Trắc trở tiến trình hòa bình ở Colombia

Chính phủ Colombia vừa quyết định chấm dứt lệnh ngừng bắn với hầu hết các đơn vị thuộc nhóm vũ trang Estado Mayor Central (EMC), do nhóm này có các hành động khủng bố nhằm vào binh sĩ và dân thường. Dù thỏa thuận lịch sử hồi năm 2016 giữa Chính phủ và Lực lượng vũ trang cách mạng Colombia (FARC) đã khích lệ các nhóm vũ trang khác ngồi vào bàn đàm phán, tiến trình thiết lập hòa bình bền vững ở quốc gia Nam Mỹ vẫn còn nhiều gian nan.
Cuộc họp báo công bố về vòng đàm phán hoà bình giữa chính phủ Colombia và nhóm ELN, tại Caracas (Venezuela) ngày 21/1/2023. (Ảnh Reuters)
Cuộc họp báo công bố về vòng đàm phán hoà bình giữa chính phủ Colombia và nhóm ELN, tại Caracas (Venezuela) ngày 21/1/2023. (Ảnh Reuters)

Trong thông điệp trên mạng xã hội X, Bộ Quốc phòng Colombia thông báo chính phủ nước này quyết định chấm dứt lệnh ngừng bắn với hầu hết các đơn vị thuộc nhóm vũ trang EMC, ngoại trừ ba nhóm phiến quân là Gentil Duarte, Jorge Suarez Briceno và Raul Reyes. Bộ Quốc phòng chỉ thị các đơn vị quân đội nhanh chóng triển khai hoạt động tấn công EMC. Chính phủ chấm dứt lệnh ngừng bắn với EMC do một số nhóm phiến quân thuộc lực lượng này đã vi phạm lệnh ngừng bắn trong những tháng gần đây, với các hành động khủng bố nhằm vào binh sĩ và dân thường. Là nhóm vũ trang tách ra từ FARC, EMC hiện có khoảng 3.500 thành viên, hoạt động tại 23 trên tổng số 32 tỉnh của Colombia.

Các cuộc đàm phán hòa bình với nhóm EMC rơi vào bế tắc, song không thể phủ nhận rằng chính phủ của Tổng thống Colombia Gustavo Petro đã đạt nhiều kết quả tích cực trên hành trình tìm kiếm hòa bình cho quốc gia Nam Mỹ, với nỗ lực thúc đẩy đối thoại với các nhóm vũ trang và triển khai chính sách phát triển kinh tế, đẩy lùi bạo lực.

Mới đây, Chính phủ Colombia và nhóm vũ trang Segunda Marquetalia, nhóm tách ra từ FARC, đã đạt được thỏa thuận về các biện pháp nhằm giảm leo thang xung đột. Hai bên nhất trí thành lập một tiểu ban kỹ thuật chịu trách nhiệm thiết lập các khu vực nhóm Segunda Marquetalia hiện diện và triển khai loạt biện pháp để sớm bồi thường cho các nạn nhân của xung đột.

Hồi tháng 5/2024, Chính phủ Colombia và nhóm vũ trang Quân đội giải phóng quốc gia (ELN) cũng đã ký thỏa thuận về sự tham gia của xã hội trong đàm phán hòa bình.

Thỏa thuận này được các bên nhận định là “bước tiến lịch sử và chưa có tiền lệ” trong quá trình đối thoại giữa chính phủ với nhóm ELN. Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc gần đây cũng đánh giá cao sự quan tâm của giới chức Colombia đối với việc cải cách nông thôn, ghi nhận các bước tiến của chính phủ về phân bổ đất đai cho nông dân và cộng đồng thổ dân, cũng như triển khai chương trình tái hòa nhập toàn diện đối với các cựu thành viên FARC.

Tuy nhiên, dù một số nhóm vũ trang đã nhất trí về thỏa thuận ngừng bắn với chính phủ thì rất khó để bảo đảm các bên nghiêm túc tuân thủ thỏa thuận. Việc Chính phủ Colombia phải đình chỉ lệnh ngừng bắn với hầu hết các đơn vị thuộc nhóm vũ trang EMC với cáo buộc các đơn vị này vi phạm lệnh ngừng bắn là một thí dụ.

Tiến trình hòa bình do Tổng thống Gustavo Petro khởi xướng cũng đối mặt khó khăn khi các nhóm vũ trang lợi dụng lệnh ngừng bắn để mở rộng ảnh hưởng, chiếm thêm địa bàn, tuyển mộ thành viên mới...

Reuters cho biết, cuộc giao tranh giữa ba nhóm vũ trang ở khu vực tây nam Colombia đã làm ảnh hưởng đến khoảng 5.000 người dân. Nhiều người trong số họ thiệt mạng, phải chạy trốn hoặc bị giam giữ. Theo Văn phòng Ðiều phối các vấn đề nhân đạo của Liên hợp quốc (OCHA), tỷ lệ các cuộc tấn công nhằm vào nhân viên nhân đạo tại Colombia từ tháng 1 đến tháng 4/2023 đã tăng 133% so với cùng kỳ năm trước đó. Gần đây, các băng đảng từ Mexico và Venezuela tràn vào Colombia, làm trầm trọng thêm tình trạng bạo lực. Cùng với xung đột kéo dài, Colombia là địa bàn hoạt động của nhiều tổ chức tội phạm ma túy lớn.

Tiến trình hòa bình ở Colombia đang bị đe dọa nghiêm trọng bởi bạo lực. Tuy nhiên, dư luận vẫn bày tỏ hoan nghênh và tin tưởng vào nỗ lực thúc đẩy đối thoại của chính phủ nước này.

Đại diện đặc biệt của Tổng Thư ký Liên hợp quốc kiêm Trưởng Phái bộ giám sát thực thi thỏa thuận hòa bình tại Colombia Carlos Ruiz Massieu nhận định, thách thức vẫn ở phía trước, nhưng những nỗ lực của giới chức Colombia trong xây dựng hòa bình là “rất đa dạng” và mang lại nhiều kết quả hứa hẹn.

Có thể bạn quan tâm

Người tị nạn tại Tawila, Bắc Darfur, Sudan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Gỡ khó để phát triển bền vững

Hơn 1.500 đại biểu đến từ 48 quốc gia vừa quy tụ tại “Diễn đàn Khu vực châu Phi về phát triển bền vững” với mục tiêu chung là tìm lời giải cho bài toán phát triển ở châu Phi.

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.