Bản sắc Việt trong kỷ nguyên số: Khi công nghệ trở thành cầu nối văn hóa

Văn hóa, bản sắc Việt hiện nay đang đứng trước cơ hội lớn để lan tỏa, cạnh tranh và chinh phục công chúng toàn cầu. Với tinh thần ấy, hợp tác giữa Cục Bản quyền tác giả (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) và TikTok Việt Nam đã góp phần mở ra hướng đi mới, khẳng định sức mạnh của công nghệ số và nền tảng truyền thông hiện đại.

Sự kiện "TikTok Food Fest 2025 - Đa tầng mỹ vị" diễn ra với quy mô lớn tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Sự kiện "TikTok Food Fest 2025 - Đa tầng mỹ vị" diễn ra với quy mô lớn tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Tại chuỗi sự kiện hợp tác này, Cục trưởng Bản quyền tác giả Trần Hoàng đã nhấn mạnh: Các nền tảng số nói chung và TikTok nói riêng đang đóng vai trò như nhịp cầu giúp những giá trị truyền thống hòa quyện với tinh thần sáng tạo đương đại, từng bước đưa văn hóa thành sợi dây kết nối con người, ký ức và bản sắc dân tộc và vươn ra thế giới.

Thông điệp đó phản ánh đúng xu thế công nghiệp văn hóa toàn cầu. Hàn Quốc đã biến K-pop và điện ảnh thành ngành mũi nhọn; Nhật Bản đưa manga và anime trở thành biểu tượng toàn cầu; Thái Lan khẳng định thương hiệu ẩm thực trên bản đồ quốc tế. Việt Nam, với nguồn "tài nguyên mềm" phong phú từ di sản, ẩm thực, nghệ thuật dân gian đến âm nhạc... hoàn toàn có thể làm điều tương tự nếu tổ chức hệ sinh thái sáng tạo một cách đồng bộ.

z7028684875320-68537b17621c7ee0b9e8717d5c4137f3-6874.jpg
Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả Trần Hoàng phát biểu tại sự kiện.

Tinh thần này được cụ thể hóa qua sự kiện "TikTok Food Fest 2025 - Đa tầng mỹ vị", vừa diễn ra tại Thành phố Hồ Chí Minh. Chỉ trong 2 ngày 19-20/9, hàng chục nghìn lượt khách đã hòa mình vào một lễ hội ẩm thực, nơi truyền thống và hiện đại cùng hiện diện, nơi các thương hiệu lớn song hành với nghệ nhân dân gian, đầu bếp trẻ và hàng trăm nhà sáng tạo nội dung.

Điểm nhấn của sự kiện chính là sự kết hợp giữa trình diễn trực tiếp và lan tỏa trực tuyến: Đầu bếp sao Michelin Võ Thành Vương cùng hơn 100 nhà sáng tạo TikTok đã trực tiếp giao lưu, trình diễn, tạo nên không gian văn hóa vừa sôi động vừa đậm đà bản sắc.

Trong đó, bức tranh sơn mài "Vị Việt" chủ đề về ẩm thực 3 miền với diện tích 50m², tái hiện 106 món ăn đặc trưng, do 50 nghệ nhân và sinh viên thực hiện cùng sự tham gia của 2.000 khán giả đã trở thành biểu tượng kết nối cộng đồng, đồng thời khẳng định giá trị của mỹ thuật truyền thống trong cách tiếp cận mới.

20250919-154747-398.jpg
Ký kết Biên bản ghi nhớ giữa Cục Bản quyền tác giả và TikTok đánh dấu bước tiến quan trọng trong bảo vệ quyền lợi cho nghệ sĩ, doanh nghiệp và cộng đồng sáng tạo.

Bên cạnh sự kiện trực tiếp, chiến dịch hashtag #FoodFestOnTikTok đã thể hiện được sức mạnh lan tỏa của mô hình kết hợp trực tuyến và trực tiếp. Trước khi lễ hội khai mạc, chiến dịch đã đạt 416 triệu lượt xem với hơn 4.200 video, trong đó có 186 nhà sáng tạo tham gia thử thách 21 ngày liên tục.

Tín hiệu khả quan bước đầu cho thấy, nếu triển khai đúng hướng, các sự kiện văn hóa hoàn toàn có thể đạt hàng trăm triệu lượt lan tỏa, thu hút hàng trăm nghìn sản phẩm sáng tạo và quan trọng hơn cả là hình thành một cộng đồng sáng tạo bền vững. Sự tương tác ấy cũng ghi nhận dạng thức video ngắn đang là con đường nhanh nhất để đưa một sản phẩm văn hóa chạm tới hàng triệu công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Chiến dịch #BanSacViet, do Cục Bản quyền tác giả chủ trì phối hợp cùng TikTok Việt Nam, chính là bước tiếp nối dài hạn từ những thành công trên. Được xây dựng trên nền tảng tư duy mới, lấy công nghệ số làm công cụ, lấy sáng tạo nội dung làm động lực, lấy cộng đồng làm hạt nhân, chiến dịch hướng đến quảng bá, lan tỏa 12 ngành công nghiệp văn hóa của Việt Nam, từ điện ảnh, âm nhạc, thời trang, mỹ thuật, đến du lịch, thủ công mỹ nghệ.

z7028761298960-62aeaa3de83783454d9075defff3d8fe-7736.jpg
Giá trị của ẩm thực Việt Nam được lan tỏa qua công nghệ số.

Thông điệp "Bản sắc Việt - tỏa sáng toàn cầu" thể hiện khát vọng đưa văn hóa Việt Nam ra thế giới bằng hình thức gần gũi, hiện đại, dễ lan tỏa nhất. Đây không chỉ là một chiến dịch truyền thông, mà còn là định hướng dài hạn cho chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên số.

Trong khuôn khổ sự kiện, Biên bản ghi nhớ giữa Cục Bản quyền tác giả và TikTok đã được ký kết, đánh dấu bước tiến quan trọng trong bảo vệ quyền lợi cho nghệ sĩ, doanh nghiệp và cộng đồng sáng tạo. Bản quyền vừa là câu chuyện pháp lý, đồng thời là nền tảng cho một thị trường văn hóa minh bạch, công bằng.

Như Cục trưởng Trần Hoàng khẳng định, thỏa thuận này sẽ tạo tiền đề thực chất để đưa công nghiệp văn hóa Việt Nam đến gần hơn với cộng đồng quốc tế, bằng sức mạnh của công nghệ và sáng tạo nội dung. Khi quyền lợi sáng tạo được bảo vệ, nghệ sĩ và doanh nghiệp mới có động lực đầu tư lâu dài, cống hiến những sản phẩm chất lượng, qua đó nâng cao vị thế của văn hóa Việt Nam trên không gian số.

556038601-25107435355507712-3406665088219452983-n-3720.jpg
Sự kiện đánh dấu bước phối hợp giữa nhiều đơn vị để cùng lan tỏa bản sắc Việt ra thế giới.

Từ sự kiện và chiến dịch này, có thể rút ra nhiều kinh nghiệm và giải pháp để giữ gìn, phát huy bản sắc Việt trong kỷ nguyên số. Trước hết, cần duy trì và mở rộng các chiến dịch truyền thông liên ngành, kết hợp giữa quản lý nhà nước, doanh nghiệp công nghệ và cộng đồng sáng tạo. Chính sự phối hợp này tạo nên hệ sinh thái hoàn chỉnh: Chính sách-công nghệ-sáng tạo-cộng đồng.

Bên cạnh đó, cần chú trọng đào tạo và nâng cao năng lực sáng tạo số cho nghệ sĩ, doanh nghiệp văn hóa. Những chương trình như vậy có thể trở thành không gian để nghệ sĩ học cách tiếp cận công chúng trẻ qua video ngắn, nơi doanh nghiệp học cách kể câu chuyện thương hiệu bằng công nghệ mới.

Đồng bộ hóa chính sách và truyền thông cũng là việc cần làm ngay. Các clip ngắn cập nhật chính sách, xu hướng quốc tế sẽ giúp cộng đồng sáng tạo nắm bắt kịp thời, tránh bị bỏ lại phía sau.

Và cuối cùng, cần coi cộng đồng sáng tạo nội dung là lực lượng tiên phong, những "đại sứ văn hóa số" góp phần đưa hình ảnh Việt Nam lan tỏa ra toàn cầu.

Hành trình giữ gìn và phát huy bản sắc Việt trên không gian mạng vẫn còn nhiều thách thức. Song, với sự đồng hành của cơ quan quản lý, sự sáng tạo của nghệ sĩ, sự vào cuộc của doanh nghiệp công nghệ và sự hưởng ứng của cộng đồng, con đường ấy hoàn toàn khả thi. Quan trọng hơn, hành trình quảng bá văn hóa cũng mở ra cơ hội để mỗi người Việt, dù ở trong nước hay xa xứ, càng thêm gắn bó, tự hào với bản sắc dân tộc.

Có thể bạn quan tâm

"Cảm ơn âm nhạc" ghi dấu sự trở lại của Ban nhạc Quả dưa hấu. (Ảnh: Ê-kíp sản xuất)

Ban nhạc Quả dưa hấu trở lại với MV “Cảm ơn âm nhạc”

Tối 28/1, Ban nhạc Quả dưa hấu ra mắt MV “Cảm ơn âm nhạc”, như món quà nghệ thuật đặc biệt gửi đến người yêu nhạc. Ca khúc nằm trong live concert “Bản ghi nhớ” dự kiến sẽ diễn ra giữa tháng 3/2026, chính thức đánh dấu sự tái hợp của các thành viên Quả dưa hấu sau gần ba thập kỷ rời sân khấu chung.

Nhiều ca sĩ được giới trẻ yêu thích sẽ tham gia chương trình Đón Tết Nguyên đán Toàn cầu 2026 tại Hà Nội và Hải Phòng.

Chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật đặc sắc Việt Nam-Trung Quốc chào Xuân Bính Ngọ 2026

Trong không khí hân hoan đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật Việt Nam-Trung Quốc “Đón Tết Nguyên đán toàn cầu 2026 (Global Youth Spring Festival Gala - Bạn đồng hành của tuổi thanh xuân)” sẽ diễn ra tại Hà Nội và Hải Phòng với chuỗi hoạt động sôi động và đặc sắc.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước

Tối 31/1, tại Quảng trường Cách mạng Tháng Tám, phía trước Nhà hát Lớn Hà Nội, chương trình nghệ thuật “Hòa nhạc Ánh sáng – Chào năm mới 2026” sẽ chính thức diễn ra. Chương trình được kỳ vọng trở thành một dấu mốc văn hóa mang ý nghĩa biểu tượng trong thời khắc đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Không gian trưng bày các tác phẩm nổi bật do Nhà xuất bản Quân đội nhân dân ấn hành.

Ra mắt sách của Đại tướng Phan Văn Giang về xây dựng Quân đội trong kỷ nguyên mới

Ngày 27/1, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân phối hợp Cục Tuyên huấn ra mắt cuốn sách "Xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới" của Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng.

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Nhằm cung cấp cho cán bộ, đảng viên và nhân dân một cách hệ thống thông tin về các đơn vị hành chính trong cả nước sau sáp nhập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách "Đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp" của hai tác giả Nguyễn Thái Bình và Trương Hải Long.

Hình tượng chú Tễu được tiếp cận như một biểu tượng văn hóa, kết tinh giữa nghệ thuật ẩm thực và những giá trị gắn với tình thân gia đình.

Kể câu chuyện văn hóa ẩm thực Việt từ hình ảnh chú Tễu

Trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam, chú Tễu của nghệ thuật múa rối nước là một hình tượng quen thuộc và giàu ý nghĩa. Tên gọi “Tễu” được cho là bắt nguồn từ chữ “Tiếu”, nghĩa là cười. Nụ cười của chú Tễu mộc mạc, hóm hỉnh nhưng ẩn chứa trí tuệ dân gian, tinh thần lạc quan và khát vọng an hòa của người Việt.

Công chúng thưởng thức các tác phẩm tại triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026". (Ảnh: CHIÊU ANH)

Bản giao hưởng rực rỡ, nồng nàn của mùa xuân

Triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026" giới thiệu đến công chúng gần 100 tác phẩm của các họa sĩ Nguyễn Ngọc Bình, Đặng Thanh Dương, Nguyễn Quý Dương, Nguyễn Ngọc Phương. Sự hội ngộ của 4 cá tính khác biệt này đã tạo nên không gian nghệ thuật, nơi những rung cảm trước thềm năm mới được chuyển hóa thành mảng màu nồng nàn, sống động.