Nói một đằng, làm một nẻo

Bất chấp lệnh ngừng bắn tại Dải Gaza đã có hiệu lực từ tháng 10 năm ngoái, Israel vẫn đơn phương mở nhiều cuộc tấn công nhằm vào lực lượng Hamas, không chỉ đe dọa làm đổ vỡ thỏa thuận hòa bình vốn đã mong manh mà còn có nguy cơ làm nổ ra một cuộc chiến mới.

Biếm họa: BENJAMIN KIKKERT
Biếm họa: BENJAMIN KIKKERT

Theo AP, cuối tuần trước, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu thông báo đã chỉ thị quân đội nước này giành quyền kiểm soát 70% Dải Gaza. Phát biểu ý kiến tại một hội nghị diễn ra ở khu Bờ Tây chiếm đóng trái phép, ông Netanyahu tuyên bố: “Chúng ta đang gây sức ép lên Hamas và Israel đang kiểm soát hoàn toàn 60% lãnh thổ Dải Gaza. Trước đây là mức 50%, giờ đã lên 60% và chỉ thị của tôi là phải đạt đến 70%”.

Theo thỏa thuận ngừng bắn do Mỹ làm trung gian hồi tháng 10/2025, quân đội Israel đã rút về “ranh giới vàng” tạm thời chia Dải Gaza thành hai phần, do Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas kiểm soát giữa lúc chờ các cuộc đàm phán hòa bình tiếp theo. Thỏa thuận trên cho phép Tel Aviv trực tiếp kiểm soát 53% vùng lãnh thổ bị chiếm đóng. Kể từ đó, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) đã liên tục tiến quân về phía tây của Dải Gaza, vào phần lãnh thổ đang nằm dưới sự kiểm soát của Hamas. Tờ Times of Israel đưa tin, các bản đồ do Tel Aviv công bố hồi tháng 3 cho thấy một khu vực bị hạn chế mới nằm ngoài 53% diện tích Dải Gaza thuộc phần kiểm soát của Israel và chiếm tới gần hai phần ba dải đất này.

Kế hoạch mở rộng kiểm soát Gaza của Israel được xem là nhằm thúc ép người dân ở dải đất này phải di cư, qua đó truy quét đến cùng Hamas và phục vụ mục đích xây các khu định cư Do Thái mới. Các nhà hoạt động xã hội cáo buộc đó là “một kế hoạch dài hạn nhằm thanh lọc sắc tộc bằng cách làm cho điều kiện sống bên trong lãnh thổ Gaza trở nên không thể chịu đựng được”. Để đạt được mục đích, Israel tiếp tục tăng cường các cuộc tấn công vào Hamas, gây leo thang căng thẳng. Ngày 27/5, Bộ Quốc phòng Israel xác nhận ông Mohammed Odeh, chỉ huy mới của cánh quân sự Hamas tại Dải Gaza, đã thiệt mạng trong một cuộc không kích do nước này tiến hành, chỉ chưa đầy hai tuần sau khi người tiền nhiệm của ông này thiệt mạng trong cuộc tấn công tương tự.

Giới quan sát cảnh báo, việc mở rộng quyền kiểm soát quân sự của Israel sẽ trực tiếp vi phạm thỏa thuận ngừng bắn đạt được tháng 10/2025, nghị quyết của Hội đồng Bảo an LHQ phê chuẩn thỏa thuận đó và kế hoạch hòa bình 20 điểm do Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất. Bởi thế, theo như thỏa thuận hòa bình mà chính Isarel đặt bút ký, Tel Aviv thực chất “nói một đằng, làm một nẻo” và không tỏ ra tôn trọng nỗ lực chấm dứt xung đột của cộng đồng quốc tế.

Có thể bạn quan tâm

Biếm họa: FARES GARABET

Thiếu thốn bủa vây

Liên hợp quốc (LHQ) công bố số liệu đáng lo ngại cho thấy, có tới 94% trong tổng số 2,1 triệu người dân Gaza thiếu nơi trú ẩn khẩn cấp dưới “mưa bom, bão đạn” của quân đội Israel. Tính trung bình, cứ năm gia đình tại Dải Gaza thì có tới bốn gia đình lâm vào cảnh thiếu thốn nghiêm trọng nhiên liệu, điện, nước sạch và các vật dụng thiết yếu. Những thiếu thốn bủa vây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống sinh hoạt, dự trữ lương thực, nước sạch… của hàng triệu người dải đất hẹp ven Địa Trung Hải này.

Biếm họa: ALFREDO MARTIRENA

Động thái phá băng

Chính quyền chuyển tiếp Mali vừa ân xá cho công dân Pháp Yann Christian Bernard Vezilier - người bị kết án 20 năm tù với cáo buộc liên quan âm mưu gây phương hại an ninh quốc gia Mali. Sắc lệnh ân xá, do đích thân Tổng thống chuyển tiếp, Đại tướng Assimi Goita ký duyệt, được xem là một động thái ngoại giao bất ngờ trong bối cảnh mối quan hệ giữa Bamako và Paris đang nguội lạnh.

Biếm họa: DAVE GRANDLUND

Những con số ám ảnh

Ít nhất 300 trẻ em thiệt mạng tại Dải Gaza trong 300 ngày, kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn giữa phong trào Hamas và quân đội Israel chính thức có hiệu lực vào tháng 10/2025. Những con số gây ám ảnh đã được Quỹ Nhi đồng LHQ (UNICEF) đưa ra trong báo cáo cuối tuần trước.

Biếm họa: PIET

Lộ trình lịch sử cho hòa bình

“Giờ là lúc thực hiện những gì đã đạt thỏa thuận, chứ không phải hoài nghi, hay hành động phá hoại”, Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres phát biểu ý kiến như vậy ngay sau khi Hội đồng Hòa bình công bố lộ trình 15 điểm nhằm triển khai thỏa thuận hòa bình tại Dải Gaza.

Nguồn: BUSINESSDAY

Thách thức dai dẳng

Nạn thảm sát, bắt cóc tống tiền vẫn liên tục xảy ra tại Nigeria, biến đất nước Tây Phi này trở thành một trong những điểm nóng bạo lực nhất “lục địa đen”.

Biếm họa: SHERIF ARAFA

Chặn nguy cơ bất công mới

Cách tiếp cận "lấy con người làm trung tâm" trong phát triển công nghệ Trí tuệ nhân tạo (AI) được Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhấn mạnh tại Hội nghị AI Thế giới (WAIC) diễn ra tại Thượng Hải cuối tuần trước. Nhà lãnh đạo Trung Quốc cũng nêu bật tính cấp thiết bảo đảm năng lực tiếp cận và phát triển AI cho các nước đang phát triển, nhằm ngăn chặn nguy cơ “bất công lịch sử” mới.

Biếm họa: MIGUEL MORALES MADRIGAL

Cái khó bó cái khôn

Giới chuyên gia quốc tế cảnh báo năng lực ứng phó biến đổi khí hậu của châu Phi đang rơi vào tình trạng báo động do thiếu hụt tài chính. Bài toán tài chính luôn là điểm hạn chế của “lục địa đen” trong việc nâng cấp năng lực dự báo thời tiết, từ đó giảm bớt tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu.

Biếm họa: ANNE DERENNE

Áp lực Net Zero

Không chỉ khiến ít nhất 1.300 người tử vong tính đến cuối tháng 6 vừa qua, theo số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), các đợt nắng nóng kỷ lục liên tục càn quét khắp lục địa những ngày qua đang đẩy mục tiêu khí hậu của Liên minh châu Âu (EU) vào tình thế đầy rủi ro. EU đang chịu áp lực lớn bảo vệ người dân trong bối cảnh khí hậu cực đoan, song không chệch hướng triển khai Thỏa thuận Xanh với mục tiêu đạt phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050.

Biếm họa: ARCADIO ESQUIVEL

Áp lực lạm phát

Lạm phát tại Mỹ không những không giảm như kỳ vọng mà tiếp tục tăng trong tháng 5/2026. Đây là mức lạm phát cao nhất trong vòng ba năm qua, với nguyên nhân không gì khác là giá xăng và chi phí năng lượng tăng mạnh. Lạm phát leo thang làm dấy lên lo ngại về áp lực giá cả kéo dài đối với nền kinh tế số một thế giới.

Biếm họa: GEORGE RIEMANN

Thời điểm then chốt

Ủy ban châu Âu (EC) vừa công bố một báo cáo cho thấy thực trạng đáng lo ngại về việc sử dụng internet, đặc biệt là các mạng xã hội của giới trẻ tại Liên minh châu Âu (EU). Theo đó, gần một phần ba thanh - thiếu niên ở “lục địa già” thừa nhận cảm thấy căng thẳng, buồn bã hoặc bị cô lập xã hội do tác động của mạng xã hội. Báo cáo trên làm nổi bật sự ảnh hưởng nghiêm trọng về sức khỏe tâm thần của thế hệ trẻ trong kỷ nguyên số.

Biếm họa: LAU KA-KUEN

Bảo vệ “lao động số”

Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) vừa ra mắt một văn kiện lịch sử: Công ước số 193 về việc làm xứng đáng trong nền kinh tế nền tảng số. Được thông qua tại Hội nghị Lao động quốc tế lần thứ 114 diễn ra ngày 12/6, ở Geneva (Thụy Sĩ), đây là hiệp ước mang tính ràng buộc pháp lý quốc tế đầu tiên trên thế giới được thiết kế chuyên biệt để bảo vệ quyền lợi cho hàng trăm triệu lao động trong “nền kinh tế việc làm tự do” (GIG) trên toàn cầu.

Biếm họa: CHENXIA

Thiệt hại khó đong đếm

Tổng Thanh tra Bộ Chiến tranh, Bộ Ngoại giao và Cơ quan Phát triển quốc tế Mỹ (USAID) đang căng mình rà soát và kiểm toán các khoản chi tiêu liên quan Chiến dịch Epic Fury nhằm vào Iran.

Biếm họa: KAP

Quyết định không đúng thời điểm

Chính phủ Argentina tuyên bố rút khỏi Tổ chức Y tế thế giới (WHO). Thông tin được công bố bên lề Đại hội đồng Y tế thế giới lần thứ 79 (WHA 79) tổ chức tại Geneva (Thụy Sĩ).

Biếm họa: MIKE

Người ăn không hết, kẻ lần chẳng ra

Một báo cáo điều tra của Thượng viện Pháp vừa gây chấn động khi cho thấy, phần lớn lợi nhuận trong chuỗi thực phẩm đang rơi vào tay các tập đoàn bán lẻ và siêu thị, trong khi nông dân và doanh nghiệp sản xuất hưởng phần rất nhỏ.

Biếm họa: ALLAN MCDONALD

Hợp tác thay vì chia rẽ

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) nhận định, các đợt bùng phát dịch do virus Hanta và Ebola hiện nay là cuộc khủng hoảng y tế tiếp theo trong thế giới đầy biến động, nhưng là dấu hiệu cảnh báo về một “thời đại nguy hiểm và chia rẽ”.