Bước tiến trong quản lý AI tại châu Âu

Ðức, Pháp và Italia vừa đạt được một thỏa thuận quan trọng về cách thức quản lý trí tuệ nhân tạo (AI) trong tương lai. Trong bối cảnh sự phát triển nhanh chóng của AI thu hút sự quan tâm của toàn thế giới, Lục địa già tiếp tục phát huy vai trò là một trong những khu vực tiên phong toàn cầu về xây dựng khung pháp lý toàn diện để quản lý AI.
Bước tiến trong quản lý AI tại châu Âu

Theo thỏa thuận mà Ðức, Pháp và Italia đã đạt được, chính phủ ba nước ủng hộ các cam kết tự nguyện ràng buộc đối với tất cả các nhà cung cấp AI lớn và nhỏ ở Liên minh châu Âu (EU), thay vì chỉ áp dụng đối với các nhà cung cấp AI lớn như đề xuất trước đó của Nghị viện châu Âu (EP).

Ba quốc gia châu Âu cho rằng, việc phân biệt các quy định theo quy mô của các nhà cung cấp AI sẽ tạo cạnh tranh không bình đẳng với lợi thế nghiêng về các nhà cung cấp AI nhỏ. Một điểm đáng lưu ý nữa là thỏa thuận của ba nước trên không quy định ngay các biện pháp trừng phạt, mà hệ thống xử phạt sẽ chỉ được thiết lập sau khi phát hiện các trường hợp vi phạm quy tắc ứng xử.

Giới chuyên gia nhận định, thỏa thuận nêu trên của Ðức, Pháp, Italia - ba quốc gia có vị thế và tiếng nói quan trọng tại châu Âu - là một bước tiến tích cực, giúp đẩy nhanh các cuộc đàm phán về quản lý AI ở cấp độ khu vực EU và rộng hơn là toàn châu lục. Bộ trưởng Công nghiệp Italia Adolfo Urso khẳng định, hoạch định chính sách về AI là vấn đề hàng đầu của EU và cần thiết phải phối hợp hành động để thực hiện nhiệm vụ này.

Mới đây, EU đã tiến thêm một bước quan trọng trong quá trình hiện thực hóa Ðạo luật AI, trong bối cảnh các nghị sĩ đạt được đồng thuận về bản dự thảo các nguyên tắc minh bạch và quản lý rủi ro mới với hệ thống AI. Ðược kỳ vọng sẽ chính thức có hiệu lực vào cuối năm nay, Ðạo luật AI nhiều khả năng trở thành đạo luật đầu tiên trên thế giới điều chỉnh toàn diện lĩnh vực mới mẻ này.

Mới đây, EU đã tiến thêm một bước quan trọng trong quá trình hiện thực hóa Ðạo luật AI, trong bối cảnh các nghị sĩ đạt được đồng thuận về bản dự thảo các nguyên tắc minh bạch và quản lý rủi ro mới với hệ thống AI. Ðược kỳ vọng sẽ chính thức có hiệu lực vào cuối năm nay, Ðạo luật AI nhiều khả năng trở thành đạo luật đầu tiên trên thế giới điều chỉnh toàn diện lĩnh vực mới mẻ này.

Thời gian qua, hàng loạt hội nghị lớn, nhỏ về AI được tổ chức tại các quốc gia châu Âu, cho thấy sự quan tâm đặc biệt của châu lục đối với sự phát triển nhanh chóng của AI. Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu đầu tiên về an toàn AI diễn ra mới đây tại Anh đã khép lại với kết quả tích cực là 28 quốc gia ký kết Tuyên bố Bletchley, mở ra một chương mới trong hoạt động quản lý AI.

Theo Chính phủ Anh, Tuyên bố Bletchley đề cập đến việc phát huy tinh thần đồng thuận và trách nhiệm chung liên quan rủi ro AI, thúc đẩy hợp tác quốc tế trong bảo đảm sử dụng và nghiên cứu AI an toàn. Nhiều hội nghị khác về công nghệ hiện đại này cũng được tổ chức, như Hội nghị thượng đỉnh về kỹ thuật số tại thành phố Jena, Ðức từ ngày 20 đến 21/11, Hội nghị quốc tế AI tại Pháp từ ngày 22 đến 24/11…, qua đó góp phần tạo nền móng vững chắc để xây dựng một thế giới an toàn trong thời đại AI.

Lâu nay, châu Âu luôn là một trong những khu vực tiên phong trong thiết lập các quy định quản lý lĩnh vực công nghệ, điển hình là Ðạo luật Dịch vụ kỹ thuật số (DSA) của EU đã siết chặt kiểm soát hoạt động của các “đại gia” công nghệ, mang lại không gian mạng an toàn hơn cho người sử dụng. Tuy nhiên, việc xây dựng những quy định mới nhằm quản lý AI, một công nghệ có tốc độ phát triển nhanh chóng, gây ra không ít khó khăn cho các nhà lập pháp.

Chính phủ các nước cũng đối mặt bài toán khó là làm thế nào để cân bằng giữa quản lý, hạn chế rủi ro, nhưng vẫn tạo đủ không gian để doanh nghiệp AI sáng tạo, phát triển sản phẩm. Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen đã kêu gọi thành lập một hội đồng toàn cầu gồm các chuyên gia và đại diện công ty công nghệ để giải quyết những thách thức do AI đặt ra.

Rõ ràng thế giới ngày càng nhận ra rằng, tính năng vượt trội của các sản phẩm AI luôn đi kèm những mối đe dọa khôn lường trong đời sống thực. Bộ trưởng Khoa học, Ðổi mới và Công nghệ Anh Michelle Donelan từng nhấn mạnh, không có quốc gia đơn lẻ nào có thể tự ứng phó nguy cơ từ AI. Bởi vậy, các nước cần đẩy mạnh hợp tác quốc tế, học hỏi lẫn nhau, hướng tới mục tiêu vừa tận dụng được những lợi ích mà công nghệ mang lại, lại vừa chế ngự được những rủi ro đi kèm.

Có thể bạn quan tâm

Những người di cư tại một Trung tâm tiếp nhận người di cư trên đảo Lampedusa, hòn đảo cực nam của Italia. (Ảnh: Xinhua)

“Đê chắn sóng” di cư

Kiểm soát dòng người di cư từ lâu đã là chủ đề nhạy cảm, gây nhiều tranh cãi trên chính trường và luôn giữ vị trí quan trọng trong các chiến dịch tranh cử tại châu Âu. 

(Ảnh minh họa: Xinhua)

Cánh cửa khó mở

Thượng viện Mỹ lại vừa tiến hành bỏ phiếu về dự luật ngân sách cho Bộ An ninh nội địa (DHS), nhưng kết quả cũng chẳng khác những lần trước. Sự phản đối của phe Dân chủ tại Thượng viện khiến đảng Cộng hòa khó lòng mở cánh cửa ngân sách để giúp DHS nối lại hoạt động sau ba tuần tê liệt vì cạn kiệt ngân khố.

Hiện trường một vụ tấn công nhà tù ở Abuja, Nigeria. (Ảnh: Xinhua)

ECOWAS và nhiệm vụ không dễ hoàn tất trong triển khai lực lượng dự bị khu vực

Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) vừa nhất trí huy động lực lượng dự bị khu vực, với kế hoạch triển khai đợt đầu khoảng 2.000 binh sĩ trong năm 2026. Quyết định không mấy dễ dàng và cũng khá tốn kém của ECOWAS được kỳ vọng sẽ giúp ngăn ngừa làn sóng bạo lực và xung đột lan rộng ở Lục địa đen.

Những ngôi nhà tại tỉnh Nangarhar, Afghanistan bị phá hủy sau cuộc không kích của Pakistan, ngày 22/2. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước ngoặt nguy hiểm

Những tháng đầu năm 2026, những đốm lửa căng thẳng âm ỉ giữa các nước bất ngờ bùng phát thành ngọn lửa xung đột, có nguy cơ lan rộng . Khi những “lằn ranh đỏ” căng thẳng liên tục bị vượt qua, các tính toán lợi ích chiến lược lấn át lòng tin và thế giới đối mặt nhiều cuộc khủng hoảng, giải pháp ngoại giao càng trở nên cấp bách.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

EU vừa phải nỗ lực cân bằng giữa tự do hóa thương mại, vừa phải bảo vệ lợi ích của người nông dân

Ủy ban châu Âu (EC) vừa quyết định triển khai tạm thời Hiệp định thương mại tự do (FTA) với Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), bất chấp những thách thức pháp lý phải đối mặt. Động thái này cho thấy EU đang nỗ lực thực thi chiến lược đa dạng hóa đối tác, tăng cường tự chủ và củng cố chuỗi cung ứng.

Một bé gái đang lấy nước tại một trại người tị nạn nội địa (IDP) ở Mogadishu, thủ đô Somalia, năm 2017. (Ảnh: Xinhuanet)

Trách nhiệm nhân đạo

Liên minh châu Âu (EU) vừa công bố khoản viện trợ nhân đạo trị giá 63 triệu euro (hơn 74 triệu USD) cho Somalia. Gói tài chính dành cho những mảnh đời khốn khổ ở quốc gia Đông Phi nghèo đói thắp lên hy vọng cho người dân Somalia.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trình bày Thông điệp liên bang tại Tòa nhà Quốc hội ở Washington DC., ngày 24/2/2026. (Ảnh: whitehouse.gov)

Củng cố niềm tin

Không đơn thuần là bản tổng hợp thành tích chèo lái đất nước trong hơn 1 năm qua, Thông điệp Liên bang năm 2026 mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra được coi là chiến lược chính trị nhằm củng cố niềm tin của giới lãnh đạo và người dân vào các quyết sách của chính quyền, cũng như tái khẳng định các ưu tiên trong thời gian tới.

Cơ sở dự trữ khí đốt tự nhiên tại Zsana, Hungary. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vết rạn và chiếc van ống dẫn dầu

Cuộc xung đột tại Ukraine đã bước sang năm thứ 5 và vẫn chưa thấy tia hy vọng nào để chấm dứt. Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua nghị quyết kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức và vô điều kiện, nhưng cuộc xung đột kéo dài này lại bộc lộ những vết rạn nứt ngay trong lòng châu Âu.

Các tay súng và người ủng hộ lực lượng Houthi tại Yemen tham gia một cuộc tuần hành vũ trang phản đối Israel ở huyện Arhab, phía bắc thủ đô Sanaa, Yemen, ngày 3/11/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Vòng xoáy bất ổn ở Yemen

Chính phủ mới của Yemen vừa tổ chức cuộc họp nội các đầu tiên tại Aden, dưới sự chủ trì của Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Shayea Al-Zindani. Việc các bộ trưởng trở về nước đảm nhiệm công việc được xem là bước đi nhằm củng cố an ninh, khôi phục dịch vụ công và thúc đẩy ổn định kinh tế với sự hỗ trợ từ Saudi Arabia.

Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp Liên đoàn Arập (AL) và Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) ở Doha, Qatar ngày 15/9/2025. Ảnh: AA/TTXVN

Tăng cường kết nối khu vực

Mới đây các Bộ trưởng Giao thông vận tải thuộc Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã nhóm họp tại Thổ Nhĩ Kỳ để tìm biện pháp thúc đẩy hành lang đường sắt và đường bộ kết nối vùng Vịnh với châu Âu và châu Phi. Hội nghị đã phản ánh nỗ lực của OIC trong việc tăng cường kết nối khu vực, củng cố chuỗi cung ứng và logistics nhân đạo.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich 2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

“Mỏ neo” cho hòa bình tại Ukraine

Đề xuất từ phía Kiev tại Hội nghị An ninh Munich đã làm nóng trở lại câu hỏi cốt lõi về tương lai an ninh của Ukraine và cấu trúc ổn định tại châu Âu. Yêu cầu được bảo đảm an ninh tối thiểu 20 năm trước khi ký hòa ước không chỉ phản ánh nỗi lo của Kiev, mà còn là phép thử đối với mức độ cam kết dài hạn của phương Tây.

Hội nghị An ninh Munich 2024 khai mạc tại khách sạn Bayerischer Hof. (Nguồn: Mạng xã hội X)

Bài toán tự chủ chiến lược

Hội nghị An ninh Munich 2026, diễn ra từ ngày 13 đến 15/2, được dự báo là bị phủ bóng bởi mây đen căng thẳng do những chia rẽ, rạn nứt sâu sắc trong mối quan hệ đồng minh xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và châu Âu. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. (Ảnh: Xinhua)

Bức tranh hợp tác nhiều màu sắc

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vừa có chuyến thăm ngắn ngày tới Malaysia. Dù chỉ gói gọn trong hai ngày nhưng chuyến công du của nhà lãnh đạo quốc gia Nam Á được đánh giá là thành công hơn mong đợi, thổi luồng gió mới cho quan hệ Ấn Độ-Malaysia, đồng thời tô điểm thêm vào bức tranh hợp tác đa dạng và nhiều màu sắc của New Delhi.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc gặp ở Nhà Trắng, Washington, DC, ngày 13/2/2025. (Ảnh: XINHUA)

Phép thử từ thỏa thuận thương mại Ấn Độ-Mỹ

Thỏa thuận thương mại mới đạt được giữa Ấn Độ và Mỹ thoạt nhìn là một thỏa thuận “đôi bên cùng thắng”, giúp thúc đẩy quan hệ thương mại song phương. Thế nhưng, phía sau đó là những câu hỏi còn bỏ ngỏ, nhất là về mức độ cắt giảm nhập khẩu dầu từ Nga mà New Delhi sẽ thực hiện. 

Lực lượng an ninh Somalia được triển khai tại Thủ đô Mogadishu. Ảnh (tư liệu): THX/TTXVN

Điểm nóng trên “bản đồ an ninh” của Mỹ

Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Phi của Mỹ (AFRICOM), Tướng Michael Anderson lên tiếng cảnh báo về nguy cơ gia tăng các mối đe dọa từ hai nhóm khủng bố là tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) và Al-Qaeda, đặc biệt tại khu vực Sahel và Tây Phi.