1. Lễ phát động được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến đến điểm cầu Công an các tỉnh, thành phố và 3.321 điểm cầu Công an cấp xã trên toàn quốc. Tại lễ phát động, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Trưởng ban Chỉ đạo Quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ nhấn mạnh, Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” đang bước vào giai đoạn có tính quyết định để hoàn thành mục tiêu của chiến dịch. Song nhiệm vụ phía trước còn rất nặng nề, hiện cả nước còn hơn 175 nghìn liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt, hơn 300 nghìn mộ liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, nhất là các trường hợp còn thiếu thông tin đòi hỏi phải có cách làm bài bản, khoa học, đồng bộ, lâu dài. Vì vậy, công tác thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ đóng vai trò rất quan trọng. Thời gian qua, Bộ Công an đã chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cùng Công ty cổ phần GeneStory triển khai công tác thu nhận, đối sánh, phân tích và giám định ADN, qua đó xác định và công nhận danh tính cho 25 liệt sĩ chưa xác định được thông tin. Phân tích và đồng bộ hơn 53 nghìn dữ liệu ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin vào cơ sở dữ liệu (CSDL).
Có mặt tại buổi lễ, bà Trần Thị Thủy (xã Phú Diễn, TP Hà Nội) có bố là liệt sĩ Trần Quang Thanh hy sinh năm 1966 tại mặt trận phía nam cho biết, gia đình đã dành rất nhiều thời gian và công sức đi tìm nhưng chưa có thông tin. Có thời gian cả gia đình tìm theo hướng tâm linh song vẫn không có kết quả vì hoàn toàn không có cơ sở nào chứng minh. Cũng theo bà Thủy, nhiều năm qua, gia đình lặn lội khắp nơi tìm kiếm, hỏi han các manh mối, dù là nhỏ nhất. Bà Thủy hy vọng, qua công tác thu nhận ADN lần này sẽ tìm thấy bố mình.
Trong khuôn khổ buổi lễ, Ban Tổ chức đã trao Thông báo kết quả giám định ADN hài cốt liệt sĩ cho đại diện thân nhân 3 liệt sĩ: Liệt sĩ Nguyễn Thiện Quyết (quê quán Hải Dương cũ) có phần mộ được an táng tại nghĩa trang liệt sĩ Đức Cơ, Gia Lai; 2 liệt sĩ được an táng tại nghĩa trang liệt sĩ Ngã Bảy - Phụng Hiệp, thành phố Cần Thơ: Liệt sĩ Đoàn Văn Khải (quê quán: xã Khánh An, Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình) và liệt sĩ Nguyễn Trọng Cát (quê quán: Xã Minh Dân, Triệu Sơn, Thanh Hóa). Ngay sau lễ phát động, ban tổ chức triển khai hoạt động thu nhận mẫu sinh phẩm ADN, đồng thời tư vấn, trao tặng thuốc và sản phẩm chăm sóc sức khỏe cho thân nhân liệt sĩ trên địa bàn thành phố Hà Nội.
2 . Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đề nghị các bộ, ngành, địa phương xác định việc thu nhận ADN và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng; tập trung nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ thực hiện. Bộ Công an tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong xây dựng, quản lý CSDL ADN thân nhân liệt sĩ. Bộ Quốc phòng, Bộ Nội vụ, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cùng các địa phương đẩy mạnh giám định mẫu sinh phẩm, kết nối và chia sẻ dữ liệu phục vụ đối khớp ADN. Đồng thời, tăng cường nghiên cứu, ứng dụng công nghệ mới, đẩy mạnh tuyên truyền, vận động thân nhân liệt sĩ tham gia cung cấp thông tin, lấy mẫu sinh phẩm, huy động các nguồn lực để thực hiện hiệu quả Chiến dịch “500 ngày đêm”.
Thượng tướng Nguyễn Văn Long (Thứ trưởng Bộ Công an) nhấn mạnh, Bộ Công an nhận thức sâu sắc đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa nhân văn sâu sắc, vừa là trách nhiệm, vừa là tình cảm, là sự tri ân đối với các anh hùng liệt sĩ và thân nhân liệt sĩ.
Triển khai hoạt động cụ thể, Thượng tướng Nguyễn Văn Long yêu cầu Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06) phát huy vai trò đầu mối, hướng dẫn, đôn đốc toàn lực lượng triển khai hiệu quả kế hoạch; bảo đảm xây dựng, quản lý CSDL ADN an toàn, chính xác và hoàn thành tích hợp các tiện ích liên quan trên VNeID trong tháng 7. Các đơn vị nghiệp vụ và Công an địa phương tăng cường phối hợp, bảo đảm an ninh, xử lý thông tin sai lệch. Công an các cấp xây dựng lộ trình thực hiện cụ thể, rà soát dữ liệu, tổ chức thu nhận mẫu đúng đối tượng, đúng quy trình, không bỏ sót trường hợp cần thu nhận.
Lễ phát động là dấu mốc quan trọng, mở đầu cho đợt triển khai cao điểm đồng bộ, quyết liệt từ Trung ương đến cơ sở; góp phần đẩy nhanh tiến độ xây dựng CSDL ADN thân nhân liệt sĩ, phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin.
THỨ TỰ ƯU TIÊN MẪU THÂN NHÂN LIỆT SĨ ĐƯỢC THU NHẬN
Xác định thông tin tối thiểu 2 người là thân nhân của liệt sĩ chưa xác định thông tin theo dòng ngoại (dòng mẹ) theo thứ tự ưu tiên từ 1 đến 6: 1.Mẹ đẻ liệt sĩ; 2.Mẹ đẻ của mẹ đẻ liệt sĩ (bà ngoại ruột của liệt sĩ); 3.Anh, chị, em cùng mẹ đẻ với liệt sĩ; 4.Bác, cậu, dì là anh, chị, em ruột của mẹ liệt sĩ (cùng mẹ đẻ); 5.Anh, em con của chị gái, em gái của mẹ đẻ liệt sĩ; 6.Con của chị gái, em gái liệt sĩ. Người được lựa chọn cung cấp mẫu sinh phẩm ADN đến địa điểm tổ chức thu mẫu theo thời gian được lực lượng Công an xã/phường thông báo (khi đi mang theo Căn cước/Căn cước công dân gắn chip).
