Cùng suy ngẫm

Sáng tạo nghệ thuật từ di sản văn hóa dân tộc

Tạo hiệu ứng tích cực trên mạng xã hội từ khi ra mắt, MV “Bắc Bling” (Bắc Ninh) của ca sĩ Hòa Minzy đón nhận sự ủng hộ mạnh mẽ từ công chúng.
MV “Bắc Bling” - Tác phẩm pha trộn phong cách âm nhạc hiện đại và âm hưởng dân ca đón nhận sự ủng hộ mạnh mẽ từ công chúng.
MV “Bắc Bling” - Tác phẩm pha trộn phong cách âm nhạc hiện đại và âm hưởng dân ca đón nhận sự ủng hộ mạnh mẽ từ công chúng.

Tác phẩm pha trộn phong cách âm nhạc hiện đại và âm hưởng dân ca. Hình ảnh trong video lồng ghép các yếu tố văn hóa địa phương như nón quai thao, áo tứ thân, khăn chít mỏ quạ, đồng thời giới thiệu các di tích lịch sử và văn hóa của tỉnh Bắc Ninh như đền Đô, đền Bà Chúa Kho, chùa Dâu, tranh dân gian Đông Hồ, gốm Phù Lãng, bánh phu thê, lễ hội đấu vật, tục ăn trầu…

Tác phẩm không chỉ chuyển tải được tinh thần văn hóa Kinh Bắc mà còn khơi dậy và lan tỏa mạnh mẽ niềm tự hào về nét đẹp văn hóa dân tộc. Có thể thấy, văn hóa dân gian và nghệ thuật truyền thống là nguồn cảm hứng phong phú cho người làm nghệ thuật ứng dụng trong các dự án điện ảnh, âm nhạc, thời trang, thiết kế đồ họa.

Việc kết hợp hài hòa giữa chất liệu dân gian, yếu tố bản địa cùng các loại hình âm nhạc hiện đại như rap, rock, nhạc EDM... tạo nên nhiều sản phẩm văn hóa “made in Vietnam” mang hơi thở mới. Nhiều nghệ sĩ như Hoàng Thùy Linh, Đen Vâu, Hà Myo, Phương Mỹ Chi đã ghi dấu ấn với những tác phẩm mang âm hưởng dân gian đương đại. Về thời trang, nhà thiết kế trẻ Nguyễn Thị Quỳnh Nga là một trong những người tiên phong nghiên cứu đưa giá trị trang phục cổ của người Việt vào đời sống đương đại.

Nhận định về xu hướng ứng dụng yếu tố văn hóa dân gian trong các hoạt động sáng tạo đương đại, một số chuyên gia cho rằng, văn hóa dân tộc luôn là mạch nguồn sáng tạo và chất liệu dân gian là nguồn tài nguyên quý giá, nhất là trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển các ngành công nghiệp văn hóa gắn với quảng bá du lịch.

Với việc sáng lập thương hiệu trang phục Việt cổ Thủy Trung Nguyệt và khởi xướng sự kiện “Bách hoa bộ hành”, Quỳnh Nga bền bỉ trên hành trình tôn vinh trang phục cổ Việt. Trong lĩnh vực mỹ thuật, họa sĩ trẻ Nguyễn Xuân Lam đã định hình tên tuổi qua dự án “Vẽ lại tranh dân gian”, nhằm hồi sinh những giá trị văn hóa truyền thống bằng công nghệ hiện đại. Nhiều chương trình nghệ thuật cũng đã tạo ấn tượng mạnh với các sáng tạo trong âm nhạc, kết hợp trang phục dân tộc và nhạc cụ truyền thống.

Sự đa dạng của các sản phẩm văn hóa đại chúng kết hợp yếu tố truyền thống và hiện đại không chỉ tạo nên sân chơi nghệ thuật hấp dẫn mà còn định hình văn hóa Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa. Không ít sản phẩm nghệ thuật đã chinh phục khán giả quốc tế, lan tỏa tới nhiều nước trong khu vực. MV “Bắc Bling” đã cho thấy thành quả bước đầu của công nghiệp văn hóa trong việc sử dụng âm nhạc để quảng bá văn hóa và thúc đẩy du lịch địa phương.

Nhận định về xu hướng ứng dụng yếu tố văn hóa dân gian trong các hoạt động sáng tạo đương đại, một số chuyên gia cho rằng, văn hóa dân tộc luôn là mạch nguồn sáng tạo và chất liệu dân gian là nguồn tài nguyên quý giá, nhất là trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển các ngành công nghiệp văn hóa gắn với quảng bá du lịch.

Ứng dụng chất liệu dân gian còn là giải pháp bảo tồn và phát huy hiệu quả tinh hoa văn hóa truyền thống trong đời sống hiện đại. Tuy nhiên, các lĩnh vực sáng tạo hiện nay chỉ mới khai thác yếu tố văn hóa dân gian, thiếu các dự án có tính liên kết và giao thoa giữa các loại hình nghệ thuật.

Đồng thời, xu hướng này vẫn chưa trở thành hướng đi bền vững, tạo đóng góp tích cực cho nền văn hóa nghệ thuật nước nhà. Với kho tàng văn hóa dân gian phong phú, đặc sắc của dân tộc, ngành văn hóa cần sớm có những định hướng, chiến lược cụ thể cũng như xây dựng quy trình sản xuất chuyên nghiệp để xu hướng này phát triển bền vững. Từ đó, hình thành các sản phẩm văn hóa hoàn thiện, khẳng định dấu ấn và bản sắc văn hóa Việt Nam.

Có thể bạn quan tâm

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Các đại biểu cắt băng khai trương Tuần văn hóa Thanh Hóa-Hội An.

Tuần văn hóa kỷ niệm 65 năm kết nghĩa Thanh Hóa-Hội An

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.