Về GTGD tại HoSE, có ý kiến cho rằng sở dĩ kỷ lục được thiết lập là nhờ một giao dịch thỏa thuận lên đến 17.000 tỷ đồng từ cổ phiếu (CP) của một đơn vị bán lẻ chứ không phải do giá trị khớp lệnh. Điều này đương nhiên đúng vì GTGD khớp lệnh thể hiện tính thường xuyên hơn là GTGD thỏa thuận. Nhưng vấn đề là nếu GTGD khớp lệnh không đủ lớn thì chắc chắn GTGD thỏa thuận cũng sẽ không lớn theo. Vì vậy, sự tích cực nên được nhìn nhận là thanh khoản chung của thị trường tiếp tục được cải thiện và tịnh tiến dần.
Và sự cải thiện ở đây mang tính chất cơ bản và dài hạn chứ không chỉ là hiện tượng nhất thời. Điều đó thể hiện rất rõ qua kỷ lục thứ hai, giá trị vốn hóa tại sàn HoSE đạt 100 tỷ USD. Sự tăng lên của vốn hóa bắt nguồn từ hai nguyên nhân chủ chốt: Thứ nhất, giá trị của CP tăng, dẫn đến vốn hóa tăng. Nghĩa là, nếu VN Index tiếp tục chinh phục những đỉnh cao như 850 điểm rồi 900 điểm thì vốn hóa còn tiếp tục tăng. Thứ hai, số lượng CP niêm yết ngày một nhiều hơn cả về quy mô lẫn giá trị sẽ khiến cho vốn hóa tăng lên nhanh chóng. Việc các doanh nghiệp (DN) đẩy mạnh niêm yết lại là chỉ báo rõ ràng cho thấy quyết tâm của của Nhà nước trong việc thúc đẩy DN lên sàn, tăng cường chất lượng, hàng hóa cho TTCK.
Ngoài những tác động tổng thể, sự gia tăng vốn hóa, mà cụ thể là số lượng CP vốn hóa lớn đã tạo ra sự phân hóa cực kỳ rõ nét. Năm nay, việc một CP mới lên sàn ngay lập tức lọt vào top 10, thậm chí top 5 vốn hóa diễn ra khá nhiều và cuộc cạnh tranh giữa các CP cũng có thể diễn ra nhộn nhịp hơn.
Đơn cử, hai DN có quy mô tương đương, nhưng DN niêm yết sau lại có vốn hóa vượt DN đã niêm yết từ lâu. Điều này buộc “cựu binh” phải nhìn lại mình về hiệu quả kinh doanh và cả về cách thức quan hệ nhà đầu tư, hoặc minh bạch thông tin có vấn đề gì không mà lại thua kém “tân binh”. Và khi DN nhìn ra được vấn đề, cải thiện thì có thể khiến cho CP có sức bật trở lại, nhờ vậy, giá trị vốn hóa tăng, đồng thời cũng giúp vốn hóa TT tăng theo.
Mặt khác, càng nhiều CP có vốn hóa lớn thì khả năng thu hút dòng vốn sẽ càng lớn vì liên quan chuyện nâng hạng TT và tác động quyết định đầu tư của các tổ chức. Cách đây nửa thập kỷ, các quỹ nước ngoài đầu tư chỉ số thường chỉ nhắm đến năm CP có vốn hóa lớn nhất nhưng giờ đây con số này đã tăng lên nhiều lần và việc phân bổ vốn cũng dễ dàng hơn. CP vốn hóa lớn vì vậy cũng không tăng quá nóng để rồi sau đó tác động thiếu tích cực đến chỉ số chứng khoán. Sự lựa chọn của dòng vốn nước ngoài đa dạng hơn, dịch chuyển dễ hơn cũng giúp cho thanh khoản tăng lên và thu hút thêm nhiều nguồn vốn nối tiếp nhau đổ vào TTCK Việt Nam.
