Bảo đảm công bằng trong tiếp cận tri thức

Học sinh Trường THCS Cầu Giấy (Hà Nội) sôi nổi trong giờ học môn Công nghệ. (Ảnh: HÀ THU)
Học sinh Trường THCS Cầu Giấy (Hà Nội) sôi nổi trong giờ học môn Công nghệ. (Ảnh: HÀ THU)

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Quyết định số 3588/QĐ-BGDĐT về bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông sử dụng thống nhất toàn quốc từ năm học 2026-2027. Quyết định này nhanh chóng nhận được sự đồng tình, ủng hộ cao từ các nhà trường, giáo viên và phụ huynh học sinh. Không chỉ giảm gánh nặng chi phí sách giáo khoa cho người dân mà còn bảo đảm công bằng trong tiếp cận tri thức, giúp học sinh tiếp cận nội dung học tập nhất quán, liên thông từ lớp 1 đến lớp 12.

Tại nhiều địa phương, ngay khi thông tin chính thức được công bố, các trường đã bày tỏ sự vui mừng, phấn khởi. Cô giáo Huỳnh Thị Hòa Bình, Hiệu trưởng Trường trung học phổ thông Lạng Giang số 1 (tỉnh Bắc Ninh) cho biết: Việc thống nhất một bộ sách giúp nhà trường thuận lợi hơn trong tổ chức dạy học, kiểm tra, đánh giá, đồng thời góp phần giảm lãng phí cho các gia đình.

Theo cô Bình, trước đây, mỗi lần lựa chọn sách giáo khoa đòi hỏi nhiều thời gian và công sức, nhà trường phải giao nhiệm vụ cho các tổ chuyên môn, phân công giáo viên tìm hiểu, nghiên cứu, tập huấn, so sánh ưu, nhược điểm của từng bộ sách, nhất là về phương pháp giảng dạy và cách thức khai thác nội dung.

Việc thống nhất sử dụng đúng bộ sách nhà trường đang triển khai giúp giáo viên và học sinh tiếp tục phát huy sự quen thuộc về cấu trúc bài học, phương pháp dạy học, tạo sự ổn định và yên tâm trong dạy và học.

Cùng quan điểm, thầy giáo Lương Văn Dương, Hiệu trưởng Trường trung học phổ thông A Phủ Lý (tỉnh Ninh Bình) cho rằng: Khi sử dụng chung một số sách giáo khoa, phụ huynh học sinh không phải mất thời gian tìm mua nhiều loại sách khác nhau; trong mỗi gia đình, người học trước có thể để lại cho người học sau sử dụng, góp phần tiết kiệm chi phí và tránh lãng phí vào mỗi dịp đầu năm học.

Với đội ngũ giáo viên, việc làm việc trên một nền tảng học liệu thống nhất giúp dễ dàng chia sẻ kinh nghiệm, phương pháp giảng dạy giữa các địa phương. Đối với những môn học trước đây chưa sử dụng bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống”, yêu cầu cần đặt ra là giáo viên cần sớm được tiếp cận, tập huấn để nắm chắc yêu cầu cần đạt, tránh lúng túng trong triển khai khi thời gian chuẩn bị không còn nhiều.

Ở góc độ phụ huynh, chị Nguyễn Việt Hà, có con đang học lớp 8 Trường trung học cơ sở Ngô Sỹ Liên (Hà Nội) chia sẻ: Khi nội dung học tập được thống nhất trên phạm vi cả nước, phụ huynh có thể dễ dàng tìm kiếm tài liệu, học liệu số để hỗ trợ con mà không lo khác bộ sách. Với con em công nhân, những gia đình thường xuyên thay đổi nơi ở, việc học theo một bộ sách thống nhất giúp các em nhanh chóng bắt nhịp, không bị gián đoạn kiến thức; đồng thời có thể sử dụng lại sách, giảm thêm chi phí cho gia đình.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc lựa chọn bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc được thực hiện trên nguyên tắc bảo đảm đáp ứng yêu cầu Chương trình giáo dục phổ thông 2018; tính khoa học, sư phạm và pháp lý; tính kế thừa; giảm gánh nặng đổi mới; tiết kiệm ngân sách và hạn chế tác động đến giáo viên, học sinh và xã hội, phù hợp tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo và Nghị quyết số 281/NQ-CP ngày 15/9/2025 ban hành chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW.

Trên cơ sở nghiên cứu các bộ sách giáo khoa hiện hành và đối chiếu với các tiêu chí lựa chọn, Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định bộ sách giáo khoa “Kết nối tri thức với cuộc sống” đáp ứng đầy đủ và nổi trội hơn cả. Bộ sách bảo đảm đầy đủ, đồng bộ tất cả các môn học, hoạt động giáo dục ở cả ba cấp học; chất lượng khoa học, sư phạm được khẳng định qua thực tiễn sử dụng rộng rãi tại 34 tỉnh, thành phố, với quy mô học sinh lớn nhất trong các bộ sách giáo khoa hiện hành.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Tùng, Thành viên Hội đồng thành viên Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cho biết: Ngay sau khi quyết định được ban hành, toàn hệ thống Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã chuyển sang trạng thái làm việc khẩn trương, triển khai chỉnh sửa nội dung ở một số đầu sách có sự điều chỉnh của chương trình, chuẩn bị kế hoạch đấu thầu in ấn, xây dựng phương án tập huấn giáo viên và tổ chức cung ứng sách giáo khoa trên phạm vi toàn quốc.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cam kết tiếp tục tối ưu hóa quy trình sản xuất, tiết giảm chi phí nhằm nỗ lực tiếp tục giảm giá sách giáo khoa từ năm học tới 2026-2027; đồng thời đẩy mạnh phát triển các học liệu điện tử trên cơ sở ứng dụng công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, để hỗ trợ đội ngũ giáo viên nhanh chóng thích ứng việc sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã và sẽ tiếp tục chỉ đạo tổ chức tập huấn, bồi dưỡng giáo viên theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp, tập trung vào phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá, khai thác học liệu số và sử dụng sách giáo khoa linh hoạt, hiệu quả. Mục tiêu là giúp giáo viên làm chủ chương trình và học liệu, không dạy học máy móc theo sách.

Việc sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất không đồng nghĩa với dạy học cứng nhắc, rập khuôn. Quan điểm nhất quán được Bộ Giáo dục và Đào tạo nhấn mạnh là: Chương trình giáo dục phổ thông là pháp lệnh; sách giáo khoa là học liệu cơ bản; giáo viên là người quyết định việc tổ chức dạy học.

Đối với các bộ sách giáo khoa khác như Cánh diều, Chân trời sáng tạo đã được thẩm định, phê duyệt theo đúng quy định, các địa phương, nhà trường khai thác làm tài liệu tham khảo, học liệu bổ trợ, phục vụ đổi mới phương pháp dạy học và bồi dưỡng giáo viên, tránh lãng phí nguồn lực xã hội.

Khi được sử dụng thống nhất trên phạm vi toàn quốc, bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống không phải là bộ sách “đóng”, mà sẽ được rà soát, cập nhật, chỉnh lý khi thật sự cần thiết theo đúng quy định của pháp luật và yêu cầu thực tiễn giáo dục.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng khẳng định, việc thống nhất sách giáo khoa không làm thay đổi nguyên tắc kiểm tra, đánh giá và tổ chức các kỳ thi hiện hành. Công tác kiểm tra, đánh giá theo yêu cầu cần đạt căn cứ vào yêu cầu cần đạt của chương trình giáo dục phổ thông, không dựa vào việc học sinh học theo cuốn sách cụ thể nào.

Có thể bạn quan tâm

[Video] Trường THCS, THPT có thể kiểm tra định kỳ trên máy tính

[Video] Trường THCS, THPT có thể kiểm tra định kỳ trên máy tính

Từ ngày 1/12/2026, các trường Trung học cơ sở và Trung học phổ thông được tổ chức kiểm tra, đánh giá định kỳ trên máy tính nếu đáp ứng đủ điều kiện về cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ, phần mềm và vận hành theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Học sinh tiểu học. (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Học bạ số là thành phần của hồ sơ đánh giá học sinh

Ở cấp tiểu học, hồ sơ đánh giá từng năm học của mỗi học sinh gồm Học bạ số và Bảng tổng hợp kết quả đánh giá giáo dục của lớp; ở trung học cơ sở, trung học phổ thông, các thông tin và nội dung đánh giá tại mẫu Học bạ là căn cứ xác định nội dung chuyên môn của Học bạ số.

Trong giờ học tại Trường trung học cơ sở Ngô Sĩ Liên (Hà Nội). (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Sửa đổi chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông: Cần bắt đầu từ đâu?

Việc rà soát, hoàn thiện chương trình, sách giáo khoa theo hướng giảm tải, thiết thực, hiệu quả, phù hợp với thực tiễn đặt ra yêu cầu cần có đánh giá toàn diện về thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông 2018, để từ đó có căn cứ khoa học, minh chứng thực tiễn điều chỉnh nội dung, phương thức tổ chức giáo dục, hệ thống học liệu.

[Infographic] Những con số về Đánh giá tư duy TSA năm 2026

[Infographic] Những con số về Đánh giá tư duy TSA năm 2026

Trong năm 2026, Đại học Bách khoa Hà Nội đã tổ chức 3 đợt Đánh giá tư duy với 31 điểm thi tại Hà Nội và 10 tỉnh, thành phố; đáp ứng gần 60 nghìn lượt thi với tổng số gần 30 nghìn thí sinh dự thi. Kết quả Đánh giá tư duy TSA đã được hơn 50 cơ sở đào tạo sử dụng để tuyển sinh đại học năm học 2026-2027.

(Ảnh minh họa: HNUE)

Giáo dục đại học: Cần kiểm soát đầu vào và nâng cao chất lượng đầu ra

Trong thực hiện nhiệm vụ năm học 2026-2027 đối với giáo dục đại học, cao đẳng sư phạm, về công tác tuyển sinh, bảo đảm chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các cơ sở đào tạo có phương án xét tuyển theo hướng ổn định, minh bạch, công bằng, thực chất; kiểm soát đầu vào và nâng cao chất lượng đầu ra.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: Ban tổ chức)

Thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng công nghệ trong cơ khí-động lực

Ngày 18/10, tại Trường đại học Thủy lợi, Hội nghị Khoa học và Công nghệ Cơ khí-Động lực lần thứ XIX năm 2026 chính thức khai mạc, quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia, nhà nghiên cứu, giảng viên đến từ 22 trường đại học, viện nghiên cứu, học viện cùng đại diện doanh nghiệp trong lĩnh vực cơ khí-động lực trên cả nước.

Học viên trong giờ thực hành tại trường cao đẳng nghề. Ảnh minh họa: PHONG NGỌC

Kế hoạch sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp của Bộ Giáo dục và Đào tạo

Đối với các cơ sở giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ chủ trì xây dựng đề án trình Thủ tướng, ra các quyết định sắp xếp, tổ chức lại trước ngày 1/4/2027; với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, Bộ chủ trì ra các quyết định sắp xếp, tổ chức lại trong quý IV năm 2026.

Giảng viên Khoa Công nghệ điện tử Trường đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh hướng dẫn sinh viên học tập, nghiên cứu tại Phòng thí nghiệm IoT and AI. (Ảnh: THANH VŨ)

Giáo dục đại học với nhiệm vụ phát triển đội ngũ giảng viên, thu hút nhân tài trong năm học 2026-2027

Một trong những nhiệm vụ cụ thể đề ra trong năm học 2026-2027 đối với giáo dục đại học, cao đẳng sư phạm là tăng cường đào tạo, phát triển đội ngũ giảng viên, thu hút nhân tài, đặc biệt cho các ngành STEM và những ngành trọng điểm khác; chú trọng công tác bồi dưỡng, nâng cao năng lực cốt lõi cho giảng viên. 

(Ảnh minh họa: THÀNH ĐẠT)

Ban hành Chuẩn chương trình đào tạo lĩnh vực sản xuất và chế biến

Chuẩn chương trình đào tạo lĩnh vực sản xuất và chế biến trình độ đại học, thạc sĩ và tiến sĩ quy định những yêu cầu chung tối thiểu áp dụng đối với các chương trình đào tạo để đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, có kỹ năng, tư duy đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp và thị trường lao động.

Trẻ em trực tiếp trải nghiệm điều khiển robot lập trình thông minh tại gian hàng Neopia, kích thích tư duy sáng tạo và niềm yêu thích khoa học công nghệ. (Ảnh: Bảo Ngân)

Nâng cấp hạ tầng công nghệ và đổi mới phương pháp: Lời giải cho bài toán chuyển đổi số giáo dục

Không chỉ là nơi giao thương thiết bị học đường, Triển lãm quốc tế giáo dục Việt Nam 2026 (VietEdu Fair 2026) còn gợi mở nhiều hướng đi cho đổi mới giáo dục: chuẩn hóa học liệu STEM trong chương trình chính khóa, tích hợp liên môn và xây dựng hệ sinh thái học tập cho thế hệ trẻ trong kỷ nguyên số.

Các đại biểu, giảng viên và sinh viên chụp ảnh lưu niệm tại chương trình. (Ảnh: TQ)

Đổi mới hoạt động lớp học, nâng cao năng lực giao tiếp tiếng Anh

Chương trình chuyên đề “Phát triển sự tự tin khi nói tiếng Anh: Các hoạt động thực tiễn trong lớp học dành cho giáo viên tiếng Anh” nhằm tạo cơ hội trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy và tiếp cận các phương pháp dạy học tiếng Anh hiện đại, hướng tới nâng cao năng lực giao tiếp cho người học.

Trẻ em trực tiếp trải nghiệm điều khiển robot lập trình thông minh tại gian hàng Neopia, kích thích tư duy sáng tạo và niềm yêu thích khoa học công nghệ.

[Ảnh] Đổi mới phương pháp học tập qua công nghệ và đồ chơi giáo dục tại VietEdu Fair 2026

Ngày 15/10, Triển lãm quốc tế giáo dục Việt Nam 2026 (VietEdu Fair 2026) chính thức mở cửa tại Trung tâm triển lãm Việt Nam (Hà Nội). Sự kiện giới thiệu các giải pháp công nghệ giáo dục, thiết bị học tập STEM và dòng đồ chơi phát triển trí tuệ, phản ánh xu hướng "học qua chơi" đang ngày càng chiếm ưu thế trong giáo dục hiện đại.