Hội nghị do Đại tướng Tan Sri Hj Mohd Nizam bin Hj Jaffar, Tư lệnh Lực lượng Quốc phòng Malaysia chủ trì với sự tham dự của các đoàn đại biểu quân sự cấp cao khu vực ASEAN.
Đại tướng Nguyễn Tân Cương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Thứ trưởng Quốc phòng, dẫn đầu đoàn đại biểu quân sự cấp cao Quân đội nhân dân Việt Nam tham dự và có bài phát biểu quan trọng tại Hội nghị.
Phát biểu khai mạc Hội nghị, Đại tướng Tan Sri Hj Mohd Nizam bin Hj Jaffar, Tư lệnh Lực lượng Quốc phòng Malaysia, vui mừng chào đón Tư lệnh Lực lượng quốc phòng các nước ASEAN tham dự Hội nghị Tư lệnh Lực lượng quốc phòng các nước ASEAN lần thứ 22, đồng thời khẳng định hợp tác giữa quân đội các quốc gia thành viên ASEAN đóng vai trò rất quan trọng, là điều kiện để xây dựng một khu vực ASEAN hòa bình, thịnh vượng và an ninh.
Hội nghị đã thống nhất cao trong việc tăng cường hơn nữa các cơ chế hợp tác quốc phòng và quân sự hiện có, thông qua việc đưa ra các sáng kiến thiết thực và hiệu quả, đối thoại chiến lược sâu rộng và tập trung hơn, mở rộng các chương trình trao đổi chuyên môn và xây dựng năng lực; nỗ lực tăng cường khả năng tự cường an ninh mạng khu vực và thúc đẩy các cơ chế hòa bình bền vững để giải quyết xung đột và ngăn ngừa leo thang căng thẳng.
Tuyên bố chung của Hội nghị nêu rõ việc tái khẳng định tầm quan trọng của việc tự kiềm chế các hoạt động có thể làm phức tạp hoặc gia tăng căng thẳng và ảnh hưởng đến hòa bình, ổn định, đồng thời theo đuổi các biện pháp giải quyết tranh chấp một cách hòa bình, phù hợp với luật pháp quốc tế, bao gồm Công ước Liên hợp quốc về Luật biển năm 1982 (UNCLOS).
Cùng với đó tăng cường lòng tin và sự tin cậy lẫn nhau thông qua các biện pháp xây dựng lòng tin như bộ quy tắc cho va chạm bất ngờ trên biển, hướng dẫn tương tác máy bay quân sự, hướng dẫn tương tác trên biển, cơ sở hạ tầng liên lạc trực tiếp ASEAN và các hoạt động trong khuôn khổ DOC.
Duy trì hội nghị Tư lệnh lực lượng Quốc phòng ASEAN là cơ chế lãnh đạo quân sự hàng đầu và cao nhất trong ASEAN, thúc đẩy hợp tác thực tâm giữa lực lượng vũ trang các nước ASEAN.
Đại diện lãnh đạo Quân đội các nước ASEAN đều bày tỏ mong muốn xây dựng một cộng đồng khu vực tự cường, an ninh và ổn định thông qua cách tiếp cận toàn diện, hợp tác và chiến lược, tuân thủ các nguyên tắc và mục tiêu cơ bản được nêu trong Hiến chương ASEAN và Hiệp ước thân thiện và hợp tác ở khu vực Đông Nam Á, nhằm giải quyết các thách thức an ninh khu vực một cách hiệu quả và hiệu lực, với mục tiêu bảo đảm người dân được sống trong môi trường hòa bình, thịnh vượng và an ninh.
Đồng thời, các đại biểu cũng đã nhất trí cao trong việc đóng góp hơn nữa vào các nỗ lực an ninh và cứu trợ khu vực trên nhiều lĩnh vực một cách chủ động, bao gồm hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thảm họa, an ninh hàng hải, quân y, chống khủng bố và hoạt động gìn giữ hòa bình.
Hội nghị đã thông qua các khuyến nghị của Hội nghị Những người đứng đầu Tình báo Quân đội các nước ASEAN (AMIM) lần thứ 22, Hội nghị Cục trưởng Tác chiến Quân đội các nước ASEAN (AMOM) lần thứ 15 và Hội nghị Lãnh đạo Cộng đồng Tình báo quân sự, Quốc phòng các nước ASEAN (AMIC) lần thứ hai; thông qua Kế hoạch hoạt động hai năm quân đội các nước ASEAN 2025-2027 làm hướng dẫn chung, phản ánh sự tin cậy lẫn nhau và quan điểm chung tại phần chia sẻ quan điểm của Tư lệnh Lực lượng Quốc phòng các nước; ủng hộ các sáng kiến thúc đẩy đối ngoại quốc phòng, giải quyết tranh chấp một cách hòa bình và tuân thủ nghiêm ngặt luật pháp quốc tế, bao gồm Hiến chương Liên hợp quốc và Hiến chương ASEAN như một biện pháp xây dựng lòng tin nhằm thúc đẩy sự ổn định, tin cậy lẫn nhau và các giải pháp hợp pháp trong việc giải quyết các thách thức an ninh khu vực.
Phát biểu tại Hội nghị, Đại tướng Nguyễn Tân Cương cho rằng, ASEAN chỉ có thể vượt qua những thách thức chung khi các quốc gia trong khối cùng hợp tác trên nền tảng lòng tin chiến lược, sự chân thành và tinh thần cùng hành động. Trên thực tế, những hoạt động hợp tác cụ thể, thiết thực và hiệu quả của ASEAN, trong đó có hợp tác Quân sự-Quốc phòng đóng vai trò tích cực nhằm tăng cường lòng tin chiến lược và góp phần duy trì hòa bình, ổn định khu vực.
Đại tướng Nguyễn Tân Cương đánh giá cao những nỗ lực của Malaysia trong vai trò Chủ tịch ASEAN 2025 đã tích cực thúc đẩy, tạo môi trường thuận lợi cho việc giải quyết hòa bình các bất đồng trên tinh thần hữu nghị, đoàn kết, vì lợi ích của cả hai bên và của khu vực. Đồng thời nhấn mạnh, hơn lúc nào hết, ASEAN cần phát huy vai trò trung tâm và củng cố đoàn kết nội khối bằng những hành động cụ thể. Các cơ chế hợp tác quân sự khu vực do ASEAN chủ trì đã và đang phát huy vai trò quan trọng trong xây dựng lòng tin, tăng cường hiểu biết lẫn nhau và thúc đẩy đối thoại hiệu quả về an ninh.
Về tình hình Biển Đông, Đại tướng Nguyễn Tân Cương khẳng định, Việt Nam luôn kiên định lập trường giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình, trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền và lợi ích chính đáng của các quốc gia; tuân thủ luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật biển năm 1982 (UNCLOS). Việt Nam ủng hộ việc thực hiện đầy đủ Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) và sớm đạt được một Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) hiệu lực, thực chất, phù hợp luật pháp quốc tế và Công ước Liên hợp quốc về Luật biển năm 1982 (UNCLOS).
Trưởng đoàn Việt Nam tái khẳng định, là một thành viên tích cực và có trách nhiệm trong cộng đồng ASEAN và cộng đồng quốc tế, Quân đội nhân dân Việt Nam cam kết tiếp tục đóng góp xây dựng, vì một ASEAN đoàn kết, chủ động, thích ứng và phát triển bền vững.
Nhằm tiếp tục thúc đẩy hợp tác Quân sự-Quốc phòng ASEAN ngày càng sâu rộng, hiệu quả và thực chất, Đại tướng Nguyễn Tân Cương đã đề xuất bốn định hướng cụ thể: Tiếp tục củng cố đoàn kết và vai trò trung tâm của ASEAN, phát huy hiệu quả các cơ chế hợp tác quốc phòng hiện có, đặc biệt là trong ứng phó với các thách thức an ninh phi truyền thống; tăng cường chia sẻ thông tin chiến lược giữa các lực lượng quân đội ASEAN; tăng cường hợp tác nâng cao năng lực ứng phó với mối đe dọa an ninh phi truyền thống, trước hết là an ninh mạng; thúc đẩy giao lưu quốc phòng, thông qua các hoạt động linh hoạt, phù hợp với điều kiện của từng nước.
Nhân dịp này, Đại tướng Nguyễn Tân Cương trân trọng cảm ơn Bộ Quốc phòng và quân đội các nước ASEAN đã tích cực ủng hộ và tham gia vào các hoạt động quốc phòng do Việt Nam tổ chức trong năm 2024. Đại tướng Nguyễn Tân Cương tin tưởng rằng, với truyền thống đoàn kết và hợp tác nội khối, ASEAN sẽ vượt qua những khác biệt, vững vàng trước thách thức và tiếp tục khẳng định vị thế chiến lược tại khu vực và trên thế giới.
Tại Hội nghị Tư lệnh Lực lượng quốc phòng các nước ASEAN lần thứ 22, Tư lệnh Lực lượng quốc phòng các nước ASEAN bày tỏ ủng hộ chủ đề năm 2025 do Malaysia lựa chọn là “ASEAN: Đoàn kết vì An ninh và Thịnh vượng”. Các đại biểu tham dự Hội nghị cũng đã bày tỏ sự hoan nghênh quyết định của hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 46 đồng ý việc Timor Leste chính thức trở thành thành viên thứ 11 của ASEAN và sẽ được công bố tại hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 47. Quyết định này thể hiện tính dung nạp và đoàn kết khu vực của ASEAN, khẳng định nguyên tắc là một cộng đồng mở và chủ động thích ứng; bày tỏ đánh giá cao tới Cộng hòa Dân chủ nhân dân Lào với tư cách Chủ tịch xuất sắc và tận tụy năm 2024, và hoan nghênh Malaysia với vai trò chủ tịch dẫn dắt gương mẫu và có tầm nhìn năm 2025.
Hội nghị cũng đã tiến hành bàn giao vai trò chủ tịch của Hội nghị Tư lệnh Lực lượng quốc phòng các nước ASEAN lần thứ 23, Hội nghị Những người đứng đầu Tình báo Quân đội các nước ASEAN lần thứ 23 và Hội nghị Cục trưởng Tác chiến Quân đội các nước ASEAN lần thứ 16 cho Cộng hòa Philippines vào năm 2026.
