Từng bước hình thành hệ thống tiếp nhận và hỗ trợ nạn nhân mua bán người

Tại nhiều địa phương trên cả nước, công tác tiếp nhận và bảo vệ nạn nhân mua bán người những năm gần đây đã có nhiều chuyển biến đáng ghi nhận, từng bước hình thành 1 hệ thống hỗ trợ tương đối đầy đủ từ tiếp nhận ban đầu, chăm sóc thể chất-tinh thần đến hỗ trợ pháp lý, học nghề và xây dựng sinh kế.

Tuyên truyền, nâng cao nhận thức phòng, chống mua bán người tại cộng đồng vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Tuyên truyền, nâng cao nhận thức phòng, chống mua bán người tại cộng đồng vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Bức tranh toàn cảnh cho thấy dù vẫn còn không ít thách thức, nhưng những nỗ lực của các cơ quan chức năng, tổ chức xã hội và cộng đồng đã giúp quy trình hỗ trợ nạn nhân trở nên bài bản và nhân văn hơn. Ở khâu tiếp nhận ban đầu, nhiều tỉnh, thành phố đã xây dựng quy trình phản ứng nhanh khi có nạn nhân được giải cứu hoặc trở về từ nước ngoài. Như tại Đồng Tháp, lực lượng Công an phối hợp Bộ đội Biên phòng và Trung tâm Công tác xã hội trong tổ chức tiếp nhận khẩn cấp 2 phụ nữ bị dụ dỗ sang Campuchia lao động trái phép. Ngay trong đêm, nạn nhân được kiểm tra sức khỏe, tư vấn tâm lý và bố trí nơi ở an toàn. Mô hình phối hợp này đang được nhiều địa phương tham khảo vì giúp rút ngắn thời gian “chờ” của nạn nhân - giai đoạn thường gây căng thẳng và dễ tái sang chấn.

Cục trưởng Cục Bảo trợ xã hội (Bộ Y tế) Tô Đức cho rằng: Việc rút ngắn thời gian tiếp nhận và hỗ trợ ban đầu là yêu cầu then chốt trong bảo vệ nạn nhân, nhất là trong bối cảnh các hình thức mua bán người ngày càng tinh vi. Tiếp cận sớm và hỗ trợ kịp thời không chỉ giúp ổn định tâm lý cho nạn nhân mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các bước xác minh, bảo vệ và hỗ trợ tiếp theo.

Tại các tỉnh biên giới phía bắc, nơi thường xuyên tiếp nhận nạn nhân được phía Trung Quốc bàn giao, quy trình tiếp nhận đang dần đi vào nề nếp. Tỉnh Lào Cai là một thí dụ, mỗi khi có đợt bàn giao, đại diện Công an tỉnh, Sở Lao động-Thương binh và Xã hội (nay là Sở Y tế) cùng cán bộ tâm lý đều có mặt để làm thủ tục, kiểm tra y tế và đánh giá tình trạng tinh thần ban đầu của nạn nhân.

Như trường hợp em N.T.M., 16 tuổi (Thái Bình), được giải cứu khỏi đường dây môi giới hôn nhân, nhờ được tiếp nhận kịp thời và được chuyên gia tâm lý làm việc ngay trong 24 giờ đầu, đã sớm ổn định và tiếp tục được bố trí đi học sau đó. Những trường hợp như vậy cho thấy sự thay đổi rõ rệt trong cách tiếp cận, coi nạn nhân là người cần được phục hồi toàn diện, thay vì chỉ là đối tượng cung cấp lời khai.

14-9355-5619-3313.jpg
Lực lượng chức năng và đoàn thể cơ sở trực tiếp tiếp cận, hướng dẫn người dân nhận diện nguy cơ mua bán người.

Sau bước tiếp nhận, chăm sóc sức khỏe thể chất và tâm lý được xem là nền tảng quan trọng nên được nhiều địa phương thực hiện khá sớm. Ở Quảng Ninh, Trung tâm Công tác xã hội tỉnh phối hợp Hội Phụ nữ tổ chức tư vấn tâm lý cho nạn nhân ngay khi họ vừa trở về, giúp họ giảm bớt hoang mang, giãi bày cảm xúc và hiểu rõ quyền lợi của mình.

Theo báo cáo năm 2025, hệ thống các cơ sở trợ giúp xã hội, trung tâm công tác xã hội trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh luôn trong trạng thái sẵn sàng tiếp nhận nạn nhân và người đang trong quá trình xác định là nạn nhân, kể cả trong bối cảnh chưa phát sinh vụ việc mua bán người cụ thể.

Tại Hội thảo đánh giá kết quả công tác hỗ trợ nạn nhân, người nghi là nạn nhân bị mua bán thuộc chương trình phòng, chống mua bán người giai đoạn 2021-2025 và định hướng đến 2030, Cục Trưởng Bảo trợ xã hội Tô Đức cho biết: Luật Phòng, chống mua bán người năm 2024 và các văn bản hướng dẫn đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho việc mở rộng các dịch vụ chăm sóc thể chất-tâm lý. Trong đó, lần đầu tiên người đang trong quá trình xác định là nạn nhân cũng được tiếp cận các dịch vụ hỗ trợ cần thiết, giúp hạn chế “khoảng trống” trong bảo vệ nạn nhân ở giai đoạn đầu.

Bên cạnh hỗ trợ tâm lý, chăm sóc sức khỏe, công tác hỗ trợ pháp lý cũng được quan tâm hơn. Nhiều địa phương có sự phối hợp Trung tâm trợ giúp pháp lý Nhà nước giúp nạn nhân hiểu rõ thủ tục, được cung cấp luật sư miễn phí trong quá trình lấy lời khai và tham gia tố tụng.

Khi nạn nhân đã dần ổn định, các chương trình hỗ trợ hòa nhập cộng đồng trở thành bước then chốt. Nhiều cơ sở bảo trợ xã hội liên kết với các trung tâm dạy nghề tổ chức các khóa học ngắn hạn như may mặc, nấu ăn, trang điểm, trồng trọt hoặc đào tạo nghề tại doanh nghiệp. Một số địa phương còn chủ động kết nối doanh nghiệp để tuyển dụng nạn nhân sau đào tạo… Dù kết quả chưa đồng đều, nhưng các mô hình tạo sinh kế đã mở thêm cơ hội để nạn nhân từng bước ổn định cuộc sống và tránh nguy cơ tái tổn thương.

Một hoạt động mang tính chuyên môn được đánh giá cao thời gian qua là các lớp tập huấn liên ngành do Bộ Y tế phối hợp Bộ Công an và các bộ, ngành liên quan tổ chức. Theo lãnh đạo Cục Bảo trợ xã hội, các khóa tập huấn tập trung vào chuẩn hóa quy trình tiếp nhận, kỹ năng nhận diện nạn nhân và phương pháp tư vấn dựa trên hiểu biết về sang chấn tâm lý đã giúp cán bộ địa phương giảm chồng chéo, nâng cao hiệu quả phối hợp và rút ngắn thời gian xử lý.

Theo lãnh đạo Cục Bảo trợ xã hội, nhìn tổng thể, hệ thống tiếp nhận và hỗ trợ nạn nhân mua bán người tại Việt Nam đang dần đáp ứng tốt hơn các nhu cầu đa dạng và phức tạp của người bị hại. Thời gian tiếp nhận được rút ngắn, chất lượng chăm sóc thể chất-tâm lý được chú trọng, khả năng kết nối dịch vụ ngày càng tốt hơn. Tuy vậy, để bảo đảm quyền lợi nạn nhân được bảo vệ đầy đủ và bền vững, cần tiếp tục đầu tư nguồn lực, tăng cường phối hợp liên ngành và mở rộng mạng lưới hỗ trợ tại cộng đồng. Khi mỗi mắt xích trong chuỗi dịch vụ vận hành hiệu quả, nạn nhân sẽ có thêm cơ hội vượt qua sang chấn, xây dựng lại cuộc sống và hòa nhập xã hội một cách bền vững.

Có thể bạn quan tâm

Quang cảnh lễ bàn giao nhà tại ấp 1 xã Vị Thanh 1, thành phố Cần Thơ. (Ảnh: VĂN ÚT)

Cần Thơ triển khai hiệu quả chương trình xóa nhà tạm cho con người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học

Theo kế hoạch, từ ngày 7 đến 17/9/2026, thành phố Cần Thơ triển khai hỗ trợ xây dựng, sửa chữa 125 căn nhà cho con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học tại 47 xã, phường. Trong đó, 65 căn được xây mới và 60 căn sửa chữa, với tổng kinh phí 9,5 tỷ đồng.

Hội nghị KOL toàn quốc lần thứ 2, KOL Summit 2026, diễn ra tại Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: TÙNG ANH)

Xây dựng và nâng cao sức đề kháng số

Sự kiện KOL Summit 2026 vừa diễn ra tại Thành phố Hồ Chí Minh đã đặt ra không ít vấn đề về trách nhiệm và niềm tin trên không gian mạng. Phải chăng càng đông, càng ồn, một nội dung càng dễ được xem là đang được nhiều người quan tâm, đồng tình, thậm chí tin tưởng? 

Lực lượng chức năng và người dân xã Trần Phú (Hà Nội) đắp đê chống tràn.

Dồn sức chống úng ngập sau mưa lớn

Những ngày qua, mưa lớn liên tục diễn ra trên diện rộng cùng với mực nước các sông chảy qua địa bàn Thành phố Hà Nội dâng cao đã làm ngập nhiều tuyến đường nội thành, nước tràn qua đê gây ngập úng nhiều khu dân cư vùng ngoại thành. Thành phố đang tích cực triển khai các giải pháp ứng phó mưa lũ, giảm thiệt hại do thiên tai.

Tin nổi bật ngày 17/9: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm làm việc với Ban Chỉ đạo Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam; Giá xăng dầu đồng loạt tăng

Tin nổi bật ngày 17/9: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm làm việc với Ban Chỉ đạo Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam; Giá xăng dầu đồng loạt tăng

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm làm việc với Ban Chỉ đạo Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam; Thông qua kết quả kiểm tra, giám sát đối với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội; Giá xăng dầu đồng loạt tăng... là một số tin tức nổi bật trong ngày 17/9/2026.

Ảnh minh họa. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Tạm thời phân luồng giao thông qua tuyến đường nối Quốc lộ 32 với Tỉnh lộ 174 do sạt lở

Do ảnh hưởng của mưa lớn, tuyến đường nối Quốc lộ 32 với Tỉnh lộ 174 qua xã Phình Hồ, tỉnh Lào Cai xảy ra sạt lở ta-luy âm nghiêm trọng, làm mất hoàn toàn nền và mặt đường tại 2 vị trí. Sở Xây dựng tỉnh Lào Cai đã tổ chức cấm đường và phân luồng giao thông tạm thời qua khu vực này từ 15 giờ 30 phút ngày 17/9.

 Lực lượng chức năng xã Nghĩa Lộc sơ tán người dân đến nơi an toàn. (Ảnh: Cơ sở cung cấp)

Nước sông Con dâng cao, hàng chục hộ dân ở Nghệ An phải di dời

Đến chiều 17/9, mực nước sông Con ở Nghệ An tiếp tục dâng cao, gây ngập cục bộ tại nhiều khu dân cư trên địa bàn xã Tân An và Tân Kỳ, chính quyền địa phương đã khẩn trương triển khai phương tiện, lực lượng hỗ trợ người dân di dời, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản.

Mực nước các sông dâng cao, nhiều hộ dân sống ven sông đã ngập lụt (Ảnh: Đại Nghĩa)

Ninh Bình, di dời 94 hộ dân khu vực ngoài đê tới nơi an toàn

Theo Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự tỉnh Ninh Bình, do có mưa vừa, mưa to kéo dài trong nhiều ngày qua trên địa bàn tỉnh Ninh Bình, đã khiến nhiều địa phương ảnh hưởng. Tính đến trưa 17/9, đã có 3.042 hộ dân sống ngoài đê ngập nước, chủ yếu tại các địa phương như Gia Viễn, Thanh Sơn, Gia Tường, Phù Vân, Thanh Lâm...