi thế, bản sắc, tạo động lực tăng trưởng và đóng góp ngày càng lớn vào sự phát triển chung của tỉnh”, đồng chí Lương Nguyễn Minh Triết tin tưởng.
