Biến “rào cản xanh” thành lợi thế cạnh tranh

Sơ chế hạt điều xuất khẩu tại doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Đồng Nai. (Ảnh ĐỨC ANH)
Sơ chế hạt điều xuất khẩu tại doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Đồng Nai. (Ảnh ĐỨC ANH)

Các thị trường nhập khẩu nông, lâm, thủy sản đang ngày càng tăng cường áp dụng các tiêu chuẩn về môi trường khiến cơ chế trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) trở thành yêu cầu quan trọng đối với doanh nghiệp. Trong đó, các quy định mới về bao bì là một rào cản kỹ thuật đáng kể, tác động trực tiếp đến khả năng duy trì và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Mở rộng phạm vi điều chỉnh

Thông tin từ Văn phòng Thông báo và Điểm hỏi đáp quốc gia về vệ sinh dịch tễ và kiểm dịch động thực vật Việt Nam (Văn phòng SPS Việt Nam) cho thấy, chỉ trong nửa đầu tháng 4, văn phòng nhận được 40 thông báo dự thảo và quy định có hiệu lực về các biện pháp an toàn thực phẩm và kiểm dịch động thực vật (SPS); trong đó có nhiều nội dung liên quan trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất.

Ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam cho biết: Thị trường Liên minh châu Âu (EU) đã thông báo dự thảo sửa đổi Quy định (EU) 2022/1616 (G/SPS/N/EU/940) đối với vật liệu và sản phẩm nhựa tái chế tiếp xúc thực phẩm. Theo đó, tăng cường yêu cầu về hồ sơ chứng minh tuân thủ, kiểm soát và truy xuất nguồn gốc trong toàn bộ chuỗi cung ứng, bao gồm cả hàng nhập khẩu vào EU; bổ sung quy định về khai báo tuân thủ tại các công đoạn tiền xử lý, tái chế và gia công; lưu giữ và cung cấp hồ sơ theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền; xuất trình tài liệu khi hàng hóa được phép lưu thông tự do trên thị trường EU.

Đồng thời, sửa đổi quy định về quản lý sổ đăng ký điện tử đối với công nghệ, cơ sở và thiết bị tái chế; quy định phương pháp thử nghiệm đối với nhựa đầu vào; thiết lập cơ sở pháp lý cho việc áp dụng mã hàng hóa đối với một số sản phẩm nhựa tái chế. Điều này cho thấy xu hướng siết chặt quản lý không chỉ ở tiêu chuẩn kỹ thuật mà còn ở khâu phân loại và truy xuất. Trong khi đó, thị trường Đông Phi (Cộng đồng Đông Phi-EAC) thông báo nhóm các dự thảo quy chuẩn kỹ thuật (DEAS) quy định các điều kiện về vệ sinh trong sản xuất, bao gói bằng vật liệu phù hợp, ghi nhãn…, đưa bao bì từ yếu tố phụ trợ trở thành một phần trong điều kiện tiếp cận thị trường.

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), các quy định này đang tạo áp lực cho ngành thủy sản, lĩnh vực có tỷ trọng bao bì lớn với thị trường xuất khẩu rộng khắp. Chuyên gia VASEP Trần Hoàng Yến cho biết: EU đã ban hành Quy định 2025/40 về bao bì và rác thải bao bì (PPWR), mở rộng phạm vi điều chỉnh tới mọi cấp độ bao gói và thiết kế. Những vật liệu bao gói quen thuộc như túi nilon, khay nhựa, hộp, thùng carton, pallet nhựa, màng bọc… trong xuất khẩu thủy sản đều thuộc phạm vi điều chỉnh mới.

Đáng chú ý, các bao bì tiếp xúc thực phẩm có chứa PFAS (các hóa chất vĩnh cửu) có nồng độ bằng hoặc vượt quá ngưỡng quy định bị siết chặt từ ngày 12/8/2026, buộc doanh nghiệp phải kiểm soát và công bố hàm lượng trong hồ sơ kỹ thuật. Ngoài ra, theo lộ trình của PPWR, đến năm 2030, tất cả bao bì lưu thông tại EU phải được thiết kế để có thể tái chế kèm theo yêu cầu giảm thiểu thể tích, hạn chế không gian rỗng trong vận chuyển - những chi tiết nhỏ nhưng yêu cầu các nhà xuất khẩu phải tối ưu hóa quy cách đóng gói các thùng carton vận chuyển. Đến ngày 12/8/2028, toàn bộ bao bì phải in nhãn phân loại rác thải theo quy chuẩn thống nhất của EU để hướng dẫn người tiêu dùng EU phân loại rác.

Bên cạnh yếu tố vật liệu, quy định của EU còn yêu cầu trách nhiệm chứng minh tuân thủ. Theo đó, mỗi loại bao bì phải có Công bố hợp chuẩn (DoC) đi kèm hồ sơ kỹ thuật mô tả chi tiết vật liệu, bản vẽ, danh sách tiêu chuẩn, báo cáo thử nghiệm… Quan trọng hơn, các tài liệu này phải được cập nhật liên tục khi có thay đổi về thiết kế hoặc tiêu chuẩn áp dụng.

Sẵn sàng thích ứng

Trao đổi về các yêu cầu chi tiết và chặt chẽ về vật liệu bao gói, ông Nguyễn Văn Kịch, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Thủy sản Cafatex cho rằng, mặc dù hiện các doanh nghiệp vẫn chủ yếu sử dụng bao bì truyền thống do tính ổn định và chi phí phù hợp nhưng sẽ sẵn sàng chuyển đổi khi thị trường nhập khẩu yêu cầu. Tuy nhiên, vướng mắc là nguồn cung trong nước còn hạn chế khi các doanh nghiệp sản xuất bao bì chưa phát triển đa dạng dòng vật liệu tái chế. Hầu hết bao bì dùng cho hàng thực phẩm, đông lạnh hiện nay vẫn ở dạng cấu trúc kết hợp nhiều vật liệu giúp kéo dài thời gian bảo quản sản phẩm nhưng hạn chế khả năng tái chế.

Trước thực tế đó, đầu tháng 4 vừa qua, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 110/NĐ-CP về trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì và trách nhiệm xử lý chất thải của nhà sản xuất, nhập khẩu. Bên cạnh việc hoàn thiện khung pháp lý cho cơ chế trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR), nghị định còn được kỳ vọng tạo động lực thúc đẩy thị trường vật liệu tái chế trong nước, từng bước tháo gỡ điểm nghẽn về nguồn cung.

Có thể thấy, hầu hết các mặt hàng nông nghiệp xuất khẩu chủ lực hiện nay như thủy sản, hồ tiêu, hạt điều, trái cây… đều chịu tác động từ các quy định mới về bao bì do sử dụng nhiều lớp bao gói trong quá trình vận chuyển.

Chính vì vậy, mặc dù việc thực hiện các quy định EPR còn gặp nhiều thách thức nhưng trước yêu cầu thích ứng được đặt ra rõ ràng và có thời hạn, nhất là tại thị trường tiềm năng EU, các cơ quan chức năng khuyến nghị doanh nghiệp chủ động nghiên cứu kỹ nội dung quy định của EU để nắm bắt chính xác các yêu cầu về thiết kế bao bì, nội dung tái chế và nhãn mác mới; theo dõi sát các hướng dẫn tiếp theo (dự kiến ban hành trước ngày 12/8/2026) về quy cách dán nhãn phân loại rác thải hài hòa để có kế hoạch cập nhật bao bì xuất khẩu; rà soát lại toàn bộ hệ thống bao bì tại nhà máy, đồng thời chuẩn bị hồ sơ chứng minh tuân thủ với quy định của EU trước tháng 8/2026.

Việc thích ứng sớm và tăng năng lực đáp ứng không chỉ có ý nghĩa riêng tại thị trường EU mà còn có giá trị đối với nhiều khu vực thị trường khác, giúp doanh nghiệp biến “rào cản xanh” thành lợi thế cạnh tranh.

Có thể bạn quan tâm

Phối cảnh một dự án chung cư tại khu vực Bình Dương của Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: QUANG QUÝ)

Thị trường bất động sản cạnh tranh bằng giá trị thực

Thị trường bất động sản Việt Nam đang bước vào giai đoạn thanh lọc đặt ra yêu cầu tái cấu trúc về tư duy lẫn năng lực cạnh tranh. Khi những lợi thế như quỹ đất, vị trí không còn đủ bảo đảm thành công, giá trị thực, chất lượng, thích ứng và sự liên kết chuỗi cung ứng sẽ trở thành những yếu tố quyết định sức bền của thị trường.

Triển khai Nghị quyết 27: Quan tâm đặc thù, lợi thế từng vùng, chú trọng dự án có hiệu quả kết nối

Triển khai Nghị quyết 27: Quan tâm đặc thù, lợi thế từng vùng, chú trọng dự án có hiệu quả kết nối

Phát biểu ý kiến tại nghị trường, đại biểu Quốc hội đề nghị trong quá trình triển khai Nghị quyết số 27-NQ/TW, Chính phủ tiếp tục quan tâm đến đặc thù, vai trò và lợi thế của từng vùng, lựa chọn những nhiệm vụ ưu tiên phù hợp, trong đó chú trọng các dự án thực sự cần thiết, có hiệu quả kết nối và phù hợp với nguồn lực.

Doanh nghiệp FDI tạo lực kéo nâng cao năng lực chuỗi cung ứng

Doanh nghiệp FDI tạo lực kéo nâng cao năng lực chuỗi cung ứng

Với Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt mục tiêu phấn đấu có khoảng 10.000 doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng FDI đến năm 2030, yêu cầu đặt ra không dừng ở việc mở rộng số lượng nhà cung cấp, mà còn là nâng cao năng lực để doanh nghiệp Việt đảm nhận những công việc có giá trị cao hơn.

Lễ cắt băng khánh thành nhà máy Spectre Hưng Yên 2, dấu ấn quan trọng trong hợp tác kinh tế song phương giữa Việt Nam và Vương quốc Đan Mạch. (Ảnh: MINH DUY)

Ứng dụng AI và phát triển xanh vào lĩnh vực may mặc

Sự kiện khánh thành nhà máy may mặc công nghệ cao Spectre Hưng Yên 2 trị giá 30 triệu USD đánh dấu sự phát triển mới của tập đoàn may mặc Đan Mạch tại Việt Nam, đồng thời thể hiện bước đi cụ thể hóa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện vừa được nâng cấp giữa hai quốc gia.

Thu hoạch lúa bằng máy gặt đập liên hợp trên cánh đồng tại Tây Ninh, hướng tới nâng cao tỷ lệ sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao trên địa bàn tỉnh. Ảnh: TTXVN

Ngành trồng trọt “bứt tốc” về đích

Phó Cục trưởng Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Nguyễn Quốc Mạnh cho biết, tính đến đầu tháng 10, cả nước đã gieo cấy được hơn 1,86 triệu ha lúa hè thu (đạt 97,7% kế hoạch).

Các trang, thiết bị máy móc hiện đại được đầu tư kéo theo đó là yêu cầu về bảo đảm nguồn cung điện.

Mở không gian cho năng lượng mới

Ngành điện hiện nay cần bảo đảm đủ điện sản xuất, kinh doanh, đồng thời nâng cao hiệu quả vận hành lưới điện, khả năng dự phòng và hiện đại hóa phương thức vận hành. Về dài hạn, việc hình thành các trung tâm công nghiệp, dịch vụ năng lượng tái tạo được kỳ vọng mở ra không gian phát triển mới cho ngành năng lượng.

Khu nhà lưu trú công nhân Thiên Phúc, một trong những khu nhà ở xã hội thuê mua, thuê đầu tiên tại Thành phố Hồ Chí Minh (Ảnh: MINH THÀNH).

Đồng bộ giải pháp để giảm giá nhà ở

Thời gian qua, thị trường bất động sản có nhiều dấu hiệu tích cực, ổn định, nhất là phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, giá nhà từ đó cũng dần hạ nhiệt. Tuy nhiên, người dân vẫn mong đợi những chính sách thông thoáng, đồng bộ hơn để có thể tăng cơ hội tiếp cận nhà ở, hạn chế đầu cơ bất động sản.

Bài 2: Đột phá hạ tầng kết nối, tạo sức bật cho liên kết vùng

Bài 2: Đột phá hạ tầng kết nối, tạo sức bật cho liên kết vùng

Nghị quyết số 27-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu tổ chức không gian phát triển quốc gia theo hướng liên kết, bổ trợ và phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế của từng vùng, từng địa phương. Trong đó, phát triển hạ tầng giao thông hiện đại, đồng bộ, kết nối đa phương thức được xác định là một trong những đột phá quan trọng.

Nhà máy lọc dầu Dung Quất duy trì ổn định hoạt động sản xuất để cung ứng nguồn nhiên liệu ra thị trường. (Ảnh: HOÀNG ANH)

Đáp ứng nguồn cung nhiên liệu cho thị trường

Trước nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng năng lượng do xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông, ngành dầu khí chủ động gia tăng sản lượng khai thác nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước. Thời gian tới, doanh nghiệp tiếp tục mở rộng hoạt động thương mại, tìm nguồn hàng quốc tế để bảo đảm nguồn cung ứng trên thị trường.

Xã Phú Nghĩa tổ chức livestream quảng bá sản phẩm OCOP, sản phẩm làng nghề. (Ảnh: KIM THOA)

Xây dựng nông thôn mới theo hướng hiện đại, bền vững

Đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật, công nghệ vào sản xuất, kết hợp chuyển đổi số trong quảng bá, tiêu thụ sản phẩm là hướng đi mà một số xã của Thủ đô Hà Nội đang triển khai nhằm nâng cao hiệu quả phát triển kinh tế nông thôn, cải thiện thu nhập cho người dân và thúc đẩy xây dựng nông thôn mới theo hướng hiện đại, bền vững.

Quốc hội thảo luận tại hội trường về tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội. (Ảnh: DUY LINH)

Tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, khơi thông nguồn lực

Thảo luận về tình hình kinh tế-xã hội, các đại biểu Quốc hội đề nghị tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, tháo gỡ những vướng mắc trong thực thi, rút ngắn thời gian và chi phí tuân thủ, qua đó khơi thông nguồn lực cho đầu tư, sản xuất, kinh doanh.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi Trần Phước Hiền làm việc với Đảng ủy, Ủy ban nhân dân xã Xốp. (Ảnh ĐÔNG HUYỀN)

Xúc tiến đầu tư vào xã vùng sâu tỉnh Quảng Ngãi

Để thúc đẩy các địa phương khai thác lợi thế, thu hút đầu tư, ngày 30/10, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi Trần Phước Hiền đã làm việc với Đảng ủy, Ủy ban nhân dân xã Xốp tìm giải pháp đẩy mạnh công tác xúc tiến đầu tư trên địa bàn vùng sâu, vùng xa.

Các ý kiến tham luận tại diễn đàn đều có chung nhận định, việc kiểm soát chặt dòng tiền, cơ cấu lại nguồn vốn và chủ động xây dựng phương án ứng phó là yêu cầu cấp thiết để doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro. (Ảnh: BTC)

Chủ động quản trị rủi ro, tạo sức bật cho doanh nghiệp

Biến động tỷ giá, lãi suất và giá năng lượng đang làm tăng chi phí sản xuất, kinh doanh, gây sức ép lên dòng tiền và khả năng trả nợ của doanh nghiệp. Do đó, việc kiểm soát chặt dòng tiền, cơ cấu lại nguồn vốn và chủ động xây dựng phương án ứng phó là yêu cầu cấp thiết để doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro.

Phiên thảo luận “Sản xuất tiên tiến: Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt”, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Mùa thu năm 2026.

Sản xuất tiên tiến mở đường cho hàng xuất khẩu Việt Nam bứt phá

Việt Nam đang khẳng định vị thế là mắt xích quan trọng trong mạng lưới sản xuất toàn cầu. Tuy nhiên, cùng với quy mô xuất khẩu ngày càng lớn, bài toán nâng cao giá trị gia tăng nội địa và vị trí của doanh nghiệp Việt trong chuỗi cung ứng đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Bộ Tài chính đề xuất tạm thời chưa áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người bị giả mạo thông tin đăng ký kinh doanh khi đáp ứng các điều kiện theo quy định. (Ảnh: CHQ)

Đề xuất chưa tạm hoãn xuất cảnh người bị giả mạo thông tin đăng ký kinh doanh

Người bị sử dụng trái phép thông tin cá nhân để đăng ký kinh doanh có thể được tạm thời chưa áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh khi cơ quan công an đã tiếp nhận, đang giải quyết phản ánh. Đây là một trong những chính sách đặc thù được Bộ Tài chính đề xuất nhằm tháo gỡ vướng mắc trong quản lý thuế.

Chương trình hỗ trợ triển khai tiếp thị liên kết và quảng bá sản phẩm trên nền tảng số. (Ảnh: Ban tổ chức)

Chung tay hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh Việt tham gia thương mại điện tử

Trung tâm hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp Việt Nam phối hợp với TikTok, eComDX, Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam và mạng lưới đa nền tảng DAKE MCN triển khai chương trình hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh trên cả nước tham gia thương mại điện tử, với gói hỗ trợ có tổng giá trị lên đến 200 triệu đồng cho mỗi đơn vị tham gia.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: CÔNG LÝ)

Xây dựng Buôn Ma Thuột thành đô thị trung tâm vùng Tây Nguyên kết nối không gian cao nguyên với khu vực duyên hải Nam Trung Bộ

Việc sơ kết, đánh giá các văn bản Trung ương về một số cơ chế, chính sách đặc thù với thành phố Buôn Ma Thuột và công bố Quy hoạch chung đô thị Buôn Ma Thuột đến năm 2050 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo cơ sở pháp lý và định hướng lâu dài cho công tác quản lý, đầu tư xây dựng và phát triển đô thị.