Bám sát văn kiện Đảng để định hướng lập pháp nhiệm kỳ mới

Chiều 30/1, Thứ trưởng Tư pháp Phan Chí Hiếu chủ trì buổi làm việc với các bộ, ngành về Đề án Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI.

Quang cảnh cuộc họp
Quang cảnh cuộc họp

Báo cáo về Đề án Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI, ông Trần Văn Lợi, Phó Vụ trưởng Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, Bộ Tư pháp cho biết, ngày 11/9/2025, Chính phủ đã có Báo cáo số 772/BC-CP trình Đảng ủy Quốc hội.

Theo đó, Chính phủ đề xuất 91 nhiệm vụ lập pháp trong nhiệm kỳ XVI, trong đó, năm 2026 có 44 nhiệm vụ, năm 2027 có 20 nhiệm vụ, năm 2028 có 13 nhiệm vụ, năm 2029 có 8 nhiệm vụ và năm 2030 có 6 nhiệm vụ.

Trong khi đó, kết quả xây dựng Đề án Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI đến nay cho thấy có 9 định hướng lập pháp gắn với 179 nhiệm vụ cần thực hiện.

Về một số nội dung hoàn thiện Đề án Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI, đối với dự thảo Báo cáo nghiên cứu, ông Trần Văn Lợi cho biết, cần tiếp tục khẩn trương rà soát, bổ sung nhiệm vụ lập pháp, thể chế hóa Văn kiện Đại hội XIV của Đảng, các Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, nhất là các Nghị quyết ban hành gần đây như Nghị quyết 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước, Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam (chưa được đề cập trong dự thảo Đề án).

Đối với việc nhiệm vụ liên quan Hiến pháp 2013, Phó Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật đề nghị bổ sung nhiệm vụ “tổng kết thực hiện Hiến pháp năm 2013 để đề xuất những vấn đề liên quan, đồng bộ với 2 Đề án tổng kết lớn triển khai trong nhiệm kỳ Đại hội XIV (tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam; tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn qua 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên Chủ nghĩa xã hội năm 1991)” theo đúng Thông báo kết luận Phiên họp ngày 17/12/2025 của Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế, pháp luật.

Theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, thực hiện nhiệm vụ lập pháp là hoạt động nghiên cứu, rà soát, từ đó xác định việc sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc ban hành mới luật, pháp lệnh, nghị quyết. Quá trình triển khai Kết luận 19-KL/TW của Bộ Chính trị về Định hướng Chương trình xây dựng pháp luật nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, kết quả thực hiện nhiệm vụ lập pháp và báo cáo nghiên cứu, rà soát trình Chính phủ để trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Do đó, đối với nhóm nhiệm vụ lập pháp mà các luật, nghị quyết vừa mới được sửa đổi, bổ sung, ông Trần Văn Lợi đề nghị rà soát xác định sự cần thiết bổ sung nhiệm vụ lập pháp trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI…

Tại buổi làm việc, các đại biểu đã cho ý kiến về các nhiệm vụ lập pháp được Đảng ủy Quốc hội dự kiến phân công Chính phủ nghiên cứu, thuộc phạm vi, lĩnh vực các Bộ, cơ quan ngang Bộ phụ trách; rà soát, cho ý kiến trong trường hợp có điều chỉnh các nội dung của nhiệm vụ…

Ông Ngô Trung Thành, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội nhất trí cao với các ý kiến thảo luận tại cuộc họp và tọa đàm của Tổ biên tập Ban Chỉ đạo xây dựng định hướng chương trình xây dựng pháp luật nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI diễn ra mới đây; đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, sự nghiên cứu kỹ lưỡng của các cơ quan trong việc xây dựng dự thảo Đề án.

Về định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI, ông nêu rõ, Chính phủ đã tổng hợp đề xuất của các bộ, ngành để gửi Đảng ủy Quốc hội xây dựng Đề án trình Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế, pháp luật. Ban Chỉ đạo cơ bản thống nhất những yêu cầu tiếp tục rà soát, cập nhật theo kết quả Đại hội, nhất là các văn kiện, nghị quyết mới và chương trình hành động có nhiều nhiệm vụ cụ thể liên quan xây dựng pháp luật.

Trong bối cảnh văn kiện Đại hội Đảng chưa được cập nhật đầy đủ, ông đề nghị các cơ quan vừa bảo đảm tiến độ gửi văn bản về Bộ Tư pháp, vừa chủ động điều chỉnh, bổ sung kịp thời khi có nội dung mới để bảo đảm Đề án sát thực tiễn.

Về tư duy xây dựng pháp luật, ông nhấn mạnh cần đổi mới theo hướng với một số luật có thể quy định cụ thể để thi hành ngay. Nhưng với các lĩnh vực đầu tư, phát triển cần tiếp cận theo hướng luật khung, bảo đảm tính linh hoạt, giao nội dung biến động cho văn bản dưới luật.

Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Tư pháp Phan Chí Hiếu nhấn mạnh, do tính chất cấp bách về tiến độ, các đơn vị đã có dự thảo văn bản báo cáo Đảng ủy Chính phủ và Quốc hội thì phải chuyển ngay cho Lãnh đạo Bộ, ngành để kịp thời gian xử lý và tham khảo. Trong ngày mai (31/1), các đơn vị phải có văn bản chính thức gửi Bộ Tư pháp tổng hợp để đầu tuần tới họp về nội dung này.

Đối với đề xuất của các bộ, Thứ trưởng Hiếu cho rằng, cần rà soát kỹ các đề nghị điều chỉnh Chương trình lập pháp năm 2026. Tinh thần chung là tôn trọng đề xuất của các Bộ nhưng nếu có điều chỉnh (rút, lùi thời hạn) thì phải nêu lý do thật rõ ràng, thuyết phục.

Đối với nhiệm vụ từ Quốc hội/Đảng, đây là các nhiệm vụ qua rà soát của Ủy ban Pháp luật và Tư pháp hoặc theo các Nghị quyết của Đảng/Quốc hội, không phải do Chính phủ đề xuất. Vì vậy, theo Thứ trưởng, quan điểm là không thể rút các nhiệm vụ này, vẫn phải giữ tên các nhiệm vụ nghiên cứu, rà soát trong danh mục.

Thứ trưởng cũng cho ý kiến điều chỉnh một số dự án luật cụ thể như bổ sung vào chương trình dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), dự án Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật…

Đối với các Nghị quyết của Bộ Chính trị và Chương trình hành động của Đảng, cần bám sát các Nghị quyết của Bộ Chính trị, Ban Bí thư và các Chương trình hành động gần đây để cập nhật nhiệm vụ mới; tận dụng các tài liệu, văn kiện đã có từ Đại hội Đảng bộ của các bộ/ngành để nghiên cứu, tránh làm lại từ đầu hoặc quá cầu toàn.

Có thể bạn quan tâm

An toàn thực phẩm cần được chú trọng tại các khu chợ dân sinh. (Ảnh: DIỆU ANH)

Quản lý an toàn thực phẩm phải dựa trên cơ sở dữ liệu

Nhằm giải quyết kịp thời các khó khăn, vướng mắc của Luật An toàn thực phẩm năm 2010; đề cao trách nhiệm của cơ quan quản lý, doanh nghiệp kinh doanh thực phẩm, phòng ngừa, ngăn chặn, khắc phục sự cố an toàn thực phẩm Bộ Y tế xây dựng dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) với nhiều quy định mới trình Bộ Tư pháp thẩm định. 

Ảnh minh họa được tạo bởi AI.

Bảo vệ tối đa quyền của trẻ được nhận nuôi, tránh các "thỏa thuận riêng"

Sau 15 năm thi hành, Luật Nuôi con nuôi năm 2010 đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng để hàng nghìn trẻ em không có điều kiện sống cùng cha, mẹ ruột được lớn lên trong tình yêu thương của gia đình thay thế. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy còn khoảng trống pháp lý khiến việc bảo vệ trẻ em gặp vướng mắc, thậm chí bị “trục lợi”.

Lực lượng chức năng kiểm soát các điểm bán thuốc lá trên thị trường. (Ảnh: BĂNG TÂM)

Nguy cơ “bốc hơi” gần 20.000 tỷ đồng ngân sách/năm từ thuốc lá lậu

Trong bối cảnh thuế tiêu thụ đặc biệt đối với thuốc lá sẽ tăng mạnh từ năm 2027, nguy cơ thất thu ngân sách do thuốc lá nhập lậu có thể tăng lên gần 20.000 tỷ đồng mỗi năm nếu không được kiểm soát hiệu quả, kéo theo những hệ lụy đối với sức khỏe cộng đồng và gia tăng áp lực lên công tác bảo đảm an ninh, trật tự.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chi Hiếu báo cáo tóm tắt tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết. (Ảnh: DUY LINH)

Phấn đấu hằng năm giảm 10% số vụ phạm tội về trật tự xã hội

Nghị quyết của Quốc hội quy định một số chỉ tiêu trong công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật, công tác của Viện Kiểm sát nhân dân, của Tòa án nhân dân và công tác thi hành án, như phấn đấu hằng năm giảm 10% số vụ phạm tội về trật tự xã hội; tỷ lệ điều tra, khám phá tội phạm rất nghiêm trọng đạt hơn 90%...

Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi). (Ảnh: NK)

Quốc hội thông qua Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi)

Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi) gồm 5 chương, 35 điều quy định nguyên tắc, chính sách của Nhà nước về hòa giải ở cơ sở; hòa giải viên, tổ hòa giải, người được mời tham gia hòa giải, các bên trong hòa giải ở cơ sở; hoạt động hòa giải ở cơ sở; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức trong hòa giải ở cơ sở.

Quốc hội làm việc tại hội trường thông qua dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước. (Ảnh: DUY LINH)

Đổi mới quy trình bồi thường, đề cao trách nhiệm của cơ quan nhà nước

Với nhiều quy định mới, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước hướng tới giảm gánh nặng thủ tục cho người bị thiệt hại, đề cao trách nhiệm của cơ quan nhà nước và bảo đảm việc giải quyết yêu cầu bồi thường kịp thời, công khai, đúng pháp luật.

Quốc hội biểu quyết thông qua dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi). (Ảnh: DUY LINH)

Thành lập Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật ở cấp xã

Quốc hội nhất trí thành lập Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật ở cấp xã. Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật cấp xã nói riêng và các Hội đồng phổ biến, giáo dục pháp luật từ Trung ương đến cấp xã đều hoạt động kiêm nhiệm, không phát sinh biên chế và bộ máy mới.

Phiên tòa xét xử 51 bị cáo trong vụ án liên quan ma túy xảy ra tại nhà hàng King Club gây xôn xao dư luận hơn 1 năm trước tại phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị (Ảnh: HOÀNG PHÚC)

Quảng Trị: 51 bị cáo trong vụ án ma túy tại King Club bị tuyên phạt hơn 260 năm tù

Sau 1,5 ngày xét xử, ngày 22/8, Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Trị tuyên án đối với 51 bị cáo trong vụ án xảy ra tại nhà hàng King Club, phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị. Các bị cáo bị xét xử về các tội: “Mua bán trái phép chất ma túy”, “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy” và “Chứa chấp việc sử dụng trái phép chất ma túy”. 

Số vé được các đối tượng rao bán (Ảnh: Công an cung cấp)

Công an triệu tập làm việc nhiều đối tượng rao bán vé "Tổ quốc trong tim"

Công an Thành phố Hồ Chí Minh vừa phát đi thông báo về việc khuyến cáo người dân không mua bán, trao đổi vé mời đối với các chương trình phục vụ miễn phí cho nhân dân, trong đó có chương trình nghệ thuật chính luận “Tổ quốc trong tim” do Báo Nhân Dân và Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp tổ chức. 

Cơ quan Công an thi hành quyết định khởi tố, bắt giam bị can. (Ảnh: Công an Thanh Hóa cung cấp).

Lập sổ tiết kiệm giả, chiếm đoạt tài sản ở Thanh Hóa

Ngày 21/8, Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết: Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh vừa khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam Nguyễn Thị Vân (sinh năm 1987), nguyên Phó Giám đốc Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam-Chi nhánh Thanh Hóa, để điều tra về tội “Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản”.

Mới đây, Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn thực hiện thành công ca lấy - ghép đa tạng từ một người hiến chết não, "hồi sinh" sự sống và mang lại hy vọng cho 7 bệnh nhân khác nhau. Ảnh: BVXP

Lấp các khoảng trống pháp lý về hiến, lấy ghép mô, tạng

Bộ Y tế vừa hoàn thiện hồ sơ Dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) và chuyển Bộ Tư pháp thẩm định. Dự án luật đã đề xuất nhiều quy định mới nhằm tháo gỡ những vướng mắc trên thực tế của hoạt động này sau nhiều năm. 

[Video] Cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan bị đề nghị mức án từ 12-13 năm tù

[Video] Cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan bị đề nghị mức án từ 12-13 năm tù

Sau 2 ngày xét hỏi, sáng 20/8, phiên tòa xét xử sơ thẩm cựu Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (cũ, nay là Bộ Nội vụ) Nguyễn Bá Hoan và 27 bị cáo khác liên quan trong vụ án "Nhận hối lộ", "Môi giới hối lộ" và "Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng" chuyển sang phần tranh luận