Phát triển thị trường văn hóa Việt Nam

Hiện nay, phát triển thị trường sản phẩm và dịch vụ văn hóa đang là xu thế mạnh mẽ tại nhiều nước trên thế giới. Mỗi quốc gia đều tự ý thức nâng cao nội lực của thị trường văn hóa, tạo tiền đề cho giao lưu quốc tế và đóng góp tích cực vào phát triển nền kinh tế. Thói quen tiêu dùng và nhu cầu thụ hưởng của công chúng đang thay đổi nhanh chóng, đòi hỏi thị trường văn hóa cần có những sáng tạo, thích ứng linh hoạt cho phù hợp.
PGS.TS. Đặng Hoài Thu - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa Hà Nội phát biểu. Ảnh: bvhttdl.gov.vn
PGS.TS. Đặng Hoài Thu - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa Hà Nội phát biểu. Ảnh: bvhttdl.gov.vn

Những năm qua, thị trường văn hóa Việt Nam đã có những bước phát triển đáng ghi nhận. Các sản phẩm văn hóa và dịch vụ văn hóa đa dạng, phong phú hơn. Nhờ chính sách đổi mới của Ðảng và Nhà nước xác định văn hóa là mục tiêu hàng đầu trong xây dựng và nâng cao đời sống tinh thần của nhân dân, đồng thời tạo ra giá trị vật chất đóng góp vào nền kinh tế, mọi thành phần trong xã hội đều có thể trực tiếp tham gia vào quá trình sáng tạo, tiêu dùng và hưởng thụ văn hóa.

Tuy nhiên, thị trường văn hóa ở nước ta còn bộc lộ nhiều bất cập và hạn chế như quy mô nhỏ lẻ, tự phát, chưa chuyên nghiệp. Sản phẩm văn hóa ở nhiều lĩnh vực nghèo nàn, đơn điệu, tính cạnh tranh yếu, chưa đủ sức hấp dẫn để thu hút sự quan tâm của công chúng. Thậm chí, thị trường văn hóa nội địa còn phải đối mặt nguy cơ bị các sản phẩm văn hóa nước ngoài áp đảo, lấn lướt. Ðiều này có thể nhìn rõ nhất trong các lĩnh vực như âm nhạc, điện ảnh. Nguyên nhân của tình trạng này là các chính sách cho phát triển văn hóa của ta còn thiếu tính đột phá, chưa đồng bộ, chưa thật sự khuyến khích và tạo điều kiện cao nhất cho doanh nghiệp và người dân tham gia thị trường văn hóa. Nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực văn hóa cũng còn thiếu về số lượng và yếu về chất lượng.

Tại hội thảo khoa học quốc tế "Phát triển thị trường văn hóa Việt Nam trong bối cảnh mới" do Trường đại học Văn hóa (Hà Nội) tổ chức vừa qua, nhiều chuyên gia trong nước và nước ngoài đã đề xuất những ý kiến có giá trị đóng góp vào việc phát triển thị trường văn hóa trong giai đoạn hiện nay. Các tham luận bám sát những vấn đề thực tiễn như xây dựng chính sách, vai trò của khoa học và công nghệ, các mối quan hệ hợp tác công-tư, mô hình phát triển của các ngành công nghiệp văn hóa sáng tạo...

Các chuyên gia đặc biệt nhấn mạnh yếu tố con người trong xây dựng và phát triển thị trường văn hóa trong thời kỳ công nghệ hiện nay. Theo đó, công tác đào tạo nguồn nhân lực phải được đặt lên hàng đầu. Người làm văn hóa phải làm chủ được máy móc, công nghệ mới, thành thục các kỹ năng và giàu ý tưởng sáng tạo bởi đây là yêu cầu sống còn để tạo ra các sản phẩm hấp dẫn cả về nội dung và hình thức, thu hút khách hàng.

Các chính sách cho phát triển văn hóa cần cởi mở hơn, phù hợp thực tiễn, thật sự trở thành lực đẩy giải phóng năng lực sáng tạo và sản xuất cho các ngành công nghiệp văn hóa vốn được xem là trọng tâm của Chiến lược phát triển văn hóa Việt Nam tầm nhìn 2030 mà Chính phủ đã đề ra. Ðể giảm sự lấn lướt của các sản phẩm văn hóa ngoại lai, cần xem xét kỹ việc nhập khẩu các sản phẩm văn hóa nước ngoài, hạn chế các sản phẩm không phù hợp văn hóa, thuần phong mỹ tục Việt Nam.

Cần nâng cao nhận thức cho người dân và doanh nghiệp cũng như các nhà quản lý văn hóa về tính "đặc biệt" của thị trường văn hóa. Bởi các sản phẩm văn hóa không chỉ đóng góp tích cực vào nền kinh tế đất nước mà còn góp phần bồi dưỡng nhân cách, xây dựng môi trường xã hội lành mạnh, đấu tranh phê phán các xu hướng văn hóa thiếu lành mạnh, bảo vệ nền tảng tinh thần của dân tộc.

Có thể bạn quan tâm

"Cảm ơn âm nhạc" ghi dấu sự trở lại của Ban nhạc Quả dưa hấu. (Ảnh: Ê-kíp sản xuất)

Ban nhạc Quả dưa hấu trở lại với MV “Cảm ơn âm nhạc”

Tối 28/1, Ban nhạc Quả dưa hấu ra mắt MV “Cảm ơn âm nhạc”, như món quà nghệ thuật đặc biệt gửi đến người yêu nhạc. Ca khúc nằm trong live concert “Bản ghi nhớ” dự kiến sẽ diễn ra giữa tháng 3/2026, chính thức đánh dấu sự tái hợp của các thành viên Quả dưa hấu sau gần ba thập kỷ rời sân khấu chung.

Nhiều ca sĩ được giới trẻ yêu thích sẽ tham gia chương trình Đón Tết Nguyên đán Toàn cầu 2026 tại Hà Nội và Hải Phòng.

Chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật đặc sắc Việt Nam-Trung Quốc chào Xuân Bính Ngọ 2026

Trong không khí hân hoan đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật Việt Nam-Trung Quốc “Đón Tết Nguyên đán toàn cầu 2026 (Global Youth Spring Festival Gala - Bạn đồng hành của tuổi thanh xuân)” sẽ diễn ra tại Hà Nội và Hải Phòng với chuỗi hoạt động sôi động và đặc sắc.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước

Tối 31/1, tại Quảng trường Cách mạng Tháng Tám, phía trước Nhà hát Lớn Hà Nội, chương trình nghệ thuật “Hòa nhạc Ánh sáng – Chào năm mới 2026” sẽ chính thức diễn ra. Chương trình được kỳ vọng trở thành một dấu mốc văn hóa mang ý nghĩa biểu tượng trong thời khắc đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Không gian trưng bày các tác phẩm nổi bật do Nhà xuất bản Quân đội nhân dân ấn hành.

Ra mắt sách của Đại tướng Phan Văn Giang về xây dựng Quân đội trong kỷ nguyên mới

Ngày 27/1, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân phối hợp Cục Tuyên huấn ra mắt cuốn sách "Xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới" của Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng.

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Nhằm cung cấp cho cán bộ, đảng viên và nhân dân một cách hệ thống thông tin về các đơn vị hành chính trong cả nước sau sáp nhập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách "Đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp" của hai tác giả Nguyễn Thái Bình và Trương Hải Long.

Hình tượng chú Tễu được tiếp cận như một biểu tượng văn hóa, kết tinh giữa nghệ thuật ẩm thực và những giá trị gắn với tình thân gia đình.

Kể câu chuyện văn hóa ẩm thực Việt từ hình ảnh chú Tễu

Trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam, chú Tễu của nghệ thuật múa rối nước là một hình tượng quen thuộc và giàu ý nghĩa. Tên gọi “Tễu” được cho là bắt nguồn từ chữ “Tiếu”, nghĩa là cười. Nụ cười của chú Tễu mộc mạc, hóm hỉnh nhưng ẩn chứa trí tuệ dân gian, tinh thần lạc quan và khát vọng an hòa của người Việt.

Công chúng thưởng thức các tác phẩm tại triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026". (Ảnh: CHIÊU ANH)

Bản giao hưởng rực rỡ, nồng nàn của mùa xuân

Triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026" giới thiệu đến công chúng gần 100 tác phẩm của các họa sĩ Nguyễn Ngọc Bình, Đặng Thanh Dương, Nguyễn Quý Dương, Nguyễn Ngọc Phương. Sự hội ngộ của 4 cá tính khác biệt này đã tạo nên không gian nghệ thuật, nơi những rung cảm trước thềm năm mới được chuyển hóa thành mảng màu nồng nàn, sống động.