Sửa đổi, bổ sung hành lang pháp lý để công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân hiệu quả hơn

Nhằm giải quyết các vấn đề liên quan đến sắp xếp bộ máy tổ chức; thực hiện cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực y tế; bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật, Bộ Y tế đang khẩn trương hoàn thiện để trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI tới đây bốn dự án luật liên quan.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà (ở giữa) và đại diện các vụ, cục liên quan trao đổi những nội dung mới của các dự án luật thuộc ngành y tế chuẩn bị trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI. (Ảnh: Trần Minh)
Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà (ở giữa) và đại diện các vụ, cục liên quan trao đổi những nội dung mới của các dự án luật thuộc ngành y tế chuẩn bị trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI. (Ảnh: Trần Minh)

Theo Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà, dự án một luật sửa sáu luật (Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trẻ em, Luật Người khuyết tật, Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Luật Dược, Luật Người cao tuổi, Luật Bảo hiểm y tế) xuất phát từ ba yêu cầu cấp bách.

Thứ nhất, bảo đảm không có khoảng trống pháp luật sau sắp xếp tổ chức bộ máy. Để vận hành chính quyền địa phương hai cấp, Chính phủ đã ban hành 4 nghị định về phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền trong lĩnh vực y tế. Theo Nghị quyết số 190/2025/QH15 của Quốc hội, các quy định tại 2 nghị định riêng về phân quyền, phân cấp chỉ có hiệu lực đến hết ngày 28/02/2027. Vì vậy, cần luật hóa để thay thế.

Thứ hai, luật hóa kết quả cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư, kinh doanh theo Nghị quyết số 206/2025/QH15 và các nghị quyết của Chính phủ; đồng thời tiếp tục cắt giảm trong lĩnh vực khám bệnh, chữa bệnh và dược.

Thứ ba, bảo đảm thống nhất với các luật mới được Quốc hội ban hành như Luật Giáo dục, Luật Giá, Luật Giao dịch điện tử, Luật Chuyển đổi số, Luật Thủ đô; đồng thời xử lý những vấn đề cấp bách về quản lý giá thuốc, giá dịch vụ và thiết bị y tế. Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 245/NQ-CP ngày 20/8/2026 về dự án Luật.

img.jpg
Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà. (Ảnh: Trần Minh)

Những nội dung quan trọng được điều chỉnh của từng luật giải quyết các vấn đề cấp bách đó. Về Luật Khám bệnh, chữa bệnh: sắp xếp lại các hình thức tổ chức khám bệnh, chữa bệnh; đẩy mạnh phân cấp việc cấp phép danh mục kỹ thuật đặc biệt và kỹ thuật mới. Bỏ quy định về phê duyệt giá cụ thể của từng đơn vị và thay bằng quy định giá chung theo cấp chuyên môn. Bổ sung quy định về quản lý thiết bị y tế.

Về Luật Dược, đơn giản hóa các điều kiện liên quan đến sinh phẩm tham chiếu và sinh phẩm tương tự theo hướng: bỏ quy định về sinh phẩm tham chiếu bắt buộc phải là sinh phẩm đã cấp phép tại Việt Nam; bỏ quy định về sinh phẩm tương tự bắt buộc phải so sánh để chứng minh là có sự tương tự về chất lượng, an toàn và hiệu quả với một sinh phẩm tham chiếu đã được cấp phép tại Việt Nam; bổ sung các quy định liên quan đến quản lý giá thuốc.

Về Luật Trẻ em, bãi bỏ điều kiện kinh doanh đến dịch vụ bảo vệ trẻ em, chuyển sang quản lý bằng tiêu chuẩn, quy chuẩn, hướng dẫn chuyên môn.

Về Luật Người khuyết tật, sửa đổi quy định về xác định mức độ khuyết tật, sửa đổi một số nội dung phù hợp với định hướng đổi mới quy trình xây dựng pháp luật tại Kết luận số 119-KL/TW; điều chỉnh cho phù hợp với tổ chức bộ máy mới.

Về Luật Bảo hiểm y tế, sửa đổi để đồng bộ với mô hình chính quyền địa phương hai cấp và với các hình thức tổ chức khám bệnh, chữa bệnh mới. Mục tiêu là vừa bảo đảm bộ máy mới vận hành thông suốt, vừa giảm thủ tục cho người dân, doanh nghiệp, đồng thời kiểm soát tốt hơn giá thuốc, giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh và thiết bị y tế, giảm gánh nặng cho người bệnh và Quỹ bảo hiểm y tế.

Chiều 14/10, Bộ Y tế đã có cuộc họp với các bộ, ngành liên quan nhằm thống nhất nội dung tiếp thu, giải trình ý kiến thành viên Chính phủ đối với Hồ sơ dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trẻ em, Luật Người khuyết tật, Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Luật Dược, Luật Người cao tuổi và Luật Bảo hiểm y tế. Trên tinh thần cầu thị và trách nhiệm, Bộ Y tế, cơ quan chủ trì soạn thảo sẽ tiếp thu tối đa những nội dung phù hợp; tiếp tục nghiên cứu, phân tích và rà soát kỹ lưỡng các nội dung để hoàn thiện hồ sơ dự án Luật.

btr.jpg
Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan chủ trì cuộc họp với các bộ, ngành chiều ngày 14/10. (Ảnh: Trần Minh)

Ngoài dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số luật thuộc lĩnh vực y tế, tại Kỳ họp thứ 2 của Quốc hội Khóa XVI, Bộ Y tế cũng sẽ trình các dự án: Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi); Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá.

Về dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), Thứ trưởng Vũ Mạnh Hà cho biết: sau hơn 15 năm thi hành, Luật An toàn thực phẩm đã tạo khung pháp lý quan trọng. Nhưng quy mô sản xuất, thương mại điện tử và chuỗi cung ứng toàn cầu đã thay đổi rất nhiều. Tình trạng quản lý phân tán, chồng chéo giữa các bộ, ngành vẫn còn. Đặc biệt, thông báo số 15/TB/BCĐTW ngày 17/3/2026 truyền đạt kết luận của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm yêu cầu tập trung nguồn lực sửa đổi Luật, khẩn trương trình Quốc hội khóa XVI thông qua.

Tư duy xuyên suốt của lần sửa đổi này là chuyển từ "kiểm soát từng khâu riêng lẻ" sang "quản lý toàn bộ chuỗi giá trị thực phẩm" dựa trên nguy cơ, từ sản xuất ban đầu đến bàn ăn.

Sau 20 năm thi hành Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (năm 2006) đã giúp ghép tạng Việt Nam phát triển mạnh. Tuy nhiên, 91,4% ca ghép vẫn từ người hiến còn sống, chỉ 8,6% từ người hiến chết não. Luật chưa cho phép hiến sau chết tuần hoàn; người dưới 18 tuổi chưa được hiến sau khi chết; điều kiện hiến khi còn sống chưa đủ chặt để phòng mua bán tạng trá hình…

Đợt sửa đổi này sẽ mở rộng phạm vi điều chỉnh sang máu, tế bào, sản phẩm tế bào, tinh trùng, noãn, phôi. Nghiêm cấm mua bán mô không tái sinh, bộ phận cơ thể người. Mở rộng nguồn hiến: bổ sung hiến sau chết tuần hoàn; người dưới 18 tuổi được hiến sau khi chết nếu đã đăng ký hiến hoặc có nguyện vọng hiến thể hiện bằng văn bản, và được người đại diện đồng ý bằng văn bản. Siết chặt hiến khi còn sống: từ đủ 18 đến dưới 25 tuổi chỉ được hiến cho thành viên gia đình; Hội đồng xác định chết não, chết tuần hoàn đánh giá độc lập; đăng ký hiến trực tuyến, kết nối định danh điện tử; mọi ca ghép phải có mã điều phối quốc gia; trẻ em, người đã hiến và thân nhân người hiến được ưu tiên. Phòng, chống "du lịch ghép tạng": người nước ngoài chỉ được ghép tại Việt Nam khi có cùng dòng máu về trực hệ hoặc có họ trong phạm vi ba đời với người hiến. Lấy ngày 20/5 hằng năm là Ngày hiến mô, tạng Việt Nam; người hiến còn sống được cấp thẻ bảo hiểm y tế, khám sức khỏe định kỳ miễn phí; cho phép thành lập quỹ hiến tạng.

Việc sửa đổi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá nhằm luật hóa Nghị quyết số 173/2024/QH15 của Quốc hội cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng từ năm 2025, và thể chế hóa yêu cầu kiểm soát các yếu tố nguy cơ tại Nghị quyết số 72-NQ/TW.

Đáng chú ý, khái niệm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng cũng được luật hóa; cấm toàn bộ chuỗi sản xuất, kinh doanh, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng các sản phẩm này, cùng túi ngậm nicotine và shisha, trừ trường hợp phục vụ nghiên cứu khoa học, kiểm nghiệm, giám định được cơ quan có thẩm quyền cho phép. Cấm cơ sở bán buôn, bán lẻ trưng bày thuốc lá dưới mọi hình thức; định nghĩa rõ "trưng bày" và "tiếp thị trực tiếp" để dễ xử lý vi phạm.

Mặt khác, tăng cường thực thi quy định cấm bán thuốc lá cho người chưa đủ 18 tuổi; các sản phẩm: xì gà, thuốc lá sợi, thuốc lào phải công bố tiêu chuẩn sản phẩm. Bãi bỏ điều kiện kinh doanh dịch vụ cai nghiện thuốc lá, thay bằng yêu cầu tuân thủ hướng dẫn của Bộ Y tế.

Có thể bạn quan tâm

Đội ngũ y, bác sĩ thực hiện việc lấy tạng. (Ảnh: SONG NGÂN)

Ca hiến tạng đầu tiên tại Gia Lai: Dấu mốc lịch sử của y tế địa phương

Ngày 15/10, Bệnh viện Hùng Vương Gia Lai đã phối hợp thành công với Trung tâm Điều phối ghép tạng quốc gia và các bệnh viện lớn trong cả nước để thực hiện ca hiến tạng từ người chết não đầu tiên tại tỉnh Gia Lai - một dấu mốc giàu ý nghĩa nhân văn, khẳng định năng lực chuyên môn và sự phát triển của hệ thống y tế địa phương.

Tiến sĩ Tống Trần Hà, Phó Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em phát biểu.

Đau mạn tính và loãng xương đe dọa sức khỏe phụ nữ tuổi trung niên

Khoảng 30-40% phụ nữ mãn kinh bị loãng xương, trong khi những cơn đau cơ xương khớp, đau đầu và rối loạn tiết niệu sinh dục thường bị xem là biểu hiện bình thường. Việc chủ quan trước những thay đổi sức khỏe ở giai đoạn tiền mãn kinh, mãn kinh có thể khiến phụ nữ bỏ lỡ cơ hội phát hiện sớm và điều trị các bệnh lý liên quan.

Bệnh nhân tổn thương nhiều cơ quan khi mắc sốt rét nặng. (Ảnh: BVCC)

Người đàn ông hôn mê, suy đa cơ quan vì sốt rét sau khi trở về từ châu Phi

Vàng da, vàng mắt kéo dài sau khi trở về từ Congo, người đàn ông 46 tuổi tự uống thuốc nam thay vì nhập viện điều trị. Chỉ đến khi rối loạn ý thức, phải thở máy, bệnh nhân mới được phát hiện mắc sốt rét nặng, tổn thương nhiều cơ quan. Ca bệnh cảnh báo nguy cơ bỏ sót sốt rét ở người trở về từ vùng dịch lưu hành.

(Ảnh minh họa do AI thiết kế)

Mùi hoa sữa gây khó chịu, ai dễ bị ảnh hưởng?

Mùi hoa sữa nồng nặc có thể khiến một số người đau đầu, chóng mặt, buồn nôn hoặc khó chịu ở đường hô hấp. Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, người mắc chứng đau nửa đầu, hen phế quản, bệnh phổi mạn tính và có tiền sử dị ứng phấn hoa là những nhóm cần đặc biệt lưu ý khi hoa sữa vào mùa nở rộ. 

Bác sĩ của Bệnh viện Sản nhi tỉnh khám, điều trị 1 ca mắc bệnh sốt xuất huyết. (Ảnh: THANH DŨNG)

An Giang: Sốt xuất huyết, tay chân miệng tăng cao

Ngày 15/10, Sở Y tế tỉnh An Giang thông tin các ca sốt xuất huyết Dengue và ca tay chân miệng trong toàn tỉnh đều tăng, có 2 trường hợp tử vong. Ngành y tế khuyến cáo, khi có dấu hiệu nghi mắc bệnh, người dân đến cơ sở y tế để được khám, điều trị kịp thời, góp phần hạn chế biến chứng, ngăn ngừa dịch bệnh lây lan trong cộng đồng.

Ê-kíp thầy thuốc Bệnh viện Phụ sản Hà Nội chúc mừng gia đình.

Can thiệp cứu thai trong ca tam thai tự nhiên biến chứng hiếm gặp

Phát hiện hội chứng truyền máu song thai ở tuần 16 trong thai kỳ tam thai tự nhiên, sản phụ 31 tuổi được các bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Hà Nội can thiệp laser và theo dõi đặc biệt. Sau hành trình nhiều biến cố, một em bé chào đời ở tuần 28, được chăm sóc tích cực và xuất viện khỏe mạnh.

Cán bộ y tế hướng dẫn người dân trên địa bàn thực hiện các biện pháp phòng, chống sốt xuất huyết. (Ảnh: DUY TUÂN)

Người bệnh mắc sốt xuất huyết không được chủ quan khi vừa “hạ sốt”

Đối với nhiều bệnh việc hạ sốt, hết sốt, người bệnh thường nghĩ cơ thể đang hồi phục và đã qua nguy hiểm. Tuy nhiên, với sốt xuất huyết, cơn sốt vừa hạ có thể lại là thời điểm bệnh bước vào giai đoạn nguy hiểm. Theo ngành y tế Hà Nội, cuối năm là thời điểm bệnh sốt xuất huyết có xu hướng tăng cao.

Hình ảnh siêu âm tim của bệnh nhân phát hiện bất thường. (Ảnh: BVCC)

Khàn tiếng kéo dài, người đàn ông 36 tuổi phát hiện bệnh tim bẩm sinh hiếm gặp

Đi khám vì khàn tiếng kéo dài suốt một tháng, người đàn ông 36 tuổi bất ngờ được phát hiện mắc bệnh tim bẩm sinh gây chèn ép dây thần kinh thanh quản. Đây là trường hợp hiếm gặp khi triệu chứng tưởng chừng chỉ liên quan đến bệnh lý tai mũi họng lại là dấu hiệu cảnh báo bất thường nghiêm trọng ở tim.

Ngành y tế tỉnh Ninh Bình triển khai phun hóa chất phòng, chống dịch sốt xuất huyết trên địa bàn. (Ảnh: YẾN TRINH)

Ninh Bình tăng cường phòng, chống sốt xuất huyết trong cao điểm mùa dịch

Trước nguy cơ dịch sốt xuất huyết tiếp tục diễn biến phức tạp, tỉnh Ninh Bình triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống dịch, tăng cường giám sát, phát hiện và xử lý kịp thời các ổ dịch; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao ý thức chủ động phòng bệnh của người dân, quyết tâm không để dịch lây lan rộng trong cộng đồng.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe tâm thần chia sẻ về ca bệnh. (Ảnh: BVCC)

Bị chê bai, cô lập kéo dài, người trẻ đối mặt nguy cơ rối loạn tâm thần

Một nữ sinh viên mắc chứng ăn vô độ tâm thần, thường xuyên tự gây nôn sau khi ăn, dẫn đến hạ kali máu. Một nữ sinh 15 tuổi khác bị bạn bè cô lập, chế giễu gần 2 năm, sau đó xuất hiện trầm cảm kèm triệu chứng loạn thần. Các trường hợp cho thấy những tổn thương tâm lý kéo dài ở người trẻ cần được nhận diện và can thiệp kịp thời.

Toàn cảnh Hội thảo khoa học (Ảnh: THƯ THƯ)

Nhóm bệnh nhân hen nặng đối mặt với nhiều nguy cơ gây ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống

Đối với những bệnh nhân hen nặng, mỗi ngày đều có thể là một hành trình đầy thách thức. Những triệu chứng dai dẳng, các đợt kịch phát khó lường và những ảnh hưởng kéo dài đến cuộc sống thường nhật không chỉ tạo gánh nặng cho người bệnh mà còn cho gia đình và hệ thống chăm sóc sức khỏe.

Bệnh nhi nằm điều trị cúm A. (Ảnh: BVCC)

Mắc cúm A không sốt cao vẫn có thể suy hô hấp nặng

Một bệnh nhân mắc cúm A chỉ sốt nhẹ nhưng suy hô hấp tiến triển nhanh phải đặt nội khí quản cấp cứu. Các bác sĩ cảnh báo, mức độ nguy hiểm của cúm không phụ thuộc hoàn toàn vào nhiệt độ cơ thể, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền.

Theo Sở Y tế tỉnh Quảng Ngãi, từ ngày 10-12/10, các cơ sở y tế trong tỉnh tiếp nhận 158 bệnh nhân nghi ngờ bị ngộ độc thực phẩm do ăn bánh mì tại điểm bán bánh mì nằm trên đường Duy Tân, phường Cẩm Thành. (Ảnh: HIỂN CỪ)

Quảng Ngãi yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố

Ngay sau khi xảy ra vụ nghi ngộ độc thực phẩm do ăn bánh mì tại phường Cẩm Thành, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi đã phát đi công văn khẩn yêu cầu các sở, ban, ngành và địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố; kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm về an toàn thực phẩm.

Bệnh nhân 39 tuổi, quốc tịch Lào bị liệt hoàn toàn 2 chân do khối u chèn ép được phẫu thuật thành công tại khoa Chấn thương chỉnh hình và Cột sống. (Ảnh: BVCC)

Nhiều bệnh nhân nước ngoài tìm đến Việt Nam điều trị bệnh hiểm nghèo

Trong gần 3 năm qua, Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận 3.871 lượt bệnh nhân quốc tế đến khám, điều trị. Không chỉ là những trường hợp cấp cứu trong thời gian lưu trú tại Việt Nam, nhiều ca bệnh phức tạp đã được các bác sĩ điều trị bằng kỹ thuật chuyên sâu, cho thấy năng lực của y tế Việt Nam trong chăm sóc người bệnh quốc tế.

Cán bộ y tế giám sát chỉ số véc-tơ truyền bệnh sốt xuất huyết tại cộng đồng trên địa bàn thành phố Hà Nội. (Ảnh: DUY TUÂN)

Ngành y tế Hà Nội tăng cường giám sát, chỉ đạo phòng chống dịch bệnh truyền nhiễm

Trước tình hình diễn biến phức tạp của các bệnh truyền nhiễm, Sở Y tế Hà Nội đã chỉ đạo các trạm y tế phường, xã trên địa bàn Hà Nội chủ động tham mưu chính quyền địa phương triển khai thực hiện các chiến dịch vệ sinh môi trường diệt bọ gậy và phun hóa chất diệt muỗi để chủ động phòng, chống sốt xuất huyết kịp thời, hiệu quả.