2026 - năm bản lề xây dựng Tòa án điện tử

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị xác lập chuyển đổi số là đột phá chiến lược trong giai đoạn phát triển mới của đất nước. 

Hình ảnh trực tuyến một phiên tòa hình sự tại Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội.
Hình ảnh trực tuyến một phiên tòa hình sự tại Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội.

Trong xây dựng nền tư pháp hiện đại, minh bạch, dựa trên công nghệ số, ngành Tòa án đặt mục tiêu xuyên suốt là đến năm 2027 triển khai Tòa án điện tử toàn hệ thống, trong đó năm 2026 giữ vai trò bản lề.

Tăng tốc chuyển đổi số

Để thực hiện được các mục tiêu đề ra, tăng tốc chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài trong năm 2026 của ngành Tòa án nhằm xây dựng nền tư pháp hiện đại, minh bạch, dựa trên công nghệ số; trong đó, tập trung xây dựng và hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật số, nền tảng số và dữ liệu số theo hướng đồng bộ, hiện đại và an toàn.

Theo kế hoạch, ngành phấn đấu 100% Tòa án nhân dân đủ điều kiện tổ chức hội nghị trực tuyến và phiên tòa xét xử trực tuyến; tối thiểu 80% quy trình nghiệp vụ trọng yếu như tiếp nhận đơn, phân công, xét xử, ban hành bản án, lưu trữ… được xử lý trên nền tảng quản lý án toàn trình và hệ thống tố tụng điện tử. 100% hồ sơ vụ án đủ điều kiện được số hóa và quản lý trên hệ thống hồ sơ điện tử; toàn bộ bản án, quyết định thuộc diện công khai được đăng tải đúng hạn trên Cổng thông tin điện tử và lưu trữ tại Kho dữ liệu bản án - quyết định của Tòa án. Các dịch vụ tư pháp công trực tuyến như nộp đơn, tài liệu, chứng cứ điện tử, tống đạt điện tử, nộp tạm ứng án phí, lệ phí, cấp sao bản án… tiếp tục được mở rộng và chuẩn hóa trong toàn hệ thống.

Chuyển đổi số là nhiệm vụ quan trọng của cải cách tư pháp và hiện đại hóa quản trị công.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng

Theo Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng, chuyển đổi số là nhiệm vụ quan trọng của cải cách tư pháp và hiện đại hóa quản trị công. Đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, bắt buộc, không phải yêu cầu kỹ thuật thuần túy mà là một phương thức quản trị mới. Chánh án Tòa án nhân dân tối cao yêu cầu triển khai chuyển đổi số quyết liệt, đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm, thực hiện nghiêm nguyên tắc “6 rõ”: Rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ kết quả, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền; không được khoán trắng, không làm hình thức, đùn đẩy, né tránh trách nhiệm.

Hiện thực hóa mục tiêu cải cách tư pháp

Việc triển khai phần mềm “Trợ lý ảo” cho thẩm phán từ năm 2022 cho phép tra cứu nhanh các văn bản pháp luật, án lệ và bản án có tình huống tương tự, qua đó hỗ trợ thẩm phán bảo đảm tính thống nhất trong áp dụng pháp luật. Với nhiều thẩm phán, phần mềm “Trợ lý ảo” như là “thư viện sống” giúp họ khai thác thông tin, trao đổi, tương tác trực tuyến với đồng nghiệp trong toàn quốc, qua đó nâng cao hiệu quả xét xử. Tại cấp địa phương, Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh và một số địa phương khác là điểm sáng về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong công tác tòa án.

Trong giai đoạn mới về chuyển đổi số hướng tới xây dựng Tòa án điện tử, việc xây dựng cơ sở dữ liệu tập trung, áp dụng chữ ký số, quản lý vụ án qua phần mềm dùng chung, mở rộng dịch vụ công trực tuyến đồng thời phát triển Ứng dụng Trợ lý ảo Tòa án để hỗ trợ công tác xét xử cũng đang được triển khai khá quyết liệt. Năm 2026, Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh sẽ chính thức ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong nghiên cứu và xét xử án tại các tòa án trên địa bàn. Theo bà Nguyễn Thị Thùy Dung, Phó Chánh án Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, điều này sẽ mở ra bước chuyển quan trọng trong hiện đại hóa tư pháp, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ và tăng tính minh bạch trong từng quyết định.

Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Biên Thùy nhận định, việc tiếp cận, ứng dụng và làm chủ AI không chỉ là yêu cầu tất yếu của chuyển đổi số, mà còn là yêu cầu đổi mới căn bản phương thức quản trị, tổ chức hoạt động và nâng cao chất lượng thực thi quyền tư pháp. Tuy nhiên, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao khẳng định, AI không thay thế thẩm phán, không thay thế con người trong hoạt động xét xử. Trí tuệ nhân tạo là xu thế tất yếu, nhưng phải được triển khai đúng định hướng, thẩm quyền, chuẩn mực; lấy con người làm trung tâm, lấy pháp luật làm chuẩn mực và lấy lợi ích của nhân dân làm mục tiêu cao nhất.

Tinh thần xuyên suốt của Nghị quyết số 57-NQ/TW là phát triển khoa học công nghệ và chuyển đổi số phải gắn liền với chủ quyền quốc gia, an ninh dữ liệu, lợi ích công cộng và vai trò chủ thể của Nhà nước.

Tinh thần xuyên suốt của Nghị quyết số 57-NQ/TW là phát triển khoa học công nghệ và chuyển đổi số phải gắn liền với chủ quyền quốc gia, an ninh dữ liệu, lợi ích công cộng và vai trò chủ thể của Nhà nước. Theo đồng chí Nguyễn Biên Thùy, ngành Tòa án cụ thể hóa tinh thần đó bằng khái niệm “AI chủ quyền trong hoạt động tư pháp” - trí tuệ nhân tạo do ngành Tòa án chủ động định hướng, làm chủ và vận hành trên dữ liệu tư pháp của mình, phục vụ đúng chức năng, nhiệm vụ, đồng thời tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc pháp quyền, đạo đức tư pháp và yêu cầu bảo vệ dữ liệu.

Có thể bạn quan tâm

Đại biểu Bế Trung Anh (Đoàn Đắk Lắk). (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Đại biểu Quốc hội đề xuất gỡ “rào” tỷ lệ khen thưởng, tôn vinh giá trị thực

Đại biểu Bế Trung Anh (Đoàn Đắk Lắk) đề xuất đổi mới tư duy trong xét tặng danh hiệu khen thưởng, từ phân bổ theo chỉ tiêu sang công nhận dựa trên giá trị thực. Theo đó, cá nhân, tổ chức đạt chuẩn giá trị đều cần được xem xét, ghi nhận, không bị ràng buộc, giới hạn bởi một tỷ lệ hành chính nhất định.

Quang cảnh Hội nghị.

Phấn đấu đến năm 2030 Lạng Sơn đạt "Tỉnh không ma túy"

Ngày 10/4, Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn tổ chức Hội nghị công bố quyết định phê duyệt danh sách tuyến, địa bàn trọng điểm, địa bàn “không ma túy” năm 2025 và quán triệt, triển khai các kế hoạch, văn bản chỉ đạo liên quan công tác phòng, chống ma túy, phấn đấu đến năm 2030 Lạng Sơn đạt "Tỉnh không ma túy".

Chi cục Quản lý thị trường thành phố Đà Nẵng kiểm tra đột xuất 7 cơ sở kinh doanh tại phường Sơn Trà và Hội An, phát hiện số lượng lớn hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, xử phạt hơn 215 triệu đồng, buộc tiêu hủy toàn bộ tang vật vi phạm.

Đà Nẵng: Xử phạt 7 cơ sở kinh doanh hàng giả bán cho du khách

Triển khai đợt cao điểm kiểm tra, kiểm soát thị trường trước và trong thời gian diễn ra Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng (DIFF) 2026, những ngày đầu tháng 4/2026, Đội Quản lý thị trường số 2, Chi cục Quản lý thị trường thành phố Đà Nẵng đã tổ chức kiểm tra đột xuất 7 cơ sở kinh doanh có dấu hiệu vi phạm trên địa bàn.

Hai bị cáo tại tòa.

Kiến nghị xem xét trách nhiệm hình sự chủ nhà trọ trong vụ cháy khiến 15 người chết tại Trung Kính

Chiều 9/4, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội tiếp tục xét xử sơ thẩm 2 cựu cán bộ công an phòng cháy, chữa cháy, Công an quận Cầu Giấy (cũ) về tội "Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" trong vụ cháy nghiêm trọng khiến 15 người chết tại Trung Kính, phường Yên Hòa, thành phố Hà Nội.

Thứ trưởng Tư pháp Mai Lương Khôi phát biểu chỉ đạo tại hội nghị. (Ảnh: TL)

Tập trung số hóa toàn diện quy trình tổ chức thi hành án

Thứ trưởng Tư pháp Mai Lương Khôi đề nghị tiếp tục tổ chức triển khai đồng bộ các giải pháp để nâng cao kết quả công tác thi hành án dân sự; đồng thời số hóa toàn diện quy trình tổ chức thi hành án, bảo đảm triển khai vận hành nền tảng số thi hành án dân sự kết nối dữ liệu "Đúng-Đủ-Sạch-Sống".

Các đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng. (Ảnh: DUY LINH)

Làm rõ phạm vi bắt buộc công chứng, tránh chồng chéo và tùy nghi áp dụng

Thảo luận tại tổ về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng, các đại biểu Quốc hội nhấn mạnh yêu cầu xác định rõ phạm vi công chứng bắt buộc, bảo đảm thống nhất và khả thi. Đồng thời, đề xuất hoàn thiện tiêu chí, tránh chồng chéo pháp luật và hạn chế tình trạng áp dụng tùy nghi trong thực tiễn.

Quốc hội làm việc tại hội trường nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng. (Ảnh: DUY LINH)

Đẩy mạnh phân quyền, giảm thủ tục công chứng cho người dân

Việc xây dựng, ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng nhằm thể chế hóa kịp thời chủ trương của Đảng về tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; thúc đẩy tạo lập dữ liệu phục vụ chuyển đổi số toàn diện; tạo thuận lợi cao nhất cho người dân, doanh nghiệp.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định điều hành phiên họp ở hội trường sáng 9/4. (Ảnh: DUY LINH)

Phát triển hệ thống trợ giúp pháp lý chuyên nghiệp, hiện đại, dễ tiếp cận

Việc sửa đổi Luật Trợ giúp pháp lý nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương của Đảng về xây dựng, phát triển hệ thống trợ giúp pháp lý chuyên nghiệp, hiện đại, dễ tiếp cận, mở rộng đối tượng được trợ giúp pháp lý, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin, chuyển đổi số, phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp.

Ông Nguyễn Quốc Hoàn, Vụ trưởng Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, Bộ Tư pháp; Thành viên Tổ soạn thảo dự án Luật Thủ đô (sửa đổi). (Ảnh: ND)

Luật Thủ đô (sửa đổi): “Mở” tối đa không gian tự chủ, “khóa” chặt trách nhiệm để tạo đột phá

Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) thiết kế cơ chế phân quyền sâu rộng, thí điểm cả những chính sách chưa có tiền lệ song gắn chặt với trách nhiệm giải trình và cơ chế giám sát. Cách tiếp cận này được kỳ vọng sẽ tạo không gian thể chế đủ rộng để Thủ đô Hà Nội có đủ thẩm quyền và công cụ thực hiện sứ mệnh dẫn dắt trong kỷ nguyên mới.