Không loại bỏ mà sẽ chuyển đổi các sách giáo khoa khác thành tài liệu tham khảo

Ngày 6/1, Bộ Giáo dục và Đào tạo thông tin về một số nội dung đang được quan tâm về quá trình chuyển đổi sang sử dụng bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc, như: Công tác tập huấn giáo viên, bảo đảm điều kiện triển khai sách giáo khoa thống nhất, phương pháp dạy và học, việc sử dụng các bộ sách giáo khoa khác,...

(Ảnh minh họa: THANH TÙNG)
(Ảnh minh họa: THANH TÙNG)

Từ năm học 2026-2027, bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống” của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam được sử dụng làm bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông sử dụng thống nhất trên toàn quốc.

Trong quá trình chuyển đổi, có 3 vấn đề mà phụ huynh và giáo viên quan tâm, được Bộ Giáo dục và Đào tạo làm rõ.

Sử dụng các bộ sách khác như tài liệu tham khảo

Bên cạnh bộ sách giáo khoa được lựa chọn là “Kết nối tri thức với cuộc sống”, một số bộ sách khác đã được biên soạn, thẩm định và được phê duyệt để sử dụng trong nhà trường như "Cánh diều, "Chân trời sáng tạo". Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định không phủ nhận giá trị khoa học, sư phạm và thực tiễn của các bộ sách giáo khoa này.

Trong giai đoạn chuyển đổi, các bộ sách giáo khoa khác như "Cánh diều", "Chân trời sáng tạo",... không bị loại bỏ, mà chuyển từ vai trò sách giáo khoa chính khóa sang làm tài liệu tham khảo và học liệu bổ trợ quan trọng

"Đây đều là các sản phẩm trí tuệ được xây dựng và phê duyệt đúng quy trình, đúng quy định, đáp ứng đầy đủ yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành", Bộ khẳng định và cho biết, trong giai đoạn chuyển đổi, các bộ sách này không bị loại bỏ, mà chuyển từ vai trò sách giáo khoa chính khóa sang vai trò tài liệu tham khảo và học liệu bổ trợ quan trọng.

Các nhà trường, thư viện có thể tiếp tục lưu trữ, khai thác và sử dụng các bộ sách này để giáo viên và học sinh tham khảo, so sánh, đối chiếu, làm phong phú nội dung dạy học và bài giảng.

Không dạy học theo lối “đọc-chép” nội dung sách giáo khoa

Về phương pháp dạy và học khi sử dụng bộ sách giáo khoa thống nhất, Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định việc thống nhất sử dụng một bộ sách giáo khoa không đồng nghĩa với việc áp đặt phương pháp dạy học. Chương trình giáo dục phổ thông 2018 là chương trình mở, trong đó sách giáo khoa chỉ là tài liệu cụ thể hóa các yêu cầu cần đạt, không phải là khuôn mẫu cứng nhắc cho hoạt động dạy học.

Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục chỉ đạo giáo viên phát huy tính chủ động, sáng tạo trong tổ chức dạy học, lựa chọn phương pháp, hình thức và học liệu phù hợp đối tượng học sinh và điều kiện thực tiễn của nhà trường.

Giáo viên dạy học theo yêu cầu cần đạt của Chương trình, không dạy học theo lối “đọc-chép” nội dung sách giáo khoa, bảo đảm phát triển phẩm chất và năng lực của học sinh đúng định hướng đổi mới giáo dục.

Tập huấn giáo viên linh hoạt, không gây áp lực

Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định tập huấn giáo viên và bảo đảm đầy đủ các điều kiện triển khai là yếu tố then chốt quyết định hiệu quả của việc sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc. Việc chuyển đổi sách giáo khoa chỉ đạt mục tiêu khi giáo viên được trang bị đầy đủ về chuyên môn, phương pháp và học liệu cần thiết.

Tổ chức tập huấn, bồi dưỡng giáo viên sử dụng sách giáo khoa thống nhất theo hình thức linh hoạt, kết hợp trực tuyến và trực tiếp, phù hợp điều kiện thực tiễn của địa phương, không phát sinh áp lực cho giáo viên.

Theo đó, Bộ sẽ chỉ đạo tổ chức tập huấn, bồi dưỡng giáo viên sử dụng sách giáo khoa thống nhất theo hình thức linh hoạt, kết hợp trực tuyến và trực tiếp, bảo đảm phù hợp điều kiện thực tiễn của các địa phương và không làm phát sinh áp lực không cần thiết cho giáo viên.

Nội dung tập huấn tập trung vào cách tiếp cận chương trình, tổ chức dạy học theo yêu cầu cần đạt, khai thác hiệu quả sách giáo khoa và học liệu, thay vì hướng dẫn dạy học theo lối máy móc, rập khuôn.

Bộ Giáo dục và Đào tạo đồng thời cũng sẽ chỉ đạo bảo đảm cung ứng đầy đủ sách giáo khoa để giáo viên và học sinh tiếp cận, sử dụng thuận lợi ngay từ đầu năm học.

Triển khai hiệu quả 4 nhóm nhiệm vụ

Để tổ chức triển khai hiệu quả chủ trương sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc từ năm học 2026-2027, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã, đang và sẽ tập trung thực hiện 4 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất là bảo đảm chất lượng sách giáo khoa, năng lực triển khai của đội ngũ giáo viên. Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức rà soát, đánh giá và chỉnh lý, hoàn thiện (nếu cần thiết) bộ sách giáo khoa “Kết nối tri thức với cuộc sống” nhằm bảo đảm chất lượng khoa học, sư phạm và tính chuẩn mực khi triển khai sử dụng thống nhất trên phạm vi toàn quốc.

Đồng thời, Bộ chỉ đạo tổ chức tập huấn, bồi dưỡng giáo viên trên toàn quốc về cách tiếp cận, khai thác bộ sahcs giáo khoa thống nhất, gắn với việc sử dụng linh hoạt các nguồn học liệu tham khảo khác, phù hợp với yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông.

Thứ hai, tổ chức phát hành sách giáo khoa theo hướng tiết kiệm, hiệu quả. Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp các địa phương rà soát, điều chỉnh cơ cấu ngân sách, từng bước chuyển từ hỗ trợ mua nhiều bộ sách giáo khoa sang hỗ trợ trực tiếp cho học sinh, hướng tới mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành việc cung cấp miễn phí sách giáo khoa.

Bộ sẽ chỉ đạo xây dựng cơ chế tổ chức in ấn, phát hành tập trung, áp dụng đấu thầu theo quy định của pháp luật nhằm tiếp tục giảm giá sách giáo khoa, bảo đảm khả năng tiếp cận công bằng cho mọi học sinh.

Thứ ba, đẩy mạnh số hóa sách giáo khoa, phát triển hệ sinh thái học liệu số dùng chung. Bộ Giáo dục và Đào tạo triển khai số hóa toàn bộ bộ sách giáo khoa thống nhất, đồng thời xây dựng hệ sinh thái học liệu số đi kèm.

Các học liệu này được phát triển theo hướng dùng chung, truy cập thuận lợi, miễn phí, phục vụ giáo viên, học sinh và người dân, góp phần nâng cao chất lượng dạy học và thúc đẩy chuyển đổi số trong giáo dục phổ thông.

Thứ tư, tăng cường công tác truyền thông tạo sự đồng thuận xã hội. Việc thống nhất một bộ sách giáo khoa là bước đi chiến lược nhằm thực hiện “đột phá” giáo dục theo Nghị quyết số 71-NQ/TW, bảo đảm mọi học sinh Việt Nam, dù ở vùng thuận lợi hay vùng sâu vùng xa, đều được tiếp cận một nền tảng tri thức chuẩn mực, bình đẳng và nhân văn.

Thời gian tới, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền để phụ huynh, giáo viên và xã hội hiểu đúng, hiểu đầy đủ về việc thực hiện chủ trương sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất trên toàn quốc.

Theo đánh giá của Bộ Giáo dục và Đào tạo, so với 3 bộ sách được phát triển trong giai đoạn xã hội hóa sách giáo khoa, bộ sách giáo khoa “Kết nối tri thức với cuộc sống” có nhiều nhất sách của các môn học/hoạt động giáo dục ở cả 3 cấp tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông được quy định trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

“Kết nối tri thức với cuộc sống” cũng là bộ sách giáo khoa được lựa chọn nhiều trong các nhà trường. Do đó, khi tổ chức thực hiện sử dụng làm bộ sách thống nhất toàn quốc sẽ tạo ra ít tác động nhất đến nhà trường, giáo viên và học sinh.

Bộ sách giáo khoa “Kết nối tri thức với cuộc sống” là tài sản thuộc Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam – doanh nghiệp có 100% vốn Nhà nước, là đơn vị có đủ năng lực kỹ thuật, hệ thống kho vận và phân phối để bảo đảm cung ứng sách đến tận vùng sâu, vùng xa, hải đảo.

Có thể bạn quan tâm

Lớp học làm quen với Tiếng Việt của học sinh lớp 1 Trường nội trú liên cấp xã Thu Lũm. (Ảnh: Trần Tuấn)

Sẵn sàng cho năm học mới ở biên giới Lai Châu

Bước vào năm học mới, ngành giáo dục Lai Châu đã cơ bản hoàn tất công tác chuẩn bị. Từ biên giới Thu Lũm, Hua Bum đến điểm trường Bản Chít nơi bị ảnh hưởng bởi lũ quét; cùng với việc sắp xếp lại trường lớp, đội ngũ; các trường cũng đã hoàn thành chuẩn bị cơ sở vật chất, huy động học sinh ra lớp, bảo đảm điều kiện dạy và học.

Các nghệ sĩ biểu diễn tại chương trình "Hương sắc Việt Nam".

Đổi mới hoạt động giáo dục nghệ thuật

Công nghệ đã và đang mở ra những khả năng hỗ trợ chưa từng có cho con người trong lĩnh vực sáng tạo nghệ thuật. Tuy nhiên hoạt động giáo dục nghệ thuật cũng đứng trước băn khoăn về việc làm sao xây dựng nền tảng văn hóa cho thế hệ trẻ trước nguy cơ bị các thiết bị hiện đại, trí tuệ nhân tạo (AI) chi phối.

Lễ Truyền Lô - truyền thống khoa cử, trọng người tài của triều Nguyễn được tái hiện tại không gian Ngọ Môn Huế.

Từ Lễ Truyền Lô đến những “Học sinh danh dự”: Tiếp nối mạch nguồn hiếu học đất Cố đô

Trong không gian Ngọ Môn ngày 29/8, truyền thống khoa cử, trọng người tài của triều Nguyễn được tái hiện, nối mạch với câu chuyện quảng bá di sản bằng ngôn ngữ đương đại và vinh danh 385 học sinh tiêu biểu ở vùng đất Cố đô. Quá khứ và hiện tại gặp nhau ở một giá trị bền bỉ: trọng học, trọng tài và khát vọng vươn lên.

Tại hội thảo, các đại biểu cùng trao đổi, chia sẻ tri thức về kinh tế số, công nghệ và quản trị trong kỷ nguyên mới (Ảnh: Trường đại học Văn Hiến).

Trường đại học Văn Hiến quy tụ học giả quốc tế thảo luận về kinh tế số và quản trị hiện đại

Hiện nay, chuyển đổi số đang định hình lại mô hình phát triển kinh tế và quản trị trên toàn cầu, mở ra nhiều hướng đi mới. Với mục tiêu mang đến không gian học thuật đa chiều, ngày 28/8, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Trường đại học Văn Hiến đã tổ chức Hội thảo quốc tế “Kinh tế số trong bối cảnh quản trị hiện đại”.

(Ảnh minh họa: ĐẠI THẮNG)

Sau sắp xếp trường học, dự kiến giảm hơn 50% cơ sở giáo dục, giảm mạnh biên chế giáo viên

Việc triển khai sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục tại các địa phương trên cả nước dự kiến sẽ hoàn thành trước ngày 30/8. Tổng số cơ sở giáo dục dự kiến giảm 50,5%, từ hơn 37,5 nghìn xuống gần 18,6 nghìn cơ sở; giảm hơn 32,6 nghìn hiệu trưởng, hiệu phó và hơn 11 nghìn nhân viên trường học. 

Đại học Trà Vinh có thêm 3 chương trình đạt chuẩn quốc tế. (Ảnh: HOÀNG TRUNG)

Đại học Trà Vinh có 30 chương trình đạt chuẩn quốc tế

Thêm 3 chương trình đào tạo đạt kiểm định theo bộ tiêu chuẩn AUN-QA, Đại học Trà Vinh (tỉnh Vĩnh Long) có tổng số 30 chương trình đạt kiểm định chất lượng quốc tế, tiếp tục khẳng định định hướng nâng cao chất lượng đào tạo, hội nhập giáo dục khu vực và quốc tế.

Lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cùng đại diện các bên thực hiện ký kết, trao biên bản ghi nhớ hợp tác. (Ảnh: THÚY QUỲNH)

Kết nối nguồn lực, nâng chất lượng giáo dục tại xã Minh Châu

Ngày 27/8, tại Hà Nội, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội tổ chức Hội nghị ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác hỗ trợ phát triển giáo dục tại xã Minh Châu. Sự kiện nhằm cụ thể hóa chỉ đạo của lãnh đạo Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội về việc huy động, kết nối các nguồn lực để hỗ trợ các cơ sở giáo dục trên địa bàn xã đảo Minh Châu.

Trường mầm non Ninh Sơn (xã Ninh Sơn, tỉnh Khánh Hòa) được tu sửa đẹp, khang trang, sẵn sàng đón các cháu ngày tựu trường năm học mới. (Ảnh: PHƯỚC THIỆN)

Ninh Sơn sẵn sàng cho năm học mới

Những ngày cuối tháng 8, khi mùa tựu trường đang đến gần, các trường học ở xã Ninh Sơn (Khánh Hòa) trở nên tất bật. Sau cánh cổng trường, tiếng chổi quét sân, tiếng bàn ghế được sắp xếp, tiếng giáo viên gọi nhau chuẩn bị đồ dùng dạy học… hòa thành nhịp điệu rộn ràng trước ngày đón học sinh trở lại.

Ông Andrey Belyaninov, Tổng thư ký Hội đồng nhân dân thế giới, Thành viên Ủy ban UNESCO Liên bang Nga chia sẻ tại tọa đàm.

Hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học và giáo dục như một yếu tố thúc đẩy phát triển bền vững

Tọa đàm góp phần mở rộng trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm và tăng cường mạng lưới hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học, giáo dục; đồng thời thúc đẩy các sáng kiến hợp tác có tính thực tiễn, đóng góp vào mục tiêu phát triển bền vững của Việt Nam và cộng đồng quốc tế.