Sẽ sử dụng dữ liệu điện tử thay thế các loại giấy tờ về hộ tịch

Hộ tịch là vấn đề thiết thân gắn bó với một con người từ khi sinh ra đến khi mất đi. Hiện nay, trong xu thế chuyển đổi số, phát triển dữ liệu hộ tịch điện tử, Luật Hộ tịch đang có những sửa đổi, bổ sung để kịp thời tạo hành lang pháp lý cho những vấn đề mới phát sinh, phù hợp chính quyền địa phương hai cấp. 

Người dân làm thủ tục hành chính tại phường Định Công, thành phố Hà Nội.
Người dân làm thủ tục hành chính tại phường Định Công, thành phố Hà Nội.

Xây dựng cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử thành cơ sở dữ liệu quốc gia

Phó Cục trưởng Cục Hành chính tư pháp, Bộ Tư pháp, Nhâm Ngọc Hiển cho biết, dự thảo Luật Hộ tịch gồm 6 chương, 56 điều sửa đổi, bổ sung, lược bỏ 71/77 điều của Luật Hộ tịch năm 2014 trên cơ sở 5 chính sách trụ cột.

Trước hết, đó là phân quyền triệt để đăng ký hộ tịch cho chính quyền cơ sở theo hướng phân cấp toàn bộ thẩm quyền đăng ký hộ tịch cho Ủy ban nhân dân cấp xã, ủy quyền cho công chức hộ tịch ký một số giấy tờ hộ tịch; cấp tỉnh, Trung ương chỉ thực hiện nhiệm vụ quản lý. Thực hiện đăng ký hộ tịch không phụ thuộc vào nơi cư trú, ưu tiên khai thác, sử dụng dữ liệu điện tử.

Phát triển và hoàn thiện cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử thống nhất, đồng bộ, phục vụ quản lý hiện đại theo hướng sửa đổi, bổ sung các quy định về xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử nhằm mục tiêu xây dựng cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử thành cơ sở dữ liệu quốc gia, bảo đảm dữ liệu hộ tịch "đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung", kết nối, chia sẻ với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác.

Tính đến ngày 30/11/2025, trong hệ thống của Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử đã có hơn 145 triệu dữ liệu, bao gồm: 84.276.445 dữ liệu đăng ký khai sinh, trong đó có 17.258.543 trẻ em được cấp Số định danh cá nhân theo quy định; 24.585.147 dữ liệu kết hôn; 19.096.074 dữ liệu cấp giấy xác nhận tình trạng hôn nhân; 15.265.955 dữ liệu khai tử; 435.940 trường hợp nhận cha, mẹ, con; 31.400 trường hợp đăng ký giám hộ; 27.040 trường hợp đăng ký nhận nuôi con nuôi; 1.370.108 dữ liệu cải chính, thay đổi, bổ sung hộ tịch, xác định lại dân tộc.

Tiếp tục cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực hộ tịch gắn với chuyển đổi số, hiện đại hóa phương thức thực hiện bảo đảm tinh gọn, thống nhất, thực hiện đăng ký hộ tịch không phụ thuộc địa giới hành chính. Người dân có quyền lựa chọn nộp hồ sơ đăng ký hộ tịch theo phương thức trực tiếp hoặc gửi qua hệ thống bưu chính hoặc nộp hồ sơ trực tuyến.

Các quy định trong dự luật bảo đảm thực hiện đăng ký hộ tịch trực tuyến đối với tất cả các thủ tục về hộ tịch, trực tuyến toàn trình đối với hầu hết các thủ tục (trừ thủ tục đăng ký kết hôn, đăng ký nhận cha, mẹ, con, đăng ký giám hộ - là các việc hộ tịch cần xác định trực tiếp các bên còn sống, đủ năng lực hành vi dân sự hoặc đủ khả năng thực hiện trách nhiệm giám hộ tại thời điểm xác lập việc đăng ký) .

z7449290129305-802176bd6713b99fd2ab29a40597c1e4-5341.jpg
Nhiều người dân đã đăng ký thủ tục trực tuyến trước khi hoàn thiện thủ tục.

Bên cạnh đó, dự thảo Luật bổ sung quy định về đăng ký khai sinh, đăng ký khai tử chủ động đối với các trường hợp sinh mà người thân thích đã cung cấp đủ nội dung đăng ký khai sinh; các trường hợp tử vong tại cơ sở khám, chữa bệnh, dữ liệu khai sinh, khai tử được kết nối, chia sẻ tự động tới hệ thống đăng ký, quản lý hộ tịch điện tử.

Dự luật điều chỉnh quy định về phạm vi, nội dung đăng ký hộ tịch theo hướng bảo đảm quyền nhân thân, phù hợp quy định pháp luật liên quan theo hướng sửa đổi toàn diện các quy định của Luật Hộ tịch; chuyên nghiệp hóa đội ngũ công chức hộ tịch, bảo đảm tiêu chuẩn, năng lực phù hợp vị trí việc làm, nâng cao chất lượng, hiệu quả thực thi nhiệm vụ quản lý Nhà nước về hộ tịch.

Theo ông Nhâm Ngọc Hiển, việc sửa đổi, bổ sung Luật Hộ tịch nhằm thực hiện chủ trương sắp xếp, tổ chức bộ máy theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, bảo đảm quyền nhân thân, quyền công dân của cá nhân, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân; nâng cao chất lượng, hiệu quả thực thi nhiệm vụ quản lý Nhà nước về hộ tịch.

Nghiên cứu kỹ lưỡng quy định về “đăng ký hộ tịch lưu động”

Với quy định về giá trị sử dụng của giấy tờ hộ tịch, thông tin hộ tịch, dữ liệu hộ tịch điện tử theo dự luật, ông Thân Đức Hoa, phường Định Công, thành phố Hà Nội, cho rằng, quy định hộ tịch điện tử sẽ rất tiện cho dân; tuy nhiên cần làm rõ thông tin, cơ sở nào sẽ coi là căn cứ điều chỉnh cao nhất trong trường hợp có sự khác nhau giữa thông tin với sổ hộ tịch, hoặc giữa thông tin hộ tịch bản điện tử và bản giấy. "Chúng tôi sẽ chỉ thực hiện theo quy định nhưng các vấn đề về hộ tịch tưởng đơn giản nhưng các mốc thời gian nhiều khi không trùng khớp giữa bản giấy, bản điện tử sẽ khó cho chúng tôi khi thực hiện thủ tục. Tôi nghĩ là cần quy định rõ ràng hơn", ông Hoa lo ngại.

Tại cuộc họp góp ý cho dự luật mới đây, liên quan đến trường hợp miễn hợp pháp hóa lãnh sự đối với giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài cấp, công chứng hoặc xác nhận để sử dụng cho việc đăng ký hộ tịch tại Việt Nam, đại diện Bộ Ngoại giao đề nghị dự luật quy định rõ là miễn theo quy định của pháp luật Việt Nam nhằm tránh gây nhầm lẫn chỉ được miễn theo điều ước quốc tế.

Một số ý kiến cho rằng, cần tăng cường, hoàn thiện, củng cố đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác hộ tịch trong tình hình mới.

Theo đại diện Bộ Công an, cần nghiên cứu bổ sung nội dung quy định khai sinh tự nhiên cho trẻ em kể cả khi chưa xác định được quốc tịch của cha hoặc mẹ nhằm bảo đảm quyền của trẻ em.

Thứ trưởng Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc - cơ quan chủ trì soạn thảo - nhấn mạnh, cần thống nhất nguyên tắc, chỉ đưa vào Luật những vấn đề mang tính chất khung, nguyên tắc và ổn định, lâu dài.

"Cần nghiên cứu kỹ lưỡng quy định về “đăng ký hộ tịch lưu động” để xác định có nên quy định hay không, trường hợp nào được đăng ký lưu động; nghiên cứu; có xác định giữ cả hai Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử truyền thống (sổ) và hiện đại (điện tử) hay không?", Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc nói.

Đại diện lãnh đạo Bộ Tư pháp cũng yêu cầu tổ biên tập tiếp tục rà soát, hoàn thiện hồ sơ dự án Luật sửa đổi, bổ sung nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ, khả thi.

Có thể bạn quan tâm

Trả hồ sơ vụ “Mr Pips” để điều tra bổ sung

Trả hồ sơ vụ “Mr Pips” để điều tra bổ sung

Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội vừa ra quyết định trả hồ sơ điều tra bổ sung vụ án Phó Đức Nam (tức Mr Pips) cùng 82 bị can bị khởi tố về các tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, “Rửa tiền”, “Chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có”, “Không tố giác tội phạm” và “Trốn thuế”.

Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày Tờ trình dự thảo Nghị quyết. (Ảnh: DUY LINH)

Đề xuất thí điểm chế định luật sư công tại 8 bộ, 10 địa phương

Việc ban hành Nghị quyết nhằm tạo cơ sở pháp lý cho việc thí điểm chế định luật sư công, từng bước hình thành đội ngũ luật sư chuyên nghiệp trong khu vực nhà nước, góp phần tăng cường bảo vệ lợi ích của Nhà nước, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới.

Giám định viên Trung tâm Pháp y Hà Nội đang tiến hành các bước xét nghiệm, giám định ADN.

Nhiều điểm mới về giám định tư pháp

Luật Giám định tư pháp năm 2025, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5, hoạt động giám định tư pháp không chỉ do các tổ chức giám định tư pháp công lập mà còn được thực hiện tại Văn phòng Giám định tư pháp, không chỉ giám định “bó hẹp” phục vụ hoạt động tố tụng mà còn được thực hiện các giám định ngoài tố tụng phục vụ nhu cầu người dân.

Công an xã Quách Phẩm (tỉnh Cà Mau) tiến hành kiểm tra, phân loại các loại vũ khí, công cụ hỗ trợ nhận giao nộp từ người dân.

Khi bình yên khởi nguồn từ lòng dân

Thu hồi vũ khí, vật liệu nổ là cuộc chiến không tiếng súng nhưng mang ý nghĩa sống còn trong công tác phòng ngừa tội phạm. Tại vùng sông nước Cà Mau, thay vì chỉ dùng mệnh lệnh hành chính, lực lượng Công an đã chọn cách “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, dùng sự chân thành để thuyết phục.

Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao trao Huân chương Lao động hạng Ba của Chủ tịch nước tặng tập thể Vụ Công tố và kiểm sát xét xử hình sự.

Vụ Công tố và kiểm sát xét xử hình sự đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba

Sáng 17/4, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao tổ chức Lễ trao tặng Huân chương Lao động và Danh hiệu Chiến sĩ thi đua toàn quốc; trao Quyết định bổ nhiệm chức danh Kiểm sát viên cao cấp cho 152 đồng chí. Đồng chí Nguyễn Huy Tiến, Ủy viên Trung ương Đảng, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao dự và chủ trì buổi lễ.

Lực lượng chức năng bắt giữ 12.240kg chân lợn đông lạnh không rõ nguồn gốc.

Quảng Ninh quyết liệt ngăn chặn buôn lậu và gian lận thương mại

Là tỉnh có biên giới trải dài cả trên bộ và trên biển, có nhiều cửa khẩu, cảng biển, đường mòn tiếp giáp biên giới, tiềm ẩn hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại và các loại tội phạm xuyên biên giới. Thời gian qua, tỉnh Quảng Ninh đã có nhiều giải pháp quyết liệt ngăn chặn buôn lậu, gian lận thương mại trên địa bàn.

Chương trình "Đổi vũ khí lấy bình chữa cháy" do Công an thành phố Hà Nội tổ chức. (Ảnh minh họa)

Nắm chắc các quy định về quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ

Qua đấu tranh, xử lý tội phạm, vi phạm pháp luật về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ cho thấy vẫn còn tình trạng người dân chưa nhận thức đầy đủ các quy định mới của pháp luật về danh mục các loại vũ khí quân dụng; chính sách pháp luật trong quản lý, sử dụng các loại vũ khí thô sơ, dao có tính sát thương cao.

Ngành Kiểm sát họp trực tuyến về kết quả thực hiện thí điểm trong quý I/2026.

Thu hồi, nộp ngân sách Nhà nước hơn 8,9 tỷ đồng

Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Cần Thơ, Quảng Ninh và Đắk Lắk - 6 địa phương đang triển khai thí điểm khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công, theo Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội, công tác này bước đầu đem lại kết quả khả quan.