Ngày 12/8, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Viện Nghiên cứu chiến lược, chính sách công thương (Bộ Công thương) tổ chức hội thảo với chủ đề “Phát triển ngành sữa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”. Hội thảo nằm trong chuỗi hoạt động do Bộ Công thương chủ trì và tổ chức nhằm nâng cao nhận thức của người dân về vai trò của sữa và các sản phẩm sữa trong Chiến lược quốc gia bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân giai đoạn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Theo Bộ Công thương, Chiến lược phát triển ngành sữa giai đoạn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.
Sau hơn 10 năm triển khai thực hiện Quyết định số 3399/QĐ-BCT của Bộ Công thương (ngày 28/6/2010 về phê duyệt Quy hoạch phát triển ngành công nghiệp chế biến sữa Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2025), ngành sữa đã cơ bản đạt những mục tiêu đề ra.
Tuy nhiên, nguồn sữa tươi khai thác từ đàn bò sữa trong nước mới chỉ đáp ứng khoảng 38% nhu cầu nguyên liệu của ngành chế biến sữa; phần còn lại phải nhập khẩu, chủ yếu là sữa bột (sữa hoàn nguyên).
Tại hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận và đóng góp ý kiến về 4 nhóm vấn đề chính: Vai trò của ngành sữa trong việc nâng cao sức khỏe cộng đồng; làm thế nào để xây dựng được chuỗi giá trị bền vững liên quan ngành sữa và ngành chăn nuôi; vị trí, vai trò của doanh nghiệp trong thực hiện các định hướng chiến lược phát triển ngành; ứng dụng khoa học, công nghệ để thúc đẩy sản xuất, chế biến hiện đại, để ngành sữa phát triển bền vững. Theo các chuyên gia, ngành sữa Việt Nam có điều kiện thuận lợi và dư địa phát triển rất lớn.
Chủ tịch Hội Chăn nuôi Việt Nam Nguyễn Xuân Dương cho rằng: Nhà nước cần có chính sách khuyến khích phát triển dòng sản phẩm sữa tươi sạch để nâng cao sức khỏe, thể chất người Việt Nam; qua đó, thúc đẩy ngành chăn nuôi bò sữa nội địa.
Để phát triển nguồn sữa tươi nguyên liệu trong nước, trước hết, Nhà nước cần quy hoạch lại vùng chăn nuôi bò sữa theo hướng tập trung, gắn với vùng nguyên liệu thức ăn thô xanh.
Nước ta cần phát triển song song hai mô hình chăn nuôi bò sữa là thâm canh (công nghệ cao) với quy mô lớn của các doanh nghiệp và nuôi chuyên nghiệp của các hộ gia đình (quy mô 30-50 con). Mô hình hộ gia đình sẽ giúp tận dụng và giải quyết hiệu quả việc làm cho lực lượng lao động nông thôn, nguồn phụ phẩm nông nghiệp dồi dào…
Còn theo ông Nguyễn Quang Trí, Giám đốc Điều hành Marketing-Công ty cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk), các cơ quan chức năng cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật; đơn giản hóa các thủ tục đầu tư, thủ tục đăng ký sản phẩm để giúp doanh nghiệp thuận lợi trong hoạt động sản xuất-kinh doanh.
Bên cạnh đó, nhà nước cần có chính sách ưu đãi về thuế, tín dụng và đất đai để hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng vùng nguyên liệu, phát triển sản phẩm chất lượng cao và nâng cao tỷ lệ nội địa hóa.
Cùng với đó, khuyến khích các chương trình xúc tiến thương mại, tháo gỡ rào cản kỹ thuật, giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường nội địa và xuất khẩu, nâng cao vị thế thương hiệu Việt.
Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ nghiên cứu, đổi mới công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực có chuyên môn cao để đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của ngành sữa.
Ngoài ra, cần duy trì việc đối thoại thường xuyên giữa Nhà nước và doanh nghiệp, kịp thời giải quyết khó khăn, tạo môi trường cạnh tranh công bằng và ổn định, phát triển lâu dài.
Theo thống kê của các cơ quan và đơn vị chức năng, mức tiêu thụ sữa bình quân đầu người tại Việt Nam còn khá thấp, khoảng 27 lít/người/năm. Trong khi đó, chỉ số này ở Thái Lan là 35 lít/người/năm, Singapore là 45 lít/người/năm, các nước châu Âu là từ 80-100 lít/người/năm.
Hiện cả nước có hơn 1.700 trại nuôi bò sữa, 28.700 hộ chăn nuôi bò sữa, tổng đàn bò sữa cả nước đạt gần 400 nghìn con. Số lượng bò sữa bình quân của Việt Nam chỉ đạt 3,3 con/1.000 người, bằng 1/3 Thái Lan và Nhật Bản; bằng gần 1/2 Hàn Quốc; hơn 1/4 Israel và chỉ bằng 1/26 Hà Lan.
Theo thống kê của các cơ quan và đơn vị chức năng, mức tiêu thụ sữa bình quân đầu người tại Việt Nam còn khá thấp, khoảng 27 lít/người/năm. Trong khi đó, chỉ số này ở Thái Lan là 35 lít/người/năm, Singapore là 45 lít/người/năm, các nước châu Âu là từ 80-100 lít/người/năm.
Theo Chủ tịch Hiệp hội Sữa Việt Nam Trần Quang Trung, đến năm 2030, tầm nhìn 2045, đàn bò sữa nước ta cần đạt quy mô từ 650-700 nghìn con (60% đàn bò được nuôi trong các trang trại). Đến năm 2045: Phần lớn các sản phẩm chăn nuôi (trong đó có sữa) được sản xuất trong các cơ sở chăn nuôi an toàn sinh học và thân thiện với môi trường.
