Tác động của công nghệ trí tuệ nhân tạo đối với giáo dục

Sự ra đời của phần mềm ChatGPT đã tạo nên một cơn sốt toàn cầu và đang là chủ đề thảo luận, nghiên cứu tại nhiều quốc gia trên thế giới. Nhận thức rõ cơ hội cũng như thách thức đặt ra của ChatGPT và trí tuệ nhân tạo (Al), ngày 13/2, tại Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức Tọa đàm "ChatGPT, Trí tuệ nhân tạo-Lợi ích và thách thức đối với giáo dục" nhằm tạo diễn đàn để các nhà quản lý giáo dục, các nhà hoạch định chính sách, các giáo viên thảo luận và chia sẻ quan điểm về ảnh hưởng của trí tuệ nhân tạo; đồng thời, tìm ra giải pháp sử dụng và ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào giáo dục.
Các chuyên gia thảo luận tại Hội thảo "ChatGPT, trí tuệ nhân tạo - lợi ích và thách thức đối với giáo dục". (Ảnh MAI LINH)
Các chuyên gia thảo luận tại Hội thảo "ChatGPT, trí tuệ nhân tạo - lợi ích và thách thức đối với giáo dục". (Ảnh MAI LINH)

Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo góp phần nâng cao năng suất, hiệu quả công việc, học tập, đáp ứng sự phát triển xã hội, phục vụ cuộc sống con người tốt hơn. Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo định hình tương lai giáo dục của tất cả quốc gia trên thế giới. Theo PGS, TS Tạ Hải Tùng, Hiệu trưởng Trường Công nghệ thông tin và Truyền thông (Đại học Bách khoa Hà Nội), người làm công nghệ và khoa học đón nhận sản phẩm ChatGPT rất bình tĩnh.

ChatGPT đơn giản là một mô hình thuật toán mà chưa có suy luận, sáng tạo như con người. Hãy coi đây là một công cụ hỗ trợ chứ không đe dọa như mọi người vẫn nghĩ. Công nghệ hỗ trợ giúp chúng ta hiểu học sinh, sinh viên hơn, từ đó mang lại nhiều dịch vụ hỗ trợ cho giáo dục. Vấn đề đặt ra là cần phải trang bị cho người dùng, nhất là học sinh, sinh viên cách thức sử dụng có trách nhiệm.

Nhìn nhận ChatGPT như một cơ hội cho giáo dục, PGS, TS Trần Thành Nam, Chủ nhiệm Khoa Các khoa học giáo dục, Trường đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội) cho biết: Sự xuất hiện của ChatGPT là cơ hội giải phóng cho giáo viên khỏi một số công việc. Từ đó, người thầy tập trung thay đổi từ dạy học truyền thụ kiến thức sang phát triển toàn diện phẩm chất, năng lực, dạy kiến thức sang dạy người.

Hãy để giáo viên, học sinh, sinh viên tận dụng công cụ số, hình thành năng lực số để phục vụ cho sự phát triển nghề nghiệp của cá nhân mình. Ở góc độ chuyên gia giáo dục, TS Lê Thống Nhất cho biết: Với dữ liệu khổng lồ thì ChatGPT là người trợ lý rất đắc lực cho học sinh cũng như giáo viên. Tuy nhiên, để dùng được ChatGPT thì cần có sự nghiên cứu để định hướng cách dùng ChatGPT trong giáo dục. Còn theo TS Nguyễn Thành Nam, nhà sáng lập FUNiX (Tổ chức Giáo dục trực tuyến công nghệ thông tin thuộc Tập đoàn FPT), lâu nay, người học thường ngại hỏi, không dám hỏi, trong khi đó, ChatGPT cho phép người học hỏi không giới hạn.

FUNiX có phương thức học tập cốt lõi là hỏi đáp cho nên khi có ChatGPT thì đây là hướng mà FUNiX đang hướng tới, khuyến khích tất cả học viên sử dụng công cụ này. Khi sinh viên đặt câu hỏi và được ChatGPT trả lời thì sinh viên thấy có ích chứ chưa bàn đến việc trả lời đúng hay sai. ChatGPT có thể để sinh viên đặt nhiều câu hỏi, nhận xét, phản hồi thoải mái. Nhờ đó, sinh viên FUNiX mạnh dạn trao đổi với giáo viên hơn.

Trước lo ngại về chất lượng thông tin ChatGPT cung cấp người dùng khi sử dụng ứng dụng này, PGS, TS Tạ Hải Tùng cho biết: Việc cấm sinh viên sử dụng ChatGPT là một quan điểm bảo thủ. Công nghệ giúp việc giảng dạy tốt hơn, hiểu sinh viên hơn, thầy cô sẽ cùng trao đổi, thảo luận để nâng cao chất lượng đào tạo. "ChatGPT là một thành tựu và người dùng được trải nghiệm nhưng ChatGPT chưa thể thay thế tư duy của con người. Người dùng nên tiếp cận một cách chừng mực và coi đây là công cụ phục vụ cho công việc của mình", PGS, TS Tạ Hải Tùng lưu ý.

Theo Thứ trưởng Giáo dục và Đào tạo, PGS, TS Hoàng Minh Sơn, trước kia, ngành giáo dục hay các nhà giáo có đặc quyền là truyền bá tri thức. Tuy nhiên, ngày nay, với ứng dụng khoa học-công nghệ, vai trò người thầy chắc chắn sẽ không mất đi nhưng ngày một thay đổi. Đã có sự xuất hiện của nhiều công nghệ mới hay sự ra đời của công nghệ dạy học trực tuyến, người thầy phải làm sao để tận dụng tốt những công cụ này.

Khi có những công cụ giúp mình thực hiện những nhiệm vụ bình thường mất nhiều thời gian, người thầy có thể tập trung vào những nhiệm vụ quan trọng hơn để làm sao nâng cao chất lượng dạy và học. Về vấn đề bảo đảm đạo đức học thuật, chống "đạo văn" trước sự hiện diện của ChatGPT, Thứ trưởng Hoàng Minh Sơn khẳng định, các trường đại học chắc chắn sẽ có những quy định, quy chế cụ thể. Về mặt vĩ mô, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ nghiên cứu thấu đáo để tạo hành lang pháp lý bảo đảm vấn đề đạo đức học thuật.

Khi chưa có hành lang pháp lý thì các trường đại học, các trường phổ thông cũng có thể xây dựng những quy định, quy chế riêng để hạn chế những tác động tiêu cực. GS, TS Hoàng Minh Sơn mong muốn các học sinh, sinh viên, nhà giáo, nhà quản lý giáo dục sử dụng, cảm nhận, trải nghiệm công nghệ để hiểu hơn và cùng thảo luận, tiếp tục làm rõ lợi ích mà ChatGPT mang lại, tương lai phát triển của ChatGPT và những công nghệ khác. Từ đó, các cơ quan quản lý nhà nước, Bộ Giáo dục và Đào tạo và các cấp, ban, ngành liên quan sẽ có những chính sách lâu dài và kịp thời.

Có thể bạn quan tâm

Hoạt động nghiên cứu khoa học tại Đại học Bách khoa Hà Nội. (Ảnh: NGUYỄN ĐĂNG)

Bộ Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn xác định nhóm 30% điểm cao nhất để xét hưởng học bổng Chính phủ

Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành hướng dẫn cụ thể cách xác định người học thuộc diện hưởng học bổng đối với người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược theo Nghị định số 179/2026/NĐ-CP ngày 20/5/2026 của Chính phủ, triển khai thống nhất trên cả nước.

Con đường tới trường mỗi ngày của cô giáo Phan Thị Lệ và em N.T.H. (Ảnh: LINH PHAN)

Ấm áp nghĩa cô trò nơi rẻo cao Lũng Trời

Sáng sáng, trên cung đường cua tay áo, cô giáo Phan Thị Lệ và em N.T.H. lại cùng nhau tới trường. Tiếng đá sỏi lạo xạo dưới bánh xe thi thoảng thay bằng tiếng ì oạp của bùn non trơn nhẫy. Bóng xanh của rừng cây và những con suối dần khuất lấp, cánh cổng Trường tiểu học Trương Lương dần hiện ra nơi chân mây.

Diễn đàn quốc tế thường niên về Quản trị công năm 2026.

Diễn đàn quốc tế thường niên về Quản trị công năm 2026

Từ ngày 5 đến 7/10, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh chủ trì, Học viện Hành chính và Quản trị công tổ chức thực hiện Diễn đàn quốc tế thường niên về Quản trị công năm 2026, với chủ đề “Quản trị bao trùm trong kỷ nguyên phát triển mới: Chuyển đổi hệ thống, đổi mới sáng tạo và chính phủ sẵn sàng trước tương lai”.

Tranh thủ thời tiết thuận lợi, nhà thầu đang tập trung nhân công đẩy nhanh tiến độ thi công Trường Phổ thông nội trú liên cấp Na Sang, xã Na Sang, tỉnh Điện Biên. (Ảnh: LÊ LAN)

Công an Điện Biên quyết tâm đưa dự án hai trường phổ thông nội trú liên cấp về đích trước 2 tháng

Phấn đấu hoàn thành xây dựng hai trường phổ thông nội trú liên cấp tại hai xã Na Sang, Mường Pồn vào ngày 30/6/2027 (sớm 2 tháng so kế hoạch), Công an tỉnh Điện Biên chủ động tháo gỡ khó khăn cho nhà thầu; đồng thời, đề nghị nhà thầu phải xây dựng phương án thi công khoa học, thích ứng mọi điều kiện thời tiết.

Quang cảnh buổi gặp gỡ Chào Tân sinh viên diễn ra tại trụ sở Đại sứ quán. (Ảnh: Đại sứ quán Việt Nam tại Hungary cung cấp)

Đại sứ quán Việt Nam tại Hungary tổ chức chương trình Chào Tân sinh viên

Chương trình Chào Tân sinh viên là dịp để Đại sứ quán gặp gỡ các tân sinh viên, cung cấp những thông tin thiết thực về môi trường học tập, sinh hoạt và các quy định cần lưu ý; đồng thời tạo điều kiện để các bạn kết nối, chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ lẫn nhau trong quá trình học tập, nghiên cứu tại Hungary.

Thứ trưởng Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thị Quyên Thanh trao Bằng khen của Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo tới tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc. (Ảnh: THANH TÙNG)

Phát triển giáo dục hòa nhập, bảo đảm cơ hội học tập bình đẳng

Ngày 4/10, tại Hà Nội, Khoa Giáo dục đặc biệt, Trường Khoa học phát triển trẻ thơ, Trường đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức kỷ niệm 25 năm thành lập với chủ đề “25 năm đánh thức những vì sao”. Đánh dấu chặng đường xây dựng, phát triển và những đóng góp của các thế hệ cán bộ, giảng viên, sinh viên đối với lĩnh vực giáo dục đặc biệt.

[Video] Vẫn cần bổ sung 43.267 giáo viên trong năm học 2026-2027

[Video] Vẫn cần bổ sung 43.267 giáo viên trong năm học 2026-2027

Vụ Giáo dục phổ thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, 34/34 địa phương đã thực hiện sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục. Số cơ sở giáo dục công lập giảm từ 37.530 xuống 18.555, giảm 18.975 đầu mối, tương ứng trên 50%. Tuy nhiên, các địa phương vẫn còn thiếu 116.095 giáo viên.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh Sơn La trao học bổng Tô Hiệu cho các học sinh có hoàn cảnh khó khăn, vượt khó học giỏi. (Ảnh: QUỐC TUẤN)

Sơn La phát động hưởng ứng Tuần lễ học tập suốt đời năm 2026

Ngày 2/10, tại Trường trung học phổ thông Chuyên Sơn La, Ban Chỉ đạo Xây dựng xã hội học tập tỉnh Sơn La tổ chức Lễ phát động hưởng ứng Tuần lễ học tập suốt đời năm 2026 với chủ đề “Thực học, thực hành, làm chủ công nghệ số và trí tuệ nhân tạo để xây dựng xã hội học tập, đẩy mạnh học tập suốt đời”.

 (Ảnh: Thanh Tùng/TTXVN)

Bộ Giáo dục và Đào tạo: Hoàn thiện nội dung rà soát, cập nhật, điều chỉnh Chương trình và sách giáo khoa

Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định không xây dựng lại Chương trình và sách giáo khoa từ đầu, mà rà soát, cập nhật, bổ sung và điều chỉnh trên cơ sở những nội dung đang thực hiện, phù hợp với những yêu cầu mới đặt ra trong Nghị quyết số 71-NQ/TW và các chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.

Học tập tại giảng đường Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: VNU)

Giảm lý thuyết, tăng thực hành trong chương trình bồi dưỡng chuẩn nghề nghiệp giảng viên

Bộ Giáo dục và Đào tạo dự kiến thiết kế lại Chương trình bồi dưỡng chuẩn nghề nghiệp giảng viên theo hướng tập trung vào những năng lực cơ bản, thiết yếu của giảng viên; giảm những nội dung lý thuyết, trùng lặp và tăng thời lượng thực hành, thảo luận, bài tập, xử lý tình huống và vận dụng vào hoạt động nghề nghiệp.