Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh An Giang Ngô Công Thức cho biết, sau sáp nhập tỉnh, An Giang là địa phương đứng đầu cả nước về diện tích, sản lượng lúa, với hơn 1,3 triệu ha gieo trồng, sản lượng ước đạt khoảng 8,8 triệu tấn.
Tuy nhiên, sản xuất lúa gạo tại An Giang hiện đang gặp nhiều khó khăn, thách thức do tác động lớn của biến đổi khí hậu, chi phí đầu vào cao hơn so với giá lúa, lợi nhuận của người trồng lúa thấp.
Ngoài ra, doanh nghiệp tham gia liên kết sản xuất lúa gạo với diện tích còn khá khiêm tốn, các chuỗi liên kết sản xuất lúa gạo trên địa bàn tỉnh chưa thật sự bền vững.
Thực hiện Đề án 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long (gọi tắt Đề án 1 triệu ha), tỉnh An Giang có khoảng 351.000ha tham gia. Riêng trong vụ hè thu 2025, tỉnh thực hiện thí điểm 2 mô hình sản xuất lúa theo quy trình Đề án 1 triệu ha tại xã Bình Thạnh Đông và xã Tân Hội.
Kết quả cho thấy, mô hình giúp giảm chi phí trung bình hơn 4,1 triệu đồng/ha, tăng năng suất gần 0,8 tấn/ha, lợi nhuận tăng thêm từ 5-8 triệu đồng/ha, mô hình giúp giảm phát thải trung bình khoảng 8 tấn khí CO2 tương đương/ha.
Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Nguyễn Thị Thu Hương cho biết, vụ hè thu 2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường triển khai 11 mô hình theo Đề án 1 triệu ha với diện tích hơn 543ha, thu hút 355 hộ nông dân tham gia.
Các mô hình đã giúp giảm mạnh lượng giống gieo sạ (giảm 50-65%), phân đạm (giảm 31,3%), giảm 1-3 lần phun thuốc bảo vệ thực vật, đồng thời quản lý nước hiệu quả và 100% thu gom rơm rạ để bán hoặc tận dụng làm phân bón.
Năng suất lúa lợi nhuận đạt từ 14,5 triệu đồng/ha đến 36,3 triệu đồng/ha, cao hơn ngoài mô hình 4,6 triệu đồng/ha đến 15,8 triệu đồng/ha. Giá thành sản xuất giảm 326 đồng đến 1.052 đồng/kg lúa tươi.
Tính đến nay, diện tích thực hiện Đề án 1 triệu ha đạt 354.839ha, gấp gần 2 lần kế hoạch, với hơn 200.000 hộ áp dụng ít nhất một tiêu chí canh tác bền vững.
Định hướng vụ Đông Xuân 2025-2026, các địa phương sẽ tiếp tục mở rộng diện tích, đẩy mạnh cơ giới hóa, liên kết doanh nghiệp, hợp tác xã, gắn sản xuất với thị trường tiêu thụ.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Thanh Nam khẳng định, kết quả thực hiện các mô hình điểm sản xuất lúa chuyên canh chất lượng cao, phát thải thấp vụ hè thu 2025 góp phần hiện thực hóa mục tiêu Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp mà Chính phủ chỉ đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang triển khai.
Đây là tiền đề quan trọng trong tái cơ cấu ngành lúa gạo, để nhân rộng mô hình trong các vụ tới, tiến tới hình thành vùng sản xuất lúa hàng hóa bền vững, nâng cao thu nhập nông dân và đáp ứng yêu cầu thị trường quốc tế…
