Bước tiến trong quản lý AI tại châu Âu

Ðức, Pháp và Italia vừa đạt được một thỏa thuận quan trọng về cách thức quản lý trí tuệ nhân tạo (AI) trong tương lai. Trong bối cảnh sự phát triển nhanh chóng của AI thu hút sự quan tâm của toàn thế giới, Lục địa già tiếp tục phát huy vai trò là một trong những khu vực tiên phong toàn cầu về xây dựng khung pháp lý toàn diện để quản lý AI.
Bước tiến trong quản lý AI tại châu Âu

Theo thỏa thuận mà Ðức, Pháp và Italia đã đạt được, chính phủ ba nước ủng hộ các cam kết tự nguyện ràng buộc đối với tất cả các nhà cung cấp AI lớn và nhỏ ở Liên minh châu Âu (EU), thay vì chỉ áp dụng đối với các nhà cung cấp AI lớn như đề xuất trước đó của Nghị viện châu Âu (EP).

Ba quốc gia châu Âu cho rằng, việc phân biệt các quy định theo quy mô của các nhà cung cấp AI sẽ tạo cạnh tranh không bình đẳng với lợi thế nghiêng về các nhà cung cấp AI nhỏ. Một điểm đáng lưu ý nữa là thỏa thuận của ba nước trên không quy định ngay các biện pháp trừng phạt, mà hệ thống xử phạt sẽ chỉ được thiết lập sau khi phát hiện các trường hợp vi phạm quy tắc ứng xử.

Giới chuyên gia nhận định, thỏa thuận nêu trên của Ðức, Pháp, Italia - ba quốc gia có vị thế và tiếng nói quan trọng tại châu Âu - là một bước tiến tích cực, giúp đẩy nhanh các cuộc đàm phán về quản lý AI ở cấp độ khu vực EU và rộng hơn là toàn châu lục. Bộ trưởng Công nghiệp Italia Adolfo Urso khẳng định, hoạch định chính sách về AI là vấn đề hàng đầu của EU và cần thiết phải phối hợp hành động để thực hiện nhiệm vụ này.

Mới đây, EU đã tiến thêm một bước quan trọng trong quá trình hiện thực hóa Ðạo luật AI, trong bối cảnh các nghị sĩ đạt được đồng thuận về bản dự thảo các nguyên tắc minh bạch và quản lý rủi ro mới với hệ thống AI. Ðược kỳ vọng sẽ chính thức có hiệu lực vào cuối năm nay, Ðạo luật AI nhiều khả năng trở thành đạo luật đầu tiên trên thế giới điều chỉnh toàn diện lĩnh vực mới mẻ này.

Mới đây, EU đã tiến thêm một bước quan trọng trong quá trình hiện thực hóa Ðạo luật AI, trong bối cảnh các nghị sĩ đạt được đồng thuận về bản dự thảo các nguyên tắc minh bạch và quản lý rủi ro mới với hệ thống AI. Ðược kỳ vọng sẽ chính thức có hiệu lực vào cuối năm nay, Ðạo luật AI nhiều khả năng trở thành đạo luật đầu tiên trên thế giới điều chỉnh toàn diện lĩnh vực mới mẻ này.

Thời gian qua, hàng loạt hội nghị lớn, nhỏ về AI được tổ chức tại các quốc gia châu Âu, cho thấy sự quan tâm đặc biệt của châu lục đối với sự phát triển nhanh chóng của AI. Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu đầu tiên về an toàn AI diễn ra mới đây tại Anh đã khép lại với kết quả tích cực là 28 quốc gia ký kết Tuyên bố Bletchley, mở ra một chương mới trong hoạt động quản lý AI.

Theo Chính phủ Anh, Tuyên bố Bletchley đề cập đến việc phát huy tinh thần đồng thuận và trách nhiệm chung liên quan rủi ro AI, thúc đẩy hợp tác quốc tế trong bảo đảm sử dụng và nghiên cứu AI an toàn. Nhiều hội nghị khác về công nghệ hiện đại này cũng được tổ chức, như Hội nghị thượng đỉnh về kỹ thuật số tại thành phố Jena, Ðức từ ngày 20 đến 21/11, Hội nghị quốc tế AI tại Pháp từ ngày 22 đến 24/11…, qua đó góp phần tạo nền móng vững chắc để xây dựng một thế giới an toàn trong thời đại AI.

Lâu nay, châu Âu luôn là một trong những khu vực tiên phong trong thiết lập các quy định quản lý lĩnh vực công nghệ, điển hình là Ðạo luật Dịch vụ kỹ thuật số (DSA) của EU đã siết chặt kiểm soát hoạt động của các “đại gia” công nghệ, mang lại không gian mạng an toàn hơn cho người sử dụng. Tuy nhiên, việc xây dựng những quy định mới nhằm quản lý AI, một công nghệ có tốc độ phát triển nhanh chóng, gây ra không ít khó khăn cho các nhà lập pháp.

Chính phủ các nước cũng đối mặt bài toán khó là làm thế nào để cân bằng giữa quản lý, hạn chế rủi ro, nhưng vẫn tạo đủ không gian để doanh nghiệp AI sáng tạo, phát triển sản phẩm. Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen đã kêu gọi thành lập một hội đồng toàn cầu gồm các chuyên gia và đại diện công ty công nghệ để giải quyết những thách thức do AI đặt ra.

Rõ ràng thế giới ngày càng nhận ra rằng, tính năng vượt trội của các sản phẩm AI luôn đi kèm những mối đe dọa khôn lường trong đời sống thực. Bộ trưởng Khoa học, Ðổi mới và Công nghệ Anh Michelle Donelan từng nhấn mạnh, không có quốc gia đơn lẻ nào có thể tự ứng phó nguy cơ từ AI. Bởi vậy, các nước cần đẩy mạnh hợp tác quốc tế, học hỏi lẫn nhau, hướng tới mục tiêu vừa tận dụng được những lợi ích mà công nghệ mang lại, lại vừa chế ngự được những rủi ro đi kèm.

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.

Thiệt hại sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nhiều hệ lụy khó lường

Xung đột kéo dài tại Trung Đông tác động mạnh lên thị trường lao động, hàng không, du lịch, tài chính công và triển vọng tăng trưởng tại nhiều nền kinh tế lớn ở hai châu lục Á, Âu. Các chuyên gia nhận định rằng, kể cả khi xung đột chấm dứt, vết thương này phải mất nhiều năm mới có thể khép miệng.