Cùng tham gia đoàn có Đại sứ Lê Vũ Thái Hoàng, Đại sứ Việt Nam tại Cộng hòa Áo, Trưởng Phái đoàn thường trực của Việt Nam tại IAEA và các tổ chức quốc tế, đại diện Đại sứ quán Việt Nam tại Áo.
Phát biểu khai mạc, Tổng Giám đốc IAEA Rafael Mariano Grossi IAEA đã ghi nhận nỗ lực của các quốc gia thành viên trong việc xây dựng và cập nhật Báo cáo quốc gia, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường các biện pháp ngăn ngừa sự cố hạt nhân, tăng cường bảo đảm an toàn hạt nhân trong bối cảnh thế giới còn nhiều thách thức.
Ông Faizan Mansoor, Chủ tịch Hội nghị rà soát lần thứ 10 Công ước An toàn hạt nhân, nhấn mạnh vai trò then chốt của hợp tác quốc tế trong việc bảo đảm an toàn hạt nhân. Ông cũng lưu ý rằng hội nghị cần tập trung vào các yếu tố kỹ thuật về an toàn hạt nhân, đồng thời tôn trọng tinh thần của Công ước thông qua việc thúc đẩy hợp tác và đạt được sự đồng thuận.
Bên cạnh đó, sự tham gia và đóng góp tích cực của các quốc gia thành viên trong việc thực hiện Công ước sẽ góp phần củng cố an toàn hạt nhân trên phạm vi toàn cầu, trong đó cách tiếp cận dựa trên đồng thuận và chú trọng yếu tố kỹ thuật đóng vai trò nền tảng.
Tại hội nghị, thay mặt Đoàn Việt Nam, Cục trưởng Cục An toàn bức xạ hạt nhân Nguyễn Hoàng Linh trình bày Báo cáo Quốc gia, nhấn mạnh những quyết định có tính chiến lược và các bước tiến quan trọng trong việc tái khởi động chương trình điện hạt nhân. Quyết định của Quốc hội vào tháng 11/2024 về việc tái khởi động Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận được xem là dấu mốc chiến lược nhằm bảo đảm an ninh năng lượng, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.
Trong thời gian qua, Việt Nam đã đồng bộ triển khai nhiều giải pháp như hoàn thiện khung pháp lý với việc thông qua Luật Năng lượng nguyên tử 2025, ban hành 4 Nghị định, 3 Thông tư hướng dẫn, xây dựng và ban hành các Đề án chiến lược quan trọng về Chiến lược phát triển, ứng dụng Năng lượng nguyên tử đến năm 2035; tăng cường năng lực Cục An toàn bức xạ và hạt nhân - cơ quan pháp quy hạt nhân quốc gia; đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; phối hợp IAEA hoàn thiện báo cáo Đánh giá cơ sở hạ tầng Điện hạt nhân; cập nhật Quy hoạch điện VIII, thành lập Ban Chỉ đạo xây dựng nhà máy điện hạt nhân (NEPIO) và xây dựng các cơ chế, chính sách đặc biệt cho Dự án. Đồng thời, quá trình hoàn thiện khung pháp lý, xây dựng các đề án trên đã và đang nhận được sự hỗ trợ tích cực từ IAEA và các đối tác quốc tế.
Báo cáo cũng ghi nhận Việt Nam duy trì vận hành an toàn Lò phản ứng hạt nhân Đà Lạt, không xảy ra sự cố trong thời gian qua, đồng thời đạt được nhiều tiến bộ trong việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý và nâng cao năng lực quản lý nhà nước. Các khuyến nghị từ Hội nghị rà soát lần thứ 8 và 9 trước đó đã cơ bản được xử lý, đặc biệt trong lĩnh vực hoàn thiện thể chế và tăng cường phát triển nguồn nhân lực.
Bên cạnh đó, Việt Nam cũng thẳng thắn nhìn nhận một số vấn đề cần tiếp tục thúc đẩy, như xây dựng phương pháp đánh giá văn hóa an toàn, hoàn thiện mạng lưới quan trắc phóng xạ môi trường quốc gia và triển khai hiệu quả các đề án tăng cường năng lực đã được phê duyệt cũng như việc đưa vào triển khai thực hiện Đề án tăng cường năng lực đã được phê duyệt như một nguyên tắc tiên quyết bảo đảm an toàn để triển khai thành công Chương trình Điện hạt nhân.
Trong thời gian tới, Việt Nam sẽ tiếp tục đẩy mạnh việc tăng cường năng lực thẩm định an toàn, thanh tra và giám sát pháp quy, phát triển nguồn nhân lực và triển khai chiến lược quản lý chất thải phóng xạ; khẳng định cam kết phát triển năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình, tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn quốc tế và tăng cường hợp tác chặt chẽ với IAEA cũng như các đối tác toàn cầu.
Hội nghị lần này tiếp tục là diễn đàn quan trọng để các quốc gia thành viên rà soát việc thực thi Công ước, tăng cường minh bạch, xây dựng lòng tin và thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực an toàn hạt nhân. Việc Việt Nam tham dự và đóng góp tích cực tại hội nghị thể hiện vai trò chủ động, có trách nhiệm trong các cơ chế đa phương về hạt nhân, đồng thời khẳng định quyết tâm của Việt Nam trong bảo đảm an toàn, an ninh và thanh sát hạt nhân vì mục tiêu phát triển bền vững.
Đoàn Việt Nam sẽ tiếp tục làm việc theo chương trình của Hội nghị rà soát lần thứ 10 Công ước An toàn hạt nhân, trong đó ngoài phiên toàn thể và các phiên theo nhóm quốc gia trình bày Báo cáo Quốc gia và trả lời các câu hỏi của các thành viên, hội nghị sẽ diễn ra phiên thảo luận kỹ thuật (từ ngày 20/4-24/4/2026) về Báo cáo của thư ký các nhóm quốc gia, thảo luận các vấn đề chung, thảo luận và thông qua Báo cáo tóm tắt của hội nghị, chuẩn bị cho kỳ họp tiếp theo của Hội nghị rà soát Công ước An toàn hạt nhân.
