Bảo đảm công bằng trong tiếp cận tri thức

Học sinh Trường THCS Cầu Giấy (Hà Nội) sôi nổi trong giờ học môn Công nghệ. (Ảnh: HÀ THU)
Học sinh Trường THCS Cầu Giấy (Hà Nội) sôi nổi trong giờ học môn Công nghệ. (Ảnh: HÀ THU)

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Quyết định số 3588/QĐ-BGDĐT về bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông sử dụng thống nhất toàn quốc từ năm học 2026-2027. Quyết định này nhanh chóng nhận được sự đồng tình, ủng hộ cao từ các nhà trường, giáo viên và phụ huynh học sinh. Không chỉ giảm gánh nặng chi phí sách giáo khoa cho người dân mà còn bảo đảm công bằng trong tiếp cận tri thức, giúp học sinh tiếp cận nội dung học tập nhất quán, liên thông từ lớp 1 đến lớp 12.

Tại nhiều địa phương, ngay khi thông tin chính thức được công bố, các trường đã bày tỏ sự vui mừng, phấn khởi. Cô giáo Huỳnh Thị Hòa Bình, Hiệu trưởng Trường trung học phổ thông Lạng Giang số 1 (tỉnh Bắc Ninh) cho biết: Việc thống nhất một bộ sách giúp nhà trường thuận lợi hơn trong tổ chức dạy học, kiểm tra, đánh giá, đồng thời góp phần giảm lãng phí cho các gia đình.

Theo cô Bình, trước đây, mỗi lần lựa chọn sách giáo khoa đòi hỏi nhiều thời gian và công sức, nhà trường phải giao nhiệm vụ cho các tổ chuyên môn, phân công giáo viên tìm hiểu, nghiên cứu, tập huấn, so sánh ưu, nhược điểm của từng bộ sách, nhất là về phương pháp giảng dạy và cách thức khai thác nội dung.

Việc thống nhất sử dụng đúng bộ sách nhà trường đang triển khai giúp giáo viên và học sinh tiếp tục phát huy sự quen thuộc về cấu trúc bài học, phương pháp dạy học, tạo sự ổn định và yên tâm trong dạy và học.

Cùng quan điểm, thầy giáo Lương Văn Dương, Hiệu trưởng Trường trung học phổ thông A Phủ Lý (tỉnh Ninh Bình) cho rằng: Khi sử dụng chung một số sách giáo khoa, phụ huynh học sinh không phải mất thời gian tìm mua nhiều loại sách khác nhau; trong mỗi gia đình, người học trước có thể để lại cho người học sau sử dụng, góp phần tiết kiệm chi phí và tránh lãng phí vào mỗi dịp đầu năm học.

Với đội ngũ giáo viên, việc làm việc trên một nền tảng học liệu thống nhất giúp dễ dàng chia sẻ kinh nghiệm, phương pháp giảng dạy giữa các địa phương. Đối với những môn học trước đây chưa sử dụng bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống”, yêu cầu cần đặt ra là giáo viên cần sớm được tiếp cận, tập huấn để nắm chắc yêu cầu cần đạt, tránh lúng túng trong triển khai khi thời gian chuẩn bị không còn nhiều.

Ở góc độ phụ huynh, chị Nguyễn Việt Hà, có con đang học lớp 8 Trường trung học cơ sở Ngô Sỹ Liên (Hà Nội) chia sẻ: Khi nội dung học tập được thống nhất trên phạm vi cả nước, phụ huynh có thể dễ dàng tìm kiếm tài liệu, học liệu số để hỗ trợ con mà không lo khác bộ sách. Với con em công nhân, những gia đình thường xuyên thay đổi nơi ở, việc học theo một bộ sách thống nhất giúp các em nhanh chóng bắt nhịp, không bị gián đoạn kiến thức; đồng thời có thể sử dụng lại sách, giảm thêm chi phí cho gia đình.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc lựa chọn bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc được thực hiện trên nguyên tắc bảo đảm đáp ứng yêu cầu Chương trình giáo dục phổ thông 2018; tính khoa học, sư phạm và pháp lý; tính kế thừa; giảm gánh nặng đổi mới; tiết kiệm ngân sách và hạn chế tác động đến giáo viên, học sinh và xã hội, phù hợp tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo và Nghị quyết số 281/NQ-CP ngày 15/9/2025 ban hành chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW.

Trên cơ sở nghiên cứu các bộ sách giáo khoa hiện hành và đối chiếu với các tiêu chí lựa chọn, Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định bộ sách giáo khoa “Kết nối tri thức với cuộc sống” đáp ứng đầy đủ và nổi trội hơn cả. Bộ sách bảo đảm đầy đủ, đồng bộ tất cả các môn học, hoạt động giáo dục ở cả ba cấp học; chất lượng khoa học, sư phạm được khẳng định qua thực tiễn sử dụng rộng rãi tại 34 tỉnh, thành phố, với quy mô học sinh lớn nhất trong các bộ sách giáo khoa hiện hành.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Tùng, Thành viên Hội đồng thành viên Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cho biết: Ngay sau khi quyết định được ban hành, toàn hệ thống Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã chuyển sang trạng thái làm việc khẩn trương, triển khai chỉnh sửa nội dung ở một số đầu sách có sự điều chỉnh của chương trình, chuẩn bị kế hoạch đấu thầu in ấn, xây dựng phương án tập huấn giáo viên và tổ chức cung ứng sách giáo khoa trên phạm vi toàn quốc.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cam kết tiếp tục tối ưu hóa quy trình sản xuất, tiết giảm chi phí nhằm nỗ lực tiếp tục giảm giá sách giáo khoa từ năm học tới 2026-2027; đồng thời đẩy mạnh phát triển các học liệu điện tử trên cơ sở ứng dụng công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, để hỗ trợ đội ngũ giáo viên nhanh chóng thích ứng việc sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã và sẽ tiếp tục chỉ đạo tổ chức tập huấn, bồi dưỡng giáo viên theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp, tập trung vào phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá, khai thác học liệu số và sử dụng sách giáo khoa linh hoạt, hiệu quả. Mục tiêu là giúp giáo viên làm chủ chương trình và học liệu, không dạy học máy móc theo sách.

Việc sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất không đồng nghĩa với dạy học cứng nhắc, rập khuôn. Quan điểm nhất quán được Bộ Giáo dục và Đào tạo nhấn mạnh là: Chương trình giáo dục phổ thông là pháp lệnh; sách giáo khoa là học liệu cơ bản; giáo viên là người quyết định việc tổ chức dạy học.

Đối với các bộ sách giáo khoa khác như Cánh diều, Chân trời sáng tạo đã được thẩm định, phê duyệt theo đúng quy định, các địa phương, nhà trường khai thác làm tài liệu tham khảo, học liệu bổ trợ, phục vụ đổi mới phương pháp dạy học và bồi dưỡng giáo viên, tránh lãng phí nguồn lực xã hội.

Khi được sử dụng thống nhất trên phạm vi toàn quốc, bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống không phải là bộ sách “đóng”, mà sẽ được rà soát, cập nhật, chỉnh lý khi thật sự cần thiết theo đúng quy định của pháp luật và yêu cầu thực tiễn giáo dục.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng khẳng định, việc thống nhất sách giáo khoa không làm thay đổi nguyên tắc kiểm tra, đánh giá và tổ chức các kỳ thi hiện hành. Công tác kiểm tra, đánh giá theo yêu cầu cần đạt căn cứ vào yêu cầu cần đạt của chương trình giáo dục phổ thông, không dựa vào việc học sinh học theo cuốn sách cụ thể nào.

Có thể bạn quan tâm

Lớp học làm quen với Tiếng Việt của học sinh lớp 1 Trường nội trú liên cấp xã Thu Lũm. (Ảnh: Trần Tuấn)

Sẵn sàng cho năm học mới ở biên giới Lai Châu

Bước vào năm học mới, ngành giáo dục Lai Châu đã cơ bản hoàn tất công tác chuẩn bị. Từ biên giới Thu Lũm, Hua Bum đến điểm trường Bản Chít nơi bị ảnh hưởng bởi lũ quét; cùng với việc sắp xếp lại trường lớp, đội ngũ; các trường cũng đã hoàn thành chuẩn bị cơ sở vật chất, huy động học sinh ra lớp, bảo đảm điều kiện dạy và học.

Các nghệ sĩ biểu diễn tại chương trình "Hương sắc Việt Nam".

Đổi mới hoạt động giáo dục nghệ thuật

Công nghệ đã và đang mở ra những khả năng hỗ trợ chưa từng có cho con người trong lĩnh vực sáng tạo nghệ thuật. Tuy nhiên hoạt động giáo dục nghệ thuật cũng đứng trước băn khoăn về việc làm sao xây dựng nền tảng văn hóa cho thế hệ trẻ trước nguy cơ bị các thiết bị hiện đại, trí tuệ nhân tạo (AI) chi phối.

Lễ Truyền Lô - truyền thống khoa cử, trọng người tài của triều Nguyễn được tái hiện tại không gian Ngọ Môn Huế.

Từ Lễ Truyền Lô đến những “Học sinh danh dự”: Tiếp nối mạch nguồn hiếu học đất Cố đô

Trong không gian Ngọ Môn ngày 29/8, truyền thống khoa cử, trọng người tài của triều Nguyễn được tái hiện, nối mạch với câu chuyện quảng bá di sản bằng ngôn ngữ đương đại và vinh danh 385 học sinh tiêu biểu ở vùng đất Cố đô. Quá khứ và hiện tại gặp nhau ở một giá trị bền bỉ: trọng học, trọng tài và khát vọng vươn lên.

Tại hội thảo, các đại biểu cùng trao đổi, chia sẻ tri thức về kinh tế số, công nghệ và quản trị trong kỷ nguyên mới (Ảnh: Trường đại học Văn Hiến).

Trường đại học Văn Hiến quy tụ học giả quốc tế thảo luận về kinh tế số và quản trị hiện đại

Hiện nay, chuyển đổi số đang định hình lại mô hình phát triển kinh tế và quản trị trên toàn cầu, mở ra nhiều hướng đi mới. Với mục tiêu mang đến không gian học thuật đa chiều, ngày 28/8, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Trường đại học Văn Hiến đã tổ chức Hội thảo quốc tế “Kinh tế số trong bối cảnh quản trị hiện đại”.

(Ảnh minh họa: ĐẠI THẮNG)

Sau sắp xếp trường học, dự kiến giảm hơn 50% cơ sở giáo dục, giảm mạnh biên chế giáo viên

Việc triển khai sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục tại các địa phương trên cả nước dự kiến sẽ hoàn thành trước ngày 30/8. Tổng số cơ sở giáo dục dự kiến giảm 50,5%, từ hơn 37,5 nghìn xuống gần 18,6 nghìn cơ sở; giảm hơn 32,6 nghìn hiệu trưởng, hiệu phó và hơn 11 nghìn nhân viên trường học. 

Đại học Trà Vinh có thêm 3 chương trình đạt chuẩn quốc tế. (Ảnh: HOÀNG TRUNG)

Đại học Trà Vinh có 30 chương trình đạt chuẩn quốc tế

Thêm 3 chương trình đào tạo đạt kiểm định theo bộ tiêu chuẩn AUN-QA, Đại học Trà Vinh (tỉnh Vĩnh Long) có tổng số 30 chương trình đạt kiểm định chất lượng quốc tế, tiếp tục khẳng định định hướng nâng cao chất lượng đào tạo, hội nhập giáo dục khu vực và quốc tế.

Lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cùng đại diện các bên thực hiện ký kết, trao biên bản ghi nhớ hợp tác. (Ảnh: THÚY QUỲNH)

Kết nối nguồn lực, nâng chất lượng giáo dục tại xã Minh Châu

Ngày 27/8, tại Hà Nội, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội tổ chức Hội nghị ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác hỗ trợ phát triển giáo dục tại xã Minh Châu. Sự kiện nhằm cụ thể hóa chỉ đạo của lãnh đạo Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội về việc huy động, kết nối các nguồn lực để hỗ trợ các cơ sở giáo dục trên địa bàn xã đảo Minh Châu.

Trường mầm non Ninh Sơn (xã Ninh Sơn, tỉnh Khánh Hòa) được tu sửa đẹp, khang trang, sẵn sàng đón các cháu ngày tựu trường năm học mới. (Ảnh: PHƯỚC THIỆN)

Ninh Sơn sẵn sàng cho năm học mới

Những ngày cuối tháng 8, khi mùa tựu trường đang đến gần, các trường học ở xã Ninh Sơn (Khánh Hòa) trở nên tất bật. Sau cánh cổng trường, tiếng chổi quét sân, tiếng bàn ghế được sắp xếp, tiếng giáo viên gọi nhau chuẩn bị đồ dùng dạy học… hòa thành nhịp điệu rộn ràng trước ngày đón học sinh trở lại.

Ông Andrey Belyaninov, Tổng thư ký Hội đồng nhân dân thế giới, Thành viên Ủy ban UNESCO Liên bang Nga chia sẻ tại tọa đàm.

Hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học và giáo dục như một yếu tố thúc đẩy phát triển bền vững

Tọa đàm góp phần mở rộng trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm và tăng cường mạng lưới hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học, giáo dục; đồng thời thúc đẩy các sáng kiến hợp tác có tính thực tiễn, đóng góp vào mục tiêu phát triển bền vững của Việt Nam và cộng đồng quốc tế.