Theo LHQ, thế giới hiện có tới 224 triệu trẻ em và thanh, thiếu niên gặp khó khăn trong việc tiếp cận giáo dục do các cuộc khủng hoảng, đặc biệt là xung đột vũ trang. Gần một phần ba trong số đó, khoảng 72 triệu em, không có cơ hội đến trường.
Tình trạng thất học nghiêm trọng nhất là với nhóm người tị nạn. Trong báo cáo năm 2023, có tên “Giáo dục bị tạm dừng”, cơ quan Cao ủy LHQ về người tị nạn (UNHCR) chỉ rõ: Năm 2022, tổng số người tị nạn trong độ tuổi đi học trên toàn cầu đã tăng gần 50% so mức năm 2021, lên 14,8 triệu em. Một nửa trong số đó, tức hơn 7 triệu em, không được học tập một cách chính quy.
Tỷ lệ được tiếp cận giáo dục của nhóm người tị nạn cũng rất khác biệt ở các cấp học. Khoảng 65% số trẻ hoàn thành chương trình tiểu học, nhưng chỉ 6% số học sinh vào đại học. Tỷ lệ của các bậc học mầm non và trung học lần lượt là 38% và 41%.
Báo cáo cũng chỉ ra thực tế rằng, một phần năm số người tị nạn hiện sống ở 46 quốc gia kém phát triển và hơn ba phần tư số người ở các nước có thu nhập thấp và trung bình. Điều này đồng nghĩa là chi phí giáo dục cho người tị nạn trở thành gánh nặng lớn với những nước nghèo. Ngoài ra, góp phần dẫn đến tình trạng “giáo dục bị tạm dừng” đối với người tị nạn còn có các yếu tố như rào cản hành chính, pháp lý và ngôn ngữ, cũng như tình trạng thiếu thông tin và lựa chọn về giáo dục.
Cao ủy LHQ về người tị nạn Filippo Grandi nêu rõ: Bậc học càng cao, số lượng học sinh “tụt dốc” càng nhiều, cơ hội học tập với người tị nạn lại càng bị hạn chế. Thực trạng đáng lo ngại này chỉ có thể được cải thiện khi khả năng tiếp cận giáo dục được tăng cường và trẻ em tị nạn không bị bỏ lại phía sau.