Xóm Khuổi Khon, xã Kim Cúc là làng du lịch cộng đồng lưu giữ nhiều nét bản sắc văn hóa độc đáo của đồng bào dân tộc Lô Lô. Những năm qua, làng du lịch Khuổi Khon đã thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước đến tham quan, khám phá và trải nghiệm.
Với mục đích nâng cao chất lượng, hiệu quả bảo tồn các giá trị văn hóa của đồng bào Lô Lô, gắn với đẩy mạnh thu hút du khách, phát triển du lịch, từ nguồn vốn Chương trình mục tiêu phát triển văn hóa, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đầu tư 5 tỷ đồng nâng cao hiệu quả bảo tồn giá trị văn hóa vật thể và giá trị văn hóa phi vật thể của đồng bào dân tộc Lô Lô.
Các hạng mục đã triển khai gồm xây dựng nhà sinh hoạt cộng đồng xóm Khuổi Khon; bảo tồn nhà truyền thống đồng bào Lô Lô. Đồng thời, tiến hành sưu tầm và bảo tồn các làn điệu dân ca, dân vũ của đồng bào, kết hợp tổ chức hướng dẫn, truyền dạy cho dân bản. Trên cơ sở đó, đã thành lập đội văn nghệ quần chúng, xây dựng chương trình nghệ thuật, trong đó có tiết mục đánh trống đồng cổ truyền của người Lô Lô.
Bên cạnh đó, các nghi lễ đám cưới, lễ cúng thần rừng (cầu mưa) của đồng bào Lô Lô cũng đã được nghiên cứu, phục dựng, bảo tồn. Các nghề thủ công truyền thống của người Lô Lô như dệt vải (nhuộm chàm, thêu hoa văn), đan lát, cũng được hỗ trợ khung dệt dải vải và nguyên vật liệu để mở rộng sản xuất các sản phẩm phục vụ du khách. Các món ăn truyền thống của người Lô Lô như thịt lợn chua, bánh chưng đen, thịt treo gác bếp... cũng được xây dựng thành menu, phục vụ khách du lịch. Các trò chơi dân gian như tung còn, đánh yến, đánh sảng cũng được hỗ trợ bảo tồn.
Tại nhà sinh hoạt cộng đồng của bản, trưng bày trống đồng Lô Lô; manơcanh người lớn mặc trang phục Lô Lô truyền thống; xe đồ chơi bằng gỗ của trẻ em Lô Lô; khung cửi và sa quay sợi; loỏng đập lúa, cày gỗ, bừa, cào, yên ngựa, thồ hàng... Người dân cũng được đào tạo, tập huấn kiến thức, kinh nghiệm về phát triển bền vững du lịch cộng đồng; nâng cao chất lượng phục vụ của các homestay. Trong đó, tuyên truyền nâng cao nhận thức về giữ gìn vệ sinh môi trường; bảo tồn các giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể.
Đánh giá hiệu quả đạt được qua thực hiện dự án, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Cao Bằng Sầm Việt An chia sẻ, những giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc Lô Lô đã được sưu tầm, phục dựng và lưu giữ, nhận thức về bảo vệ giá trị văn hóa của dân tộc, về phát triển du lịch của đồng bào được nâng cao. Khuổi Khon hứa hẹn sẽ là điểm đến hấp dẫn, thu hút đối với du khách.
