Tìm giải pháp để nông sản trụ vững, mở rộng thị trường

Từ cuối năm 2025 đến đầu năm 2026, các nước thành viên WTO đã đưa ra nhiều dự thảo, văn bản quy phạm pháp luật có hiệu lực quy định về an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật (SPS) có thể ảnh hưởng tới mặt hàng nông, lâm, thủy sản xuất khẩu của Việt Nam.

Sơ chế, chế biến thủy sản xuất khẩu tại doanh nghiệp trên địa bàn thành phố Cần Thơ. (Ảnh ANH MINH)
Sơ chế, chế biến thủy sản xuất khẩu tại doanh nghiệp trên địa bàn thành phố Cần Thơ. (Ảnh ANH MINH)

Điều này đặt ra yêu cầu cấp bách về việc nâng cao năng lực thực thi SPS để nông sản trụ vững và mở rộng thị trường.

Ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng Thông báo và Điểm hỏi đáp quốc gia về vệ sinh dịch tễ và kiểm dịch động thực vật Việt Nam cho biết: Chỉ trong một tháng cuối năm 2025 (từ ngày 21/11-20/12), đã có 130 thông báo, gồm 64 dự thảo và 66 văn bản quy phạm pháp luật có hiệu lực liên quan đến SPS với phạm vi tác động trải rộng trên hầu hết các thị trường xuất khẩu trọng điểm của Việt Nam như: Trung Quốc, Liên minh châu Âu (EU), Mỹ, Nhật Bản, Canada, Australia, New Zealand, Hàn Quốc, Vương quốc Anh và nhiều thị trường khác.

Cụ thể, Trung Quốc đề xuất thiết lập 807 mức dư lượng tối đa (MRLs) của 219 hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật tồn dư trong thực phẩm. Thị trường Đài Loan (Trung Quốc) ban hành tiêu chuẩn về mức dư lượng tối đa 16 hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật trong thực phẩm và 10 hoạt chất trong sản phẩm có nguồn gốc động vật.

Thị trường EU tiếp tục bổ sung, cập nhật quy định theo hướng toàn diện hơn, từ làm rõ nội dung khai báo trong giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật, mở rộng danh sách các loài gây hại kiểm dịch đến các biện pháp ngăn chặn sâu keo mùa thu Spodoptera frugiperda và ban hành các MRLs mới đối với nhiều hoạt chất hóa học. Điều này cho thấy, EU ngày càng chú trọng đến vấn đề rủi ro sinh học dài hạn.

Tại Mỹ, các quy định về mức dư lượng đối với nhiều hoạt chất tiếp tục được cập nhật, như thiết lập MRL đối với azoxystrobin trên hạt tiêu đen ở mức 1 ppm - một chi tiết kỹ thuật nhỏ nhưng có thể quyết định khả năng thông quan của cả lô hàng. Trong khi đó, các thị trường như Canada, Australia, New Zealand hay Vương quốc Anh lại tăng cường các biện pháp liên quan đến dịch bệnh động vật, an toàn sinh học, kiểm soát tại biên giới và tiêu chuẩn nhập khẩu mới đối với từng nhóm sản phẩm cụ thể.

Điểm chung của các quy định SPS có xu hướng siết chặt tiêu chuẩn, mở rộng danh mục kiểm soát và nâng cao mức độ chi tiết. Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), EU là thị trường xuất khẩu thủy sản lớn của Việt Nam. Hiện khu vực này đang triển khai nhiều quy định nghiêm ngặt về kiểm soát việc sử dụng thuốc kháng sinh trong động vật và sản phẩm có nguồn gốc động vật nhập khẩu.

Chuyên gia Trần Hoàng Yến (VASEP) thông tin: Theo Quy định (EU) 2023/905 liên quan đến việc áp dụng lệnh cấm sử dụng một số sản phẩm thuốc kháng khuẩn nhất định ở động vật hoặc các sản phẩm có nguồn gốc động vật xuất khẩu từ các nước thứ ba vào EU, từ ngày 3/9/2026, chứng thư an toàn thực phẩm (H/C) phải kèm xác nhận của cơ quan có thẩm quyền Việt Nam về việc không sử dụng kháng sinh cấm trong toàn bộ chuỗi nuôi, thu hoạch, chế biến. Do đó, doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản phải cập nhật nhanh chóng và kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng thuốc kháng sinh trong chuỗi cung ứng, đồng thời lưu trữ hồ sơ kiểm soát ít nhất hai năm.

Theo Quy định (EU) 2023/905 liên quan đến việc áp dụng lệnh cấm sử dụng một số sản phẩm thuốc kháng khuẩn nhất định ở động vật hoặc các sản phẩm có nguồn gốc động vật xuất khẩu từ các nước thứ ba vào EU, từ ngày 3/9/2026, chứng thư an toàn thực phẩm (H/C) phải kèm xác nhận của cơ quan có thẩm quyền Việt Nam về việc không sử dụng kháng sinh cấm trong toàn bộ chuỗi nuôi, thu hoạch, chế biến. Do đó, doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản phải cập nhật nhanh chóng và kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng thuốc kháng sinh trong chuỗi cung ứng, đồng thời lưu trữ hồ sơ kiểm soát ít nhất hai năm.

Chuyên gia Trần Hoàng Yến

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP)

Ngoài ra, các thị trường có nhiều thay đổi về SPS cũng là những điểm đến trọng điểm của rau quả Việt Nam, trong đó có Trung Quốc. Năm 2025, xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang Trung Quốc đạt hơn 5,5 tỷ USD, chiếm gần 65% tổng kim ngạch cả nước. Để duy trì và tiếp tục tăng trưởng tại thị trường này, các doanh nghiệp cần đẩy mạnh xuất khẩu chính ngạch với hợp đồng rõ ràng, đáp ứng cụ thể, đầy đủ các tiêu chuẩn mới.

Trong bối cảnh các quy định SPS vừa là yêu cầu kỹ thuật bắt buộc, vừa là lợi thế cạnh tranh tại nhiều thị trường xuất khẩu, việc nâng cao năng lực thực thi không còn mang tính tình thế mà trở thành nhiệm vụ cốt lõi của quản lý chất lượng và kỷ luật thị trường. Giải pháp trọng tâm là đầu tư dài hạn cho vùng nguyên liệu, nâng cao khả năng phân tích, kiểm nghiệm trong nước và thiết lập cơ chế cảnh báo SPS theo từng thị trường để chủ động phòng ngừa rủi ro, ổn định xuất khẩu.

Có thể bạn quan tâm

Hòa Phát nhiều năm qua luôn kiên định lấy sản xuất thép làm cốt lõi và đang mở rộng vào các sản phẩm thép chất lượng cao.

Làm chủ công nghệ, sản phẩm thép chiến lược

Với Tập đoàn Hòa Phát, lựa chọn tập trung phát triển sản xuất vào các sản phẩm thép, từ thép cuộn cán nóng (HRC), thép chất lượng cao đến ray đường sắt và thép đặc biệt là một cách tham gia đóng góp vào quá trình hình thành năng lực công nghiệp của quốc gia.

Các doanh nghiệp muốn tham gia sâu vào chuỗi giá trị rất cần nguồn vốn trung dài hạn. (Ảnh: KHÁNH ANH)

Doanh nghiệp lớn vốn phải dài

Đầu tư công nghệ, mở rộng sản xuất, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị đòi hỏi doanh nghiệp có nguồn vốn ổn định trong nhiều năm. Tuy nhiên khi tín dụng ngân hàng vẫn giữ vai trò chủ đạo, còn các kênh huy động vốn dài hạn chưa phát triển tương xứng, nhu cầu “lớn lên” của doanh nghiệp tiếp tục đối mặt sức ép về kỳ hạn và chi phí.

Điều cộng đồng doanh nghiệp mong đợi

Điều cộng đồng doanh nghiệp mong đợi

Từ tháng 4/2026 đến nay, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã bốn lần tổng hợp và chuyển tới các bộ, ngành hơn 210 kiến nghị, vướng mắc của cộng đồng doanh nghiệp. 

Ngài Thomas Gass, Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền Liên bang Thụy Sĩ tại Việt Nam. Ảnh: Đại sứ quán Thụy Sĩ cung cấp.

Củng cố tin cậy, mở rộng hợp tác Việt Nam-Thụy Sĩ

Từ nền tảng quan hệ ngoại giao được thiết lập năm 1971, Việt Nam và Thụy Sĩ đang mở rộng hợp tác kinh tế, tài chính, khoa học và công nghệ. Đại sứ Thomas Gass khẳng định việc ký kết FTA Việt Nam-EFTA là cột mốc quan trọng, thể hiện cam kết chung về thương mại minh bạch và hợp tác dựa trên các chuẩn mực quốc tế.

Doanh nghiệp Việt Nam: Khát vọng kiến tạo và dẫn dắt phát triển

Doanh nghiệp Việt Nam: Khát vọng kiến tạo và dẫn dắt phát triển

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, phát huy khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và nâng cao năng suất đang đặt doanh nghiệp trước một không gian phát triển rộng lớn hơn, đồng thời cũng đòi hỏi trách nhiệm lớn hơn.

Dây chuyền sản xuất hiện đại tại Tổng công ty cổ phần Phong Phú.

Chuyển hướng vì mục tiêu cao hơn

Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng xác định mục tiêu phấn đấu tăng trưởng GDP bình quân giai đoạn 2026-2030 từ 10%/năm trở lên, đồng thời hướng tới một nền kinh tế có năng suất cao hơn, kinh tế số phát triển mạnh hơn và năng lực cạnh tranh ngày càng được nâng cao. 

Cơ quan thuế cơ sở 16 Thành phố Hà Nội hướng dẫn hộ kinh doanh thực hiện thủ tục về thuế bằng phương thức điện tử. (Ảnh: HÀ ANH)

Bước qua thuế khoán

Hơn 5,2 triệu hộ kinh doanh trong cả nước đã bước qua thuế khoán được chín tháng với nhiều lợi ích như minh bạch dòng tiền, mở ra cơ hội tiếp cận tín dụng ngân hàng… Tuy vậy, hiện vẫn còn một số băn khoăn, khi các hộ kinh doanh phải làm quen với số hóa quản lý tài chính.

Quốc hội làm việc tại hội trường. (Ảnh: DUY LINH)

Sửa đổi Luật Chứng khoán: Đẩy mạnh chuyển đổi số, đơn giản hóa thủ tục

Luật Chứng khoán được sửa đổi, bổ sung theo hướng đẩy mạnh hiện đại hóa, chuyển đổi số; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong lĩnh vực chứng khoán; tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân tham gia thị trường; đồng thời có chính sách khuyến khích, đãi ngộ, phát triển và thu hút nguồn nhân lực cho ngành chứng khoán.

Xã Tân Phước Hưng, với hơn 1.600ha mía và là một trong những vùng nguyên liệu quan trọng của thành phố Cần Thơ. (Ảnh: VĂN ÚT)

Cây mía Cần Thơ tìm đường xuất khẩu, mở lối ra cho nông dân

Từ chỗ phụ thuộc vào nhà máy đường và thương lái, cây mía ở xã Tân Phước Hưng, thành phố Cần Thơ, đang có thêm hướng tiêu thụ thông qua chế biến mía tươi cấp đông và nước mía xuất khẩu. Tuy nhiên, để cơ hội này trở thành đầu ra bền vững, bài toán liên kết vùng nguyên liệu và bảo đảm chất lượng vẫn cần được giải quyết.

[Video] Hà Nội yêu cầu rà soát, giảm giá cước vận tải khi giá nhiên liệu giảm

[Video] Hà Nội yêu cầu rà soát, giảm giá cước vận tải khi giá nhiên liệu giảm

Ngày 17/10, Sở Xây dựng Hà Nội đề nghị các đơn vị kinh doanh vận tải hàng hóa, hành khách thực hiện kê khai giá cước, bảo đảm tính đúng, tính đủ các mục chi phí cấu thành giá cước vận tải; tuyệt đối không để xảy ra tình trạng tăng giá cước khi giá nhiên liệu tăng nhưng không kịp thời điều chỉnh giảm khi giá nhiên liệu đã giảm.