Bình luận quốc tế

Báo động về vòng xoáy bạo lực ở Trung Đông

Theo thống kê của Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc, tính từ đầu năm đến nay, hơn 200 người đã thiệt mạng trong các vụ bạo lực liên quan xung đột Israel-Palestine. Cộng đồng quốc tế cảnh báo, nếu không hóa giải kịp thời, những vụ đụng độ bùng phát gần đây tại khu vực Bờ Tây bị chiếm đóng có thể khiến vòng xoáy bạo lực ở Trung Đông vượt tầm kiểm soát.
Ảnh minh họa: Người biểu tình Palestine xung đột với cảnh sát Israel tại khu đền thờ Al-Aqsa ở Jerusalem ngày 10/5/2021. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Ảnh minh họa: Người biểu tình Palestine xung đột với cảnh sát Israel tại khu đền thờ Al-Aqsa ở Jerusalem ngày 10/5/2021. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Bạo lực được cho là bùng nổ trở lại tại Bờ Tây sau đợt truy quét của quân đội Israel. Hôm 20/6, hai tay súng thuộc phong trào Hồi giáo Hamas đã xả súng, khiến bốn người Israel thiệt mạng gần khu định cư Eli.

Đụng độ giữa người định cư Do Thái và người Palestine xảy ra sau đó. Các đoạn video lan truyền trên internet ghi lại cảnh hai bên ném đá vào nhau. Hỏa hoạn đã xảy ra tại ngôi làng cạnh khu định cư Shiloh, cách khu định cư Eli không xa.

Hội đồng Quy hoạch của Israel phụ trách hoạt động xây dựng ở Bờ Tây dường như “đổ thêm dầu vào lửa”, khi ngày 26/6 phê duyệt kế hoạch xây thêm hàng nghìn nhà định cư mới, trong đó có hơn 1.000 nhà tại Eli. Theo Peace Now, tổ chức chuyên theo dõi hoạt động định cư của Israel, kể từ tháng 1/2023, hơn 13.000 nhà ở đã được Israel cấp phép xây dựng tại các khu định cư, vượt xa con số 4.427 nhà được cấp phép xây dựng trong cả năm 2022.

Trong một tuyên bố với ngôn từ mạnh mẽ, người phát ngôn của Tổng Thư ký Liên hợp quốc tái khẳng định các khu định cư là sự vi phạm luật pháp quốc tế và các nghị quyết liên quan của Liên hợp quốc.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres cảnh báo, việc Israel liên tục mở rộng các khu định cư đã khiến nhu cầu nhân đạo thêm nghiêm trọng, tạo cớ cho bạo lực và nguy cơ đối đầu gia tăng và làm suy yếu quyền tự quyết của người Palestine. Việc mở rộng các khu định cư đang cản trở nỗ lực đạt được giải pháp hai nhà nước cũng như kiến tạo nền hòa bình lâu dài và toàn diện tại khu vực.

Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ, giới chức Mỹ đã tỏ rõ quan điểm phản đối động thái của Israel xúc tiến xây dựng các khu định cư. Washington cũng cho rằng, các khu định cư này là trở ngại đối với giải pháp hai nhà nước trong vấn đề Israel-Palestine. Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Antony Blinken yêu cầu chính quyền Israel không làm suy yếu triển vọng thành lập Nhà nước Palestine và cảnh báo bạo lực sẽ cản trở tiến trình thúc đẩy các thỏa thuận bình thường hóa quan hệ giữa Israel với các nước Arab.

Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc cho rằng, các bên xung đột cần giải quyết những yếu tố cơ bản dẫn đến bạo lực và điều này đòi hỏi ý chí chính trị của tất cả các bên, trong đó có Israel, Palestine cũng như cộng đồng quốc tế

Bày tỏ quan ngại về tình hình bạo lực tại Bờ Tây, Trung Quốc nhấn mạnh rằng vấn đề hòa bình Trung Đông đã không được giải quyết trong hơn nửa thế kỷ qua. Tại cuộc tiếp Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas, nhà lãnh đạo Arab đầu tiên Bắc Kinh đón tiếp trong năm 2023, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nêu rõ giải pháp cơ bản cho hòa bình Trung Đông nằm ở việc thiết lập một Nhà nước Palestine độc lập, có đầy đủ chủ quyền trên cơ sở phân định biên giới năm 1967, với Đông Jerusalem là thủ đô. Trung Quốc kêu gọi tăng cường hỗ trợ nhân đạo và phát triển cho Palestine, đồng thời duy trì đàm phán hòa bình.

Các nhà lãnh đạo cấp cao Israel và Palestine duy trì liên lạc nhằm tháo gỡ tình hình. Điện đàm với người đồng cấp Palestine Mahmoud Abbas, Tổng thống Israel Isaac Herzog ngày 28/6 nhấn mạnh về tầm quan trọng của cuộc chiến chống khủng bố, chống kích động và thù hận, đồng thời lên án các vụ tấn công gần đây của “các phần tử cực đoan” nhằm vào người Palestine vô tội. Bộ trưởng Quốc phòng Israel Yoav Gallant (I.Ga-lan) cũng điện đàm với Bộ trưởng Nội vụ Palestine Hussein Al-Sheikh (H.An-sếch), trong đó khẳng định cam kết của Tel Aviv sẽ trừng phạt nghiêm những kẻ gây bạo loạn.

Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc cho rằng, các bên xung đột cần giải quyết những yếu tố cơ bản dẫn đến bạo lực và điều này đòi hỏi ý chí chính trị của tất cả các bên, trong đó có Israel, Palestine cũng như cộng đồng quốc tế. Israel cần khẩn trương xem xét và thiết lập lại chính sách, cũng như tuân thủ luật nhân đạo quốc tế nhằm bảo đảm trật tự và an toàn công cộng ở các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng của người Palestine.

Có thể bạn quan tâm

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Tàu thương mại tại eo biển Hormuz, ngày 20/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Châu Âu giải bài toán thiếu hụt năng lượng

Nguồn cung và giá năng lượng tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu khí qua Eo biển Hormuz vẫn tắc nghẽn. Kho dự trữ dầu chiến lược còn vơi khiến Lục địa già lo lắng khi mùa đông giá lạnh đang tới gần.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: THX/TTXVN)

Mỹ và Canada tìm cách hạ nhiệt căng thẳng

Thủ tướng Canada Mark Carney vừa có cuộc trao đổi thẳng thắn với Tổng thống Mỹ Donald Trump về những vấn đề còn khúc mắc trong quan hệ thương mại song phương. Động thái nêu trên cho thấy căng thẳng trong vấn đề thuế quan giữa hai quốc gia láng giềng Bắc Mỹ đã có dấu hiệu hạ nhiệt.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.