Anh gặp khó trong đối phó "bão lạm phát"

Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) vừa cho biết sẽ điều chỉnh tăng lãi suất thêm 50 điểm cơ bản trong ít ngày tới sau khi đã nâng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm vào giữa tháng 6 vừa qua. Động thái này cho thấy, nước Anh đã sẵn sàng hành động mạnh mẽ hơn để "dập tắt" tỷ lệ lạm phát cao, tuy nhiên BoE sẽ khó ngăn nổi những tổn hại mà lạm phát gây ra cho nền kinh tế trong dài hạn.
Người dân mua sắm trong một siêu thị tại London, Anh, ngày 24/12/2021. (Ảnh: Reuters)
Người dân mua sắm trong một siêu thị tại London, Anh, ngày 24/12/2021. (Ảnh: Reuters)

Các nỗ lực nói trên của BoE được đưa ra trong bối cảnh "bão lạm phát" đang tràn qua "xứ sở sương mù" và gây ra nhiều hệ lụy kinh tế đáng lo ngại.

Theo số liệu chính thức của Văn phòng Thống kê quốc gia Anh (ONS) công bố mới đây, lạm phát hằng năm của Anh đã lên mức cao nhất trong 40 năm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến lương của người lao động và tạo thêm sức ép buộc BoE phải nâng lãi suất. Lạm phát tại Anh đã tăng từ mức 9% trong tháng 4 lên 9,1% trong tháng 5, mức cao nhất kể từ năm 1982 và BoE dự báo lạm phát sẽ lên mức hơn 11% vào cuối năm nay.

Nhà kinh tế trưởng ONS Grant Fitzner cho biết, nguyên nhân khiến lạm phát ở Anh tăng lên là do giá thực phẩm leo thang trong khi giá xăng đạt mức kỷ lục. Mức lạm phát cao nhất trong nhiều thập kỷ đang kéo theo cuộc khủng hoảng về giá sinh hoạt và gây ra nhiều hệ lụy với nước Anh.

Theo đó, người tiêu dùng đang cảm thấy mức sống của họ bị siết chặt theo hướng tồi tệ nhất trong ít nhất hai thập kỷ qua và kêu gọi chính phủ viện trợ. Những tuần gần đây, các công nhân đường sắt Anh đã tiến hành cuộc đình công lớn nhất của ngành trong hơn 30 năm khi giá cả leo thang ảnh hưởng đến đồng lương của họ. Trong khi đó, mới đây các luật sư tại vùng England và xứ Wales đã ủng hộ đình công, trong khi các giáo viên, nhân viên của cơ quan Dịch vụ y tế quốc gia và bưu điện cũng có động thái tương tự.

Lạm phát cũng đã đẩy tăng trưởng kinh tế Anh lâm cảnh sa sút kể từ tháng 3 năm nay. Theo các số liệu chính thức của ONS, tổng sản phẩm quốc nội của nước Anh đã giảm 0,3% trong tháng 4, sau khi giảm 0,1% trong tháng 3; sản lượng dịch vụ, sản xuất và xây dựng đều giảm. Những dữ liệu nêu trên đã làm dấy lên lo ngại rằng kinh tế Anh có thể rơi vào ngưỡng suy thoái. Trong khi đó, ONS lưu ý rằng các ngành tiếp tục ghi nhận ảnh hưởng tiêu cực của tình trạng lạm phát và gián đoạn chuỗi cung ứng.

Tình hình lạm phát leo thang như trên đã buộc BoE phải tăng lãi suất chủ chốt 5 lần, kể từ tháng 12/2021.

Theo thông báo mới nhất, BoE sẽ đẩy nhanh hành động chống lạm phát trong tuần tới khi ngân hàng này cùng với khoảng 70 thể chế tài chính khác trên toàn cầu điều chỉnh tăng lãi suất thêm 50 điểm cơ bản.

Giới phân tích cho rằng, động thái này sẽ đánh dấu mức tăng lãi suất lớn nhất của Vương quốc Anh trong 27 năm qua, đồng thời góp phần tạo ra "bước ngoặt lịch sử" đưa nền kinh tế "xứ sở sương mù" bước ra khỏi kỷ nguyên tiền rẻ.

Mặc dù vậy, Thống đốc BoE Andrew Bailey phát biểu với báo giới rằng, đợt tăng lãi suất này sẽ không phải là cuối cùng. Ông khẳng định các nhà hoạch định chính sách sẵn sàng hành động mạnh mẽ hơn nếu cần để kiềm chế lạm phát. Cũng theo các nhà phân tích, BoE là một trong những ngân hàng trung ương đầu tiên của một nền kinh tế lớn quyết định tăng lãi suất sau thời gian đại dịch Covid-19 hoành hành. Tuy nhiên, ngân hàng này cũng còn một chặng đường rất dài để theo kịp Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED), với mức tăng lãi suất thêm 75 điểm cơ bản trong hai lần liên tiếp. Lãi suất của BoE hiện là 1,25%, nhưng của FED là 2,5%.

Thời gian qua, BoE luôn nhấn mạnh quyết tâm chống lạm phát bằng "công cụ lãi suất". Trong tuyên bố hồi tháng 6, cơ quan này khẳng định: "Quy mô, tốc độ và thời gian của bất kỳ đợt tăng lãi suất nào khác sẽ phản ánh đánh giá của Ủy ban Chính sách tiền tệ về nền kinh tế Anh. Ủy ban sẽ đặc biệt cảnh giác trước những dấu hiệu của áp lực lạm phát dai dẳng hơn và nếu cần thiết sẽ hành động mạnh mẽ để đáp lại".

Hầu hết thành viên Ủy ban Chính sách tiền tệ của BoE tin rằng việc thắt chặt chính sách tiền tệ hơn nữa vẫn có thể phù hợp trong những tháng tới. Tuy nhiên, một số nhà phê bình đã chỉ trích rằng, BoE đã hành động quá chậm để ngăn chặn lạm phát gia tăng, gây tổn hại cho nền kinh tế trong dài hạn.

Một vấn đề nữa đặt ra với nước Anh là động thái tăng lãi suất tới đây của BoE sẽ gây thêm áp lực cho các ứng viên Thủ tướng của nước Anh. Bộ trưởng Ngoại giao Anh Liz Truss đã cam kết sẽ cắt giảm thuế nếu bà giành chiến thắng trong cuộc đua vào vị trí lãnh đạo đảng Bảo thủ cầm quyền. Trong khi đó, cựu Bộ trưởng Tài chính Anh Rishi Sunak, cũng là đối thủ của bà Liz Truss, lại cảnh báo rằng điều này sẽ thúc đẩy lạm phát, buộc lãi suất phải tăng cao hơn nữa.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.