Phân quyền, phân cấp và đồng bộ hệ thống pháp luật về an toàn thực phẩm

Sau 15 năm triển khai Luật An toàn thực phẩm (năm 2010), hiện nay một số quy định trong hệ thống pháp luật không còn khả thi. Việc sửa đổi Luật An toàn thực phẩm để phù hợp chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, đáp ứng các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên là hết sức cần thiết.

Cơ quan chức năng kiểm tra cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm tại Thành phố Hà Nội. (Ảnh: THU THẢO)
Cơ quan chức năng kiểm tra cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm tại Thành phố Hà Nội. (Ảnh: THU THẢO)

Thống kê từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hiệp quốc (FAO) cho thấy: mỗi ngày thế giới có hơn 1,6 triệu người mắc các bệnh vì ăn phải thực phẩm bẩn và khoảng 420.000 người chết mỗi năm. Đáng chú ý, có tới hơn 200 bệnh, từ tiêu chảy đến ung thư, là do ăn thực phẩm bị nhiễm vi khuẩn, virus, ký sinh trùng hoặc hóa chất.

Do vậy, an toàn thực phẩm bảo vệ sức khỏe con người được cộng đồng quốc tế coi là một trong những nhiệm vụ hàng đầu bảo đảm an sinh xã hội của các quốc gia trên thế giới.

An toàn thực phẩm luôn được Đảng, Nhà nước Việt Nam đặc biệt quan tâm và coi là một vấn đề có ý nghĩa lớn về an toàn xã hội, sức khỏe cộng đồng, bảo vệ môi trường và cũng là vấn đề có ảnh hưởng lớn đến tiến trình hội nhập của Việt Nam.

Đến nay, về an toàn thực phẩm, Việt Nam đã có hơn 250 văn bản quy phạm pháp luật do các cơ quan Trung ương ban hành. Bên cạnh Luật An toàn thực phẩm (năm 2010) còn có 14 văn bản Luật của Quốc hội có nội dung liên quan an toàn thực phẩm.

Quyền Cục trưởng An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) Chu Quốc Thịnh đánh giá: Nhìn chung, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật ban hành thời gian qua đã thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước về an toàn thực phẩm, cơ bản phù hợp với chuẩn mực, thông lệ quốc tế, các điều ước, hiệp định quốc tế mà Việt Nam ký kết tham gia và hệ thống pháp luật hiện hành có liên quan.

Sau 15 năm, Luật An toàn thực phẩm đã đáp ứng yêu cầu công tác quản lý nhà nước về thực phẩm. Tuy nhiên, một số quy định của Luật An toàn thực phẩm đã không còn phù hợp, tạo ra một số vướng mắc cho sản xuất, kinh doanh thực phẩm, ảnh hưởng quyền lợi người tiêu dùng.

Như việc phân quyền, phân cấp cho nhiều bộ, ngành dẫn đến chồng chéo trong quá trình thanh tra, kiểm tra, giám sát. Điều 64 Luật An toàn thực phẩm quy định Bộ Công thương chủ trì việc phòng, chống thực phẩm giả, gian lận thương mại trong lưu thông, kinh doanh thực phẩm mà không quy định việc phối hợp hoặc tham gia phòng, chống thực phẩm giả của các bộ khác...

Mặt khác, Nghị định số 15/2018/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật An toàn thực phẩm, có các quy định về cơ sở kiểm nghiệm được chỉ định trong giải quyết tranh chấp và cung cấp phiếu kiểm nghiệm khi công bố sản phẩm.

Tuy nhiên, chưa có quy định về điều kiện, hồ sơ, trình tự thủ tục chỉ định hoặc công bố tiêu chuẩn áp dụng của cơ sở kiểm nghiệm do Nhà nước chỉ định, cơ sở kiểm nghiệm kiểm chứng, cơ sở kiểm nghiệm không do Nhà nước chỉ định và phòng kiểm nghiệm của cơ sở sản xuất gây khó khăn trong việc xác định cơ sở kiểm nghiệm được chỉ định cho cơ quan quản lý cũng như các tổ chức, cá nhân tham gia quá trình kinh doanh thực phẩm.

Theo Thứ trưởng Y tế Đỗ Xuân Tuyên, để giải quyết kịp thời các hạn chế, vướng mắc, bất cập, Bộ Y tế đã hoàn thiện và đang xin ý kiến đóng góp của các bộ, ngành, chính quyền địa phương, các tổ chức chính trị-xã hội, cộng đồng doanh nghiệp và người dân vào hồ sơ Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi).

Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), gồm 11 chương, 55 điều, tập trung đề cập các chính sách quan trọng như: Tăng cường quản lý đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh sản phẩm thực phẩm có nguy cơ cao; phân quyền quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm ở trung ương và phân cấp trách nhiệm quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trong việc thực hiện quyền quản lý an toàn thực phẩm tại địa phương; kiểm soát các sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn trước khi lưu thông trên thị trường theo hướng dựa trên mức độ nguy cơ của từng loại sản phẩm thực phẩm; kiểm soát các lô hàng thực phẩm khi nhập khẩu vào cửa khẩu Việt Nam theo hướng dựa trên nguy cơ của từng loại sản phẩm và lịch sử tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp; kiểm soát chặt đối với các chất đưa vào sản xuất, chế biến sản phẩm thực phẩm có khả năng sử dụng sai mục đích, dễ bị lạm dụng thành các chất nguy hại…

“Trên cơ sở các góp ý, Bộ Y tế sẽ tổng hợp, điều chỉnh, bổ sung các nội dung chính sách, từ đó phối hợp các bộ, ngành liên quan sớm hoàn chỉnh dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) trình Chính phủ sẽ được xem xét và thông qua tại kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI tới đây. Khi được Quốc hội thông qua, Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) không chỉ bảo đảm tính tương thích, đồng bộ với hệ thống pháp luật hiện hành, mà còn tiếp tục khẳng định quyền được tiếp cận và sử dụng thực phẩm an toàn của mọi người dân trên cả nước”, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên khẳng định.

Có thể bạn quan tâm

Tiến sĩ, bác sĩ Quách Thị Hà Giang thăm khám cho người bệnh mắc bệnh da liễu. (Ảnh minh họa)

Phối hợp đa phương thức trong điều trị cho bệnh nhân da bọng nước tự miễn

Nhóm chuyên môn Bệnh da bọng nước tự miễn của Bệnh viện Da liễu Trung ương vừa điều trị thành công một ca bệnh mắc pemphigus thông thường với biểu hiện bọng nước, vết trợt cả ở da và niêm mạc, diễn biến bệnh dai dẳng... bằng sự phối hợp giữa thuốc sinh học rituximab và tiêm corticoid nội tổn thương niêm mạc miệng.

Cán bộ y tế hướng dẫn người dân trên địa bàn thực hiện các biện pháp phòng, chống sốt xuất huyết. (Ảnh: DUY TUÂN)

Người bệnh mắc sốt xuất huyết không được chủ quan khi vừa “hạ sốt”

Đối với nhiều bệnh việc hạ sốt, hết sốt, người bệnh thường nghĩ cơ thể đang hồi phục và đã qua nguy hiểm. Tuy nhiên, với sốt xuất huyết, cơn sốt vừa hạ có thể lại là thời điểm bệnh bước vào giai đoạn nguy hiểm. Theo ngành y tế Hà Nội, cuối năm là thời điểm bệnh sốt xuất huyết có xu hướng tăng cao.

Hình ảnh siêu âm tim của bệnh nhân phát hiện bất thường. (Ảnh: BVCC)

Khàn tiếng kéo dài, người đàn ông 36 tuổi phát hiện bệnh tim bẩm sinh hiếm gặp

Đi khám vì khàn tiếng kéo dài suốt một tháng, người đàn ông 36 tuổi bất ngờ được phát hiện mắc bệnh tim bẩm sinh gây chèn ép dây thần kinh thanh quản. Đây là trường hợp hiếm gặp khi triệu chứng tưởng chừng chỉ liên quan đến bệnh lý tai mũi họng lại là dấu hiệu cảnh báo bất thường nghiêm trọng ở tim.

Ngành y tế tỉnh Ninh Bình triển khai phun hóa chất phòng, chống dịch sốt xuất huyết trên địa bàn. (Ảnh: YẾN TRINH)

Ninh Bình tăng cường phòng, chống sốt xuất huyết trong cao điểm mùa dịch

Trước nguy cơ dịch sốt xuất huyết tiếp tục diễn biến phức tạp, tỉnh Ninh Bình triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống dịch, tăng cường giám sát, phát hiện và xử lý kịp thời các ổ dịch; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao ý thức chủ động phòng bệnh của người dân, quyết tâm không để dịch lây lan rộng trong cộng đồng.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe tâm thần chia sẻ về ca bệnh. (Ảnh: BVCC)

Bị chê bai, cô lập kéo dài, người trẻ đối mặt nguy cơ rối loạn tâm thần

Một nữ sinh viên mắc chứng ăn vô độ tâm thần, thường xuyên tự gây nôn sau khi ăn, dẫn đến hạ kali máu. Một nữ sinh 15 tuổi khác bị bạn bè cô lập, chế giễu gần 2 năm, sau đó xuất hiện trầm cảm kèm triệu chứng loạn thần. Các trường hợp cho thấy những tổn thương tâm lý kéo dài ở người trẻ cần được nhận diện và can thiệp kịp thời.

Toàn cảnh Hội thảo khoa học (Ảnh: THƯ THƯ)

Nhóm bệnh nhân hen nặng đối mặt với nhiều nguy cơ gây ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống

Đối với những bệnh nhân hen nặng, mỗi ngày đều có thể là một hành trình đầy thách thức. Những triệu chứng dai dẳng, các đợt kịch phát khó lường và những ảnh hưởng kéo dài đến cuộc sống thường nhật không chỉ tạo gánh nặng cho người bệnh mà còn cho gia đình và hệ thống chăm sóc sức khỏe.

Bệnh nhi nằm điều trị cúm A. (Ảnh: BVCC)

Mắc cúm A không sốt cao vẫn có thể suy hô hấp nặng

Một bệnh nhân mắc cúm A chỉ sốt nhẹ nhưng suy hô hấp tiến triển nhanh phải đặt nội khí quản cấp cứu. Các bác sĩ cảnh báo, mức độ nguy hiểm của cúm không phụ thuộc hoàn toàn vào nhiệt độ cơ thể, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền.

Theo Sở Y tế tỉnh Quảng Ngãi, từ ngày 10-12/10, các cơ sở y tế trong tỉnh tiếp nhận 158 bệnh nhân nghi ngờ bị ngộ độc thực phẩm do ăn bánh mì tại điểm bán bánh mì nằm trên đường Duy Tân, phường Cẩm Thành. (Ảnh: HIỂN CỪ)

Quảng Ngãi yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố

Ngay sau khi xảy ra vụ nghi ngộ độc thực phẩm do ăn bánh mì tại phường Cẩm Thành, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi đã phát đi công văn khẩn yêu cầu các sở, ban, ngành và địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố; kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm về an toàn thực phẩm.

Bệnh nhân 39 tuổi, quốc tịch Lào bị liệt hoàn toàn 2 chân do khối u chèn ép được phẫu thuật thành công tại khoa Chấn thương chỉnh hình và Cột sống. (Ảnh: BVCC)

Nhiều bệnh nhân nước ngoài tìm đến Việt Nam điều trị bệnh hiểm nghèo

Trong gần 3 năm qua, Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận 3.871 lượt bệnh nhân quốc tế đến khám, điều trị. Không chỉ là những trường hợp cấp cứu trong thời gian lưu trú tại Việt Nam, nhiều ca bệnh phức tạp đã được các bác sĩ điều trị bằng kỹ thuật chuyên sâu, cho thấy năng lực của y tế Việt Nam trong chăm sóc người bệnh quốc tế.

Cán bộ y tế giám sát chỉ số véc-tơ truyền bệnh sốt xuất huyết tại cộng đồng trên địa bàn thành phố Hà Nội. (Ảnh: DUY TUÂN)

Ngành y tế Hà Nội tăng cường giám sát, chỉ đạo phòng chống dịch bệnh truyền nhiễm

Trước tình hình diễn biến phức tạp của các bệnh truyền nhiễm, Sở Y tế Hà Nội đã chỉ đạo các trạm y tế phường, xã trên địa bàn Hà Nội chủ động tham mưu chính quyền địa phương triển khai thực hiện các chiến dịch vệ sinh môi trường diệt bọ gậy và phun hóa chất diệt muỗi để chủ động phòng, chống sốt xuất huyết kịp thời, hiệu quả.