Phát biểu tại Đối thoại, Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Phạm Ngọc Mậu cho biết, Việt Nam và Uganda đều có ngành cà-phê giữ vai trò quan trọng đối với sinh kế của hàng triệu người dân, đồng thời đóng góp đáng kể vào phát triển nông thôn và thương mại nông sản.
Ngành cà-phê đang đứng trước yêu cầu ngày càng cao về ứng phó biến đổi khí hậu, sử dụng hiệu quả tài nguyên, bảo đảm chất lượng, an toàn sản phẩm, truy xuất nguồn gốc và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế. Điều này đòi hỏi chuyển đổi phương thức sản xuất và phát triển chuỗi giá trị theo hướng bền vững, có khả năng thích ứng cao hơn.
Theo ông Phạm Ngọc Mậu, giá trị cà-phê không chỉ được tạo ra từ sản xuất mà còn đến từ khoa học-công nghệ, chế biến, xây dựng thương hiệu, phát triển thị trường và liên kết giữa các chủ thể trong toàn bộ chuỗi giá trị. Vì vậy, Việt Nam ngày càng chú trọng nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng, tính bền vững và khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, bên cạnh mục tiêu nâng cao năng suất.
Việt Nam có kinh nghiệm trong phát triển vùng sản xuất, tổ chức chuỗi giá trị, chế biến, nâng cao giá trị và mở rộng thị trường cà-phê. Trong khi đó, Uganda có tiềm năng và những định hướng phát triển riêng. Hai bên có thể trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm và lựa chọn những giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế của mỗi quốc gia.
“Việt Nam đã dành gần bốn thập kỷ liên tục xây dựng và đổi mới để vươn lên trở thành một trong những quốc gia sản xuất và xuất khẩu cà-phê hàng đầu thế giới. Chúng tôi luôn sẵn sàng chia sẻ những kinh nghiệm của mình với các quốc gia trồng cà-phê khác”, ông Phạm Ngọc Mậu nói.
Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp, Chăn nuôi và Thủy sản Uganda Frank K. Tumwebaze cho biết, cà-phê giữ vai trò thiết yếu trong sinh kế của hàng triệu nông dân Uganda. Tương lai của ngành phụ thuộc vào việc cân bằng giữa năng suất, tính bền vững và khả năng chống chịu.
Theo ông Frank K. Tumwebaze, hợp tác với Việt Nam và IDH tạo cơ hội để Uganda học hỏi kinh nghiệm, củng cố con đường phát triển ngành cà-phê có khả năng chống chịu và không gây mất rừng. Đối thoại cũng là dịp để hai nước trao đổi về định hướng, ưu tiên phát triển ngành cà-phê; chia sẻ kinh nghiệm, kiến thức, thực tiễn sản xuất bền vững và thảo luận cơ hội hợp tác dài hạn về thương mại, đầu tư, chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực.
Tổng Giám đốc điều hành IDH Daan Wensing cho rằng, những thay đổi bền vững trong ngành cà-phê khó có thể đạt được từ nỗ lực đơn lẻ. IDH sẽ đóng vai trò kết nối các chính phủ với nhau và với thị trường, thúc đẩy hợp tác và chuyển hóa các cam kết thành những thay đổi thực tế.
Tại Đối thoại, IDH giới thiệu Chương trình cà phê thích ứng với biến đổi khí hậu (Resilient Coffee Program - RCP), nhằm hỗ trợ hợp tác Nam-Nam và thúc đẩy phát triển ngành cà-phê bền vững tại Việt Nam và Uganda.
Chương trình hướng tới chuyển đổi sang các phương thức sản xuất cà-phê tái sinh, phát thải thấp, có khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu; tăng cường truy xuất nguồn gốc, kết nối các chủ thể trong chuỗi giá trị và thúc đẩy hợp tác công-tư, góp phần xây dựng nguồn cung cà-phê bền vững, đáp ứng yêu cầu của thị trường quốc tế.
Một nội dung quan trọng của Đối thoại là lễ ký Kế hoạch hành động hợp tác giữa Việt Nam, Uganda và IDH về phát triển ngành cà-phê bền vững, thích ứng và có khả năng chống chịu.
Kế hoạch hành động tạo khuôn khổ để các bên tăng cường đối thoại chính sách, trao đổi kinh nghiệm, hợp tác kỹ thuật, kết nối đối tác và huy động nguồn lực cho các sáng kiến hợp tác cụ thể. Việc ký kết góp phần đưa những trao đổi, kinh nghiệm tại Đối thoại thành các hoạt động hợp tác thiết thực, đồng thời mở ra bước phát triển mới trong hợp tác Nam-Nam giữa hai quốc gia sản xuất cà-phê Robusta hàng đầu thế giới.